RWR-22/2008

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA WE WROC Ł AWIU 50-413 Wroc ł aw, ul. Walo ń ska 3-5 tel.(071) 344 65 87, (071) 34 05 920, fax (071) 34 05 922 e-mail: wroclaw@uokik.gov.pl RWR 61-7/08/ZK Wroc ł aw, 28 maja 2008 r. DECYZJA RWR 22/2008 I. Na podstawie art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, wszcz ę tego z urz ę du przeciwko Wy ż szej Informatycznej Szkole Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim z siedzib ą przy ul. My ś liborskiej 34 w Gorzowie Wielkopolskim - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po uprawdopodobnieniu stosowania przez tego przedsi ę biorc ę praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na: zamieszczeniu we wzorcu umownym oznaczonym nazw ą „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim” nast ę puj ą cych zapisów: • § 2 ust. 2 „Op ł ata rekrutacyjna nie podlega zwrotowi.”; • § 3 ust. 3 „W przypadku rezygnacji z podj ę cia studiów, op ł ata wpisowa nie podlega zwrotowi.”; • § 9 ust. 1 „Wznowienie studiów w Wy ż szej Informatycznej Szkole Zawodowej przez Studenta uprzednio skre ś lonego z listy studentów, nast ę puje po wniesieniu op ł aty za wznowienie studiów w wysoko ś ci podanej w tabeli finansowej, stanowi ą cej za łą cznik nr2.”; • § 15 ust. 4 „W przypadku, gdy Student zalega z op ł atami na rzecz Uczelni, w tym równie ż z odsetkami za nieterminowe uiszczanie op ł at, Uczelnia mo ż e zawiesi ć realizowanie us ł ugi zarazem ś wiadcze ń czy nawet wykonywania jakichkolwiek 1 czynno ś ci na rzecz Studenta do czasu uregulowania przez Studenta nale ż no ś ci wobec Uczelni lub wyja ś nienia kwestii niejasnych p ł atno ś ci.”; • § 15 ust. 5 „W przypadku, gdy Student zalega z op ł atami na rzecz Uczelni przez okres d ł u ż szy ni ż 30 dni Uczelnia mo ż e rozwi ą za ć z nim kontrakt w ka ż dym czasie, ze skutkiem natychmiastowym.”; • § 16 ust. 1 „W przypadku wcze ś niejszego odst ą pienia przez Studenta od kontraktu Uczelnia – Student, z przyczyn niezale ż nych od Uczelni, Student zobowi ą zany jest do uiszczenia czesnego za ca ł y semestr, który rozpocz ął (niezale ż nie od indywidualnych absencji na zaj ę ciach z winy Studenta).”; • § 16 ust. 2 „W przypadkach odst ą pienia od kontraktu Uczelnia – Student przez Uczelni ę studentowi nie przys ł uguje zwrot wp ł aconych wcze ś niej op ł at.”; • § 17 ust. 2 „Zmiana wysoko ś ci op ł at nie powoduje konieczno ś ci zmiany kontraktu Uczelnia – Student. O dokonywanej zmianie op ł at Kanclerz powiadomi studentów w terminie, o którym mowa w §3 ust. 3 Regulaminu Studiów.”; • § 18 ust. 2 „Regulamin Finansowy b ą d ź zmiany do niego podaje si ę do wiadomo ś ci publicznej w formie obwieszczenia na tablicy og ł osze ń Uczelni i obwieszcza w Internecie na stronie www Uczelni.”; zamieszczeniu we wzorcu umownym oznaczonym nazw ą „Umowa Uczelnia – Student” nast ę puj ą cych zapisów: • § 5 ust. 2 „W przypadku rezygnacji studenta z nauki z przyczyn niezale ż nych od uczelni, jest on zobowi ą zany ui ś ci ć op ł at ę czesnego do ko ń ca bie żą cego semestru, na który zosta ł wpisany.”; • § 5 ust. 3 „W przypadku skre ś lenia studenta z listy studentów z przyczyn okre ś lonych w Regulaminie Studiów, nie przys ł uguje mu zwrot wp ł aconych uprzednio kwot pieni ęż nych.”; • § 7 ust. 2 „S ą dem w ł a ś ciwym do rozpoznawania sporów jest s ą d w ł a ś ciwy ze wzgl ę du na siedzib ę uczelni.”; które s ą postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone; i