DNR-94/2012

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-730-170(24)/11/KB/BB Warszawa, dnia 18 kwietnia 2012 r. DECYZJA DNR-2/94/2012 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 40j ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów po rozpatrzeniu odwołania Rafała Andrzeja Dobkowicz i Ireny Dobkowicz, wspólników spółki cywilnej POLTOYS s.c. w Baczynie od decyzji Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia 7 marca 2012 r., nakładającej na ww. przedsiębiorców obowiązek uiszczenia opłaty za przeprowadzone badania laboratoryjne próbki podstawowej zabawki maskotka pluszowa Bocian BN1, kod EAN 5907176642339, w kwocie 154,36 zł (sto pięćdziesiąt cztery złote trzydzieści sześć groszy), utrzymuje w mocy zaskarŜoną decyzję. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej u producentów - Rafała Andrzeja Dobkowicz i Ireny Dobkowicz, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą POLTOYS Spółka cywilna w Baczynie, przy ul. Owocowej 6, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gorzowie Wielkopolskim, stwierdzili w ofercie handlowej m. in. maskotkę pluszową „Bocian BN1”, kod 5907176642339. Maskotka pluszowa „Bocian BN1” to miękka wypchana zabawka, pokryta biało-czarnym materiałem włókienniczym z okrywą włosową. Nogi i dziób pokryto czerwonym materiałem włókienniczym bez okrywy włosowej. Oczy wykonane z twardego tworzywa sztucznego. Zabawka posiada linkę w postaci pętelki słuŜącej do zawieszania. Do zabawki za pomocą plastikowej Ŝyłki przymocowano tekturową etykietkę z następującymi informacjami: „ POLTOYS” s.c., ul. Owocowa 6, 66-432 Baczyna, tel./fax 095/720 55 55, tel. kom. 0 602 129 254 / 0 507 112 608, www.poltoys.pl , znak CE 2 (o wysokość 3,41 ± 0,07 mm), POLTOYS Pluszowy Świat, BOCIAN BN1, kod kreskowy: 5907176642339, nazwa towaru: maskotka pluszowa; Zgodnie z wymogami bezpieczeństwa określonymi rozporządzeniem Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 210, poz. 2045) OSTROśNIE! Nieodpowiednie dla dzieci w wieku poniŜej 10 miesięcy ze względu na długie włosy. Etykietę zachować”. W wyniku badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Zabawek z siedzibą w Lublinie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań nr 141/2011) stwierdzono, Ŝe maskotka pluszowa „BOCIAN BN1”, kod 5907176642339, nie spełnia wymagań określonych w następujących punktach normy PN-EN 71-1+A9:2009 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ”: • pkt 5.1b, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania małych elementów mieszczących się całkowicie w cylindrze do badania małych części, • pkt 7.1, z uwagi na zaniŜoną wysokość znaku CE, wynoszącą 3,41 mm ± 0,07 mm, przy wymaganej minimalnej wysokości 5 mm. Tym samym, przedmiotowy wyrób jest niezgodny z zasadniczymi i innymi wymaganiami określonymi w następujących przepisach rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 210, poz. 2045 ze zm.): • § 9, z uwagi na odłączanie się od zabawki w wyniku badania małych elementów mieszczących się całkowicie w cylindrze do badania małych części, których połknięcie moŜe stanowić ryzyko uduszenia lub udławienia, • § 32 ust. 5, z uwagi na zaniŜoną wysokość znaku CE, wynoszącą 3,41 mm ± 0,07 mm, przy wymaganej minimalnej wysokości 5 mm. Pismem z dnia 16 stycznia 2012 r. Lubuski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej zawiadomił Rafała Andrzeja Dobkowskiego i Irenę Dobkowską, wspólników spółki cywilnej POLTOYS s.c. w Baczynie o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia i uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych zabawki maskotka pluszowa Bocian BN1, kod EAN 5907176642339, udokumentowanych sprawozdaniem z badań nr 141/2011 z dnia 9 maja 2011 r. Decyzją z dnia 7 marca 2012 r. Lubuski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej, działając na podstawie art. 40j ust. 1 i 2 ustawy o systemie oceny zgodności oraz art. 104 § 1 kpa, nałoŜył na Rafała Andrzeja Dobkowskiego i Irenę Dobkowską, wspólników spółki cywilnej POLTOYS s.c. w Baczynie obowiązek uiszczenia opłaty stanowiącej koszty 3 przeprowadzonych badań laboratoryjnych zabawki maskotka pluszowa Bocian BN1, kod EAN 5907176642339, w kwocie 154,36 zł. W uzasadnieniu organ wskazał, Ŝe mając na uwadze wyniki badań laboratoryjnych uznał, iŜ zabawka maskotka pluszowa Bocian BN1, kod EAN 5907176642339 nie spełnia wymagań określonych w § 9 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek, z