III SA/Gd 304/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu A. M. od zarządzenia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 stycznia 2019 r. o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: utrzymać w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 10 stycznia 2019 r.

Pismem z dnia 31 sierpnia 2018 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący A. M. zwrócił się o ustanowienie pełnomocnika celem sporządzeniem skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w sprawie w dniu 5 lipca 2018 r. W następstwie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III WSA w Gdańsku z dnia 5 września 2018 r. wysłano do wnioskodawcy urzędowy formularz PPF z pouczeniem oraz wskazaniem, że formularz winien być wypełniony w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W piśmie z dnia 25 września 2018 r. skarżący podniósł, że otrzymane z sądu pismo dotyczące wypełnienia formularza PPF jest niezrozumiałe ponieważ nie wyjaśniono w jakim celu został wezwany do złożenia wypełnionego formularza. Formularz PPF - jak sama nazwa wskazuje - jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie wnosił zaś o przyznanie jakiejkolwiek pomocy materialnej lub finansowej. W następstwie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 5 listopada 2018 r. wysłano wnioskodawcy formularz PPF celem jego wypełnienia, podpisania oraz złożenia w Sądzie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W piśmie z dnia 26 listopada 2018 r. skarżący podniósł, że otrzymane z sądu pismo dotyczące wypełnienia formularza PPF jest niezrozumiałe i nielogiczne. W piśmie wskazano, że skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym chociaż ze złożonego wniosku jasno wynikało, że skarżący wnosi o ustanowienie pełnomocnika w zakresie całkowitym. Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 10 stycznia 2019 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu wydanego zarządzenia referendarz sądowy wskazał, że w dniu 23 listopada 2018 r. skarżącemu ponownie doręczono urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (PPF) wraz z wezwaniem do jego wypełnienia, podpisania i złożenia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W wyznaczonym terminie skarżący nie wniósł do Sądu urzędowego formularza PPF o przyznanie prawa pomocy. Z uwagi na to, że w przewidzianym terminie wnioskodawca nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF referendarz pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprzeciwie od powyżej opisanego zarządzenia referendarza sądowego a. M. wniósł o jego zmianę podnosząc, że wydane zarządzenie rażąco narusza przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie skarżącego wydane zarządzenie rażąco narusza interes społeczny i obywatelski jak i powoduje utratę zaufania względem władzy publicznej. Uzasadniając sprzeciw skarżący wskazał, że otrzymane z Sądu pismo z dnia 5 listopada 2018 r. dotyczące wypełnienia formularza PPF jest niezrozumiałe i nielogiczne, ponieważ art. 252 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie konkretyzuje jakiego rodzaju wniosek składa się na urzędowym formularzu. Referendarz sądowy nie odpowiedział z kolei na jego wątpliwości odnośnie wypełnienia formularza, które zgłosił w następstwie pisma otrzymanego z WSA w Gdańsku. W ocenie skarżącego wyrok wydany w sprawie jest wadliwy i wymaga zaskarżenia. Prawo wniesienia skargi kasacyjnej przysługuje bowiem stronie niezależnie od jej sytuacji majątkowej zatem nie można uniemożliwiać wniesienia środka zaskarżenia stronie, która nie posiada środków finansowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W świetle art. 260 § 1 w zw. z art. 258 § 2 punkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie z art. 260 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a. w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Z kolei zgodnie z art. 260 § 2 zdanie drugie p.p.s.a, Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sprzeciw skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Z regulacji zawartej w art. 252 § 2 p.p.s.a. wynika, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór tego formularza został określony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257 ze zm.). Wzór wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej oznaczony symbolem "PPF" określony został w załączniku nr 1 do wskazanego rozporządzenia. Z kolei w świetle art. 257 p.p.s.a, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Mając na uwadze powyższy przepis wskazać należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy złożony przez skarżącego pisemny wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 31 sierpnia 2018 r. (k. 52 akt sądowych) nie spełniał wymogów formalnych z uwagi na to, że nie został złożony na urzędowym formularzu. W celu złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF formularz ten został skarżącemu skutecznie doręczony. Z uwagi na fakt, iż skarżący pomimo wezwania do uzupełnienia tego braku nie dopełnił nałożonego obowiązku w przewidzianym terminie, referendarz sądowy prawidłowo pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w sprzeciwie wskazać należy, że twierdzenia skarżącego są gołosłowne, gdyż formularz PPF jest czytelny i zawiera stosowne pouczenia w zakresie jego wypełnienia. W formularzu tym wnioskodawca określa m. in. zakres prawa pomocy o jaki się ubiega (punkt 4). Wyjaśnić w tym miejscu należy, że prawo pomocy może być udzielone w zakresie częściowym przez przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub części albo przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Natomiast prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje łącznie przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu (zgodnie z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie pismem z dnia 31 sierpnia 2018 r. skarżący zawnioskował o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej, a zatem wnioskował o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 260 § 1 i § 2 w zw. z art. 257 p.p.s.a.