RWR-45/2008

PREZES URZ Ę DU OCHRONY Konkurencji i Konsumentów Delegatura we Wroc ł awiu 50-413 Wroc ł aw, ul. Walo ń ska 3-5 tel.(071) 344 65 87, (071) 34 05 920, fax (071) 34 05 922 e-mail: wroclaw@uokik.gov.pl RWR 61-15/08/ZK Wroc ł aw, 6 pa ź dziernika 2008 r. DECYZJA RWR 45/2008 I. Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, wszcz ę tego z urz ę du przeciwko International Sporting Travel Polska sp. z o.o. w Zielonej Górze - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , zamieszczenie przez ww. przedsi ę biorc ę we wzorcu umownym p.n. „Karta zapisu & druk polowania” nast ę puj ą cych zapisów: • Tytu ł Zmiany pobytu: „(…) Je ś li z jakiego ś powodu klient opu ś ci ł owisko wcze ś niej, koszty za niewykorzystane dni nie zostan ą mu zwrócone.(…)”; • Tytu ł Koszty anulacji: „W przypadku rezygnacji ka ż dy z zainteresowanych uczestników zostanie obci ąż ony nast ę puj ą cymi kosztami: gdy anulacja nast ą pi od 60 do 30 dni przed wyjazdem – 20% równowarto ś ci ceny podró ż y, mi ę dzy 30 a 21 dni – 60%, mniej ni ż 20 dni – 90% .” które s ą postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone; i nakazuje si ę zaniechania jej stosowania. II. Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 J 1 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, wszcz ę tego z urz ę du przeciwko International Sporting Travel Polska sp. z o.o. w Zielonej Górze - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów brak zamieszczania w umowach z konsumentami informacji na temat: • numeru wpisu przedsi ę biorcy do rejestru organizatorów turystyki i po ś redników turystycznych, co narusza obowi ą zek wynikaj ą cy z art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o us ł ugach turystycznych (Dz.U. nr 133, poz. 884 z pó ź n. zm.); • terminie zawiadomienia o przeniesieniu uprawnie ń i przej ę ciu obowi ą zków, o których mowa w art. 16 ust. 2 ustawy o us ł ugach turystycznych co narusza obowi ą zek wynikaj ą cy z art. 14 ust. 2 pkt 7b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o us ł ugach turystycznych (Dz.U. nr 133, poz. 884 z pó ź n. zm.); • zakresu ubezpieczenia turystów, nazwy i adresu ubezpieczyciela co narusza obowi ą zek wynikaj ą cy z art. 14 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o us ł ugach turystycznych (Dz.U. nr 133, poz. 884 z pó ź n. zm.); i nakazuje si ę zaniechania jej stosowania. III. Na podstawie art. 106 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, nak ł ada si ę na International Sporting Travel Polska sp. z o.o. w Zielonej Górze , kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 17.479 z ł (s ł ownie: siedemna ś cie tysi ę cy czterysta siedemdziesi ą t dziewi ęć z ł otych), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa. UZASADNIENIE W zwi ą zku z dzia ł aniami Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów [zw. dalej tak ż e Prezesem Urz ę du] zwi ą zanymi z kontrol ą wzorców umownych stosowanych przez przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi w zakresie organizowania us ł ug turystycznych, wroc ł awska Delegatura Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadzi ł a czynno ś ci kontrolne dotycz ą ce dzia ł alno ś ci International Sporting Travel Polska z siedzib ą w Zielonej Górze [zw . dalej tak ż e IST sp. z o.o.]. Prezes Urz ę du w toku post ę powania wyja ś niaj ą cego wst ę pnie ustali ł , i ż dzia ł alno ść przedsi ę biorcy mo ż e odbywa ć si ę z naruszeniem przepisów prawa uzasadniaj ą cym wszcz ę cie post ę powania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. (dowód: akta sprawy RWR 402-1/08/KK/ZK ) J 2 W zwi ą zku z tym - Postanowieniem nr 103/2008 z dnia 16 kwietnia 2008 r. - Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wszcz ął z urz ę du post ę powanie w sprawie podejrzenia stosowania przez przedsi ę biorc ę IST sp. z o.o., praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, o której stanowi art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) [zw. dalej tak ż e ustaw ą o ochronie (...)] polegaj ą cej na umieszczeniu w postanowieniach wzorca umownego pn. „Karta zapisu & druk polowania” [zw. dalej tak ż e Kart ą ], zapisów, które s ą zbie ż ne z wpisanymi do rejestru postanowieniami wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym stanowi art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego oraz naruszaniu obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji poprzez niezawieranie w umowach z konsumentami informacji na temat numeru wpisu przedsi ę biorcy do rejestru organizatorów turystyki i po ś redników turystycznych, terminie zawiadomienia o przeniesieniu uprawnie ń i przej ę ciu obowi ą zków, o których mowa w art. 16 ust. 2 ustawy o us ł ugach turystycznych oraz zakresu ubezpieczenia turystów, nazwy i adresu ubezpieczyciela. (dowód: karta 1-2) Ponadto — zgodnie z punktem 2. Postanowienia nr 103/2008 — Prezes Urz ę du zaliczy ł w poczet dowodów materia ł y (29 kart) uzyskane w trakcie wymienionego wy ż ej post ę powania wyja ś niaj ą cego (nr sygn. RWR 402-1/08/KK/ZK). (dowód: karta 1-2) W trakcie post ę powania Spó ł ka, dzia ł aj ą c przez ustanowionego w sprawie pe ł nomocnika, w pi ś mie z dnia 2 czerwca 2008r. odnios ł a si ę do zarzutów zawartych w Postanowieniu Nr 103/2008 wskazuj ą c, i ż zobowi ą zuje si ę do niezw ł ocznego