II SA/Bk 103/04

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi Cz. Sz. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego.

Cz. Sz. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (k. 5245) wskazując, iż posiada środki finansowe na pokrycie kosztów adwokata lub radcy prawnego, ale prosi o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu, ze względu na to, że żaden pełnomocnik nie chce podjąć się prowadzenia jego sprawy. Wnioskodawca we wniosku nie wykazał również żadnego majątku ani dochodów podnosząc, że jest to nieważne, bo zwróci koszty pomocy prawnej (k. 5245-5246). Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, iż jedynymi przesłankami warunkującymi udzielenie prawa pomocy w postępowaniu sądowo - administracyjnym są zatem przesłanki materialne i posiadanie środków finansowych na pokrycie kosztów pełnomocnika wyklucza pozytywne rozpoznanie wniosku. Tym samym okoliczność, iż strona skarżąca nie może znaleźć pełnomocnika z wyboru, który podjąłby się prowadzenia jego sprawy, nie może stanowić podstawy do wyznaczenia takiego pełnomocnika z urzędu. W niniejszej sprawie z uwagi na brak podanych danych majątkowych należało sięgnąć do wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika złożone na wcześniejszym etapie postępowania. We wniosku tym skarżący wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem miesięcznego utrzymania wnioskodawcy pozostaje dochód uzyskiwany z tytułu emerytury w wysokości 1.800 zł oraz z emerytury z USA w wysokości 80 dolarów USA. W skład majątku skarżącego wchodzą: [...] domu o powierzchni [...] m² (wartości około 600.000 zł) oraz [...] mieszkania o powierzchni około [...] m2 (wartości 250.000 zł), a także oszczędności na rachunku bankowym lub w gotówce w kwocie około 3.000 zł oraz papiery wartościowe lub inne prawa majątkowe w kwocie około 50.000 zł. Skarżący we wniosku wskazał, iż leczy się onkologicznie i znaczna część posiadanych środków finansowych jest przeznaczana na nierefundowane leczenie. W związku z powyższym wnioskodawca całość uzyskiwanych dochodów przeznacza na bieżące utrzymanie, w tym wysokie koszty leczenia (k. 4961-4962). W rozpatrywanej sprawie sytuacja materialna skarżącego uzasadnia tezę, iż jest on w stanie ponieść koszty ustanowienia pełnomocnika z wyboru (skarżący sam deklaruje, iż jest w stanie je ponieść k. 5245). Po przeanalizowaniu wniosku skarżącego należy zatem stwierdzić, że sytuacja majątkowa skarżącego uzasadnia negatywne rozstrzygnięcie jego wniosku w zakresie przyznania prawa pomocy. Skarżący nie wykazał, aby posiadał jakieś zadłużenie, czy też zaległości w opłacaniu bieżących płatności dotyczących utrzymania siebie. Dodatkowo skarżący – na datę rozpoznania poprzedniego wniosku tj. grudzień 2017 r. - posiadał oszczędności w kwocie 3.000 zł oraz inne prawa majątkowe na kwotę 50.000 zł. Podsumowując należy, zatem stwierdzić, iż u podstaw negatywnego rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego przyczyniła się okoliczność, iż skarżący dysponuje majątkiem, posiada stałe dochody z emerytury oraz posiada oszczędności. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.