II SA/Bd 908/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek sędzia WSA Mariusz Pawełczak Protokolant starszy asystent sędziego Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2026 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.

Spadkobiercy poprzedniej właścicielki (H. S.) nieruchomości wnioskiem z dnia [...] grudnia 2017 r. wystąpili do Prezydenta M. T. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, obecnie oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...]. H. S. aktem notarialnym z dnia [...] października 1987 r. zbyła przedmiotową nieruchomość na rzecz Skarbu Państwa. Wnioskodawcy żądanie zwrotu nieruchomości oparli na fakcie, że przystąpiła ona do umowy sprzedaży jedynie z obawy przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego. Zatem w ich ocenie zbycie nieruchomości nastąpiło na cel publiczny i było zagrożone wywłaszczeniem, w sytuacji gdyby właściciele nie wyrazili na nie zgody. Celem nabycia miała być budowa zajezdni tramwajowej, o czym, świadczy przedłożona do umowy sprzedaży ostateczna decyzja Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 1987 r., [...] zatwierdzająca plan realizacyjny zagospodarowania terenu zajezdni tramwajowej w T.. Do dnia wystąpienia z wnioskiem o zwrot nieruchomości inwestycja nie została zrealizowana, a nawet rozpoczęta, a teren przedmiotowej nieruchomości stanowi niezagospodarowany pas gruntu porośnięty starymi, drzewami, krzewami i chwastami. Starosta T. decyzją z dnia [...] września 2020 r. znak: [...] umorzył postępowanie w sprawie dotyczącej zwrotu nieruchomości, stwierdzając, że brak jest dowodów potwierdzających, iż sprzedająca nieruchomość znajdowała się pod groźbą wywłaszczenia nieruchomości. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda K.-P. decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w B. prawomocnym wyrokiem z dnia [...] marca 2021 r. sygn. akt II SA/Bd 26/21, wydanym na skutek sprzeciwu złożonego przez G. T., uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody K.-P.. W uzasadnieniu swojego stanowiska Sąd m.in. wskazał, że organ odwoławczy nie wykazał w sposób prawidłowy zaistnienia przesłanek kasatoryjnych i tym samym konieczności uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania mu sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda K.-P., ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę, decyzją z dnia [...] października 2021 r. znak: [...] uchylił w całości decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2020 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wojewoda zalecił, aby Starosta T., ponownie rozpatrując sprawę, wziął pod uwagę, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż działka nr [...] została zakupiona w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem, a zatem, że należy przeprowadzić dalsze postępowanie wyjaśniające w kwestii ewentualnej zbędności tej nieruchomości na cel uzasadniający wywłaszczenie i w efekcie orzeczenie o zwrocie, bądź odmowie zwrotu tej nieruchomości, w zależności od dalej poczynionych przez organ I instancji ustaleń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na skutek sprzeciwu złożonego przez G. T. wyrokiem z dnia 8 lutego 2022 r. sygn. akt II SA/Bd 1481/21 oddalił sprzeciw, uznając, że decyzja Wojewody nie narusza przepisów prawa procesowego i materialnego. Starosta T. po ponownej analizie sprawy decyzją z dnia [...] maja 2023 r. znak: [...] orzekł o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości na rzecz spadkobierców poprzedniej właścicielki oraz o zwrocie przez ww. osoby kwoty zwaloryzowanego odszkodowania. Wojewoda K.-P. decyzją z dnia [...] października 2023 r., znak: [...] na skutek odwołania wniesionego przez G. T. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w punkcie: 1, 2, 5, a więc orzekł o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] na rzecz spadkobierców poprzedniej właścicielki oraz o zwrocie nieruchomości w stanie, w jakim znajduje się w dniu zwrotu i ustaleniu terminów płatności rat kwoty zwaloryzowanego odszkodowania. Ponadto Wojewoda uchylił pkt 3 i 4 zaskarżonej decyzji i w tym zakresie orzekł o zwrocie przez spadkobierców poprzedniej właścicielki na rzecz G. T., łącznej kwoty [...]zł kwoty zwaloryzowanego odszkodowania (wyliczonej na podstawie opinii rzeczoznawcy majątkowego), proporcjonalnie do posiadanych udziałów w nieruchomości oraz o rozłożeniu na 10 rocznych rat kwoty zwaloryzowanego odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpatrzeniu skargi G. T. wyrokiem z dnia [...] marca 2024 r. sygn. akt II SA/Bd 1423/23 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody K.-P. z dnia [...] października 2023 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że nabycie przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem, o czym przesądził już WSA w Bydgoszczy w wyroku w sprawie II SA/Bd 26/21. Orzekając, Sąd był, stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, związany ww. stanowiskiem. Ponadto WSA w Bydgoszczy w cyt. wyroku wydanym w sprawie II SA/Bd 1423/23 w pełni zgodził się z organami obu instancji, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie można stwierdzić, aby na działce nr [...] kiedykolwiek zrealizowano cel wywłaszczenia. Ponadto Sąd wyjaśnił, że Wojewoda, rozpoznając sprawę w wyniku wniesionego odwołania, praktycznie nie odniósł się do kwestii ustalenia obowiązku zwrotu wypłaconego właścicielom wywłaszczonej nieruchomości odszkodowania - poprzestając na zaakceptowaniu w pełni