podj ę cia dzia ł a ń , zmierzaj ą cych do zapobie ż enia wskazanym naruszeniom, w trybie art. 28 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. (dowód: karta 37-43) I . Prezes Urz ę du ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny: 1. Uczestnik post ę powania: — International Sporting Travel Polska sp. z o.o. jest przedsi ę biorc ą wpisanym do Krajowego Rejestru S ą dowego przy S ą dzie Rejonowym w Zielonej Górze, VIII Wydzia ł Gospodarczy, pod numerem KRS 0000193471 (rejestracji dokonano dnia 11 lutego 2004 r.) a przedmiotem jego dzia ł alno ś ci gospodarczej jest m.in. dzia ł alno ść zwi ą zana z turystyk ą . W ramach tej dzia ł alno ś ci przedsi ę biorca zawiera umowy w sprawie organizacji imprezy turystycznej z indywidualnymi klientami oraz pos ł uguje si ę wzorcem umownym pod nazw ą „Karta zapisu & druk polowania” . (dowód: karta 5-8) 2. W ci ą gu 2008 r. w zwi ą zku z prowadzon ą dzia ł alno ś ci ą w wy ż ej wymienionym zakresie IST sp. z o.o. wprowadzi ł a do obrotu i stosuje wzorzec umowny pn. „Karta zapisu & druk polowania” który zawiera m.in. nast ę puj ą ce zapisy: • Tytu ł Zmiany pobytu: „(…) Je ś li z jakiego ś powodu klient opu ś ci ł owisko wcze ś niej, koszty za niewykorzystane dni nie zostan ą mu zwrócone.(…)”; • Tytu ł Koszty anulacji: „W przypadku rezygnacji ka ż dy z zainteresowanych uczestników zostanie obci ąż ony nast ę puj ą cymi kosztami: gdy anulacja nast ą pi od 60 do 30 dni przed J 3 wyjazdem – 20% równowarto ś ci ceny podró ż y, mi ę dzy 30 a 21 dni – 60%, mniej ni ż 20 dni – 90% .” Wzorzec ten nie zawiera informacji dotycz ą cych numeru wpisu przedsi ę biorcy do rejestru organizatorów turystyki i po ś redników turystycznych, terminu zawiadomienia o przeniesieniu uprawnie ń i przej ę ciu obowi ą zków, o których mowa w art. 16 ust. 2 ustawy o us ł ugach turystycznych oraz zakresu ubezpieczenia turystów, nazwy i adresu ubezpieczyciela (dowód: karta 22-23) 3. W Rejestrze postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone zamieszczono m.in. nast ę puj ą ce klauzule: • 358 „Nie wykorzystywanie któregokolwiek ze ś wiadczenia zawartego w umowie z woli klienta nie upowa ż nia do zwrotu wp ł aconej kwoty”; • 359 „Organizator z uwagi na poniesione koszty ma prawo dokonania potr ą ce ń z wniesionych przez klienta op ł at, wed ł ug poni ż szych zasad: b)10% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie do 44-31 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, c) 35% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie 30-22 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, d) 50% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie 21-15 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, e) 75% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie 14-8 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, f)100% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie krótszym ni ż 8 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy.”; 4. W trakcie post ę powania IST sp. z o.o. - w pi ś mie z dnia 2 czerwca 2008 r. wskaza ł a, i ż zobowi ą zuje si ę do niezw ł ocznego podj ę cia dzia ł a ń zmierzaj ą cych do zapobie ż enia naruszeniom wskazanym w wydanym postanowieniu. Przed ł o ż y ł a ponadto propozycj ę nowego wzorca umownego wskazuj ą c, i ż jest gotowa wykona ć wszelkie zalecenia w zakresie stwierdzonych nieprawid ł owo ś ci i dostosowa ć tre ść stosowanych w obrocie z konsumentami wzorców umów do obowi ą zuj ą cych przepisów prawa w trybie art. 28 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Z tre ś ci nowego wzorca umownego zosta ł o usuni ę te zakwestionowane przez Prezesa Urz ę du postanowienie zamieszczone w tytule „Zmiany pobytu” a w miejsce postanowienia zamieszczonego w tytule „Koszty anulacji” zosta ł o wprowadzone nowe w brzmieniu: • „W przypadku rezygnacji, ka ż dy z zainteresowanych uczestników zostanie obci ąż ony kwot ą , w wysoko ś ci poniesionych przez nas rzeczywistych kosztów i strat finansowych zwi ą zanych z organizacj ą polowania.” Nadto do nowego wzorca umownego dodano nast ę puj ą ce postanowienia: • „Uczestnik mo ż e bez naszej zgody przenie ść na osob ę spe ł niaj ą c ą warunki udzia ł u w polowaniu, wszystkie przys ł uguj ą ce mu z tytu ł u umowy uprawnienia, je ż eli jednocze ś nie osoba ta przejmuje wszystkie wynikaj ą ce z tej umowy obowi ą zki. Przeniesienie uprawnie ń i przej ę cie obowi ą zków, jest wobec nas skuteczne, je ż eli uczestnik zawiadomi nas o tym, nie pó ź niej ni ż 7 dni przed terminem rozpocz ę cia polowania.” • „Nasze ceny zawieraj ą ubezpieczenie od odpowiedzialno ś ci cywilnej na polowaniu w Polsce. Nasza firma ubezpieczona jest w „Concordia Polska” Towarzystwo Ubezpiecze ń Wzajemnych z siedzib ą w Poznaniu przy ul. Ś w. Micha ł a 43, 61-119 Pozna ń . Zakresem ubezpieczenia uczestników obj ę te s ą szkody na mieniu lub na osobie, wyrz ą dzone osobom trzecim w okresie ubezpieczenia, pozostaj ą ce w zwi ą zku z wykonywaniem czynno ś ci ż ycia prywatnego na terenie RP, przy czym za czynno ś ci w ż yciu prywatnym J 4 uwa ż a si ę równie ż uczestnictwo w polowaniu, organizowanym na ternie RP.” Ponadto IST sp. z o.o. wskaza ł a, i ż dokona ł a ju ż zmian w stosowanym wzorcu umownym poprzez dodatkowe zamieszczenie zapisu, informuj ą cego o numerze jego wpisu do rejestru