II OZ 734/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń D.K., D.K.1, K.P. i R.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 1558/25 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi D.K. i K.P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 kwietnia 2025 r. nr 405/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: 1. oddalić zażalenia K.P. i D.K.; 2. odrzucić zażalenia R.P. i D.K.1.

Postanowieniem z 8 kwietnia 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 1558/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę D.K. i K.P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 11 kwietnia 2025 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że skarżące zostały wezwane do wykonania prawomocnych zarządzeń Przewodniczącego Wydziału z 30 czerwca 2025 r. wzywających do uiszczenia wpisów sądowych od skargi w kwocie 500 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania do wykonania ww. zarządzeń zostały doręczone D.K. i K.P. 19 marca 2026 r. Pomimo wezwania skarżące nie uiściły przedmiotowych wpisów w związku z czym Sąd odrzucił skargę. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli D.K. i D.K.1 oraz K.P. i R.P. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie K.P. i D.K. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), dalej: "p.p.s.a." od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie natomiast do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z powyższych przepisów wynika, że zasadą jest obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma (skargi). Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i są to przedmiotowo-podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 p.p.s.a. i następne). W niniejszej sprawie skarżące nie były zwolnione z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi z mocy przepisów powołanej wyżej ustawy i nie zostały zwolnione z tego obowiązku na podstawie orzeczenia sądu (por. prawomocne postanowienie WSA w Warszawie z 3 marca 2026 r. sygn. akt VII SPP/Wa 416/25 – K.P., oraz z 25 lutego 2026 r., sygn. akt VII SPP/Wa 355/25 – D.K.). Mając powyższe na względzie, a także okoliczność, iż ww. zarządzenie z 30 czerwca 2025 r. stało się prawomocne na skutek postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 października 2025 r. (sygn. akt II OZ 1484/25), zarządzeniami z 3 marca 2026 r. wezwano K.P. oraz D.K. do wykonania prawomocnego zarządzenia z 30 czerwca 2025 r. wzywającego do uiszczenia przedmiotowych wpisów od skargi w kwocie po 500 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Z akt sprawy wynika, że pomimo wezwań skarżące nie uiściły ww. wpisów. Sąd I instancji prawidłowo w tych okolicznościach przyjął, że skarżące nie uzupełniły braku fiskalnego skargi i na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Z tych względów zażalenie K.P. i D.K. należało oddalić. Zażalenia wniesione przez R.P. i D.K.1 podlegały natomiast odrzuceniu jako niedopuszczalne. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zaskarżone zażaleniami postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi D.K. i K.P. dotyczyło wyłącznie uprawnień procesowych ww. osób. R.P. i D.K.1 nie mogli zatem wnieść skutecznie zażalenia na ww. postanowienie odrzucające skargę innego podmiotu, co uprawniało Naczelny Sąd Administracyjny do odrzucenia wniesionego przez nich zażalenia. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oraz jak w pkt 2 w oparciu o art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.