II SA/Bk 114/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Romanczuk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi adw. K. G. na akt Burmistrza Miasta Wysokie Mazowieckie z dnia 12 grudnia 2025 r. nr 420.12.2025 w przedmiocie przyznania wynagrodzenia reprezentantowi małoletnich uchyla zaskarżony akt.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: W dniu 20 maja 2025r. przez Zespół Interdyscyplinarny w Gminie Miejskiej Wysokie Mazowieckie została wdrożona procedura "Niebieskiej karty", w związku z podejrzeniem stosowania przemocy przez ojca wobec małoletnich E. J. i G. J.. W przedmiotowej sprawie rodzice dzieci byli po rozwodzie, a matka posiadała ograniczone prawa rodzicielskie, co skutkowało koniecznością ustanowienia reprezentanta dla obojga dzieci w ww. sprawie. Wnioskiem z 9 czerwca 2025 r. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wysokiem Mazowieckiem działający z upoważnienia Burmistrza Miasta Wysokie Mazowieckie (dalej: Burmistrz) zwrócił się do Sądu Rejonowego w Wysokiem Mazowieckiem III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich o ustanowienie reprezentanta dla małoletnich E. i G. J., w celu reprezentowania ich interesów w trakcie procedury "Niebieskiej Karty". Postanowieniem z 27 czerwca 2025 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy w Wysokiem Mazowieckiem III Wydział Rodzinny i Nieletnich ustanowił dla małoletnich E. J. i G. J. reprezentanta w osobie adwokat K. G., prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Wysokiem Mazowieckiem przy ul. [...], w celu reprezentowania ich interesów, w sprawie o podejrzenie stosowania przemocy domowej. Jednocześnie zobowiązano adwokat K. G. do składania sądowi opiekuńczemu co cztery miesiące, informacji o jej działalności, począwszy od daty uprawomocnienia się orzeczenia. W trakcie postępowania w okresie od 20 maja 2025 r. do 5 listopada 2025 r. podjęto działania w celu wyjaśnienia zaistniałej sytuacji m.in.: organizowano posiedzenia grupy diagnostyczno-pomocowej, sporządzono plan pomocy rodzinie, monitorowano rodzinę w miejscu zamieszkania oraz podjęto współpracę z rodzinnym asystentem. W wyniku przeprowadzonych działań ustalono, że w rodzinie małoletnich przemoc domowa nie występuje. Dnia 07.07.2025 r. pracownik socjalny skontaktował się telefonicznie z reprezentantem małoletnich. Jak wynika z notatki służbowej z dnia 07.07.2025 r. reprezentant małoletnich zapytał o ogólną sytuację w rodzinie, oraz powiedział, że raz na jakiś czas będzie się kontaktował z przewodniczącym Grupy Diagnostyczno- Pomocowej, celem dopytania co dzieje się w rodzinie. Dnia 28.08.2025 r., zgodnie z treścią notatki służbowej, reprezentant małoletnich skontaktował się telefonicznie z przewodniczącym Grupy Diagnostyczno-Pomocowej, pytając jak długo planowane jest prowadzenie jeszcze procedury "Niebieskiej Karty". Reprezentant poinformował pracownika socjalnego, że jest w stałym kontakcie z ojcem małoletnich dzieci. Nadto pracownik socjalny udzielił reprezentantowi informacji o braku skarg na ojca dzieci. Dnia 28.10.2025 r., przewodnicząca Grupy Diagnostyczno-Pomocowej skontaktowała się telefonicznie z reprezentantem małoletnich, celem poinformowania o planowanym zakończeniu procedury "Niebieskiej Karty" oraz zaproszenia na posiedzenie Grupy Diagnostyczno-Pomocowej. Reprezentant małoletnich oznajmił, ze skoro w rodzinie nie występują żadne problemy i planowane jest zakończenie procedury "Niebieskiej Karty", to nie musi przychodzić na to posiedzenie. Reprezentant nadto oświadczył, że jest w stałym kontakcie