operatu szacunkowego i na lakonicznym stwierdzeniu, że sposób ustalenia wartości nieruchomości jest wiarygodny, wystarczający i prawidłowy, podczas gdy obowiązkiem organu odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy tak, jak gdyby nie było rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. W szczególności brak było odniesienia się do podnoszonych przez stronę skarżącą okoliczności poczynienia nakładów na terenie nieruchomości objętej wnioskiem. Nie wyjaśniono w sposób jednoznaczny, czy beneficjent wywłaszczenia podejmował i jakie działania władcze na tym gruncie skutkujące zmianą wartości nieruchomości. Bez wątpienia w przedmiotowej sprawie zaistniała sytuacja opisana w art. 140 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, tj. doszło do działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu, które mogły mieć wpływ na wartość tej nieruchomości. Działania te polegały na usunięciu z nabytej przez Skarb Państwa nieruchomości zabudowy. Dalej Sąd wyjaśnił, że w celu ustalenia kwoty, którą powinni zwrócić byli właściciele (ewentualnie ich następcy prawni) w związku ze zwrotem nieruchomości, organ winien w pierwszej kolejności ustalić, jakie było odszkodowanie za nieruchomość i całe te odszkodowanie zwaloryzować. W takim bowiem przypadku ustawodawca przewiduje, że należy całą zwaloryzowaną kwotę odszkodowania pomniejszyć o kwotę różnicy wartości nieruchomości określonej na dzień zwrotu. W tej sytuacji brak jest podstaw do poprzestania jedynie na waloryzacji kwoty będącej odpowiednikiem wartości jedynie części wywłaszczonej nieruchomości, tj. w przedmiotowej sprawie - waloryzacji jedynie wartości gruntu zwracanej nieruchomości, z pominięciem wartości pozostałych składników wywłaszczonej nieruchomości. Sąd jednoznacznie wskazał również, że w akcie notarialnym z [...] października 1987 r. brak jest informacji o przyznaniu byłym właścicielom jakichkolwiek nieruchomości zamiennych. Brak jest także jakichkolwiek zapisów wskazujących, że częścią zapłaty za nieruchomość jest przekazanie byłym właścicielom praw do lokali mieszkalnych. Sąd wskazał, że obowiązkiem Wojewody przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie w pierwszej kolejności dokonanie oceny dowodu, jakim jest operat szacunkowy sporządzony w niniejszej sprawie przez biegłego rzeczoznawcę z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w niniejszym wyroku i w oparciu o poczynione ustalenia dokonanie merytorycznego rozstrzygnięcia w zakresie obowiązku zwrotu przedmiotowej nieruchomości oraz obowiązku zwrotu wypłaconego odszkodowania, a także ustanowienia stosownego zabezpieczenia. Wojewoda K.-P., ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę, decyzją z [...] sierpnia 2024 r. znak: [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję Starosty [...] z [...] maja 2023 r. znak: [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Starosta T. po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] lutego 2025 r. znak: [...] orzekł o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości, stanowiącej własność G. T. na rzecz: - M. M., w udziale wynoszącym 1/4 części nieruchomości, - K. J., w udziale wynoszącym 1/4 części nieruchomości, - T. B., w udziale wynoszącym 1/4 części nieruchomości, - W. B., w udziale wynoszącym 1/4 części nieruchomości. Starosta T. rozstrzygnął ponadto, że nieruchomość podlega zwrotowi w stanie, w jakim znajduje się w dniu zwrotu oraz o zwrocie przez M. M., K. J., T. B. oraz W. B. na rzecz G. T. łącznej kwoty [...]zł kwoty zwaloryzowanego odszkodowania, proporcjonalnie do posiadanych udziałów w nieruchomości, a więc od każdego z Uczestników – [...] zł. Starosta T. orzekł o rozłożeniu kwoty zwaloryzowanego odszkodowania na 10 rocznych rat oraz o ustaleniu terminów płatności rat. Organ I instancji orzekł ponadto, że do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks Cywilny, a prawomocna decyzja stanowi podstawę ujawnienia nowego stanu w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Prezydenta M. T. oraz w księdze wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości. Wierzytelność G. T. wraz z ewentualnymi odsetkami podlega zabezpieczeniu polegającemu na ustanowieniu na nieruchomości hipoteki na rzecz G. T.. Prawomocna decyzja o zwrocie nieruchomości stanowi podstawę wpisu hipoteki w księdze wieczystej. Od powyższej decyzji odwołanie do Wojewody K.-P. złożyła G. T. oraz Uczestnicy. G. T. w obszernym odwołaniu skarżonej decyzji zarzuciła: naruszenie art. 107 § 1 pkt 3, 4, 5 i 6 k.p.a. poprzez brak właściwego oznaczenia stron postępowania, na które nałożony został obowiązek zwrotu ww. odszkodowania; niewskazanie rachunku bankowego właściwego do wpłaty odszkodowania; niewymienienie w podstawie prawnej przedmiotowej decyzji wszystkich przepisów, na podstawie których organ orzekał oraz brak należytego uzasadnienia, że nabycie nieruchomości w 1987 r. nastąpiło w trybie wywłaszczeniowym, brak szczegółowego opisu przedmiotowej nieruchomości z chwili nabycia przez Skarb Państwa w 1987 r. Ponadto, G. T. zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 k.p.a. poprzez to, że w toku postępowania administracyjnego organ nie przeprowadził dowodów wnioskowanych przez Skarżącą i nie przeprowadził z urzędu dowodów w związku ze zgłaszanymi przez Skarżącą zastrzeżeniami; art. 78 § 1 i 2 w związku z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie i przyjęcie, że organ przed przeprowadzeniem dowodu i bez odniesienia się do wniosku dowodowego może pominąć wniosek dowodowy strony, uznając, że ustalona już została prawda obiektywna podczas, gdy organ nie powinien uchylać się od przeprowadzania określonych dowodów, zwłaszcza wnioskowanych przez stronę, a chcąc pominąć wniosek dowodowy strony organ zobowiązany jest wykazać, że ten konkretny dowód nie pozwala na ustalenie okoliczności mającej dla sprawy istotne znaczenie. G. T. decyzji Starosty [...] z [...] lutego 2025 r. zarzuciła również naruszenie: art. 140 ust. 2 u.g.n. poprzez nieprawidłowe ustalenie wysokości zwaloryzowanego odszkodowania; art. 136 ust. 3 u.g.n. ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. w związku z art. 2 Konstytucji RP i art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w procesie wykładni art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. celu tych norm prawnych i okoliczności, że wykonywanie roszczeń przez wnioskodawców zmierza do naruszenia interesu publicznego i interesu Skarżącej, wobec czego stanowi nadużycie prawa w postępowaniu administracyjnym, co powinno skutkować odmową ich realizacji przez organ. W związku z powyższym, G. T. wniosła o uchylenie powołanej decyzji i orzeczenie o odmowie zwrotu ww. nieruchomości, ewentualnie o uchylenie powołanej decyzji i przekazanie przedmiotowej sprawy do ponownego rozpatrzenia; sporządzenie prawidłowego operatu szacunkowego; o zwrot na rzecz G. T. zwaloryzowanego odszkodowania w wysokości ustalonej po dokonaniu waloryzacji kwoty - [...] zł (obejmującej cenę nieruchomości wynikającą z aktu notarialnego z [...] października 1987 r. Rep. [...]) oraz o uwzględnienie w przyjętych przez organ rozliczeniach - praw do lokali mieszkalnych lub oszacowanej wartości przyznanych do nich praw, jeśli w wyniku ponownego rozpatrzenia niniejszej sprawy oraz zamierzałby wydać decyzję o zwrocie nieruchomości. Wojewoda K.-P. po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] października 2025 r. znak: [...] działając na podstawie art. 2, art. 9a, art. 136 ust. 1 i 3, art. 137 ust. 1 i 2, art. 140, art. 141 i art. 216 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1145 ze zm., dalej u.g.n.) oraz art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej k.p.a.) - uchylił Zaskarżoną decyzję Starosty [...] z dnia [...] lutego 2025 r. w punktach 1, 3, 4 i orzekł o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości, na rzecz: - M. M., w udziale wynoszącym 1/3 części nieruchomości, - K. J., w udziale wynoszącym 1/3 części nieruchomości, - W. B., w udziale wynoszącym 1/3 części nieruchomości. Ponadto Wojewoda orzekł o zwrocie przez M. M., K. J. oraz W. B. (dalej określani jako Uczestnicy) na rzecz G. T. łącznej kwoty [...]zł zwaloryzowanego odszkodowania, proporcjonalnie do posiadanych udziałów w nieruchomości, a więc [...] zł od każdego z Uczestników, a także o rozłożeniu na 10 rocznych rat kwoty zwaloryzowanego odszkodowania. W pozostałej części (tj. w punktach: 2, 5, 6, 7, 8) Wojewoda utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy stwierdził, że w oparciu o wyniki przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego uznać należało, że nabycie działki nastąpiło na potrzeby budowy zajezdni tramwajowej. Organ przyznał rację Staroście, że cel wywłaszczenia nie został zrealizowany, co potwierdził WSA w Bydgoszczy wyrokiem z dnia [...] marca 2024 r. sygn. akt II SA/Bd 1423/23. Organ odwoławczy zauważył, że przesłanki zwrotu nieruchomości, przy braku innych przeszkód, zaistniały, a więc koniecznym było odniesienie się do kwestii rozliczeń związanych z przeniesieniem prawa własności zwracanej nieruchomości. Zdaniem Wojewody organ I instancji w sposób rzetelny i skrupulatny prowadził postępowanie dowodowe w przedmiotowej sprawie, co musiało skutkować oceną, że materiał dowodowy jest kompletny i może być podstawą do czynienia ustaleń prawnych na gruncie tak określonego i nie budzącego wątpliwości stanu faktycznego sprawy. Wojewoda wskazał, że organ I instancji w ciągu kilku lat prowadzenia postępowania wykonał szereg czynności pozwalających szczegółowo wyjaśnić okoliczności sprawy. Starosta T. na przestrzeni lat m.in. przeprowadził wizję lokalną nieruchomości, dokonał kwerendy akt w różnych archiwach jednostek miejskich, a także występował do gestorów sieci i mediów celem zebrania dokumentów na okoliczność poniesienia przez Gminę nakładów na cel, jakim była budowa zajezdni tramwajowej w T.. Na potrzeby niniejszego postępowania sporządzono operat szacunkowy z dnia [...] października 2024 r., gdzie określono wartość działki według stanu na dzień wywłaszczenia i cen aktualnych oraz według stanu obecnego i cen aktualnych. W ww. operacie wartość odtworzeniowa nieruchomości według stanu z dnia wywłaszczenia została określona na kwotę [...]zł, z kolei wartość rynkowa nieruchomości według stanu z dnia zwrotu na kwotę [...]zł. Z operatu szacunkowego wynika, że zgodnie z protokołem zdawczo-odbiorczym z dnia [...] czerwca 1988 r. na nieruchomości w granicach działki znajdowały się: budynek murowany mieszkalno-gospodarczy z dachem dwuspadowym krytym eternitem, niepodpiwniczony wraz z zabudowaniami gospodarczymi nienadającymi się do użytku. Brak było kanalizacji i ujęcia wody pitnej. Budynki zostały przeznaczone do likwidacji. Jak wynika z opisu w operacie szacunkowym, teren był częściowo ogrodzony ogrodzeniem drewnianym, nieutwardzony. Rzeczoznawca majątkowy opis nieruchomości według stanu z dnia wywłaszczenia oraz z dnia zwrotu przyjęła na podstawie protokołu zdawczo-odbiorczego z dnia [...] czerwca 1988 r. sporządzonego