III OSK 2616/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz sędzia del. WSA Maciej Kobak Protokolant: asystent sędziego Marita Sukiennik-Sikora po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 166/23 w sprawie ze skargi A.B. na postanowienie Rektora Uniwersytetu [...] z dnia 2 marca 2023 r. nr R.0100.262.2023 w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji o skreśleniu z listy doktorantów oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 15 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 166/23 oddalił skargę A.B. na postanowienie Rektora Uniwersytetu [...] z dnia 2 marca 2023 r. nr R.0100.262.2023 w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji. U podstaw rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji legły następujące ustalenia oraz ocena prawna. Rektor Uniwersytetu [...] (dalej w skrócie: "Rektor") decyzją z dnia 24 stycznia 2023 r. nr 3200.4130.11.2022 utrzymał w mocy decyzję Kierownika Studiów Doktoranckich [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] (dalej w skrócie: "organ pierwszej instancji") z dnia 21 listopada 2022 r. o skreśleniu A.B. (dalej w skrócie: "skarżąca" lub "strona") z listy doktorantów czwartego roku Studiów Doktoranckich [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu [...]. W decyzji tej jako adresatkę wskazano A.B., ze wskazaniem jej adresu korespondencyjnego, natomiast bezpośrednio po wskazaniu podstawy prawnej, a przed słowem "postanawiam", zawarto następujące sformułowanie: "Rektor Uniwersytetu [...], po rozpatrzeniu wniesionego w dniu 06 grudnia 2022 r. odwołania Pani C.D. od decyzji Kierownika [...] Studiów Doktoranckich z dnia 21 listopada 2022 r., nr WNS/W003/473919/2022, o skreśleniu Pani C.D. z listy doktorantów czwartego roku Studiów Doktoranckich [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu [...]". Z kolei zawarte po słowie "postanawiam" rozstrzygnięcie brzmi następująco: "utrzymać w mocy decyzję Kierownika Studiów Doktoranckich [...] z dnia 21 listopada 2022 r. nr WNS/W003/473919/2022 o skreśleniu Pani A.B. z listy doktorantów czwartego roku Studiów Doktoranckich [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu [...]". W uzasadnieniu decyzji opisane zostały jej podstawy faktyczne i prawne, ze wskazaniem imienia i nazwiska A.B., odnoszące się do występujących w jej sprawie okoliczności faktycznych i prawnych. A.B. wniosła o sprostowanie powyższej decyzji Rektora w zakresie błędnego oznaczenia strony oraz nazwy organu pierwszej instancji. Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2023 r. nr 3200.4130.11.2022 Rektor, działając na postawie art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej w skrócie: "k.p.a."), sprostował oczywistą omyłkę w swojej decyzji z dnia 24 stycznia 2023 r. w ten sposób, że zastąpił cytowaną powyżej część wstępną tej decyzji, znajdującą się po podstawie prawnej decyzji, prawidłowym sformułowaniem: "Rektor Uniwersytetu [...], po rozpatrzeniu wniesionego w dniu 06 grudnia 2022 r. odwołania Pani A.B. od decyzji Kierownika Studiów Doktoranckich [...] z dnia 21 listopada 2022 r. nr WNS/W003/473919/2022, o skreśleniu Pani A.B. z listy doktorantów czwartego roku Studiów Doktoranckich [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu [...]". W uzasadnieniu postanowienia wyjaśnił, że decyzja z dnia 24 stycznia 2023 r. o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji o skreśleniu skarżącej z listy doktorantów zawierała oczywistą omyłkę, ponieważ odwołanie, zgodnie z którym zostało wszczęte postępowanie zakończone przedmiotową decyzją, zostało wniesione przez A.B. Przy czym podkreślenia wymaga, że we wskazanym fragmencie prawidłowo określono datę wydania i numer decyzji, studia doktoranckie strony decyzji oraz rok tych studiów (Studia Doktoranckie [...], zgodnie z programem kształcenia, trwają cztery lata, a okresy przedłużenia odbywania studiów nie zwiększają liczby lat programu w/w studiów). W okolicznościach sprawy cytowane nieprawidłowe sformułowanie decyzji należało zatem zastąpić sformułowaniem w prawidłowym brzmieniu. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie, wskazując na konieczność kolejnego sprostowania decyzji z dnia 24 stycznia 2023 r., polegającego na zmianie fragmentu dotyczącego wskazania roku studiów doktoranckich, z których została skreślona, bowiem była doktorantką piątego roku Studiów Doktoranckich [...]