z ojcem małoletnich dzieci oraz poinformuje Sąd o zakończeniu procedury "Niebieskiej Karty", a także wystąpi z wnioskiem o wypłatę wynagrodzenia z tego tytułu (notatka służbowa z dnia 28.10.2025 r.). Dnia 05.11.2025 r. odbyło się posiedzenie Grupy Diagnostyczno-Pomocowej, na którym podjęto decyzję o zakończeniu procedury "Niebieskiej Karty". Na posiedzenie nie stawił się reprezentant małoletnich dzieci. Pismem z dnia 06.11.2025 r. reprezentant małoletnich został poinformowany o zakończeniu procedury "Niebieska Karta". Wnioskiem z dnia 07.11.2025 r. reprezentant małoletnich wystąpił o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji reprezentanta małoletnich E. J. oraz G. J. Pismem z dnia 25.11.2025 r. reprezentant małoletnich został wezwany do złożenia wykazu czynności wykonanych w postępowaniu do którego został wyznaczony oraz przedłożenia odpisów sprawozdań z działalności reprezentanta przekazywanych do Sądu Rejonowego w Wysokiem Mazowieckiem. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z dnia 01.12.2025 r. reprezentant małoletnich odpowiedział, iż jego obowiązkiem jest składanie do Sądu informacji o podjętych czynnościach, z czego to wywiązał się składając stosowne dokumenty, zaś żądanie informacji przez MOPS o podjętych czynnościach w sprawie, czy też złożenia odpisów w sprawozdaniach z działalności reprezentanta jest nieuprawnione. W dalszej kolejności, pismem z dnia 01.12.2025 r. reprezentant małoletnich poinformował, iż wywiązał się z obowiązku składania Sądowi informacji o podjętych czynnościach, oraz ze będąc reprezentantem wykonał wszelkie czynności, o których mowa w art. 992 § 1 i 2 kro, a mianowicie udzielił informacji niezbędnych do wykonywania władzy rodzicielskiej rodzicowi małoletnich, uzyskał od rodzica niezbędne informacje o dzieciach, ich stanie zdrowia, sytuacji rodzinnej i środowisku, zapewniając tym samym prawidłową reprezentację dzieci. Reprezentant wskazał również, iż zwrócił się o informację o dzieciach do organów MOPS, był w stałym kontakcie z pracownikami MOPS oraz innymi organami, które miały informacje o dzieciach. Zwrócił się także do organów ścigania prowadzących postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie i zapoznał się ze zgromadzonymi dowodami. W wyniku rozpoznania wniosku o wypłatę wynagrodzenia reprezentantowi małoletnich Burmistrz Miasta Wysokie Mazowieckie wydał dnia 12 grudnia 2025 r. akt z zakresu administracji publicznej nr 420.12.2025, na mocy którego odmówił adwokat K. G. przyznania wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji reprezentanta małoletnich E. J. i G. J. w sprawie o podejrzenie stosowania przemocy domowej. W podstawie prawnej aktu powołano art. 993 § 1 i 3 k.r.o. w zw. z art. 29 ust. 2 ustawy prawo o adwokaturze w zw. z § 1 rozporządzenia o kosztach pomocy prawnej. W uzasadnieniu organ przytoczył ww. regulacje oraz dodatkowo zacytował art. 4 ust. 1 ustawy prawo o adwokaturze, a także odwołał się do orzecznictwa definiującego pomoc prawną udzieloną przez adwokata z urzędu, zawracając uwagę na konieczność wykonywania jej w zgodzie z zasadami profesjonalizmu, czemu nie odpowiada wniesienie oczywiście nieuzasadnionego środka zaskarżenia, w którym to przypadku sądy orzekają o braku zasadności przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W ocenie organu, skoro sporządzenie i wniesienie oczywiście nieuzasadnionego środka zaskarżenia nie jest uznawane za udzielenie pomocy prawnej, to tym bardziej za udzielenie takiej pomocy nie może być traktowana zupełna bierność reprezentanta małoletniego