II OSK 2240/14

II OSK 2240 / 14 POSTANOWIENIE Dnia 2 września 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 2 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 218/12 w zakresie odrzucenia skargi D. W., M. W., J. W. i M. W. w przedmiocie niewykonania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Trzebnicy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 października 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 125/04 postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Sygn. akt II OSK 2240 / 14 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę D. W., M. W., J. W. i M. W. w przedmiocie niewykonania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Trzebnicy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 października 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 125/04. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 marca 2012 r. wezwano stronę skarżącą do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 200 zł. W odpowiedzi na powyższe wezwanie D. W. i M. W. wnieśli o przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 12 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił wnioskodawcom przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zażalenie na powyższe postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 października 2012 r. (sygn. akt II OZ 847/12). Następnie, w wykonaniu prawomocnego zarządzenia z dnia 26 marca 2012 r. wezwano D. i M. W. do solidarnego uiszczenia wpis sądowego od wniesionej skargi. W odpowiedzi D. W. i M. W. ponownie złożyli wniosek o przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (sygn. akt II SA/Wr 218/12) odmówił przyznania im prawa pomocy. Zażalenie na to rozstrzygnięcie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 7 marca 2013 r. (sygn. akt II OZ 153/13). Odrzucając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że skarżący nie uiścili od niej w terminie wpisu sądowego w wysokości 200 zł. Dla J. W. i M. W. termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi biegł do dnia 11 maja 2012 r., lecz w tym terminie nie został on uiszczony. Natomiast w stosunku do D. i M. W. termin do uiszczenia wpisu biegł do dnia 12 listopada 2012 r., ale ten również nie został uiszczony. Zamiast tego skarżący wystosowali kolejny wniosek o przyznanie im prawa pomocy, który to wniosek ponownie prawomocnie rozstrzygnięto odmownie. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, po zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy sąd ma obowiązek stosownie do art. 220 § 1 P.p.s.a., ponownie wezwać stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania. Jeżeli jednak strona skarżąca po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do Sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wówczas bieg terminu do opłacenia skargi nie zostaje przerwany. Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu. Od obowiązku tego nie zwalnia strony ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, do czego strona ma prawo w związku z art. 165 P.p.s.a. Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, wystosowanym do skarżących po wydaniu prawomocnego postanowienia, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia dla toczącego się postępowania. Ponowny wniosek o nie przerywa zatem biegu terminu do uiszczenia wpisu. Odmienne procedowanie mogłoby doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy, a co za tym idzie - skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania i trudnością w jego zakończeniu. Z przedstawionych wyżej przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak na wstępie na mocy art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.). Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyła D. W., zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania odwoławczego (w tym kosztów zastępstwa prawnego) według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 220 § 3 P.p.s.a. przez przedwczesne odrzucenie skargi wynikające z tego, że procedowanie nad ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie pozwala na ostateczne ustalenie "należnego wpisu" ("należnej opłaty"), o których mowa w ww. przepisach, - a także dlatego, że każdy wniosek o przyznanie prawa pomocy przerywa bieg terminu do opłacenia skargi i przepisy procedury postępowania sądowego nie wprowadzają w tym zakresie żadnej dystynkcji, co do skutku przerwania, - art. 220 § 3 P.p.s.a. poprzez brak wezwania do uiszczenia należnej opłaty w następstwie oddalenia przez NSA postanowieniem z dnia 7.03.2013 r. sygn. akt II OZ 153/13 zażalenia w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest bezzasadna. Oceniając rozpoznawaną kasację w granicach określonych art. 183 § 1 P.p.s.a. i nie stwierdzając przy tym wystąpienia przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, zauważyć trzeba, iż pomimo zaskarżenia postanowienia Sądu pierwszej instancji w całości jej argumentacja podważała tylko i wyłącznie okoliczności dotyczące odrzucenia skargi wniesionej przez D. W. W tym też zakresie została rozpoznana niniejsza skarga kasacyjna. W nawiązaniu do postawionego w kasacji zarzutu naruszenia art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a. stwierdzić trzeba, iż ustalenie wysokości należnego z tytułu wniesienia skargi wpisu nastąpiło zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 marca 2012 r. Ponieważ nie było ono kwestionowane w drodze środków zaskarżenia stało się ono prawomocne i wiążące. Trafnie przy tym stwierdzał Sąd pierwszej instancji, iż tylko złożenie pierwszego wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie otwartym do wniesienia zażalenia na zarządzenie ustalające wysokość wpisu powoduje wstrzymanie obowiązku jego uiszczenia do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie prawa pomocy. Złożenie kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego w art. 220 P.p.s.a. Wniosek o przyznanie prawa pomocy wywiera, bowiem skutki prawne od daty jego wniesienia. Nie obejmuje, zatem zwolnienia od kosztów, które strona miała obowiązek uiścić przed jego złożeniem, a których wysokość została określona prawomocnym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału. Wskazując na powyższe, stwierdzić trzeba, iż skoro w okolicznościach niniejszej sprawy po prawomocnym rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2012 r., wezwano skarżących D. i M. W. do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 marca 2012 r. (pismo z dnia 17 października 2012 r.) w terminie 7 dni od daty jego doręczenia, zaś skarżący tego obowiązku nie wykonali, to skarga podlegała odrzuceniu. Złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy (jego zmianę), wobec prawomocności zarządzenia ustalającego wysokość należnego wpisu, nie powodowało przerwania tego terminu, co trafnie eksponował Sąd pierwszej instancji. Z tych też przyczyn za bezzasadne należało uznać postawione w kasacji zarzuty naruszenia art. 220 § 3 P.p.s.a. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.