przez Urząd Miejski w T., oświadczenia spadkobierców poprzedniej właścicielki z dnia [...] października 2022 r. wraz z dokumentacją fotograficzną, protokołu z badania księgi wieczystej, protokołu z oględzin nieruchomości, wypisu z rejestru gruntów, mapy ewidencyjnej z 2024 r. i kopii mapy ewidencyjnej z 1987 r. Ponadto w operacie szacunkowym rzeczoznawca majątkowy dokonała zestawienia zdjęć lotniczych nieruchomości, tj. z 2024 r. i z 1987 r. Rzeczoznawca majątkowy w ww. operacie dokonała szczegółowego opisu technicznego budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego. Z kolei opisując nieruchomość na dzień zwrotu, rzeczoznawca majątkowy wskazała, że w trakcie czynności szacunkowych działka była nieużytkowana, porośnięta naturalną roślinnością oraz pojedynczymi samosiewami drzew bez wartości użytkowej. Rzeczoznawca majątkowy podniosła również, że na granicy działki znajdują się pozostałości po silosach betonowych. Nieruchomość posiada dostęp do pełnego uzbrojenia w sieci infrastruktury technicznej. Nad działką przebiegają również linie napowierzchnie. Jak wyjaśniła rzeczoznawca majątkowy, w trakcie oględzin nieruchomości nie odnaleziono żadnych istotnych składników, które potwierdzałyby realizację inwestycji budowy zajezdni tramwajowej na przedmiotowej działce. Betonowe silosy i betonowe fundamenty znajdujące się w północnej części działki nie przedstawiają wartości użytkowej, są w słabym stanie technicznym, a zatem możliwe, że były na nieruchomości w dniu wywłaszczenia. Z operatu szacunkowego wynika, że według opisu stanu nieruchomości z dnia wywłaszczenia na nieruchomości znajdowały się zabudowania, które zostały rozebrane. Ponadto, jak wskazała rzeczoznawca majątkowy, "Na podstawie oględzin, oprócz rozbiórki opisanych powyżej budynków, nie zaobserwowano innych działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu związanych z realizacją celu publicznego, które w sposób istotny zmniejszyły lub zwiększyły wartości nieruchomości". G. T. w piśmie z [...] stycznia 2025 r. zgłosiła swoje uwagi i zastrzeżenia do sporządzonego ww. operatu szacunkowego. Rzeczoznawca majątkowy w piśmie z [...] stycznia 2025 r. przedstawiła wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie i jednocześnie podtrzymała swoją wycenę w całości. Wojewoda zwrócił się do E.-O. S..A.., P. T. S.A., M. Z. K. w T. sp. z o.o., [...] Wodociągów sp. z o.o. oraz Prezydenta M. T. Wydziału Architektury i Budownictwa z prośbą o wyjaśnienia, poparte dokumentami (np. mapy z przebiegiem infrastruktury), które pozwoliłyby na ustalenie, jakie nakłady poniosły poszczególne podmioty na budowę zajezdni tramwajowej na działce. W odpowiedzi na ww. pisma Wojewody ww. podmioty wyjaśniły, że nie posiadają dokumentów w przedmiotowym zakresie lub zaprzeczają, aby kiedykolwiek poniosły jakiekolwiek nakłady finansowe na budowę zajezdni tramwajowej. W kontekście powyższego w ocenie Wojewody nie mogą odnieść skutku zarzuty G. T. dotyczące nieprzeprowadzenia przez organ I instancji wszystkich lub tylko w określonym zakresie dowodów, o które wnioskowano. Strona Skarżąca w odwołaniu podniosła, że "(...) zasadne jest dokonanie przez organ pogłębionej analizy przy wykorzystaniu dokumentacji znajdującej się w Wydziale Architektury i Budownictwa tut. Urzędu - co konkretnie zgodnie z planem realizacyjnym w zakresie budowy zajezdni tramwajowej na danej działce przewidziano oraz jakie prace i nakłady zostały faktycznie wykonane (...)". Wojewoda podkreślił, że pismem z [...] czerwca 2025 r. zwrócił się do Urzędu M. T. Wydziału Architektury Budownictwa z prośbą o wyjaśnienia, poparte dokumentami (np. mapy z przebiegiem infrastruktury), które pozwoliłyby na ustalenie, jakie nakłady poniósł poszczególny podmiot na budowę zajezdni tramwajowej. W odpowiedzi na ww. prośbę, p.o. Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa z up. Prezydenta M. pismem z [...] czerwca 2025 r. poinformowała, że "po przeanalizowaniu akt sprawy planowanej zajezdni nie wynika, aby linie elektroenergetyczne oraz kolektor deszczowy znajdujące się na ww. działce zostały posadowione w wyniku tej inwestycji". Wojewoda wskazał również, że, jak wynika z wyroku WSA w Bydgoszczy z 12 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Bd 1423/23 w celu ustalenia kwoty, jaką powinni zwrócić byli właściciele (ewentualnie następcy prawni) w związku ze zwrotem nieruchomości, należało w pierwszej kolejności ustalić, jakie było odszkodowanie za nieruchomość i całe to odszkodowanie zwaloryzować. Następnie całą zwaloryzowaną kwotę odszkodowania pomniejszyć o kwotę różnicy wartości nieruchomości określonej na dzień zwrotu i cen aktualnych. Biorąc po uwagę powyższe, organ I instancji dokonał waloryzacji kwoty odszkodowania otrzymanej przez poprzednich właścicieli proporcjonalnie do części nieruchomości, która podlega zwrotowi. Następnie Starosta T. na podstawie aktualnego, przeanalizowanego operatu szacunkowego od kwoty zwaloryzowanego odszkodowania odjął różnice wartości zwracanej nieruchomości, na którą składa się wartość prawa własności nieruchomości na dzień [...] października 1987 r. (dzień wywłaszczenia) oraz cen aktualnych minus wartość prawa własności według stanu na dzień zwrotu. Wojewoda nadmienił, że organ I instancji w sposób prawidłowy dokonał wyliczenia waloryzacji, tj. w rozbiciu miesięcznym, w niepełnym roku, w którym zawarto akt notarialny oraz w rozbiciu rocznym, w stosunku do kolejnych pełnych lat. Zgodnie z poglądem wyrażonym w orzecznictwie, obydwie metody (wykorzystujące wskaźnik miesięczny lub średnioroczny) należy uznać za dopuszczalne (wyrok WSA w Lublinie w sprawie II SA/Lu 232/25). Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że Gmina podniosła, iż wywłaszczani z tytułu odjęcia im prawa własności nieruchomości otrzymali także mieszkania, których wartość należy aktualnie uwzględnić przy rozliczeniach związanych ze zwrotem działki. Zdaniem Wojewody wielkość oraz charakter odszkodowania, jakie wywłaszczeni otrzymali za stanowiącą ich własność całą działkę nr [...], można jednak ustalić jedynie w oparciu o treść aktu notarialnego z dnia [...] października 1987 r. We wskazanym dokumencie jedynym wynagrodzeniem za wywłaszczaną nieruchomość było tylko świadczenie pieniężne. Brak jakichkolwiek informacji o przyznaniu nieruchomości zamiennych tytułem wywłaszczenia nieruchomości, co potwierdza wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 12 marca 2024 r. Sąd uznał, że organy prawidłowo przyjęły, że w akcie notarialnym brak jest zapisów o przyznaniu byłym właścicielom jakichkolwiek nieruchomości zamiennych. Mając powyższe na uwadze, Wojewoda zauważył, że z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż nie zachodzą okoliczności uzasadniające podwyższenie zwracanego odszkodowania. Działka pozostaje niezagospodarowana i nie wykonano na niej żadnych nakładów dla realizacji celu wywłaszczenia, które powodowałyby tym bardziej wzrost wartości zwracanej nieruchomości. Powyższe potwierdza pismo Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu M. T., a poza tym jeżeli Gmina posiadała istotne dla rozstrzygnięcia sprawy dokumenty, to winna je przedłożyć. Jak wynika z wyroku WSA w Bydgoszczy w sprawie II SA/Bd 90/24, nie można dokonywać rozróżnienia pomiędzy G. T. reprezentowaną przez Prezydenta a jej poszczególnymi wydziałami/jednostkami, bowiem jest to ten sam podmiot. W skardze do Sądu G. T. zaskarżyła w całości ww. decyzję Wojewody K.-P. z dnia [...] października 2025 r. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.: a) art. 7, 8, 9, 11 i 77 oraz art. 136 k.p.a. poprzez to, że w toku postępowania administracyjnego organ nie przeprowadził dowodów wnioskowanych przez Skarżącą we wnioskach dowodowych i nie przeprowadził z urzędu dowodów w związku ze zgłaszanymi przez Skarżącą zastrzeżeniami i wnioskami, a organ drugiej instancji nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego mimo istnienia ku temu podstaw; b) art. 78 § 1 i 2 w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie i przyjęcie, że organ przed przeprowadzeniem dowodu i bez odniesienia się do wniosku dowodowego może pominąć wniosek dowodowy strony uznając, że ustalona już została prawda obiektywna podczas, gdy organ nie powinien uchylać się od przeprowadzenia określonych dowodów, zwłaszcza wnioskowanych przez stronę, a chcąc pominąć wniosek dowodowy strony, organ zobowiązany jest wykazać, że ten konkretny dowód nie pozwala na ustalenie okoliczności mającej dla sprawy istotne znaczenie; c) art. 84 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez wadliwe posłużenie się organu do ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie, w jakim nie wymagał wiadomości specjalnych, tj. ustalenia stanu zagospodarowania nieruchomości, organ wyręczył się rzeczoznawcą majątkowym; d) art. 107 § 1 pkt. 3 k.p.a. poprzez wadliwe zastosowanie i nieprecyzyjne wskazanie zobowiązanych do zapłaty na rzecz Skarżącej i poprzestanie na wskazaniu imion i nazwisk, chociaż zaskarżona decyzja może stanowić podstawę do wydania tytułu wykonawczego w postępowaniu administracyjnym; e) art. 140 ust. 2 u.g.n. poprzez nieprawidłowe ustalenie wysokości zwaloryzowanego odszkodowania i dokonanie wyceny wartości nieruchomości oszacowanej przez biegłego rzeczoznawcę, podczas gdy w przypadku uznania, że do nabycia doszło w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem, waloryzacji powinna podlegać cena nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa w 1987 r.; f) art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 2 Konstytucji RP i art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w procesie wykładni treści art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. celu tych norm prawnych i okoliczności, że wykonywanie roszczeń przez wnioskodawców zmierza do naruszenia interesu publicznego i interesu Skarżącej, wobec czego stanowi nadużycie prawa w postępowaniu administracyjnym, co powinno skutkować odmową ich realizacji przez organ. Wskazując na powyższe naruszenia, Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności lub uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody K.-P. w całości oraz poprzedzającej jej decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2025 r. Ponadto Skarżąca wskazała, że w sentencji przedmiotowej decyzji organ nie zabezpieczył jej wierzytelności wynikającej z obowiązku zwrotu przez Uczestników zwaloryzowanego odszkodowania poprzez ustanowienie stosownej hipoteki, co jest konieczne i winno zostać uzupełnione. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Uczestnicy w odpowiedzi na skargę z dnia [...] lutego 2026 r. wnieśli o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie odnotowania wymaga, że przedmiotem skargi uczyniono decyzję Wojewody K.