I OZ 123/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Niczyporuk po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 grudnia 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 208/25 o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi Z. L. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 3 grudnia 2024 r. nr 4576/2024 w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania za nieruchomość warszawską postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "Sąd I instancji"), postanowieniem z dnia 22 grudnia 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 208/25, odmówił Z. L. (dalej: "Skarżący") sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 28 maja 2025 r. w sprawie z jego skargi na opisaną w sentencji decyzję Wojewody Mazowieckiego. Postanowienie to zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Pismem z 15 kwietnia 2025 r. - Sąd I instancji przesłał Skarżącemu zawiadomienie o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 28 maja 2025 r. oraz m.in. pouczenie, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku (art. 141 § 2 p.p.s.a.). Pouczono również, że zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie siedmiodniowego terminu, jak również złożenie wniosku przed ogłoszeniem wyroku, są czynnościami bezskutecznymi. Przedmiotowe zawiadomienie wraz z pouczeniem zostało doręczone na adres Skarżącego i odebrane przez niego osobiście 18 kwietnia 2025 r. Skarżący na rozprawie nie stawił się. Sąd I instancji wyrokiem z dnia 28 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 208/25 oddalił wniesioną skargę. Pismem z 13 czerwca 2025 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) Skarżący zwrócił się o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Wraz z pismem złożył wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia. We wniosku Skarżący podkreślił, że do uchybienia terminu doszło "na wskutek braku uzasadnienia wyroku w jakiejkolwiek formie dla skarżącego". Podniósł, że ma 75 lat i nie doczytał informacji, że termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku to 7 dni. Zaznaczył, że sprawy administracyjne trwają od 17 lipca 2017 r., a terminy procedowania i wyjaśniania były przekraczane przez urzędy, Prezydenta [...], Wojewodę Mazowieckiego o kolejne lata i miesiące. Skarżący wskazał, że przyczyna opóźnienia ustała z dniem 5 czerwca 2025 r. Postanowieniem z 24 czerwca 2025 r. - Sąd I instancji odrzucił wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 208/25, jako spóźniony. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Skarżący. Postanowieniem z 12 września 2025 r., sygn. akt I OZ 544/25 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. postanowienie Sądu I instancji stwierdzając, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku należy uznać za wniesiony w terminie zakreślonym przez art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.). NSA wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę Sąd winien ocenić wniosek merytorycznie, badając kwestie związane z brakiem winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (art. 86 p.p.s.a.). Ponownie rozpatrując wniosek – Sąd I instancji postanowieniem z dnia 22 października 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 208/25, odmówił Skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Skarżący, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 9 grudnia 2025 r., sygn. akt I OZ 746/25. Opisanym na wstępie postanowieniem z 22 grudnia 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 208/25 - Sąd I instancji odmówił Skarżącemu sporządzenia uzasadnienia wyroku, z uwagi na złożenie wniosku po terminie. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Skarżący, wnosząc o jego uchylenie lub zmianę. Wskazał, że Sąd I instancji w niniejszej sprawie w każdym z trzech wydanych postanowień określił inną datę opóźnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Orzeczenie Sądu I instancji odpowiada prawu, a zażalenie Skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), w sprawach, w których skargę oddalono uzasadnienie wyroku, sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Z treści powołanego przepisu wynika, że siedmiodniowy termin, w którym strona może żądać doręczenia jej wyroku z uzasadnieniem jest terminem ustawowym, którego bieg został wyraźnie określony. Momentem początkowym, z którym wiąże się uprawnienie strony, jest ogłoszenie wyroku albo doręczenie odpisu sentencji wyroku. Wynika to ze słów "wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku". Oznacza to, że żądanie doręczenia wyroku z uzasadnieniem strona może zgłosić skutecznie dopiero po ogłoszeniu wyroku albo po doręczeniu jej odpisu sentencji wyroku. Wcześniejsze zgłoszenie takiego żądania nie wywołuje skutków prawnych. Wyrok w niniejszej sprawie ogłoszony został na rozprawie 28 maja 2025 r. O terminie tej rozprawy Skarżący został prawidłowo powiadomiony. W tej sytuacji wskazać należy, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku upłynął jak słusznie podał Sąd I instancji - 4 czerwca 2025 r. Wprawdzie Skarżący pismem z 13 czerwca 2025 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) złożył wniosek o sporządzenie przedmiotowego uzasadnienia, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności ale wniosek ten został rozpoznany odmownie, a postępowanie w tej sprawie zakończyło się wydaniem przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia z 9 grudnia 2025 r., sygn. akt I OZ 746/25. Oznacza to, że w sytuacji nieprzywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, wniosek taki musi zostać uznany za spóźniony, co prowadzi do odmowy sporządzenia uzasadnienia wyroku. Na marginesie powyższych rozważań dodać należy, czego zdaje się nie rozróżniać Skarżący, że czym innym jest termin na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku od terminu na wystąpienie z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania spóźnionej czynności. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § p.p.s.a.