organizatorów turystyki i po ś redników turystycznych. Zapis ten zosta ł dodany w brzmieniu: „Wpis do Centralnej Ewidencji Organizatorów Turystyki i Po ś redników Turystyki pod nr. 05625”. W pozosta ł ym zakresie analizowany przez Prezesa Urz ę du wzorzec umowny pozostawi ł a bez zmian. (dowód: karta 37-42) II. Maj ą c na uwadze zebrany materia ł dowodowy, Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co nast ę puje: Zagro ż enie interesu publicznoprawnego . Podstaw ą do rozstrzygania sprawy w oparciu o przepisy ustawy o ochronie (...) jest uprzednie zbadanie przez Prezesa Urz ę du, czy w danej sprawie zagro ż ony zosta ł interes publicznoprawny. Stwierdzenie, ż e to nast ą pi ł o pozwala na realizacj ę celu tej ustawy, wskazanego w art. 1 ust. 1, którym jest okre ś lenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Zdaniem Prezesa Urz ę du rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny, albowiem wi ąż e si ę z ochron ą interesu wszystkich konsumentów, którzy s ą lub b ę d ą klientami IST sp. z o.o. Interes publicznoprawny przejawia si ę tak ż e w postaci zbiorowego interesu konsumentów. Innymi s ł owy - naruszenie zbiorowego interesu konsumentów jest jednocze ś nie naruszeniem interesu publicznoprawnego. Zatem uzasadnione by ł o w niniejszej sprawie podj ę cie przez Prezesa Urz ę du dzia ł a ń przewidzianych w ustawie o ochronie (...). Przes ł anki naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów W ramach niniejszego post ę powania postawiono przedsi ę biorcy zarzut stosowania niezgodnej z prawem praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów polegaj ą cej na zamieszczeniu we wzorcu umownym pn. „ Karta zapisu & druk polowania ” zapisów, które s ą postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie (...) stanowi, i ż ‚„Zakazane jest stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów.”, natomiast art. 24 ust. 2 okre ś la, i ż „Przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, w szczególno ś ci: 1) stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. — Kodeks post ę powania cywilnego. (...).„ Do stwierdzenia praktyki o której mowa w art. 24 ustawy o ochronie (...) konieczne jest wykazanie, i ż przedsi ę biorca stosuje we wzorcu umownym postanowienia, które zosta ł y wpisane do prowadzonego przez Prezesa Urz ę du rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Zbiorowe interesy konsumentów podlegaj ą ochronie przed dzia ł aniami przedsi ę biorców, które s ą sprzeczne z prawem, tj. przepisami okre ś lonych aktów prawnych a tak ż e sprzeczne z zasadami wspó łż ycia spo ł ecznego i dobrymi obyczajami. Jak wspomniano wy ż ej, zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...)„ za praktyk ę J 5 naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego. Nale ż y w tym miejscu wskaza ć , i ż wzorce umowne wykorzystywane przy zawieraniu umów z konsumentami mog ą by ć poddane kontroli abstrakcyjnej. Kontroli abstrakcyjnej wzorca jako takiego (art. 479 36 — 479 45 k.p.c.) dokonuje si ę niezale ż nie od tego, czy postanowienia wzorca by ł y, czy te ż nie by ł zastosowane przy konkretnej umowie . Kontrola taka obejmuje klauzule pojedyncze lub zbiorowe (ca ł y wzorzec lub jego fragment). Oceny postanowie ń w wypadku kontroli abstrakcyjnej dokonuje S ą d Okr ę gowy w Warszawie — S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wy łą cznie do kompetencji tego S ą du nale ż y uznanie postanowie ń wzorców umownych za niedozwolone. Art. 479 43 k.p.c. rozszerza prawomocno ść wyroku wydanego w sprawie o uznanie postanowie ń wzorca umowy za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocno ś ci rozszerzonej nast ę puje od chwili wpisania wzorca umowy do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. Konsekwencj ą umieszczenia postanowienia umownego w w/w rejestrze jest to, ż e pos ł u ż enie si ę nim b ę dzie mia ł o skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzgl ę dnie przez prawo zakazanego. Wpis do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych oznacza, ż e od tego momentu stosowanie takiej klauzuli jest zakazane we wszystkich wzorcach umownych. Powy ż sze stanowisko Prezesa Urz ę du zgodne jest z orzecznictwem S ą du Najwy ż szego, który w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. (sygn. akt III SZP 3/06) stwierdzi ł , i ż „(...) stosowanie postanowie ń wzorców umów o tre ś ci to ż samej z tre ś ci ą postanowie ń uznanych za niedozwolone prawomocnym wyrokiem S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 kp.c., mo ż e by ć uznane w stosunku do innego przedsi ę biorcy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów (...) ”. W uzasadnieniu do powy ż szej uchwa ł y S ą d uzna ł m.in., ż e „(..) praktyka naruszaj ą ca zbiorowe interesy konsumentów art. 23a u.ok.ik. [obecnie art. 24] obejmuje równie ż przypadki wprowadzania jedynie zmian kosmetycznych polegaj ą cych na przestawieniu wyrazów lub zast ą pieniu jednych wyrazów innymi, je ż eli tylko wyk ł adnia postanowienia pozwoli stwierdzi ć , ż e jego tre ść mie ś ci si ę w hipotezie zakazanej klauzuli. Stosowanie klauzuli o zbli ż onej tre ś ci do klauzuli wpisanej do rejestru godzi przecie ż tak samo w interesy konsumentów, jak stosowanie klauzuli identycznej, co wpisana do rejestru (..). Przyj ę ta powy ż ej rozszerzaj ą ca