. Postanowieniem z dnia 2 marca 2023 r. nr R.0100.262.2023, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., Rektor odmówił sprostowania decyzji z dnia 24 stycznia 2023 r. oraz utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 31 stycznia 2023 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji z dnia 24 stycznia 2023 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że na podstawie art. 279 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm.), studia doktoranckie rozpoczęte przed rokiem akademickim 2019/2020 prowadzi się na zasadach dotychczasowych, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2023 r. Przy czym "przepisy dotychczasowe", o których mowa w w/w przepisie, to w szczególności ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2183 ze zm., dalej w skrócie: "p.s.w.") oraz rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz. U. z 2017 r., poz. 1696, dalej w skrócie: "rozporządzenie"). Zgodnie z art. 195 ust. 4a p.s.w., studia doktoranckie trwają nie krócej niż dwa lata i nie dłużej niż cztery lata. Studia Doktoranckie [...], utworzone na podstawie zarządzenia nr 16/R/15 Rektora Uniwersytetu [...] z dnia 2 marca 2015 r., zgodnie z programem kształcenia trwają cztery lata. Okres odbywania studiów doktoranckich może zostać przedłużony w przypadku wystąpienia przesłanek, o których mowa w § 7 rozporządzenia, jednak przedłużenie okresu odbywania studiów doktoranckich nie wpływa na zwiększenie liczby lat programu studiów doktoranckich, a doktorant odbywający studia w przedłużonym okresie nie staje się doktorantem piątego lub kolejnego roku tych studiów. W przedłużonym okresie odbywania studiów doktoranckich, doktorant zachowuje status doktoranta ostatniego programowego roku studiów doktoranckich, to jest w przypadku Studiów Doktoranckich [...] – czwartego roku. Skarżąca w dacie wydania decyzji o skreśleniu z listy doktorantów była doktorantką czwartego roku tych studiów. We fragmencie decyzji, który sprostowano zgodnie z postanowieniem z dnia 31 stycznia 2023 r., studia doktoranckie strony postępowania oraz rok tych studiów określono prawidłowo. Rektor podkreślił ponadto, że określenie roku studiów doktoranckich strony jako rok czwarty nie wpływa na zanegowanie, wskazywanych przez nią w zażaleniu, czynności i badań przeprowadzonych w przedłużonym okresie odbywania studiów. Powyższe postanowienie Rektora stało się przedmiotem skargi A.B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W bardzo obszernej skardze skarżąca między innymi skopiowała fragmenty wydanych w sprawie rozstrzygnięć organów Uczelni, korespondencji mailowej oraz swojej pracy doktorskiej. Wskazała na zasadność zawieszenia niniejszego postępowania przez organ, gdyż pozostaje ono nierozerwalnie związane z szeregiem innych postępowań, tworzących ciąg zdarzeń, które nie mogą być rozgraniczane (przyznanie stypendium, odmowa przedłużenia studiów doktoranckich, postępowania karne dotyczące zniesławienia skarżącej oraz naruszenia jej praw autorskich). Skarżąca podkreśliła, że brak zakończenia studiów doktoranckich i obrony rozprawy doktorskiej w terminie nie był przez nią zawiniony. W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W motywach powołanego na wstępie wyroku wskazał, że przepis art. 113 § 1 k.p.a. umożliwia organowi administracji publicznej sprostowanie z urzędu lub na żądanie strony błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek w wydanych przez ten organ decyzjach. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, wszystkie błędy prostowane w trybie art. 113 § 1 k.p.a. powinny cechować się oczywistością. Oczywistość omyłki winna wynikać z natury samego błędu lub z porównania treści rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, treścią wniosku, innymi dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy albo z innymi czynnikami. Podstawowym wyznacznikiem oczywistości omyłki pisarskiej w rozumieniu art. 113 § 1 k.p.a. jest możność natychmiastowego i niepozostawiającego wątpliwości wykrycia uchybienia w drodze nawet powierzchownego zestawienia treści rozstrzygnięcia z dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, wskazanie