będącego adwokatem w postępowaniu administracyjnym. Organ wskazał, że ustanowiony w sprawie reprezentant nie wykonał jakiejkolwiek czynności, która mogłaby być kwalifikowana jako pomoc prawna podejmowana celem reprezentowania interesów małoletniej. Analizując bowiem akta sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem notatek służbowych z dnia 28.10.2025 r., 28.08.2025 r., 07.07.2025 r., organ doszedł do przekonania, że wyznaczony w sprawie reprezentant małoletnich wykazał jedynie jednokrotnie jakąkolwiek inicjatywę i zaangażowanie w sprawie, kontaktując się dnia 28.08.2025 r. z pracownikiem socjalnym o udzielenie informacji, jak długo jeszcze planowane jest prowadzenie procedury "Niebieskiej Karty". Nie mniej jednak, reprezentant małoletnich zaproszony na posiedzenie Grupy Diagnostyczno - Pomocowej, na której planowano podjęcie decyzji o zakończeniu procedury, nie stawił się na to posiedzenie. Mając powyższe na uwadze organ zauważył, ze reprezentant małoletnich w piśmie z dnia 01.12.2025 r. wskazał, że udzielił informacji niezbędnych do wykonywania władzy rodzicielskiej rodzicowi małoletnich, uzyskał od rodzica niezbędne informacje o dzieciach, ich stanie zdrowia, sytuacji rodzinnej i środowisku, zapewniając prawidłową reprezentację dzieci. Z notatek służbowych sporządzonych przez pracownika socjalnego wynikało jednak, iż reprezentant miał kontakt z ojcem małoletnich dzieci, który przecież uczestniczył w procedurze "Niebieskiej Karty". Tymczasem z art. 992 § 1 i 2 krio wynika, że reprezentant udziela informacji niezbędnych do wykonywania władzy rodzicielskiej temu rodzicowi, który nie uczestniczy w postępowaniu. Podobnie rzecz ma się z pozyskiwaniem informacji o dziecku. Jeżeli natomiast chodziło o podawane przez reprezentanta małoletnich w piśmie z dnia 01.12.2025 r. aktywności polegające na pozyskiwaniu informacji o dzieciach od organów MOPS, oraz kontaktu z innymi organami, które miały informacje o dzieciach, organ wskazał, że takie okoliczności nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy prowadzonej procedury "Niebieskiej Karty", a także nie zostały wykazane przez reprezentanta, przez co nie można uznać, że miały miejsce. Składanie informacji o działalności reprezentanta do Sądu nie jest czynnością z zakresu świadczenia pomocy prawnej, a służy jedynie kontroli Sądu Rodzinnego z wywiązywania się przez reprezentanta z jego obowiązków. Samo ustanowienie adwokata reprezentantem małoletniego do postępowania, nie obliguje organu administracyjnego do przyznania wynagrodzenia reprezentantowi, w szczególności jeżeli poprzez brak działań w sprawie reprezentanta, pełnienie przez niego tej funkcji jest iluzoryczne. Końcowo organ stwierdził, że skoro zrównano stawki adwokatów świadczących pomoc prawną z urzędu ze stawkami adwokatów świadczących pomoc prawną jako reprezentant małoletnich, których nie mogą reprezentować rodzice, to należałoby oczekiwać od adwokata w obu kategoriach spraw porównywalnego i minimalnego poziomu zaangażowania, zaś w niniejszej sprawie takiego zaangażowania zabrakło. Skargę na ww. akt wniosła do sądu administracyjnego adwokat K. G. zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 993 § 3 k.r.o., § 2 i § 4 pkt 1 w zw. z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c. rozporządzenia o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej, w zw. z art. 29 Prawo o adwokaturze. przez ich niezastosowanie i odmowę przyznania wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji reprezentanta małoletniej w postępowaniu administracyjnym. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego aktu przez przyznanie na jej rzecz tytułem wynagrodzenia za reprezentowanie małoletnich w postępowaniu w postępowaniu administracyjnym w kwocie 480 zł x 2 powiększone o należny podatek VAT. Odnosząc się do przyczyn odmowy przyznania jej wynagrodzenia z ww. tytułu, skarżąca wskazała, że czynności reprezentanta nie ograniczają się jedynie do odbioru korespondencji, polegają również m.in. na analizie dokumentów, orzeczeń wydanych w sprawie oraz na składaniu informacji o działalności reprezentanta do sądu. Podkreśliła, że organ sam w uzasadnieniu orzeczenia wskazuje na czynności wykonane przez reprezentanta. Reprezentant nie ma obowiązku wykazania organowi każdej podjętej czynności, w szczególności, gdy informacje takie składa Sądowi, a nadto musi działać w poszanowaniu zasady tajemnicy zawodowej. To od merytorycznej znajomości stanu faktycznego, akt sprawy nie tylko prowadzonej przez MOPS, ale też jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie - postępowania karnego, a nadto przepisów prawa, od reprezentanta zależy podjęcie przez niego decyzji o podejmowanych czynnościach w sprawie. Na marginesie wskazała ponadto, iż obowiązek ustanowienia reprezentanta małoletniego wynika z przepisów prawa. Przepisy prawa przewidują też, że za pełnienie tej funkcji należne jest wynagrodzenie. Nie jest rolą organów administracji uznaniowe ustalanie czy i w jakiej wysokości wynagrodzenie to przysługuje. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że skarga jest zasadna tylko w części. Mając na uwadze zacytowany przez niego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 15 stycznia 2026 r. sygn. akt II SA/Bk 1820/25, organ uznał słuszność wywiedzionej skargi tylko w części, tj. uznał co do zasady, iż należy przyznać wynagrodzenie adwokatowi K. G. z tytułu pełnionej przez nią funkcji reprezentanta małoletnich, natomiast nie w takiej wysokości, w jakiej są oczekiwania skarżącej wynikające z uzasadnienia skargi. W związku z tym organ nie mógł dokonać autokorekty zaskarżonej czynności w ramach autokontroli. Organ uznał bowiem, że w przedmiotowej sprawie należałoby przyznać wynagrodzenie z tytułu pełnionej funkcji reprezentanta małoletnich E. J. oraz G. J. w łącznej wysokości 590,40 zł brutto. Wobec bowiem tego, że rozporządzenia nie określa opłat za reprezentację przed organem administracji, stąd najbardziej zbliżoną opłatą jest opłata określona w § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia związana z postępowaniem sądowo – administracyjnym w wysokości 480 zł. W zakresie natomiast wniosku skarżącej wynikającego ze skargi o przyznanie wynagrodzenie oddzielnie za reprezentację E. J. i oddzielnie za reprezentację G. J., tj. 480 zł netto x 2 - brak było – zdaniem organu - podstaw prawnych do jego uwzględnienia. Po pierwsze organ wskazał, że skarżąca wykonywała obowiązki reprezentanta obojga małoletnich w jednym postępowaniu, które było prowadzone przed organem administracji i nie było postępowaniem karnym ani postępowaniem o wykroczenie. Zgodnie z § 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu - za obronę kilku osób lub reprezentowanie kilku osób w postępowaniu karnym lub postępowaniu o wykroczenia ustala się opłatę od każdej z tych osób. Wobec powyższego, brak było podstawy prawnej, aby w niniejszej sprawie wynagrodzenie stanowiące równowartość opłaty określonej w § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia było podwajane z tego powodu, że skarżąca reprezentowała dwie osoby, skoro nie dotyczyło to postępowania