wyk ł adnia art. 23a u.ok.ik. znajduje równie ż uzasadnienie w dyrektywach 93/13 oraz 98/27 a tak ż e orzecznictwie ETS dotycz ą cym zasady efektywno ś ci (..) „. Nie jest zatem konieczna dok ł adna, literalna identyczno ść klauzuli wpisanej do rejestru i klauzuli z ni ą porównywanej i st ą d niedozwolone b ę d ą tak ż e takie postanowienia umów, które mieszcz ą si ę w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru, której tre ść zostanie ustalona w oparciu o dokonan ą jej wyk ł adni ę . Przedmiotem niniejszego post ę powania jest wykazanie, ż e zakwestionowane przez Prezesa Urz ę du zapisy wzorców umownych pn. „Karta zapisu & druk polowania” stosowanych przez IST sp. z o.o. przy zawieraniu umów o organizacj ę imprezy turystycznej, s ą to ż same z tre ś ci ą postanowie ń uznanych za niedozwolone prawomocnymi wyrokami S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do Rejestru, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego pod pozycjami mi ę dzy innymi: 358 oraz 359. W wyroku z dnia 10 listopada 2004r. (sygn. akt XVII Amc 80/03) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie, które nast ę pnie zosta ł o J 6 wpisane pod poz. 358 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „Nie wykorzystywanie któregokolwiek ze ś wiadczenia zawartego w umowie z woli klienta nie upowa ż nia do zwrotu wp ł aconej kwoty.” W uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia S ą d wskaza ł , i ż omawiane postanowienie stanowi niedozwolon ą klauzul ę okre ś lon ą w art. 385 3 pkt 12 k.c. Pozbawia ono konsumenta prawa do zwrotu kwoty w przypadku nie wykorzystania z jego woli ś wiadczenia obj ę tego klauzul ą i to niezale ż nie od przyczyn le żą cych po jego stronie, które tak ą sytuacj ę spowodowa ł y. Jednocze ś nie, powy ż szy zapis umo ż liwia przedsi ę biorcy sprzedanie niewykorzystanego ś wiadczenie innemu klientowi co niweluje powstanie po stronie biura podró ż y jakiejkolwiek szkody. Tre ść postanowienia zamieszczonego w Tytule „Zmiany pobytu” wzorca umownego stosowanego przez IST sp. z o.o. równie ż przewiduje brak uprawnienia konsumenta do żą dania zwrotu op ł aty za niezrealizowane ś wiadczenie – ś wiadczenie g ł ówne. Postanowienie to nie ró ż nicuje ponadto przyczyn, które spowodowa ł y jego niewykorzystanie. Podnie ść zatem mo ż na, i ż w omawianym przypadku konsument jest pozbawiony prawa żą dania zwrotu cz ęś ci poniesionych op ł at zarówno w przypadku gdy dobrowolnie zrezygnowa ł z dalszego pobytu w miejscu zorganizowania imprezy, jak równie ż w sytuacji gdy dosz ł o do tego na skutek zaistnienia okoliczno ś ci le żą cych w pe ł ni po stronie IST sp. z o.o.. Podnie ść przy tym nale ż y, i ż zgodnie z tre ś ci ą art. 385 3 pkt 12 k.c. w razie w ą tpliwo ś ci uwa ż a si ę , ż e niedozwolonymi postanowieniami umownymi s ą te, które w szczególno ś ci wy łą czaj ą obowi ą zek zwrotu konsumentowi uiszczonej zap ł aty za ś wiadczenie nie spe ł nione w ca ł o ś ci lub cz ęś ci, je ż eli konsument zrezygnuje z zawarcia umowy lub jej wykonania. Takim postanowieniem jest przedmiotowy zapis stosowany przez IST Sp. z o.o. Takie uregulowanie wzajemnych praw i obowi ą zków stron umowy jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i ra żą co narusza interes konsumentów. Stosowanie przedmiotowej klauzuli mo ż e wywo ł a ć skutek podobny jak zastosowanie postanowienia zamieszczonego w rejestrze klauzul niedozwolonych pod nr. 358. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. W wyroku z dnia 10 listopada 2004r. (sygn. akt XVII Amc 80/03) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie, które nast ę pnie zosta ł o wpisane pod poz. 359 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci:„Organizator z uwagi na poniesione koszty ma prawo dokonania potr ą ce ń z wniesionych przez klienta op ł at, wed ł ug poni ż szych zasad: b)10% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie do 44-31 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, c) 35% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie 30-22 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, d) 50% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie 21-15 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, e) 75% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie 14-8 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, f)100% warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie krótszym ni ż 8 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy.” Pomocniczo wskaza ć mo ż na, i ż w wyroku z dnia 14 grudnia 2006r. (sygn. akt XVII Amc 152/05) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie, które nast ę pnie zosta ł o wpisane pod poz. 1054 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „W ka ż dej innej sytuacji, potr ą cane s ą nast ę puj ą ce kwoty od osoby: a/ 100 Euro potr ą cenia, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie 60 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, b/ 20% ca ł kowitej warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie od 59 do 30 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, c/ 30% ca ł kowitej warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie od 29 do 22 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, d/ 50% ca ł kowitej warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie od 21 do 15 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, e/ 75% ca ł kowitej warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie J 7 od 14 do 7 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy, f/ 95% ca ł kowitej warto ś ci imprezy, je ż eli rezygnacja nast ą pi w terminie krótszym ni ż 7 dni przed dat ą rozpocz ę cia imprezy nie mniej ni ż 100 Euro. W niniejszych przypadkach S ą d podnosi ł , i ż powy ż sze postanowienia naruszaj ą art. 385 3 punkt 12, 16, 17 k.c. i art. 385 1 § 1 k.c. Wy łą czaj ą one bowiem obowi ą zek zwrotu konsumentowi uiszczonej zap ł aty za ś wiadczenie nie spe ł nione w ca ł o ś ci lub cz ęś ci, nak ł adaj ą wy łą cznie na konsumenta obowi ą zek zap ł aty ustalonej sumy na wypadek rezygnacji z zawarcia lub wykonania umowy oraz nak ł adaj ą na konsumenta, który nie wykona ł zobowi ą zania obowi ą zek zap ł aty ra żą co wygórowanej kary umownej lub odst ę pnego. S ą d wskaza ł , i ż zgodnie z art. 395§2 k.c. w przypadku odst ą pienia do umowy przez konsumenta przedsi ę biorcy s ł u ż y ć winno prawo do zwrotu jedynie równowarto ś ci poniesionych nak ł adów bez dodatkowego wynagrodzenia. W tym wypadku procentowy wzrost nale ż no ś ci nie podlegaj ą cej zwrotowi pozostaje w sprzeczno ś ci z unormowaniem art. 395§2 k.c. i prowadzi do przekonania, i ż wysoko ść p ł aconej kwoty odszkodowania jest niewspó ł mierna do poniesionych nak ł adów i utraconych korzy ś ci. Przedsi ę biorca zachowuje bowiem w opisanym wy ż ej przypadku prawo do ponownego zawarcia umowy z innym klientem. Tre ść postanowienia zamieszczonego w Tytule „Koszty anulacji” wzorca umownego stosowanego przez IST sp. z o.o. równie ż przewiduje po stronie konsumenta obowi ą zek zap ł aty rycza ł towo okre ś lonej kwoty, jako odst ę pnego, na wypadek rezygnacji z wykonania zawartej umowy o ś wiadczenie us ł ug turystycznych. Podnie ść nale ż y, i ż wysoko ść nale ż nego odst ę pnego okre ś lona zosta ł a w sposób oderwany od faktycznie poniesionej przez przedsi ę biorc ę szkody, co skutkowa ć mo ż e uzyskaniem przez przedsi ę biorc ę nieuzasadnionych korzy ś ci. W skrajnych wypadkach, to jest w przypadku rezygnacji konsumenta w terminie krótszym ni ż 20 dni przed rozpocz ę ciem podró ż y a nast ę pnie zawarcia umowy przez przedsi ę biorc ę z innym klientem, stosowanie przedmiotowego postanowienia, umo ż liwi ł oby IST sp. z o.o. uzyskanie korzy ś ci w wysoko ś ci zbli ż onej do podwójnie nale ż nej. Umieszczenie w Karcie przedmiotowego postanowienia ś wiadczy o nadu ż ywaniu przez przedsi ę biorc ę w stosunkach z konsumentami swej uprzywilejowanej pozycji, co nale ż y oceni ć jako dzia ł anie nierzetelne i naruszaj ą ce interesy s ł abszej strony umowy. Podnie ść tak ż e nale ż y, i ż Karta jak i pozosta ł e wzorce umowne stosowane przez IST sp. z o.o. nie przewiduj ą analogicznego obowi ą zku zap ł aty okre ś lonej kary umownej czy te ż odst ę pnego na wypadek braku realizacji umowy przez przedsi ę biorc ę . Zdaniem Prezesa Urz ę du takie ukszta ł towanie wzajemnych praw i obowi ą zków stosunku pomi ę dzy stronami umowy stanowi prób ę przerzucenia na konsumentów ryzyka prowadzonej dzia ł alno ś ci gospodarczej i ra żą co narusza dobre obyczaje. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę uzna ć nale ż y, i ż skutek stosowania przez IST sp. z o.o. zakwestionowanego postanowienia jest zatem identyczny ze skutkiem stosowania postanowienia wpisanego do rejestru klauzul niedozwolonych pod poz. 359. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. Maj ą c powy ż sze na wzgl ę dzie, Prezes Urz ę du uzna ł , i ż kwestionowane a wskazane powy ż ej zapisy umowne mieszcz ą si ę w hipotezach wymienionych klauzul wpisanych do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone: - tre ść postanowienia zamieszczonego w tytule „Zmiany pobytu” wzorca umownego p.n. „ Karta zapisu & druk polowania ” w klauzuli z poz. 358; - tre ść postanowienia zamieszczonego w tytule „Koszty anulacji” wzorca umownego p.n. „ Karta zapisu & druk polowania ” w klauzuli z poz. 359; Przes ł anki naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. J 8 W ramach niniejszego post ę powania postawiono nadto przedsi ę biorcy zarzut stosowania niezgodnej z prawem praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów polegaj ą cej na naruszaniu obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. Zarzut ten dotyczy ł braku zamieszczania w umowach z konsumentami informacji na temat numeru wpisu przedsi ę biorcy do rejestru organizatorów turystyki i po ś redników turystycznych, terminie zawiadomienia o przeniesieniu uprawnie ń i przej ę ciu obowi ą zków, o których mowa w art. 16 ust. 2 ustawy o us ł ugach turystycznych oraz zakresu ubezpieczenia turystów, nazwy i adresu ubezpieczyciela, co narusza obowi ą zek wynikaj ą cy z art. 14 ust. 2 pkt 1, 7 i 7b ustawy o us ł ugach turystycznych. Jak ju ż powy ż ej wskazano, zgodnie z tre ś ci ą przepisu art. 24 ust.1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane jest stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Jednocze ś nie wed ł ug art. 24 ust. 2 pkt 2 przedmiotowej ustawy przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy a w szczególno ś ci naruszanie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. Aby dosz ł o do naruszenia