II SA/Bd 351/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę.

II SA/Bd 351/22 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 3 grudnia 2021 r., znak: [...], Kierownik Działu Świadczeń Mieszkaniowych [...] Centrum Świadczeń Rodzinie z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] przyznał K. J. (dalej: skarżąca) dodatek mieszkaniowy w kwocie [...]zł miesięcznie, w okresie od grudnia 2021 r. do maja 2022 r. Od powyższej decyzji organu I instancji skarżąca wniosła odwołanie wnosząc o wyjaśnienie treści tego rozstrzygnięcia. Ponadto skarżąca wskazała, że cofa swój wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. wezwało skarżącą do sprecyzowania, czy ww. pismo należy traktować jako cofnięcie wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Jednocześnie organ pouczył skarżącą, że takie cofnięcie wniosku będzie skutkować uchyleniem decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego i umorzeniem postępowania. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. wskazała, że całkowicie rezygnuje z dodatku mieszkaniowego. W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 21 lutego 2022 r., znak: [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że w myśl art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm. – dalej "k.p.a.") organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części. W ocenie organu jeżeli w postępowaniu wszczętym na wniosek strony wnioskodawca składa wyraźne oświadczenie o wycofaniu wniosku i rezygnacji z przyznanych świadczeń, spełniona zostaje przesłanka bezprzedmiotowości postępowania w myśl art. 105 § 1 k.p.a. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę oraz pisma z dnia [...] marca 2022 r., [...] marca 2022 r. i [...] marca 2022 r., w których cofnęła swoją rezygnację z dodatku mieszkaniowego i wniosła o jego przyznanie wskazując, że zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w T. o sygn. akt IV U 137/20 ma prawo mieszkać w oddzielnym pokoju, w związku z czym ma prawo do dodatku mieszkaniowego. Skarżąca wskazała, że w pouczeniu pod decyzją organu I instancji z dnia [...] grudnia 2021 r. straszono ją wieloma karami, a ponadto nie odpowiadano na jej pytania, w związku z czym zmuszona była do rezygnacji z dodatku mieszkaniowego. Zdaniem skarżącej organ wcześniej udzielał jej krótszych pouczeń z mniejszymi obostrzeniami za nienależnie pobrane świadczenie. Skarżąca podkreśliła, że obawiała się pobierania świadczeń z uwagi na to, że mogłoby się okazać, iż pobiera je nienależnie i będzie musiała je zwrócić z odsetkami oraz że poniesie koszty egzekucji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że na podstawie art. 15 zzs(4) ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. – dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania – art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga jest niezasadna. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 lutego 2022 r., którą organ odwoławczy w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Organ odwoławczy z uwagi na cofnięcie przez skarżącą wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego uznał, że postępowanie w sprawie o przyznanie ww. świadczenia, które jest postępowaniem wszczynanym na wniosek, stało się bezprzedmiotowe. Na wstępie wskazać należy, jak słusznie zauważył organ drugiej instancji, że stosownie do art. 105 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w całości albo w części, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość dalszego postępowania wynikać może m.in. z cofnięcia przez stronę żądania wszczęcia postępowania, które może zostać wszczęte wyłącznie na żądanie (wniosek) strony. W konsekwencji takiego działania strony organ zobowiązany jest do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Cofnięcie wniosku oznacza bowiem, w tego rodzaju sytuacjach, że przestaje istnieć przedmiot postępowania oznaczony we wniosku, co obliguje organ do umorzenia postępowania na podstawie ww. przepisu (por. wyroki NSA z dnia 11 października 2017 r., sygn. akt I OSK 893/17; z dnia 4 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1397/10 – dostępne na https://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W tym miejscu zaznaczyć należy, że dodatek mieszkaniowy, zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2021 z późn. zm.) przyznawany jest na wniosek osoby uprawnionej przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta w drodze decyzji administracyjnej. Postępowanie w sprawie przyznania takiego dodatku jest zatem postępowaniem, które może być wszczęte wyłącznie na żądanie (wniosek) strony. Mając na względzie powyższe należy uznać, że postępowanie w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego wszczęte wnioskiem skarżącej jest postępowaniem, które mogło zostać wszczęte wyłącznie na żądanie strony. Zatem cofnięcie przez skarżącą wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, przed uprawomocnieniem się decyzji przyznającej jej ten dodatek, skutkowało bezprzedmiotowością postępowania, wobec czego zgodnie z dyspozycją art. 105 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne należało umorzyć, co też uczynił organ odwoławczy. Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego zastraszania jej karami w treści pouczenia pod decyzją o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, w związku z czym skarżąca miała obawiać się pobierania przyznanego jej świadczenia, stwierdzić należy, że organ pouczył skarżącą o konsekwencjach nienależnie pobieranego świadczenia, tj. o treści art. 7 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, przytaczając wprost treść tych przepisów. Nie ulega więc wątpliwości, że organ prawidłowo pouczył skarżącą o ewentualnych konsekwencjach nienależnie pobieranego świadczenia i z tego względu nie można uznać, że skarżąca była przez organ zastraszana i zmuszana do rezygnacji z przyznanego świadczenia. Reasumując, w świetle wskazanych powyżej okoliczności Sąd uznał, że zaskarżona decyzja organu drugiej instancji została wydana bez naruszenia przepisów prawa. Z uwagi na powyższe bez znaczenia pozostaje złożone w przedmiotowej skardze oświadczenie skarżącej w którym wskazała, że cofa swoją rezygnację z dodatku mieszkaniowego i wnosi o jego wypłacenie zgodnie z wnioskiem. Niniejsze orzeczenie sądu nie zamyka jednak skarżącej drogi do uzyskania wnioskowanego dodatku mieszkaniowego. W tym celu skarżąca powinna ponownie złożyć wniosek o jego przyznanie do właściwego organu administracji publicznej. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.