karnego oraz postępowania o wykroczenia. Wykładnia literalna § 7 rozporządzenia jest jednoznaczna - opłata od każdej z reprezentowanych osób jest ustalana tylko wtedy, gdy reprezentacja dotyczy postępowania karnego lub o wykroczenia. Gdyby zamierzeniem prawodawcy było ustalanie opłaty od każdej z reprezentowanych osób w każdy postępowaniu, znalazłoby to odpowiednie odzwierciedlenie w treści przepisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Rozpoznawana sprawa zainicjowana została wnioskiem skarżącej adwokat K. G. z 7 listopada 2025 r. (data wpływu do organu 14 listopada 2025 r.), w którym zwróciła się ona do Burmistrza Wysokiego Mazowieckiego o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji reprezentanta małoletnich E. J. i G. J. w postępowaniu o podejrzeniu stosowania przemocy domowej. Przypomnieć w tym względzie wypada, że na wniosek Burmistrza, postanowieniem z 27 czerwca 2025 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy w Wysokiem Mazowieckiem III Wydział Rodzinny i Nieletnich ustanowił dla ww. małoletnich reprezentanta w osobie adwokat K. G., w celu reprezentowania ich interesów w sprawie o podejrzenie stosowania przemocy domowej, zobowiązując jednocześnie skarżącą adwokat do składania sądowi opiekuńczemu co cztery miesiące, informacji o jej działalności, począwszy od daty uprawomocnienia się tego orzeczenia. Przedmiotowe postępowanie ostatecznie zakończyło się w dniu 05.11.2025 r. gdy na posiedzeniu Grupy Diagnostyczno-Pomocowej podjęto decyzję o zakończeniu procedury "Niebieskiej Karty", wobec niestwierdzenia stosowania przemocy domowej wobec małoletnich ww. dzieci. Informację o tym przekazano reprezentantowi małoletnich dzieci – skarżącej w dniu 6 listopada 2025 r., zaś wnioskiem z 7 listopada 2025 r. wystąpiła ona do Burmistrza o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji reprezentanta ww. małoletnich w postępowaniu o podejrzenie stosowania przemocy domowej. Na wstępie należy zauważyć, że skarga została wywiedziona przez skarżącą adwokat w terminie, o którym mowa w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako p.p.s.a.) (tj. w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżąca dowiedziała się o wydaniu aktu), bowiem akt doręczono jej 18 grudnia 2025 r., zaś skarga została wniesiona 15 stycznia 2026 r. - co przesądza o dopuszczalności skargi i umożliwia przystąpienie do oceny legalności zaskarżonego aktu. Przechodząc do oceny legalności ww. aktu, zauważyć należy, że WSA w Białymstoku m.in. w sprawie o zbliżonym stanie faktycznym w wyroku z dnia 15.01.2026 r. sygn. akt II SA/Bk 1820/25 uznał, że w sprawie o przyznanie wynagrodzenia reprezentantowi małoletniego będącego adwokatem, od dnia 29 sierpnia 2023 r. (a więc również w kontrolowanej sprawie) zastosowanie mają znowelizowane przepisy art. 993 Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej k.r.o.), które odnoszą wprost do przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2024 r. poz. 1564 t.j. dalej jako "PoA" (art. 993 § 1 i § 3 k.r.o.), a więc do rozporządzenia regulującego wysokość wynagrodzenia adwokata za pomoc prawną udzieloną z urzędu tj. Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2024 r. poz. 763, dalej "rozporządzenie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej"). Stanowisko to zostało ostatecznie zaaprobowane przez organ w sprawie niniejszej, który również powołał się na wyżej wymieniony wyrok WSA w Białymstoku. W tym zakresie organ zatem uznał zasadność skargi, ale z uwagi na brak możliwości uwzględnienia całości żądania skargi, nie mógł zastosować instytucji autokontroli. Przypomnieć zatem jedynie należy, że zgodnie z art. 99 § 1 k.r.o. dla dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską, którego żadne z rodziców nie może reprezentować, sąd opiekuńczy ustanawia reprezentanta dziecka. Z kolei art. 991 § 1 k.r.o. stanowi, że reprezentantem dziecka może być ustanowiony adwokat lub radca prawny, który wykazuje szczególną znajomość spraw dotyczących dziecka, tego samego rodzaju lub rodzajowo odpowiadających sprawie, w której wymagana jest reprezentacja dziecka, lub ukończył szkolenie dotyczące zasad reprezentacji dziecka, praw lub potrzeb dziecka. W przypadku zaś gdy stopień skomplikowania sprawy tego nie wymaga, w szczególności gdy sąd opiekuńczy określi szczegółowo treść czynności, reprezentantem dziecka może zostać ustanowiona również inna osoba posiadająca wyższe wykształcenie prawnicze i wykazująca znajomość potrzeb dziecka. Jeżeli szczególne okoliczności za tym przemawiają, reprezentantem dziecka może zostać ustanowiona także osoba nieposiadająca wyższego wykształcenia prawniczego – o czym stanowi art. 991 § 2 k.r.o. Z powyższego wynika zatem, że ustanowienie reprezentanta dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską (....), którego żadne z rodziców nie może reprezentować – np. z powodu ograniczenia władzy rodzicielskiej co do jednego rodzica i wobec toczącego się postępowania w stosunku do drugiego z rodziców – co de facto stanowiło powód wystąpienia przez organ do sądu powszechnego z wnioskiem w trybie art. 34 § k.p.a., było w sprawie o podejrzenie stosowania przemocy domowej w stosunku do małoletnich dzieci czynnością obligatoryjną, bez której przedmiotowe postępowanie administracyjne nie mogłoby by się toczyć. Powyższe implikowało konieczność udziału adwokata w tym postępowaniu poprzez reprezentowanie obojga małoletnich dzieci, z uwagi na to, że żadne z rodziców nie mogło ich reprezentować. Powyższe zaś przemawia za przyznaniem racji skarżącej adwokat, że obowiązek ustanowienia reprezentanta małoletniego wynika z przepisów prawa (art. 99 § 1 k.r.o.), które przewidują również, że za pełnienie ww. funkcji należne jest wynagrodzenie, o którym orzeka sąd lub organ państwowy, przed którym dziecko jest reprezentowane, stosując przepisy właściwe dla danego postępowania (art. 993 § 1 k.r.o.). Obecne zaś brzmienie przepisów rozróżnia regulacje, na podstawie których ustala się wysokość tego wynagrodzenia – zależnie od tego, czy reprezentantem dziecka ustanowiono adwokata (radcę prawnego), czy inną osobę (gdy stopień skomplikowania sprawy tego nie wymaga, w szczególności gdy sąd opiekuńczy określi szczegółowo treść czynności lub jeżeli szczególne okoliczności za tym przemawiają – art. 991 § 2 k.r.o.). Skoro zaś w niniejszej sprawie reprezentantem małoletnich ustanowiono pełnomocnika profesjonalnego w osobie skarżącej adwokat, oznacza to, że okoliczności, o których mowa w art. 991 § 2 k.r.o. nie stwierdzono, a tym samym sąd powszechny uznał za konieczny udział adwokata w postępowaniu o podejrzenie stosowania przemocy domowej. W takiej zaś sytuacji, Burmistrz obowiązany był zastosować art. 993 § 1 k.r.o. oraz orzec o wynagrodzeniu reprezentanta dziecka będącego adwokatem, na podstawie przepisów, o których mowa w art. 993 § 3 k.r.o. (przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 29 ust. 2 PoA). Taką też ocenę prawną ostatecznie przyjął organ w odpowiedzi na skargę. W ocenie sądu organ zatem w zaskarżonym akcie naruszył art. 993 § 1 i § 3 k.r.o. w zw. z art. 29 ust. 2 PoA, bezzasadnie odmawiając