ww. przepisów prawa musz ą kumulatywnie zosta ć spe ł nione dwie przes ł anki: - okre ś lone dzia ł anie przedsi ę biorcy musi nosi ć znamiona bezprawno ś ci oraz - dzia ł anie to musi godzi ć w zbiorowe interesy konsumentów. Zamieszczenie we wzorcu umownym postanowie ń sprzecznych z przepisami ustaw, jak i zaniechanie zamieszczenia w stosowanych wzorach umów prawem nakazanych informacji mo ż e zatem stanowi ć praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów. Przepis art. 14 ust. 2 pkt 1, 7 oraz 7b ustawy o us ł ugach turystycznych nak ł ada na przedsi ę biorców organizuj ą cych imprezy turystyczne obowi ą zek informowania konsumentów o posiadanym numerze wpisu do rejestru organizatorów turystyki i po ś redników turystycznych, zakresie ubezpieczenia turystów, nazwie i adresie ubezpieczyciela oraz terminie zawiadomienia o przeniesieniu uprawnie ń i przej ę ciu obowi ą zków na wypadek cesji wierzytelno ś ci. Informacje te winny znale źć si ę w tre ś ci umowy o ś wiadczenie us ł ug turystycznych. Na ł o ż enie na przedsi ę biorców obowi ą zku umieszczenia w zawieranych z konsumentami umowach ww. danych s ł u ż y zapewnieniu konsumentom ź ród ł a wiedzy na temat wiarygodno ś ci swego kontrahenta, zakresu przys ł uguj ą cego mu ubezpieczenia a tak ż e podstawowych danych umo ż liwiaj ą cych zg ł aszanie ewentualnych zdarze ń wypadkowych oraz wynikaj ą cych z nich roszcze ń . Ponadto okre ś lenie terminu, do którego nale ż y zawiadamia ć przedsi ę biorc ę o dokonanym przeniesieniu uprawnie ń i przej ę ciu obowi ą zków wynikaj ą cych z umowy o us ł ug ę turystyczn ą nie tylko umo ż liwia wype ł nienie warunku skuteczno ś ci takiej czynno ś ci ale równie ż spe ł nia rol ę informacyjn ą dotycz ą c ą przys ł uguj ą cego konsumentowi uprawnienia opisanego w art. 16 ustawy o us ł ugach turystycznych. Zaniechanie przez IST sp. z o.o. umieszczenia w stosowanych wzorcach umownych przedmiotowych informacji pozbawi ł o konsumentów wiedzy koniecznej do ich prawid ł owego, ś wiadomego i czynnego uczestnictwa w rynku. Dzia ł anie to godzi w zbiorowe interesy konsumentów. Ustawodawca w tre ś ci przepisów art. 14 ust. 2. pkt 1, 7 oraz 7b ustawy o us ł ugach turystycznych zawar ł przecie ż nakaz zamieszczania w umowach zawieranych z konsumentami okre ś lonych informacji. Z ł amanie tego ż nakazu nara ż a konsumentów nie tylko na niedogodno ś ci w realizowaniu swoich uprawnie ń ale tak ż e przyczyni ć si ę mo ż e do utrudnionego dochodzenia przez nich ewentualnych roszcze ń a zatem skutkowa ć w ich sferze ekonomicznej. J 9 Zbiorowy interes konsumentów W my ś l art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...) stosowanie postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone jest praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów. Mówi ą c o „zbiorowym interesie konsumentów” nale ż y zaznaczy ć , i ż ustawa o ochronie (...) nie podaje jego definicji, wskazuj ą c jednak w art. 24 ust. 3, ż e nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. O tym, czy naruszony zosta ł interes zbiorowy, nie zawsze przes ą dza kryterium ilo ś ciowe, poniewa ż niekiedy jeden ujawniony przypadek naruszenia prawa konsumenta mo ż e by ć przejawem cz ę sto lub nawet powszechnie stosowanej praktyki naruszaj ą cej interes zbiorowy. W niniejszej sprawie bez w ą tpienia mamy do czynienia z naruszeniem praw licznej grupy konsumentów, wszystkich konsumentów b ę d ą cych klientami IST sp. z o.o. , jak i potencjalnych zainteresowanych, którzy mog ą zawrze ć z nim umow ę o ś wiadczenie us ł ug turystycznych. Tak wi ę c, w rozpatrywanym stanie faktycznym zachowanie nie dotyczy interesów poszczególnych osób, których sprawy maj ą charakter jednostkowy, indywidualny i nie daj ą cy si ę porówna ć z innymi, lecz mamy do czynienia z naruszonymi uprawnieniami okre ś lonego kr ę gu konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna dla ca ł ej, licznej grupy obecnych i przysz ł ych kontrahentów przedsi ę biorcy. Reasumuj ą c, skoro wykazano powy ż ej, i ż kwestionowane zapisy Karty s ą to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, nadto, i ż IST sp. z o.o. poprzez brak zamieszczania w umowach stosownych informacji uchybi ł obowi ą zkowi udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, to pos ł ugiwanie si ę tak skonstruowanymi wzorcem w obrocie konsumenckim uzna ć nale ż y za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i nakaza ć zaniechanie jej stosowania. Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie (...)„ Prezes Urz ę du wydaje decyzj ę o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i nakazuj ą c ą zaniechanie jej stosowania je ż eli stwierdzi naruszenie zakazu okre ś lonego w art.24. W toku post ę powania IST sp. z o.o. zobowi ą za ł si ę do podj ę cia dzia ł a ń zmierzaj ą cych do zapobie ż enia naruszeniom poprzez zmian ę oraz uchylenie postanowie ń wzorców umownych, naruszaj ą cych przepisy art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...) oraz ich uzupe ł nienie o stosowne informacje wymagane przepisami ustawy o us ł ugach turystycznych a tak ż e przedstawi ł projekt tych zmian, powo ł uj ą c si ę jednocze ś nie na art. 28 ustawy o ochronie (…), zgodnie z którym, je ż eli w toku post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów zostanie uprawdopodobnione – na podstawie okoliczno ś ci sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu lub innych informacji b ę d ą cych podstaw ą wszcz ę cia post ę powania z urz ę du – ż e przedsi ę biorca stosuje praktyk ę , o której mowa w art. 24 tej ustawy, a przedsi ę biorca, któremu zarzucane jest naruszenie tego przepisu, zobowi ąż e si ę do podj ę cia lub zaniechania okre ś lonych dzia ł a ń zmierzaj ą cych do zapobie ż enia tym naruszeniom, Prezes Urz ę du mo ż e, w drodze decyzji, na ł o ż y ć obowi ą zek wykonania tych zobowi ą za ń . Podkre ś li ć nale ż y, i ż przepis art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie (…) wyra ź nie wskazuje, i ż wydanie decyzji w trybie w nim okre ś lonym, nawet w przypadku zaistnienia opisanych w nim przes ł anek, jest w ka ż dym wypadku fakultatywne. Tak bowiem, po jego my ś li, Prezes Urz ę du mo ż e, lecz nie musi, w drodze decyzji na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę obowi ą zek wykonania okre ś lonych zobowi ą za ń . W niniejszej sprawie Prezes Urz ę du uzna ł , i ż uwzgl ę dnienie z ł o ż onego przez IST sp. z o.o. wniosku by ł oby nieuzasadnione. Wskaza ć bowiem nale ż y, i ż rynek organizowania us ł ug turystycznych na którym dzia ł a przedsi ę biorca by ł ju ż wielokrotnie przedmiotem bada ń Prezesa Urz ę du. Wyniki J 10 podejmowanych dzia ł a ń by ł y przekazywane opinii publicznej i stowarzyszeniom organizatorów turystyki. W ich trakcie stwierdzano liczne uchybienia, które skutkowa ł y mi ę dzy innymi zamieszczeniem w Rejestrze postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone wielu klauzul niedozwolonych. Podnie ść nale ż y, i ż przedmiotowy Rejestr jest jawny, dost ę p do niego zapewniony jest nie tylko konsumentom ale tak ż e przedsi ę biorcom, na których, z uwagi na profesjonalny charakter prowadzonej przez nich dzia ł alno ś ci gospodarczej, ci ąż y szczególny obowi ą zek przestrzegania obowi ą zuj ą cego prawa. Obowi ą zek ten rozci ą ga si ę równie ż na konieczno ść informowania poszczególnych konsumentów o przys ł uguj ą cych im prawach oraz innych okoliczno ś ciach, wtedy gdy jest to wymagane ustaw ą szczególn ą , w tym wypadku ustaw ą o us ł ugach turystycznych. Wskaza ć równie ż trzeba, i ż umieszczenie w Rejestrze postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone okre ś lonego postanowienia s ł u ż y ć ma nie tylko jego usuni ę ciu z obrotu ale tak ż e uchroni ć konsumentów przed nara ż aniem na takie postanowienia w przysz ł o ś ci w umowach zawieranych z innymi przedsi ę biorcami. Stosowanie przez IST sp. z o.o. praktyk opisanych w tre ś ci niniejszej decyzji nie tylko bezsprzecznie narusza przepisy ustawy o ochronie (…) ale tak ż e ś wiadczy o bagatelizowaniu dotychczasowych dzia ł a ń podejmowanych przez Prezesa Urz ę du a ukierunkowanych na realizacj ę celu zapisanego w tre ś ci art. 1 tej ustawy o ochronie czyli podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów konsumentów. W uznaniu Prezesa Urz ę du nie jest w takiej sytuacji, to jest przy zaistnia ł ym ju ż powa ż nym naruszeniu zbiorowych interesów konsumentów, zasadnym uwzgl ę dnianie wniosku przedsi ę biorcy o zastosowanie przepisu art. 28 ww. ustawy. Prezes Urz ę du nie uzna ł równie ż , i ż IST sp. z o.o. zaniecha ł a stosowania praktyki polegaj ą cej na naruszaniu obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji na temat numeru wpisu przedsi ę biorcy do rejestru organizatorów turystyki i po ś redników turystycznych (art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy o us ł ugach turystycznych). W pi ś mie z dnia 2 czerwca 2008 roku przedsi ę biorca wskazywa ł , i ż do obrotu wprowadzi ł uzupe ł niony w tym zakresie wzorzec umowny. Wskaza ć bowiem nale ż y, i ż zgodnie z art. 27 ust. 1 i 3 ustawy o ochronie (…) ci ęż ar udowodnienia okoliczno ś ci, i ż przedsi ę biorca zaniecha ł stosowania praktyki, o której mowa w art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów spoczywa na tym ż e przedsi ę biorcy. Stanowi to konsekwencj ę tego, i ż to przedsi ę biorca wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne z udowodnienia okoliczno ś ci, o której mowa w przedmiotowym przepisie. Dla udowodnienia zaniechania przez przedsi ę biorc ę stosowania danej praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów nie jest wystarczaj ą ce przed ł o ż enie nowego wzorca umownego. Konieczne jest bowiem udowodnienie, i ż przedsi ę biorca zarówno nie stosuje tego ż wzorca przy nowo podpisywanych umowach, jak i tego, i ż dokona ł odpowiednich zmian w aktualnie obowi ą zuj ą cych umowach. IST sp. z o.o. w toku prowadzenia niniejszego post ę powania administracyjnego nie wykaza ł a powy ż szych okoliczno ś ci przedstawiaj ą c chocia ż by aneksy do zawartych ju ż umów. Maj ą c powy ż sze na uwadze, nale ż a ł o orzec jak w pkt I i II sentencji. Zgodnie z art.106 ust.1 pkt.4 ustawy o ochronie (…), Prezes Urz ę du mo ż e na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę , w drodze decyzji kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10 % przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie dopu ś ci ł si ę stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 . Z tre ś ci przepisu wynika, i ż ww. kara ma charakter fakultatywny. W zwi ą zku z tym J 11 Prezes Urz ę du w ramach uznania administracyjnego