-P. z dnia [...] października 2025 r. uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] lutego 2025 r. w punktach: 1, 3, 4 i jednocześnie orzekającą o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...] na rzecz Uczestników w udziale wynoszącym 1/3 części nieruchomości. Ponadto Wojewoda orzekł o zwrocie przez Uczestnikówna rzecz G. T. łącznej kwoty [...]zł kwoty zwaloryzowanego odszkodowania, proporcjonalnie do posiadanych udziałów w nieruchomości, a także o rozłożeniu na 10 rocznych rat kwoty zwaloryzowanego odszkodowania. W pozostałej części (tj. w punktach: 2, 5, 6, 7, 8) Wojewoda utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły w szczególności art. 136 ust. 3 oraz art. 140 u.g.n. Stosownie do art. 136 ust. 3 u.g.n.," Poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ gospodarujący zasobem nieruchomości. Warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140." Z kolei zgodnie z art. 140 ust. 1-5 u.g.n., "1. W razie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości poprzedni właściciel lub jego spadkobierca zwraca Skarbowi Państwa lub właściwej jednostce samorządu terytorialnego, w zależności od tego, kto jest właścicielem nieruchomości w dniu zwrotu, ustalone w decyzji odszkodowanie, a także nieruchomość zamienną, jeżeli była przyznana w ramach odszkodowania. 2. Odszkodowanie pieniężne podlega waloryzacji, z tym że jego wysokość po waloryzacji, z zastrzeżeniem art. 217 ust. 2, nie może być wyższa niż wartość rynkowa nieruchomości w dniu zwrotu, a jeżeli ze względu na rodzaj nieruchomości nie można określić jej wartości rynkowej, nie może być wyższa niż jej wartość odtworzeniowa. 3. Jeżeli zwrotowi podlega część wywłaszczonej nieruchomości, zwracaną kwotę odszkodowania ustala się proporcjonalnie do powierzchni tej części nieruchomości. 3a. Jeżeli zwrotowi podlega udział w wywłaszczonej nieruchomości albo w jej części, zwracaną kwotę odszkodowania ustala się proporcjonalnie do wielkości udziału. 4. W razie zmniejszenia się albo zwiększenia wartości nieruchomości wskutek działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu, odszkodowanie, ustalone stosownie do ust. 2, pomniejsza się albo powiększa o kwotę równą różnicy wartości określonej na dzień zwrotu. Przy określaniu wartości nieruchomości przyjmuje się stan nieruchomości z dnia wywłaszczenia oraz stan nieruchomości z dnia zwrotu. Nie uwzględnia się skutków wynikających ze zmiany przeznaczenia w planie miejscowym i zmian w otoczeniu nieruchomości. Przepisy ust. 3 i 3a stosuje się odpowiednio. 5. Jeżeli w ramach odszkodowania została przyznana nieruchomość zamienna oraz dopłata pieniężna, oprócz nieruchomości zamiennej zwraca się także tę dopłatę w wysokości ustalonej według zasad, o których mowa w ust. 2, z tym że wysokość zwaloryzowanej kwoty nie może być wyższa niż różnica między wartością nieruchomości zwracanej a wartością nieruchomości zamiennej określonej na dzień zwrotu. Przy określaniu wartości nieruchomości nie uwzględnia się skutków wynikających ze zmiany przeznaczenia w planie miejscowym i zmian w otoczeniu nieruchomości. W razie zmniejszenia się albo zwiększenia wartości nieruchomości zamiennej stosuje się dopłaty pieniężne równe różnicy wartości tej nieruchomości określonej na dzień zwrotu.". Podkreślenia wymaga, że w wyroku z dnia 12 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Bd 1423/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozstrzygnął już, że nabycie nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania przez Skarb Państwa nastąpiło w warunkach zagrożenia wywłaszczeniem. W tym miejscu należy podkreślić, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej p.p.s.a.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Pomimo użycia w art. 153 p.p.s.a. pojęcia "orzeczenie", chodzi w nim nie tylko o sentencję, lecz także o uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia. To w uzasadnieniu przedstawione jest rozumowanie, które doprowadziło sąd do określonej konkluzji prawnej. W konsekwencji, za wadliwe należy ocenić stanowisko Skarżącej, że sprzedaż spornej nieruchomości sfinalizowana została w trybie zwykłej umowy sprzedaży, bez zagrożenia wywłaszczeniem W cytowanym wyżej wyroku Sąd nie podzielił również już wcześniej podnoszonego stanowiska strony skarżącej i w pełni zgodził się z organami obu instancji, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie można stwierdzić, aby na działce nr [...] kiedykolwiek zrealizowano cel wywłaszczenia. Sąd podzielił stanowisko organów obu instancji, że przedmiotowa działka nigdy nie została zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia i brak jest jakichkolwiek informacji, aby beneficjent wywłaszczenia zrealizował jakąkolwiek inwestycję związaną z budową zajezdni tramwajowej na tej nieruchomości. Sąd w pełni zaakceptował ustalenia poczynione w tym zakresie przez organ I instancji, a w rezultacie - podzielił zapatrywanie organów obu instancji, że w okolicznościach sprawy wystąpiły przesłanki do orzeczenia o zwrocie przedmiotowej nieruchomości na rzecz wnioskodawców na podstawie art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1. u.g.n., bowiem cel wywłaszczenia nigdy nie został zrealizowany. Zostało to już jednoznacznie przesądzone i z uwagi na cytowany powyżej przepis w art. 153 p.p.s.a. nie podlega ponownemu ustalaniu. Powyższe wpływa bezpośrednio na zakres rzeczowy niniejszego postępowania, które dotyczy konsekwencji takiego stanu rzeczy, a więc orzeczenia o zwrocie przez Uczestników na rzecz G. T. zwaloryzowanego odszkodowania, dlatego koniecznym jest odniesienie się do kwestii rozliczeń związanych z przeniesieniem prawa własności zwracanej nieruchomości. W przedmiotowej sprawie zaistniała sytuacja opisana w art. 140 ust. 4 u.g.n., tj. doszło do działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu, które mogły mieć wpływ na wartość tej nieruchomości. Działania te polegały na usunięciu z nabytej przez Skarb Państwa nieruchomości zabudowy. Stosownie do art. 140 ust. 4 u.g.n., w razie zmniejszenia się albo zwiększenia wartości nieruchomości wskutek działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu, odszkodowanie, ustalone stosownie do ust. 2, pomniejsza się albo powiększa o kwotę równą różnicy wartości określonej na dzień zwrotu. Przy określaniu wartości nieruchomości przyjmuje się stan nieruchomości z dnia wywłaszczenia oraz stan nieruchomości z dnia zwrotu. Nie uwzględnia się skutków wynikających ze zmiany przeznaczenia w planie miejscowym i zmian w otoczeniu nieruchomości. Z cyt. przepisów wynika, że w celu ustalenia kwoty, którą powinni zwrócić byli właściciele (ewentualnie ich następcy prawni) w związku ze zwrotem nieruchomości, organ winien w pierwszej kolejności ustalić, jakie było odszkodowanie za nieruchomość i całe te odszkodowanie zwaloryzować. W takim bowiem przypadku ustawodawca przewiduje, że należy całą zwaloryzowaną kwotę odszkodowania pomniejszyć o kwotę różnicy wartości nieruchomości określonej na dzień zwrotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w cyt. wyżej wyroku w sprawie II SA/Bd 1423/23 wskazał, że działania podjęte bezpośrednio na nieruchomości, które mogły mieć wpływ na jej wartość to usunięcie zabudowy i ta okoliczność miała wpływ na prawidłowość ustalenia odszkodowania. Z wyroku wynika, że znaczenie ma fakt, iż nastąpiło zmniejszenie wartości nieruchomości w dacie jej zwrotu w stosunku do jej wartości z daty wywłaszczenia i były właściciel lub jego spadkobiercy nie powinni zwracać pełnego odszkodowania przyznanego za nieruchomość. Z uwagi na powyższe organ I instancji dokonał waloryzacji kwoty odszkodowania otrzymanej przez poprzednich właścicieli proporcjonalnie do części nieruchomości, która podlega zwrotowi. Następnie na podstawie aktualnego operatu szacunkowego od kwoty zwaloryzowanego odszkodowania odjął różnice wartości zwracanej nieruchomości, na którą składa się wartość prawa własności nieruchomości na dzień [...] października 1987 r. (dzień wywłaszczenia) oraz cen aktualnych minus wartość prawa własności według stanu na dzień zwrotu. W ten sposób organ prawidłowo dokonał wyliczenia waloryzacji, tj. w rozbiciu miesięcznym, w niepełnym roku, w którym zawarto akt notarialny oraz w rozbiciu rocznym, w stosunku do kolejnych pełnych lat. Odnosząc się zaś do zarzutów Gminy dotyczących nieprzeprowadzenia przez orzekające w sprawie organy wnioskowanych dowodów, to wskazać należy, że Wojewoda pismami z [...] czerwca 2025 r. zwrócił się do E.-O. S.A., [...] T. S.A., M. Z. K. w T. sp. z o.o., [...] Wodociągów sp. z o.o. oraz Prezydenta M. T. Wydziału Architektury i Budownictwa z prośbą o wyjaśnienia, poparte dokumentami (np. mapy z przebiegiem infrastruktury), które pozwoliłyby na ustalenie, jakie nakłady poniosły poszczególne podmioty na budowę zajezdni tramwajowej, na działce nr [...]. W odpowiedzi na ww. pisma Wojewody, ww. podmioty wyjaśniły, że nie posiadają dokumentów w przedmiotowym zakresie lub zaprzeczają, aby kiedykolwiek poniosły jakiekolwiek nakłady finansowe na budowę zajezdni tramwajowej. Ponadto w odpowiedzi na ww. prośbę p.o. Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa z up. Prezydenta M. pismem z [...] czerwca 2025 r. poinformowała, że "po przeanalizowaniu akt sprawy planowanej zajezdni nie wynika, aby linie elektroenergetyczne oraz kolektor deszczowy znajdujące się na ww. działce zostały posadowione w wyniku tej inwestycji". W przekonaniu Skarżącej materiał dowodowy w ramach niniejszego postępowania administracyjnego do chwili obecnej nie został w całości zgromadzony również, jeśli chodzi o stan nieruchomości na potrzeby ustalenia jej wartości, albowiem organ zobowiązany był do ustalenia stanu nieruchomości z momentu jej nabycia przez Skarb Państwa oraz zakresu poczynionych później nakładów. W tym kontekście zwrócić należy uwagę, że Gmina w piśmie z [...] stycznia 2025 r. zgłosiła swoje uwagi i zastrzeżenia do sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego operatu szacunkowego. Rzeczoznawca majątkowy w piśmie z [...] stycznia 2025 r. przedstawiła wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie i jednocześnie podtrzymała swoją wycenę w całości. Treść ww. wyjaśnienia jest jasna i nie budziła zastrzeżeń Sądu. Jeżeli zaś Gmina miała zastrzeżenia do sporządzonej wyceny, to mogła skorzystać z możliwości dokonania oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych w celu skontrolowania prawidłowości sporządzenia tego operatu. Uprawnienie takie wynika z art. 157 u.g.n., a możliwość skorzystania z niej zależy od inicjatywy strony, która dąży do zakwestionowania prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego, jako podstawy wydania decyzji. Odnosząc się z kolei merytorycznie do zarzutów naruszenia pozostałych przepisów proceduralnych, należy wskazać, że art. 75 § 1 k.p.a. przewiduje, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Z kolei art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Art. 78 k.p.a. dotyczy wniosków dowodowych strony. Stąd żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Celowość przeprowadzenia konkretnego wnioskowanego dowodu przez stronę jest determinowana całokształtem dotychczasowego materiału dowodowego i okolicznościami z niego wynikającymi. Ocena zasadności wniosków dowodowych musi być