II GZ 537/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 5064/23 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie skargi P. Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 czerwca 2023 r., nr DZP-XII.6340.48.2023 w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 17 lutego 2025 r., odrzucił skargę kasacyjną P. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 5064/23 w sprawie ze skargi P. Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 czerwca 2023 r., w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego. Sąd I instancji wskazał, że w związku z wydaniem powołanego wyroku skarżący złożył wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia oraz doręczenia mu wyroku wraz z uzasadnieniem. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony stronie w dniu 15 kwietnia 2024 r. W dniu 31 grudnia 2024 r. P. Z. wniósł skargę kasacyjną od powołanego wyroku. Sąd I instancji wskazując na treść art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, ze zm., dalej: p.p.s.a.), stwierdził, mając na uwadze datę doręczenia jej odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem oraz datę wniesienia skargi kasacyjnej, że strona nie dochowała terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, o którym mowa w powołanym przepisie. Sąd zauważył, że w terminie otwartym do złożenia skargi kasacyjnej strona wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznania adwokata lub radcy prawnego celem sporządzenia skargi kasacyjnej. Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy zostało zakończone zarządzeniem referendarza sądowego WSA w Warszawie z dnia 23 stycznia 2025 r. o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Zarządzenie zostało wysłane do strony skarżącej w dniu 3 lutego 2025 r. W takim stanie sprawy Sąd stwierdził, że w dacie wniesienia skargi kasacyjnej nie doszło do merytorycznego rozpatrzenia wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Również i pozostawienie wniosku bez rozpoznania przez referendarza sądowego zostało dokonane po dacie wniesienia skargi kasacyjnej. W konsekwencji jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. P. Z., zażaleniem zaskarżył postanowienie Sądu I instancji podnosząc, że w dniu 22 listopada 2024 r. wydane zostało postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, a które to postanowienie nie zostało zaskarżonej przez stronę. W ocenie wnoszącego zażalenie termin, o którym mowa w art. 177 § 6 p.p.s.a. rozpoczął bieg w momencie otrzymania przez niego wskazanego postanowienia – w dniu 17 grudnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie albowiem podniesiona w nim argumentacja nie podważa prawidłowości orzeczenia Sądu I instancji. Jak słusznie stwierdził Sąd I instancji i co wynika z analizy akt przedmiotowej sprawy, skarżący w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Admiracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2024 r., doręczonego wraz z uzasadnieniem skarżącemu w dniu 15 kwietnia 2024 r., złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego celem sporządzenia skargi kasacyjnej. W takim stanie sprawy, wyłączeniu podlegał termin do wniesienia skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 177§ 1 p.p.s.a., stanowiący, że skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Jak słusznie stwierdził Sąd I instancji zastosowanie miała natomiast regulacja z art. 177 § 6 p.p.s.a., która określa, że w przypadku odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego na wniosek, o którym mowa w § 3, bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie może rozpocząć się wcześniej niż od dnia doręczenia stronie postanowienia, a jeżeli strona wniesie środek zaskarżenia na to postanowienie - wcześniej niż od dnia doręczenia postanowienia kończącego postępowanie w tym przedmiocie. Jak bowiem wynika z analizy akt sprawy w przedmiocie prawa pomocy VI SPP/Wa 146/24, zarządzeniem z dnia 23 stycznia 2025 r. pozostawiono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Zarządzenie to doręczono skutecznie skarżącemu w dniu 19 lutego 2025 r., na co wskazują informacje uwidocznione na zwrotnym poświadczeniu odbioru rzeczonego zarządzenia. Wobec powołanej treści art. 177 § 6 p.p.s.a., skuteczny termin do wniesienia w sprawie skargi kasacyjnej rozpoczął swój bieg od daty doręczenia skarżącemu wymienionego zarządzenia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Wniesiona w dniu 31 grudnia 2024 r. skarga kasacyjna była, jak trafnie ocenił Sąd I instancji przedwczesna, a w konsekwencji niedopuszczalna. Jako taka, stosownie do art. 178 p.p.s.a., podlegała odrzuceniu przez Sąd I instancji, co też prawidłowo tenże uczynił. Za pozbawioną podstaw uznać należy argumentację strony skarżącej, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczął swój bieg od daty postanowienia z dnia 23 listopada 2024 r. o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy. Postanowienie to było bowiem postanowieniem o charakterze wpadkowym dla postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, zaś jego wydanie miało jedynie wpływ na wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy nie było zaś orzeczeniem, o którym mowa w powołanym art. 177 § 6 p.p.s.a. Taki charakter miało natomiast zarządzenie z dnia 23 stycznia 2025 r., które pozostawiając rzeczony wniosek strony bez rozpoznania miało skutek identyczny z odmową przyznania prawa pomocy wnioskodawcy w zakresie żądania ustanowienia pełnomocnika z urzędu - ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.