uwagi na odłączanie się od zabawki w wyniku badania małych elementów mieszczących się całkowicie w cylindrze do badania małych części, których połknięcie moŜe stanowić ryzyko uduszenia lub udławienia oraz w § 32 ust. 5 ww. rozporządzenia, ze względu na zaniŜoną wysokość znaku CE, wynoszącą 3,41 mm ± 0,07 mm, przy wymaganej minimalnej wysokości 5 mm. W odwołaniu od powyŜszej decyzji, wniesionym w dniu 16 marca 2012 r., strony podniosły, iŜ zabawka maskotka pluszowa Bocian BN1 nabywana była „przez stoiska sprzedające wiązanki kwiatów i słuŜyła do umocowania kwiatów w wiązance ślubnej, a takŜe do wystroju wnętrz weselnych” , w związku z czym winna być zbadana według innej normy. Jak twierdzą skarŜący, informacji takiej udzieliło Laboratorium w Lublinie. Zdaniem stron, przedmiotowa zabawka nie byłaby wówczas badana pod względem małych elementów i spełniłaby wymagania normy. Ponadto, skarŜący podnoszą, iŜ POLTOYS s.c. zamknęła działalność gospodarczą za 2011 rok na znacznym minusie finansowym. ZwaŜywszy na wskazane argumenty, strony wniosły o „zwolnienie z opłaty w wysokości 154,36 zł”. Pismem z dnia 21 marca 2012 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zawiadomił Rafała Andrzeja Dobkowskiego i Irenę Dobkowską, wspólników spółki cywilnej POLTOYS s.c. w Baczynie, Ŝe zgodnie z art. 10 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w kaŜdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umoŜliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Z przedmiotowych uprawnień strony nie skorzystały. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności przy uwzględnieniu wyników badań laboratoryjnych zabawki maskotka pluszowa Bocian BN1, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podziela stanowisko Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej i uznaje nałoŜony na Rafała Andrzeja Dobkowskiego i Irenę Dobkowską, wspólników spółki cywilnej POLTOYS s.c. w Baczynie obowiązek uiszczenia opłaty za przeprowadzone badania za zasadny. 4 Bezsporne jest, iŜ w świetle art. 5 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności, podmiotem wprowadzającym do obrotu przedmiotową zabawkę są jej producenci, tj. Rafał Andrzej Dobkowski i Irena Dobkowska, wspólnicy spółki cywilnej POLTOYS s.c. w Baczynie. Stosownie do art. 40j ust. 1 ustawy o systemie oceny zgodności, w przypadku stwierdzenia, Ŝe wyrób nie spełnia zasadniczych wymagań, opłaty związane z badaniami ponosi osoba, która wprowadziła wyrób do obrotu lub oddała go do uŜytku. W przypadku stwierdzenia, Ŝe wyrób spełnia zasadnicze wymagania, opłaty związane z badaniami ponosi Skarb Państwa (art. 40j ust. 4 ustawy o systemie oceny zgodności). Z powyŜszego wynika, Ŝe osoba wprowadzająca wyrób do obrotu zawsze ponosi opłatę za badania laboratoryjne, jeśli zostanie stwierdzone, Ŝe wyrób nie spełnia zasadniczych wymagań , jednakŜe opłata powinna być ustalana przy uwzględnieniu treści art. 40j ust. 2 ustawy o systemie oceny zgodności. Określając wysokość opłaty organ powinien wziąć pod uwagę rodzaj badanego wyrobu, stopień skomplikowania oraz zakres badań. Przeprowadzone w toku postępowania kontrolnego przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Zabawek z siedzibą w Lublinie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów badania laboratoryjne wykazały, Ŝe przedmiotowa zabawka nie spełnia wymagań określonych w § 9 i § 32 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. W dniu 20 lipca 2011 r. weszło w Ŝycie rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 454), zwane dalej ,,rozporządzeniem MG’’ wdraŜające do polskiego prawa postanowienia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/48/WE z dnia 18 czerwca 2009 r. w sprawie bezpieczeństwa zabawek (Dz. Urz. UE z dnia 30 czerwca 2009 r. L 170/1). Z tym dniem utraciło moc rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. Zmiana stanu prawnego w zakresie wymagań bezpieczeństwa nie miała wpływu na ocenę stwierdzonych niezgodności i nie była kwestionowana przez strony, które zostały o niej poinformowane. Nieprawidłowości polegające na obecności dostępnych elementów całkowicie mieszczących się w cylindrze do badania małych części są obecnie naruszeniem § 8 ust. 2 rozporządzenia MG oraz pkt 1.4.2 i pkt 1.4.3 załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG. Stwierdzona zaś niezgodność polegająca na umieszczeniu na przedmiotowej zabawce oznakowania CE o zaniŜonej wysokości