przyznania wynagrodzenia skarżącej adwokat; odmowę tą uzasadniając biernością skarżącej. Organ pominął jednak istotną okoliczność, na którą uwagę zwróciła skarżąca adwokat, tj., że czynności reprezentanta małoletniego będącego adwokatem nie ograniczają się jedynie do czynności wymienionych przykładowo w art. 4 ust. 1 PoA, czy do odbioru korespondencji urzędowej, albo czynności wymienionych przez organ, ale polegają również m.in. na analizie dokumentów oraz orzeczeń wydanych w sprawie oraz składaniu informacji o działalności reprezentanta do Sądu. Trudno zatem uznać, jak wskazuje na to organ, że skarżąca adwokat była w postępowaniu całkowicie bierna (poza jedną czynnością), bowiem stanowisko to sformułowane zostało z pominięciem (powołanego wyżej) faktu, że pomoc prawna udzielana przez adwokata może przybierać różne formy, w tym także inne aniżeli te wskazane przez organ oraz wymienione przykładowo w cytowanym przez organ art. 4 ust. 1 PoA. Co więcej, adwokat jako pełnomocnik profesjonalny, samodzielnie ocenia, czy jego udział w czynnościach procesowych jest celowy i zasadny z punktu widzenia należytej reprezentacji osób małoletnich. Nie należy przy tym zapominać, że adwokat będący pełnomocnikiem profesjonalnym, a więc (teoretycznie) lepiej przygotowany merytorycznie do pełnienia funkcji reprezentanta małoletniego, aniżeli osoba nie posiadająca takiego wykształcenia kierunkowego, pozostaje niezależny w swoich działaniach, które winien podejmować kierując się przepisami prawa oraz standardami etyki adwokackiej. Wykonuje on zawód zaufania publicznego, a tym samym działa w interesie społecznym, zapewniając pomoc prawną, a podczas wykonywania obowiązków korzysta z ochrony prawnej analogicznej do funkcjonariuszy publicznych, choć sam nim w ścisłym znaczeniu nie jest. Słusznie zatem skarżąca adwokat podnosi, że do uprawnień organu nie należy uznaniowe ustalanie, czy sposób udziału pełnomocnika profesjonalnego w sprawie niejako "zasługuje" na wynagrodzenie, tym bardziej, że na mocy art. 993 § 1 i 3 k.r.o. w zw. z art. 29 ust. 2 PoA organ jest wręcz obowiązany do orzeczenia o wynagrodzeniu reprezentanta dziecka działającego w sprawie prowadzonej przez ten organ (co więcej w sytuacji gdy, bez udziału reprezentanta małoletnich sprawa nie mogłaby zostać zakończona). W konsekwencji odmawiając przyznania skarżącej adwokat wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji reprezentanta małoletnich organ naruszył ww. przepisy w sposób istotny, co musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego aktu na mocy art. 146 § 1 p.p.s.a. Sąd nie ma wątpliwości co do tego, że skarżąca adwokat dopełniła należytej i wymaganej od niej staranności, w okolicznościach w jakich została ustanowiona. Podjęła ona realne i celowe czynności związane ze sprawą, w ramach reprezentacji małoletnich, nawet jeśli nie przybrały one aktywnej formy procesowej (jak wymaga tego organ). Nie oznacza to zatem, że skarżąca nie wykonała pracy, za którą (co istotne) każdemu należy się wynagrodzenie. Zdaniem sądu, działania skarżącej niewątpliwie miały na celu ochronę interesu reprezentowanych małoletnich i stanowiły element pomocy prawnej o charakterze faktycznym, za którą na podstawie art. 993 § 1 i 2 k.r.o. przysługuje jej wynagrodzenie. Naturalną konsekwencją powyższego było więc sformułowanie przez skarżącą wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, która może przybrać różną formę – zaś jedyną osobą uprawnioną do oceny zasadności i sposobu jej udzielenia w toku sprawy, jest pełnomocnik ustanowiony w sprawie (tu reprezentant małoletniej). W konsekwencji, w ocenie sądu, wystąpiły przesłanki warunkujące przyznanie skarżącej adwokat wnioskowanego wynagrodzenia, które winno zostać ustalone wedle przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 29 ust. 2 PoA, a więc na zasadzie rozporządzenia o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej. § 2 pkt 1 tego aktu stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego obejmują m.in. opłatę ustaloną zgodnie z przepisami tego rozporządzenia. Wedle zaś § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-5, zaś ust. 2 precyzje warunki, których spełnienie umożliwia ustalenie opłaty w wysokości wyżej (nieprzekraczającej 600 % opłat określonych w rozdziałach 2-5). Zgodnie zaś z umiejscowionym w rozdziale 5 tego rozporządzenia § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c. - w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji, opłaty w innej sprawie aniżeli sprawy wymienione w lit. a. i b. wynoszą 480 zł. Wedle zaś § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Oceniając natomiast zasadność przyznania wynagrodzenia za reprezentowanie małoletnich w podwójnej wysokości tj. z uwagi na reprezentację dwóch małoletnich, w ocenie Sądu, wniosek taki jest zasadny. Nie ma wątpliwości co do tego, że skarżąca reprezentowała rodzeństwo, dwójkę dzieci, choć w jednym postępowaniu. Niemniej jednak należy wskazać, że m.in. w sprawie o zbliżonym stanie faktycznym w wyroku z dnia 15.01.2026 r. sygn. akt II SA/Bk 1820/25 skarżąca reprezentowała jedno dziecko, zaś drugie dziecko objęte tym samym postępowaniem było reprezentowane przez innego adwokata, co stanowiło przedmiot wyroku WSA w Białymstoku z dnia 15.01.2026 r. sygn. akt II SA/Bk 1819/25. W obu tych sprawach, gdzie w jedynym postępowaniu o wymeldowanie, dzieci reprezentowane były przez dwóch adwokatów przyznane było dwa wynagrodzenia. Sytuacja ta oczywiście jest nieco odmienna od niniejszej sprawy niemniej jednak należy podkreślić, że podstawą do ustalenia wynagrodzenia jest liczba reprezentowanych osób, a nie liczba postępowań. Każde dziecko jest odrębną stroną reprezentacji i wobec każdego reprezentant wykonuje obowiązki samodzielnie. Nie ma przy tym przepisu, który automatycznie nakazywałby ograniczenie wynagrodzenia do "jednej stawki za jedno postępowanie". Nawet zatem jeśli czynności procesowe reprezentanta dziecka częściowo się pokrywają, reprezentacja dotyczy dwóch osób. Liczba zatem reprezentowanych osób stanowi samodzielne kryterium wpływające na wysokość należnego wynagrodzenia. Powyższe stanowisko, w ocenie Sądu potwierdza regulacja art. 99 § 3 k.r.i.o., który wskazuje, że do reprezentanta dziecka stosuje się odpowiednio m.in. art. 151 k.r.i.o., który wskazuje, że sąd opiekuńczy może ustanowić jednego opiekuna dla kilku osób, jeżeli nie ma sprzeczności między ich interesami. Opieka nad rodzeństwem powinna być w miarę możności powierzona jednej osobie. Powyższe nie zmienia jednak faktu reprezentacji kilku osób, tj. w tym przypadku w niniejszej sprawie dwóch małoletnich, co oznacza konieczności przyznania wynagrodzenia za reprezentację każdej z tych osób, a nie za jedno postępowanie. W ponownie prowadzonym postępowaniu Burmistrz rozpozna wniosek skarżącej adwokat z uwzględnieniem powyższych uwag oraz dokonanej przez sąd oceny prawnej, którą organ jest związany na mocy art. 153 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe sąd uchylił zaskarżony akt na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. Małgorzata Roleder Barbara Romanczuk Marek Leszczyński