III SA/Lu 108/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Kosowska Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2026 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II z dnia 16 grudnia 2025 r. nr DSS-REK-2025/2026-161127-D-OKS w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora oddala skargę.

Zaskarżoną decyzją z dnia 16 grudnia 2025 r., po rozpoznaniu odwołania A. K. (skarżąca), Odwoławcza Komisja Stypendialna [...] utrzymała w mocy decyzję Komisji Stypendialnej z dnia 21 listopada 2025 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora. Z akt sprawy wynikało, że skarżąca za pośrednictwem systemu e-[...] wniosła w dniu 14 września 2025 r. o przyznanie stypendium rektora na kierunku germanistyka (stacjonarne I stopnia) w roku akademickim 2025/2026. Po ogłoszeniu wstępnych list rankingowych i dodatkowej weryfikacji dokonanej na wniosek skarżącej złożony 28 października 2025 r., Komisja Stypendialna decyzją z dnia 21 listopada 2025 r. odmówiła przyznania skarżącej wnioskowanego stypendium. W odwołaniu od tej decyzji A. K. wyjaśniła, że uzyskała w tym roku 98 punktów, będących wynikiem długotrwałej, systematycznej i intensywnej pracy. Wynik ten jest wyższy niż w poprzednim roku akademickim, w którym otrzymała stypendium Rektora, co potwierdza utrzymujący się i rosnący poziom jej osiągnięć. Obecna odmowa przyznania stypendium, mimo wyższego wyniku, nie odzwierciedla rzeczywistych osiągnięć i zaangażowania, a jej przyczyna wynika wyłącznie z ograniczenia 10% na bardzo małych kierunkach (§19 ust. 11 Regulaminu stypendiów Rektora). Na kierunku Germanistyka studiuje jedynie 14 osób, więc limit obejmuje tylko jedną osobę. Różnica 2. punktów między pierwszym a drugim miejscem całkowicie pozbawia skarżącą możliwość uzyskania świadczenia, mimo pełnego zaangażowania i utrzymującego się, a dodatkowo wzrastającego poziomu nauki. Na kierunkach liczniejszych osoby z niższą punktacją otrzymują stypendium, co wskazuje na niesprawiedliwość wynikającą z działania limitu 10% w przypadku małych kierunków. Sytuacja ta stawia studentów małych kierunków w wyraźnie niekorzystnym położeniu, mimo że spełniają wszystkie kryteria regulaminowe i osiągają wyniki porównywalne z kolegami z kierunków liczniejszych. Odwoławcza Komisja Stypendialna (dalej – OKS) rozpatrzyła odwołanie i utrzymała w mocy decyzję z dnia 21 listopada 2025 r. W uzasadnieniu stanowiska Odwoławcza Komisja Stypendialna podniosła m.in., że wniosek skarżącej został oceniony merytorycznie w oparciu o Zasady przyznawania stypendium rektora, to jest łącznik nr 6 do Regulaminu świadczeń [...] wprowadzonego zarządzeniem Rektora [...] z dnia 16 lipca 2025 r., nr [...] (Monitor [...] poz. [...]), na kierunku: Germanistyka (stacjonarne I stopnia). Wniosek został poprawnie oceniony w kategorii wyróżniających wyników w nauce za rok studiów w poprzednim roku akademickim. Skarżąca uzyskała 98 pkt. za średnią ocen 4,98 za rok studiów. W kategorii osiągnięć: naukowych, artystycznych lub sportowych skarżąca nie wykazała żadnych dokonań i w związku z tym nie zostały przyznane punkty w tych kategoriach. Tym samym o miejscu na liście rankingowej zdecydowała najwyższa liczba punktów przyznana za wyróżniające wyniki w nauce za rok studiów w roku akademickim 2024/2025 — 98 pkt. Stypendium rektora nie ma charakteru uznaniowego, ale podlega ściśle określonym przepisom, które reguluje Ustawa prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz Regulamin świadczeń [...]. Subiektywna ocena skarżącej wynika z faktu, że nie przyznano jej stypendium, pomimo wysokiej średniej ocen. OKS podkreśliła, że przepisy jednoznacznie wskazują, że stypendium rektora przyznawane jest nie więcej niż 10% studentom na danym kierunku studiów. W konsekwencji, na podstawie § 2-4 załącznika nr 6 do Regulaminu, liczba uzyskanych przez skarżącą punktów nie pozwala na przyznanie stypendium rektora dla studentów z powodu zajęcia drugiego miejsca na ostatecznej liście rankingowej, jako pierwsza osoba poniżej progu (poza limitem 10% najlepszych studentów), co uniemożliwia przyznanie stypendium rektora na podstawie § 19 ust. 11 Regulaminu. Skarżąca znajduje się na drugim miejscu listy rankingowej, a stypendium przyznano tylko jednej osobie, ponieważ tylko jedna osoba mogła zakwalifikować się do otrzymania stypendium rektora (z uwagi na liczebność studentów na kierunku - 14 osób z tego nie więcej niż 10% stanowi jedno stypendium do przyznania). Pomimo wysokiej średniej ocen i punktacji 98 pkt., student na pierwszym miejscu listy rankingowej osiągnął wyższą pozycję, ponieważ uzyskał 100 pkt. co wyczerpało limit dostępnych świadczeń. Decyzja o nieprzyznaniu stypendium rektora jest bezpośrednią konsekwencją obowiązującego, ustawowego limitu, zgodnie z przepisem art. 91 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, który stanowi, że stypendium rektora może otrzymać nie więcej niż 10% studentów każdego kierunku studiów. Ten sam limit powiela § 19 ust. 11 Regulaminu świadczeń [...]