II OZ 1232/17

Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 20 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Gd 538/16 oddalające wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie Pomorskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Gdańsku z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 31 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej p.p.s.a.) odrzucił skargę M. K. na postanowienie Pomorskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Gdańsku z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...]. W dniu 16 listopada 2016 r. skarżący zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi podnosząc, że uchybił terminowi do jego uiszczenia, gdyż przesyłka zawierająca odpis wezwania do uiszczenia wpisu sądowego została mu przekazana przez domownika, który odebrał ją od doręczyciela, dopiero w dniu 15 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 23 lutego 2017 r., na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. oddalił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że za przeszkodę nie do przezwyciężenia nie można uznać samej tylko okoliczności odebrania skierowanej do skarżącego przesyłki zawierającej odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego przez dorosłego domownika i podnoszonej przez skarżącego okoliczności nie przekazania mu tej przesyłki w dniu odbioru a dopiero w dniu 15 października 2016 r. Przesyłka zawierająca odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi została przekazana skarżącemu na adres wskazany przez niego w skardze i pod tym adresem została odebrana przez dorosłego domownika – W. K. Przepis art. 72 § 1 p.p.s.a. wskazuje na jedną z form tzw. doręczenia zastępczego, kiedy to przesyłka nie zostaje doręczona bezpośrednio do rąk adresata ale umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że takie doręczenie nastąpiło. Doręczenie dokonane w takim trybie uznaje się za równoznaczne z doręczeniem korespondencji samemu adresatowi. Podjęcie się odbioru korespondencji przez domownika adresata, nakłada na niego obowiązek należytego zadbania o interesy adresata ale niedochowanie należytej staranności przez taką osobę nie stanowi okoliczności mającej wpływ na bieg terminów w postępowaniu. To bowiem strona ponosi konsekwencje jakie wynikają z doręczenia pisma nawet wówczas, gdy pismo jest doręczane podczas jej nieobecności pod wskazanym adresem Zdaniem Sądu skarżący nie wskazał żadnych obiektywnych okoliczności uniemożliwiających domownikowi zawiadomienie go o odebranej korespondencji, jak i powstałych po jego stronie okoliczności uniemożliwiających mu odebranie od domownika korespondencji. Skoro dorosły domownik niezwłocznie nie zawiadomił skarżącego o korespondencji, to znaczy, że dopuścił się zawinionego działania, a to w konsekwencji obciąża skarżącego. Zaniedbania w tym zakresie wykluczają przyjęcie, że skarżący uchybił terminowi bez swojej winy. Pismem z dnia 9 marca 2017 r. skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 23 lutego 2017 r. wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Badając przesłankę braku winy w uchybieniu terminu, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo Sąd I instancji oddalił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Okoliczności przedstawione przez skarżącego we wniosku nie uprawdopodabniają braku jego winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego i zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Jednocześnie należy podkreślić, że zasadnie Sąd uznał, za datę doręczenia stronie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego dzień 4 października 2016 r., tj. dzień odebrania przesyłki przez dorosłego domownika. Natomiast fakt przekazania tej przesyłki w późniejszym okresie adresatowi przez domownika nie ma znaczenia w sprawie, ponieważ termin do wniesienia skargi powinien być liczony od daty doręczenia wezwania potwierdzony na jego zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.