jest obecnie naruszeniem punktu 3 załącznika II do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającego wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów 5 do obrotu i uchylającego rozporządzenie (EWG) Nr 339/93 (Dz. Urz. UE L 218 z 13.08.2008, str. 30) w związku z § 11 ust. 1 rozporządzenia MG. W związku ze stwierdzonymi niezgodnościami, w ocenie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK), istnieją faktyczne podstawy do nałoŜenia na strony obowiązku uiszczenia opłaty za przeprowadzone badania laboratoryjne. W świetle ustaleń faktycznych poczynionych przez organ I instancji, podniesiona przez stronę okoliczność nabywania ww. zabawki „przez stoiska sprzedające wiązanki ślubne i wykorzystywanie wyrobu do mocowania kwiatów w wiązankach ślubnych oraz do dekoracji wnętrz weselnych” , nie moŜe zostać uwzględniona. Oparta o nieznane organowi i niepotwierdzone dowodami informacje uzyskane z Laboratorium w Lublinie, sugestia stron, iŜ ze względu na przeznaczenie ww. wyrobu jako elementu dekoracyjnego, zastosowanie winna znaleźć inna norma, jest równieŜ bezzasadna i chybiona. Mając na uwadze wygląd przedmiotowego wyrobu – miękka, wypchana maskotka pluszowa oraz oznaczenia zamieszczone przez producenta, organ I instancji stwierdził, Ŝe ww. wyrób jest zabawką i w związku z tym, poddał go badaniom laboratoryjnym na zgodność z normą dotyczącą zabawek, tj.: PN-EN 71-1+A9:2009 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ”. Strony na Ŝadnym etapie prowadzonego postępowania kontrolnego, pokontrolnego czy teŜ postępowania administracyjnego prowadzonego przez Prezesa UOKiK w sprawie wprowadzenia do obrotu wyrobu niezgodnego z zasadniczymi wymaganiami dla zabawek, nie kwestionowały faktu uznania przedmiotowego wyrobu za zabawkę. Zarzuty stron są tym bardziej niezrozumiałe, Ŝe skarŜący są producentami wyrobu, a z załączonej do akt umowy spółki cywilnej wynika jednoznacznie, Ŝe przedmiotem jej działalności jest m.in. wytwarzanie zabawek, a nie artykułów dekoracyjnych. Bezsprzeczny jest równieŜ fakt niespełniania przez przedmiotową zabawkę zasadniczych wymagań, co implikuje konieczność obciąŜenia strony kosztami przeprowadzonych badań laboratoryjnych, niezaleŜnie od tego, kto i w jakim celu nabył daną zabawkę. W przypadku wydania decyzji w przedmiocie nałoŜenia na przedsiębiorców obowiązku uiszczenia ww. opłaty istotne znaczenie mają bowiem ustalenia faktyczne w zakresie stwierdzenia niezgodności, a nie zachowania potencjalnych nabywców wyrobu. Stąd teŜ, sposób wykorzystania zakwestionowanej zabawki, np.: dla celów dekoracyjnych nie zmienia faktu, Ŝe dany wyrób jest zabawką i nie skutkuje zwolnieniem strony z powyŜszego obowiązku. 6 Dla zasadności wydania zaskarŜonej decyzji nie ma równieŜ znaczenia ujemny wynik finansowy działalności gospodarczej prowadzonej przez wspólników spółki cywilnej. Stanowi on bowiem efekt niezaleŜnych decyzji skarŜących jako podmiotów prawa gospodarczego, za które organ odpowiedzialności nie ponosi. Argumentacja stron pozostaje, więc bez wpływu na wynikający z art. 40j ust. 2 ustawy o systemie oceny zgodności, obowiązek poniesienia opłat związanych z badaniami przez osobę, która wprowadziła do obrotu lub oddała do uŜytku wyrób niezgodny z zasadniczymi wymaganiami. W świetle powyŜszego, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w oparciu o przedstawione wyniki badań laboratoryjnych zabawki maskotka pluszowa Bocian BN1, kod EAN 5907176642339, podziela stanowisko organu I instancji, który słusznie ocenił, Ŝe wyrób ten nie spełnia zasadniczych wymagań dla zabawek, czego konsekwencją było obciąŜenie strony kosztami przeprowadzonych badań. W związku z tym, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów orzekł jak w sentencji decyzji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie Na decyzję zgodnie z art. 52 § 1, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przysługuje skarga wnoszona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarŜącemu niniejszej decyzji. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Małgorzata Kozak Wiceprezes Otrzymują: 1. Rafał Andrzej Dobkowicz wspólnik spółki cywilnej POLTOYS s.c. ul. L. Kruczkowskiego 6/15 66-400 Gorzów Wlkp. 2. Irena Dobkowicz wspólnik spółki cywilnej POLTOYS s.c. ul. Owocowa 6 66-432 Baczyna Do wiadomości : 1.Lubuski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej (BN.8361.128.2011.KB, BN.8361.198.2011.KB) 2. a/a