w części wstępnej decyzji Rektora z dnia 24 stycznia 2023 r. informacji, że dotyczy ona C.D. i jej odwołania od decyzji Kierownika [...] Studiów Doktoranckich z dnia 21 listopada 2022 r. o skreśleniu z listy doktorantów czwartego roku Studiów Doktoranckich [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu [...] – ma charakter oczywistej omyłki w rozumieniu art. 113 k.p.a. Zarówno treść samego rozstrzygnięcia, jak i treść uzasadnienia decyzji z dnia 24 stycznia 2023 r., nie pozostawia żadnej wątpliwości co do tego, że dotyczą one A.B. Podkreślić należy, że błąd w decyzji pojawił się w jej części opisowej, wstępnej, a nie w treści samego rozstrzygnięcia. Na oczywistość popełnionej przez organ omyłki wskazuje oznaczenie skarżącej jako adresatki w części nagłówkowej decyzji, jak i treść rozstrzygnięcia, w którym wyraźnie orzeczono o skreśleniu z listy doktorantów A.B., a także treść uzasadnienia, w którym przedstawiano okoliczności sprawy dotyczącej skarżącej, a nie jakiejkolwiek innej osoby. Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącej co do błędnego określenia jej jako doktorantki czwartego roku, WSA w Gdańsku wskazał, że zgodnie z art. 195 ust. 4 lit. a p.s.w., studia doktoranckie trwają nie krócej niż dwa lata i nie dłużej niż cztery lata. Skarżąca ukończyła czwarty rok studiów doktoranckich w roku akademickim 2020/2021 i uzyskała wówczas przedłużenie tych studiów o jeden rok, który upłynął z końcem września 2022 r. Nie zmieniło to jednak faktu, że studiując w istocie piąty z kolei rok pozostawała doktorantką czwartego roku, skoro studia doktoranckie nie mogą trwać dłużej niż cztery lata. Określenie czasu trwania studiów doktoranckich zawarte w powołanym wyżej przepisie odnosi się bowiem do zasad organizacji tych studiów i ich programu. Niezależnie od rzeczywistego okresu studiowania przez konkretnego doktoranta, związanego z przedłużeniem okresu odbywania studiów w drodze decyzji właściwych organów uczelni, nie istnieje możliwość pozostawania doktorantem piątego, czy szóstego roku, skoro studia doktoranckie są czteroletnie. Należy także zaznaczyć, że granice niniejszej sprawy wyznacza przedmiot rozstrzygnięcia procesowego dokonanego zaskarżonym postanowieniem, będącym aktem stosowania art. 113 § 1 k.p.a. Sąd pierwszej instancji, działając zgodnie z przepisami p.p.s.a., zobowiązany był zatem rozważyć jedynie kwestię zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, a co za tym idzie ocenić, czy w treści decyzji Rektora z dnia 24 stycznia 2023 r. wystąpiła oczywista omyłka. Bezprzedmiotowe było zatem składanie przez skarżącą do akt sprawy setek kart kserokopii dokumentów obejmujących jej pracę doktorską, związaną z nią korespondencję, czy też inne materiały robocze. Nie są to bowiem materiały, które w tej sprawie miałyby znaczenie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiodła A.B., zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła "naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nieuwzględnienie zaistnienia podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku z powodu naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez nieuwzględnienie naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie przepisów i nieprawidłowości w rozstrzygnięciu sprawy przez Sąd zostały opisane w sposób szczegółowy w skardze kasacyjnej i należą do nich (...) w szczególności (...): pominięcie i nierozpoznanie istoty zarzutów uprzednio opisanych w skardze, nieuwzględnienie przy rozstrzygnięciu sprawy złożonych wniosków dowodowych z dokumentów oraz zaniechanie podjęcia odpowiednich czynności celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co stanowi naruszenie art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego i naruszenie art. 8 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez naruszenie zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania stron". Skarżąca kasacyjnie wskazała, że wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, "ponieważ został on wydany z rażącym naruszeniem: ogólnych zasad rzetelności działania instytucji publicznych wynikających wprost z preambuły Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej to jest konstytucyjnej ochrony interesów w toku, praw słusznie nabytych i