decyduje czy zasadne jest w danej sprawie na ł o ż enie kary. Ustawa nie zawiera katalogu przes ł anek, od których uzale ż niona jest decyzja o na ł o ż eniu kary. W art. 111 ustawy o ochronie (…) jedynie wskazano, i ż ustalaj ą c wysoko ść kary Prezes Urz ę du winien wzi ąć pod uwag ę okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. W rozpatrywanej sprawie, w punkcie I i II sentencji decyzji stwierdzono, ż e International Sporting Travel Polska sp. z o.o. w Zielonej Górze naruszy ł a zakaz, o którym mowa w art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie (…). Zakaz ten ma charakter bezwzgl ę dny, zatem nie istniej ą przes ł anki natury prawnej, które umo ż liwia ł y zalegalizowanie tych praktyk. Spe ł niona jest zatem podstawowa przes ł anka warunkuj ą ca na ł o ż enie kary pieni ęż nej. Prezes Urz ę du uzna ł wi ę c za uzasadnione w niniejszej sprawie, wobec kontynuowania przez Spó ł k ę tej praktyki na ł o ż enie na International Sporting Travel Polska sp. z o.o. w Zielonej Górze kary pieni ęż nej (po zaokr ą gleniu do 1 z ł ) w wysoko ś ci 17.479 z ł (s ł ownie: siedemna ś cie tysi ę cy czterysta siedemdziesi ą t dziewi ęć z ł otych), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa, co stanowi … % przychodu Spó ł ki za rok 2007 r. (dane wg. zeznania o wysoko ś ci osi ą gni ę tego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych w roku podatkowym 2007 –CIT-8: karta 49-52), czyli … % kary jaka mog ł aby by ć w tym przypadku na ł o ż ona. Na ustalenie wysoko ś ci kary w wysoko ś ci relatywnie niskiej w stosunku do przychodu przedsi ę biorcy wp ł yn ęł a ocena ca ł okszta ł tu okoliczno ś ci sprawy dokonana w ś wietle art.111 ustawy o ochronie (…). Przepis ten stanowi, ż e przy ustalaniu wysoko ś ci kar pieni ęż nych, o których mowa w art. 106-108, nale ż y uwzgl ę dni ć w szczególno ś ci okres, stopie ń oraz okoliczno ść naruszenia przepisów ustawy, a tak ż e uprzednie naruszenie przepisów ustawy. Za okoliczno ś ci ł agodz ą ce uznano, i ż przedsi ę biorca nie utrudnia ł post ę powania, dopu ś ci ł si ę po raz pierwszy naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, nadto, i ż niezw ł ocznie po zasygnalizowaniu przez Prezesa Urz ę du stwierdzonych nieprawid ł owo ś ci przedsi ę wzi ął on czynno ś ci maj ą ce na celu ich usuni ę cie oraz przedstawi ł zmieniony wzorzec umowny. Za okoliczno ś ci obci ąż aj ą ce uznano stopie ń dolegliwo ś ci praktyk stosowanych przez przedsi ę biorc ę wobec konsumenta, który mo ż e by ć powa ż ny, poniewa ż w ka ż dym z zakwestionowanych postanowie ń dochodzi do pomniejszenia praw konsumenta na rzecz zwi ę kszenia uprawnie ń przedsi ę biorcy i mo ż e skutkowa ć dla klienta biura podró ż y konkretnymi dolegliwo ś ciami finansowymi. Wskaza ć równie ż nale ż y, i ż Rejestr postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone prowadzony przez Prezesa Urz ę du jest rejestrem jawnym, co oznacza jego powszechn ą dost ę pno ść . Zawiera on wiele klauzul dotycz ą cych rynku organizowania us ł ug turystycznych. Klauzule wskazane w uzasadnieniu niniejszej decyzji, w wi ę kszo ś ci wpisane zosta ł y do przedmiotowego Rejestru na podstawie prawomocnych wyroków S ą du Okr ę gowego – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydanych ju ż w roku 2004. Stosowanie przez IST sp. z o.o. postanowie ń to ż samych z postanowieniami wpisanymi do Rejestru, pomimo wskazanych powy ż ej okoliczno ś ci, okre ś la wysoki stopie ń zaniedbania przez tego przedsi ę biorc ę okre ś lonych obowi ą zków ci ążą cych na nim z tytu ł u profesjonalnego charakteru prowadzonej dzia ł alno ś ci. Poniewa ż , w ś wietle powy ż szego orzeczona kara winna równie ż spe ł nia ć rol ę represyjno- wychowawcz ą , a nadto pozostawa ć we w ł a ś ciwej proporcji do mo ż liwo ś ci karanego przedsi ę biorcy, ustalaj ą c wysoko ść kary wzi ę to pod uwag ę potencja ł ekonomiczny przedsi ę biorcy. Przyjmuj ą c wspomniane ww. wcze ś niej okoliczno ś ci naruszenia przepisów ustawy o ochronie (...), jak równie ż fakt, i ż kara winna by ć orzekana na poziomie wystarczaj ą cym do osi ą gni ę cia zamierzonego celu i odczuwalna dla przedsi ę biorcy, ale równocze ś nie pozwalaj ą cym mu na dalsze prowadzenie dzia ł alno ś ci, Prezes Urz ę du postanowi ł na ł o ż y ć kar ę w wysoko ś ci okre ś lonej jak w punkcie III sentencji decyzji. J 12 W opinii Prezesa Urz ę du powy ż sza kara spe ł nia zarówno funkcj ę prewencyjn ą jak i represyjn ą . Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie (…) kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Warszawie: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000 . Stosownie do tre ś ci art. 81 ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zwi ą zku art. 479 28 k.p.c., od niniejszej decyzji przys ł uguje stronie odwo ł anie do s ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów we Wroc ł awiu. Wobec powy ż szego orzeczono, jak na wst ę pie. Stosownie do tre ś ci art. 81 ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zwi ą zku art. 479 28 k.p.c., od niniejszej decyzji przys ł uguje stronie odwo ł anie do s ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów we Wroc ł awiu. otrzymuje: pe ł n. R. Pr. Dariusz Ś migielski Biuro Prawne Dariusz Ś migielski sp. k. ul. Ko ś cielna 3, 65-064 Zielona Góra J 13