dokonywana z uwzględnieniem okoliczności faktycznych konkretnej sprawy (w szczególności w kontekście kompletności i wiarygodności zgromadzonych w sprawie dowodów). W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że zasada zupełności materiału dowodowego nie oznacza, że należy prowadzić postępowanie dowodowe nawet wówczas, gdy całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarcza do podjęcia rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA z 12.07.2024 r., I OSK 1598/23, LEX nr 3755222, wyrok NSA z 9.05.2024 r., II GSK 330/21, LEX nr 3719945). Z tego też względu nie budzi wątpliwości stwierdzenie, że z przepisów art. 78 § 1 i art. 81 k.p.a. nie wynika obowiązek weryfikowania dowodu dopuszczonego przez organ z urzędu w każdym przypadku kwestionowania go przez stronę. Przeciwnie, przeprowadzanie kolejnych dowodów jest pożądane wówczas, gdy zgromadzone dowody budzą wątpliwości bądź nie są wystarczające do wydania decyzji (zob. wyrok NSA z 11.10.2024 r., I GSK 1005/24, LEX nr 3790776). W niniejszej sprawie stan faktyczny został ustalony prawidłowo, albowiem kwestia poczynienia nakładów na terenie przedmiotowej nieruchomości objętej wnioskiem przez beneficjenta wywłaszczenia, skutkująca ewentualną zmianą wartości przedmiotowej nieruchomości, została przez Starostę T. i Wojewodę K.-P. wyjaśniona wobec przedstawionej powyżej całej serii czynności wyjaśniających odnośnie podnoszonej kwestii wymagającej, zdaniem Skarżącej, dodatkowych ustaleń. W szczególności należy ponownie przytoczyć treść pisma p.o. Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa z up. Prezydenta M. z [...] czerwca 2025 r., w którym poinformowała ona, że "po przeanalizowaniu akt sprawy planowanej zajezdni nie wynika, aby linie elektroenergetyczne oraz kolektor deszczowy znajdujące się na ww. działce zostały posadowione w wyniku tej inwestycji". Odnosząc się zaś do zarzutu, że zważywszy na całokształt uwarunkowań oraz okoliczności przedmiotowej sprawy, zwrot wskazanej nieruchomości można uznać za godzący w interes publiczny i zasady współżycia społecznego, a także prowadzący do nadużycia prawa, to należy zwrócić uwagę, że analogiczny zarzut podniesiono w postępowaniu zakończonym wyrokiem WSA w Bydgoszczy z dnia 12 marca 2023 r. II SA/Bd 1423/23, gdzie również zarzucono naruszenie art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 2 Konstytucji RP i art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w procesie wykładni treści art. 136 ust. 3 ost. zd. i art. 140 ust. 1 u.g.n. celu tych norm prawnych i okoliczności, że wykonywanie roszczeń przez wnioskodawców zmierza do naruszenia interesu publicznego i interesu Skarżącej, wobec czego stanowi nadużycie prawa w postępowaniu administracyjnym, co powinno skutkować odmową ich realizacji przez organ. Stanowisko Sądu w tej materii zostało przedstawione jednoznacznie wobec rozstrzygnięcia, że obowiązkiem Wojewody przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie w pierwszej kolejności dokonanie oceny dowodu, jakim jest operat szacunkowy sporządzony w niniejszej sprawie przez biegłego rzeczoznawcę z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w niniejszym wyroku i w oparciu o poczynione ustalenia dokonanie merytorycznego rozstrzygnięcia w zakresie obowiązku zwrotu przedmiotowej nieruchomości oraz obowiązku zwrotu wypłaconego odszkodowania, a także ustanowienia stosownego zabezpieczenia, co przy uwzględnieniu obowiązywania art. 153 p.p.s.a. uniemożliwia aktualnie rozpatrywanie sprawy pod kątem ponownego zarzutu ewentualnego nadużycia prawa. Sąd nie dopatrzył się w sprawie również zarzucanych naruszeń art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W niniejszej sprawie nie sposób postawić organom zarzutów działania z pogwałceniem przepisów regulujących zasady prowadzenia postępowania dowodowego. Organy w sposób skrupulatny, rzeczowy, a niejednokrotnie wręcz asekuracyjny odnosiły się do twierdzeń Skarżącej oraz przedkładanych dokumentów, nie pozostawiając wątpliwości co do tego, że materiał dowodowy został rozpatrzony w całokształcie, z uwzględnieniem jego znaczenia dla kontekstu sprawy. Zwraca uwagę m.in. szeroka analiza okoliczności faktycznych, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia w sprawie. Tym samym za równie niezasadny należało uznać podnoszony w skardze zarzut naruszenia art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez wadliwe zastosowanie i nieprecyzyjne wskazanie zobowiązanych do zapłaty na rzecz Skarżącej i poprzestanie na wskazaniu imion i nazwisk, chociaż zaskarżona decyzja może stanowić podstawę do wydania tytułu wykonawczego w postępowaniu administracyjnym. Zaskarżona decyzja zawiera bowiem wymagane oznaczenie stron postępowania, ich dane adresowe, natomiast pozyskanie kolejnych danych, w tym niezbędnych dla wydania tytułu wykonawczego w postępowaniu administracyjnym, możliwe będzie także przy wykorzystaniu systemów baz danych dostępnych organowi administracji. Nie był zasadny również zarzut braku zabezpieczył wierzytelności wynikającej z obowiązku zwrotu przez Uczestników zwaloryzowanego odszkodowania poprzez ustanowienie stosownej hipoteki. Zgodnie bowiem z pkt 8 decyzji Starosty [...], utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją Wojewody, wierzytelność Gminy podlega zabezpieczeniu polegającemu na ustanowieniu na przedmiotowej nieruchomości hipoteki. Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę w myśl art. 151 p.p.s.a. Cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query.