. Zastosowanie limitu 10% na kierunku liczącym 14 osób oznacza, że świadczenie to przysługuje wyłącznie jednemu studentowi. W skardze do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Lublinie A. K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji z dnia 21 listopada 2025 r. Skarżąca zarzuciła, że zaskarżona decyzja narusza prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego, a także konstytucyjne zasady równości i sprawiedliwości społecznej. Wskazała, że uzyskała bardzo wysoką liczbę punktów (98), będących wynikiem jej długo systematycznej i intensywnej pracy naukowej. Jej osiągnięcia spełniają wszystkie kryteria określone w Regulaminie stypendium Rektora. Różnica punktowa pomiędzy nią a osobą, która otrzymała stypendium, była niewielka i nieproporcjonalna do skutków decyzji jakie ponosi. Odmowa przyznania stypendium wynikała wyłącznie z zastosowania limitu 10% studentów uprawnionych do otrzymania świadczenia. W wyniku tego limitu stypendium mogła otrzymać wyłącznie jedna osoba, mimo że skarżąca uzyskała 98 punktów na 100 możliwych, a różnica punktowa pomiędzy skarżącą a osobą. której przyznano stypendium, wynosiła jedynie 2 punkty. Skarżąca podniosła, że nie można obciążać jej negatywnymi konsekwencjami organizacyjnymi uczelni, takimi jak mała liczebność kierunku czy brak naboru w danym roku akademickim. Zaskarżona decyzja ma charakter nadmiernie formalistyczny i prowadzi do skutków sprzecznych z celem stypendium rektora, jakim jest nagradzanie wybitnych osiągnięć naukowych. W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja Stypendialna wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a zatem kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zaskarżona decyzja OKS utrzymująca w mocy decyzję Komisji Stypendialnej z dnia 21 listopada 2025 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego oraz procesowego. Tytułem wstępu należy wskazać, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 70 ust. 5 wprowadza zasadę, w myśl której zapewnia się autonomię szkół wyższych na zasadach określonych w ustawie. Podstawą systemu szkolnictwa wyższego i nauki jest wolność nauczania, twórczości artystycznej, badań naukowych i ogłaszania ich wyników oraz autonomia uczelni (art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce). Podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ww. ustawy. Zgodnie z jej art. 86 ust. 1 pkt 4, student może ubiegać się o stypendium rektora. Z art. 86 ust. 2 ustawy wynika, że przyznanie takiego świadczenia oraz odmowa jego przyznania następują w drodze decyzji administracyjnej. W myśl art. 86 ust. 3 ustawy, na wniosek samorządu studenckiego świadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1-4, są przyznawane przez komisję stypendialną i odwoławczą komisję stypendialną. Według art. 86 ust. 4 ustawy, rektor, w drodze decyzji administracyjnej, uchyla decyzję komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodną z przepisami prawa. Zgodnie z treścią art. 91 ust. 1 ustawy, przesłanką przyznania stypendium rektora jest uzyskanie przez studenta: wyróżniających wyników w nauce lub osiągnięć naukowych lub artystycznych, lub osiągnięć sportowych we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym. Stosownie do art. 91 ust. 3 ustawy, stypendium rektora przyznaje się nie więcej niż 10% studentów na określonym kierunku studiów. Jeżeli liczba studentów jest mniejsza niż 10, stypendium rektora może być przyznane 1 studentowi. Studentów, o których mowa w ust. 2, nie uwzględnia się przy ustalaniu liczby studentów otrzymujących stypendium rektora, o której mowa w zdaniu pierwszym. W myśl art. 95 ust. 1 pkt 1 ustawy, regulamin świadczeń dla studentów określa wysokość świadczeń, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4, lub sposób jej ustalania. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu, regulamin świadczeń dla studentów ustala rektor w porozumieniu z samorządem studenckim. W niniejszej sprawie szczegółowe kryteria i tryb przyznawania pomocy materialnej, m.in. w formie stypendium rektora, zostały określone w Regulaminie świadczeń [...] [...] [...] stanowiącego załącznik do zarządzenia Rektora [...] z dnia 16 lipca 2025 r. nr [...] (Monitor [...] poz. [...]). Nie ma sporu, co do tego, że wniosek skarżącej został poprawnie oceniony w kategorii wyróżniających wyników w nauce za rok studiów w poprzednim roku akademickim i skarżąca uzyskała 98,000 punktów za średnią ocen 4,98 za rok studiów. W kategorii osiągnięć: naukowych. artystycznych lub sportowych skarżąca nie wykazała żadnych dokonań, wobec czego nie zostały przyznane skarżącej punkty w tych kategoriach. Tym samym o miejscu na liście rankingowej zdecydowała najwyższa liczba punktów przyznana za wyróżniające wyniki w nauce za rok studiów w roku akademickim 2024/2025, to jest 98.000 pkt. OKS prawidłowo wyjaśniła, że liczba uzyskanych przez skarżącą punktów nie pozwala na przyznanie stypendium rektora dla studentów z powodu zajęcia przez nią drugiego miejsca na ostatecznej liście rankingowej. Stypendium rektora – jak wynika z akt sprawy - przyznano tylko jednej osobie, która uzyskała 100 punktów. Wyczerpano w ten sposób limit 10% najlepszych studentów spośród 14 osób studiujących na kierunku Germanistyka. Powyższe ustalenie uniemożliwiało przyznanie skarżącej stypendium rektora. Odmowa przyznania zawnioskowanej pomocy materialnej była więc czynnością uzasadnioną w świetle art. 91 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce) oraz obowiązującego Regulaminu świadczeń na Uczelni. Decyzja organów uniwersytetu w sprawie przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów jest wydawana w warunkach konkursu. Powyższe oznacza, że z uzasadnienia decyzji musi wynikać, że organ dokładnie przeanalizował sytuację studenta w stopniu adekwatnym do podjętego rozstrzygnięcia uwzględniającego miejsce studenta w rankingu. W badanej sprawie organ odwoławczy wszechstronnie wyjaśnił powyższą kwestię związaną z przyznaną skarżącej liczbie punktów w obowiązujących kategoriach. Skarżąca zajęła drugie miejsce na ostatecznej liście rankingowej. Zatem organ ma rację, że spełnienie minimalnych kryteriów nie jest jedyną przesłanką przyznania świadczenia, lecz konieczne jest znalezienie się w grupie 10% studentów z najwyższą punktacją na danym kierunku. Organ odwoławczy w sposób właściwy ocenił materiał dowodowy, przeprowadził kontrolę przyznawanej punktacji i odniósł się do twierdzeń i zarzutów zawartych w odwołaniu. Ocena organu nie nosi zatem cech dowolności. Postępując zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. organ zaprezentował w uzasadnieniu decyzji argumentację składającą się na uzasadnienie faktyczne i prawne. To, że skarżąca jest niezadowolona z odmownego załatwienia sprawy oraz wyraża subiektywne przekonanie o wadliwości zaskarżonej decyzji, nie mogło samo w sobie stanowić podstawy do uwzględnienia skargi. Sformułowane w niej nieskuteczne zarzuty wskazują w pierwszej kolejności, że naruszono konstytucyjne zasady równości i sprawiedliwości społecznej. Powyższe ogólne zasady nie mogły stanowić kryterium oceny legalności zaskarżonej decyzji. Skarżąca pomija, że z art. 91 ust. 1 ustawy wynika, że stypendium rektora może być przyznane studentowi, ale nie musi. Dodatkowo należy podnieść, że skarżącej nie obciążono negatywnymi konsekwencjami organizacyjnymi Uczelni (związanymi z małą liczebnością studentów na kierunku Germanistyka, czy z brakiem naboru w danym roku akademickim). Poza tym poruszona kwestia wykracza oczywiście poza ramy tematycznej niniejszej sprawy bowiem dotyczy zakresu autonomii Uniwersytetu. Podkreślenia wymaga, że stypendium rektora, w odróżnieniu od innych form pomocy materialnej dla studentów, jest świadczeniem o charakterze rankingowym i motywacyjnym. Przyznaje się to świadczenie najlepszym studentom w ramach obowiązującego limitu. Z tych też względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Przepis ten pozwala na rozpoznanie sprawy we wskazanym trybie, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie taki wniosek zawarł pełnomocnik organu w odpowiedzi na skargę. Skarżąca nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.