uprawnionych ekspektatyw, art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej to jest konstytucyjnej zasady równości i zakazu dyskryminacji, umowy zawartej w dniu 29 września 2017 roku przez skarżącą z Uniwersytetem [...], zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego i szczególnie art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego to jest zasady prawdy obiektywnej, z którego/z której wprost wynika, że decyzja wydana w warunkach uznania administracyjnego nie może być decyzją dowolną, ale musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy". W ocenie skarżącej kasacyjnie, nie mogą podlegać w trybie przewidzianym w art. 113 § 1 k.p.a. sprostowaniu błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej mocy prawnej. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła także naruszenie: "art. 8 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego to jest zasady pogłębiania zaufania, z którego/z której wprost wynika, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania oraz art. 4, art. 15, art. 20, art. 141 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ pominięto mające istotny wpływ na wynik sprawy dowody i tym samym nie ustalono rzeczywistego stanu faktycznego, a także rzeczywistych przyczyn skreślenia skarżącej z listy doktorantów". W bardzo obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej – podobnie jak w skardze do Sądu pierwszej instancji – skarżąca między innymi skopiowała fragmenty wydanych w sprawie rozstrzygnięć organów Uczelni, korespondencji mailowej oraz swojej pracy doktorskiej. Podkreśliła, że "nie kwestionuje sprostowania błędnie wypisanych: jej nazwiska, jej imienia, czy kierunku Studiów Doktoranckich, ponieważ także sama wnosiła o sprostowanie w powyższym zakresie, natomiast skarżąca kwestionuje zapis: "o skreśleniu" (...) "z listy doktorantów czwartego roku Studiów Doktoranckich". Skarżąca kasacyjnie ponownie zaznaczyła, że brak zakończenia studiów doktoranckich i obrony rozprawy doktorskiej w terminie nie był przez nią zawiniony. Stwierdziła, że "rozprawa doktorska skarżącej została przyjęta przez Promotora w dniu 6 kwietnia 2022 roku, a złożona osobiście przez skarżącą w dniu 7 kwietnia 2022 roku, i od tego czasu skarżąca była gotowa do obrony jej rozprawy doktorskiej, zatem owa "omyłka" nie jest ani niewątpliwa ani nie jest bezsporna i na co wskazuje skarga kasacyjna skarżącej w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 113/23 w przedmiocie skreślenia skarżącej z listy Doktorantów. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, ani Rektor, ani Sąd pierwszej instancji, nie dokonali oceny stopnia zawinienia skarżącej, co przełożyło się na nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego niniejszej sprawy. Skarżąca kasacyjnie – na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. – wniosła także o zwieszenie postępowania w tej sprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, z uwagi na inne toczące się postępowania (przed WSA w Gdańsku – sprawa o sygn. akt III SA/Gd 113/23; przed Sądem Rejonowym [...] – sprawa o sygn. akt [...]; przed Radą Doskonałości Narodowej sprawa o sygn. akt [...]), jak również postawiła pytanie: "Czy skreślenie skarżącej z listy Doktorantów jest sposobem na zakończenie postępowań w sprawach o sygn. akt [...] oraz numer [...] ?". Ponadto wniosła "o przywrócenie godnego terminu do obrony przez nią i jej rozprawy doktorskiej". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej w skrócie: "p.p.s.a."), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Skargę kasacyjną cechuje wysoki stopień sformalizowania. Tego rodzaju środek odwoławczy winien spełniać formalną poprawność konstrukcji przewidzianej dla tego rodzaju pisma (art. 175 § 1 p.p.s.a.). Zarzucając sądowi wojewódzkiemu naruszenie określonych przepisów prawa, autor skargi kasacyjnej winien zatem wskazać konkretne przepisy, których naruszenia – jego zdaniem – dopuścił się sąd pierwszej instancji, a przez co należy rozumieć określenie takich przepisów zgodnie z systematyzacją przyjętą w aktach prawa. Sąd kasacyjny nie może bowiem sam skargi kasacyjnej ani poprawiać, ani orzekać na zasadzie domyślania się. Ponadto wnoszący skargę kasacyjną ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej i szczegółowo je uzasadnić. Obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania jest uprawdopodobnienie istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Dla spełnienia tego wymogu nie wystarczy przytoczenie formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy, lecz konieczne jest wykazanie, który przepis postępowania został naruszony, w jaki sposób oraz przedstawienie wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Należy przez to rozumieć wykazanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej a wydanym orzeczeniem sądu administracyjnego, który to związek przyczynowy mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wnoszący skargę kasacyjną jest więc obowiązany uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, iż miały wpływ na treść kwestionowanego orzeczenia, ponieważ gdyby do tych uchybień nie doszło, wyrok sądu administracyjnego mógłby być inny. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nie decyduje każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie w swoim orzecznictwie podkreślał, że nie jest ani uprawniony, ani zobowiązany do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej, czy do formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej, bądź też do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny. Należy bowiem mieć na uwadze, że wyodrębnianie zarzutów z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej zawsze niesie ryzyko nieprawidłowego odczytania intencji strony wnoszącej skargę kasacyjną. Konieczne jest przy tym oddzielenie podstawy kasacyjnej od jej uzasadnienia, które jest niezbędnym elementem skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez A.B., na podstawie uprawnienia wynikającego z art. 175 § 2 p.p.s.a., nie czyni zadość powołanym wyżej wymogom formalnym. Na podstawie pierwszego zarzutu naruszenia przepisów postępowania skarżąca kasacyjnie usiłuje w niniejszej spawie wytknąć nieprawidłowości w przeprowadzonym przez Rektora Uniwersytetu [...] postępowaniu, zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w powiązaniu z art. 7 i art. 8 § 1 k.p.a. Zauważyć jednak należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd nie ustala stanu faktycznego, lecz bada, czy w trakcie postępowania administracyjnego zostały ujawnione wszystkie okoliczności istotne dla wydania decyzji, czy były one uwzględnione przy wydaniu decyzji i w jaki sposób zostały ocenione przez organ. Jednocześnie podkreślenia wymaga, iż prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi istotę postępowania wyjaśniającego. Niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy może prowadzić do wydania wadliwej decyzji. Zakres i przedmiot postępowania wyjaśniającego determinują przepisy prawa materialnego, bowiem to normy prawa materialnego przesądzają o przedmiocie sprawy oraz o okolicznościach prawnie istotnych. W postępowaniu wyjaśniającym należy również uwzględnić specyfikę danej sprawy – inność i odrębność okoliczności, które stanowią o stanie faktycznym. Zatem to przedmiot sprawy determinuje zakres postępowania wyjaśniającego. W rozpoznawanej sprawie wszystkie istotne okoliczności z punktu widzenia przedmiotu postępowania zostały wyjaśnione, bowiem prawidłowo odniesiono się do kwestii dotyczącej sprostowania oczywistej omyłki w decyzji z dnia 24 stycznia 2023 r. w kontekście treści art. 113 § 1 k.p.a. WSA w Gdańsku słusznie uznał, że kwestionowany przez skarżącą zapis: "o skreśleniu" (...) "z listy doktorantów czwartego roku Studiów Doktoranckich" nie podlega sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 195 ust. 4 lit. a p.s.w., studia doktoranckie trwają bowiem nie krócej niż dwa lata i nie dłużej niż cztery lata. Skarżąca kasacyjnie ukończyła czwarty rok studiów doktoranckich w roku akademickim 2020/2021 i uzyskała wówczas przedłużenie tych studiów o jeden rok, który upłynął z końcem września 2022 r. Nie zmieniło to jednak faktu, że nadal pozostawała doktorantką czwartego roku, skoro studia doktoranckie nie mogą trwać dłużej niż cztery lata (w kontekście zasad organizacji tych studiów oraz ich programu). Dodatkowo podkreślić należy, iż – jak już wyżej wskazano – to przedmiot sprawy determinuje zakres postępowania wyjaśniającego, a zatem granice niniejszej sprawy wyznaczone są jedynie rozstrzygnięciem procesowym organu wydanym na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. Podnoszone zatem przez skarżącą kasacyjnie kwestie związane m.in. z niezawinionym przez nią brakiem zakończenia studiów doktoranckich, czy też obrony rozprawy doktorskiej w terminie, jak również złożone do akt sądowych setki kart kserokopii dokumentów związanych z pracą doktorską skarżącej – nie miały znaczenia w tej sprawie. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Przepis ten określa elementy uzasadnienia wyroku. Stanowi, że powinno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala na przyjęcie, że objęło ono wszystkie niezbędne wymogi, o których mowa w powołanym przepisie, a przedstawiony w nim wywód prawny w toku kontroli instancyjnej pozwala na ocenę, jakie znaczenie Sąd pierwszej instancji nadał zastosowanym normom prawnym i co stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. W judykaturze przyjmuje się, że orzeczenie sądu pierwszej instancji uchyla się spod kontroli instancyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. m.in. wyroki NSA z dnia: 15 czerwca 2010 r., sygn. II OSK 986/09; 12 marca 2015 r., sygn. I OSK 2338/13). Przy czym tylko wówczas, gdy konstrukcja uzasadnienia nie pozwala na odtworzenie toku myślowego sądu pierwszej instancji, można mówić o skutkującym ewentualnym wzruszeniem orzeczenia uchybieniu art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. m.in. wyrok NSA z dnia 22 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2259/11). W niniejszej sprawie takich okoliczności nie dostrzeżono. Jednocześnie podkreślić należy, iż sporządzone prawidłowo uzasadnienie orzeczenia sądu administracyjnego pierwszej instancji nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez ten sąd do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego orzeczenia. W judykaturze przyjmuje się, że z samego faktu braku wyraźnego odniesienia się przez wojewódzki sąd administracyjny do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie można wywodzić, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. (por. np. wyrok NSA z dnia 31 października 2017 r., sygn. akt I GSK 2343/15). W rozpoznawanej sprawie WSA w Gdańsku w sposób wystarczający odniósł się do zarzutów skargi oraz wyjaśnił, z jakich przyczyn podzielił stanowisko organu. Całkowicie chybione okazały się z kolei zarzuty naruszenia art. 4, art. 15 i art. 20 p.p.s.a., bowiem przepisy te regulują kwestie związane ze sporami o właściwość i sporami kompetencyjnymi oraz z terminem i formą wniosku o wyłączenie sędziego. Oczekiwanego przez skarżącą kasacyjnie skutku nie mogły odnieść również zarzuty naruszenia prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w powiązaniu z art. 2, art. 7 i art. 32 Konstytucji RP. Podkreślić należy, że naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch postaciach: jako błędna wykładnia albo jako niewłaściwe zastosowanie określonego przepisu prawa. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada lub nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinna być rozumiana norma zawarta w stosowanym przepisie prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyroki NSA z dnia: 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt II GSK 717/12; 4 lipca 2013 r., sygn. akt I GSK 934/12). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna – poza ogólnikami – nie wyjaśnia, na czym miało polegać naruszenie wskazanych przepisów Konstytucji RP. Ponadto, jak już wcześniej wskazano, granice niniejszej sprawy wyznaczone są jedynie rozstrzygnięciem procesowym organu wydanym na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny nie był także władny do dokonywania ocen w zakresie zawartego w skardze kasacyjnej pytania: "Czy skreślenie skarżącej z listy Doktorantów jest sposobem na zakończenie postępowań w sprawach o sygn. akt [...] oraz numer [...] ?", jak również w zakresie wniosku "o przywrócenie godnego terminu do obrony przez nią i jej rozprawy doktorskiej". Z kolei wniosek o zawieszenie niniejszego postępowania został przez skarżącą kasacyjnie złożony na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., a zatem na podstawie przepisu, którego sądy administracyjne nie stosują. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.