przyj ę ciu zobowi ą zania Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim z siedzib ą przy ul. My ś liborskiej 34 w Gorzowie Wielkopolskim do zaniechania tych dzia ł a ń poprzez: wykre ś lenie zakwestionowanych postanowie ń wzorców umownych o oznaczeniach §2 ust.2, §3 ust.3, §9 ust.1, §15 ust.4, §15 ust.5, § 16 ust.1, §16 ust.2, §17 ust.2, §18 ust.2, §5 ust.2, §5 ust.3 oraz § 7 ust.2, nak ł ada si ę obowi ą zek wykonania tego zobowi ą zania do dnia 30 czerwca 2008 r. poprzez aneksowanie umów istniej ą cych ju ż w obrocie prawnym oraz poprzez zawieranie nowych umów zgodnie z przyj ę tym na siebie zobowi ą zaniem. II. Na podstawie art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939) 2 - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, nak ł ada si ę na Wy ż sz ą Informatyczn ą Szko łę Zawodow ą w Gorzowie Wielkopolskim z siedzib ą przy ul. My ś liborskiej 34 w Gorzowie Wielkopolskim obowi ą zek z ł o ż enia sprawozdania o stopniu realizacji przyj ę tego zobowi ą zania do dnia 15 lipca 2008 r. UZASADNIENIE W zwi ą zku z powzi ę t ą przez Urz ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Delegatura we Wroc ł awiu, informacj ą wynikaj ą c ą z zawiadomienia Miejskiego Rzecznika Konsumentów i Spraw Mieszka ń ców w Gorzowie Wielkopolskim, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów [zw. dalej tak ż e Prezesem Urz ę du] przeprowadzi ł czynno ś ci kontrolne dotycz ą ce dzia ł alno ś ci Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim z siedzib ą przy ul. My ś liborskiej 34 w Gorzowie Wielkopolskim, [zw . dalej tak ż e Szko łą ]. Prezes Urz ę du w toku post ę powania wyja ś niaj ą cego wst ę pnie ustali ł , i ż dzia ł alno ść przedsi ę biorcy mo ż e odbywa ć si ę z naruszeniem przepisów prawa uzasadniaj ą cym wszcz ę cie post ę powania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. (dowód: karta 1 – 2 akt sprawy RWR 403-18/07/ZK) W zwi ą zku z tym - Postanowieniem nr 44/2008 z dnia 12 lutego 2008 r. - Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wszcz ął z urz ę du post ę powanie w sprawie podejrzenia stosowania przez przedsi ę biorc ę Wy ż sz ą Informatyczn ą Szko łę Zawodow ą w Gorzowie Wielkopolskim , praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, o której stanowi art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331 ze zm.) [zw. dalej tak ż e ustaw ą o ochronie (...)] polegaj ą cej na umieszczeniu w postanowieniach §2 ust.2, §3 ust.3, §9 ust.1, §15 ust.4, §15 ust.5, § 16 ust.1, §16 ust.2, §17 ust.2, §18 ust.2, §5 ust.2, §5 ust.3 oraz §7 ust.2 wzorców umownych pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim” oraz „Umowa Uczelnia – Student”, zapisów, które s ą zbie ż ne z wpisanymi do rejestru postanowieniami wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym stanowi art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego. (dowód: karta 3-4) Ponadto — zgodnie z punktem 2. Postanowienia nr 44/2008 — Prezes Urz ę du zaliczy ł w poczet dowodów materia ł y (52 karty) uzyskane w trakcie wymienionego wy ż ej post ę powania wyja ś niaj ą cego (nr sygn. RWR 403-18/07/ZK). (dowód: karta 3-4) W trakcie post ę powania Wy ż sza Informatyczna Szko ł a Zawodowa w Gorzowie Wielkopolskim , w pi ś mie z dnia 4 marca 2008 r. odnios ł a si ę do zarzutów zawartych w Postanowieniu Nr 44/2008 wskazuj ą c, i ż usun ęł a ju ż ona zakwestionowane postanowienia umowne. Podnios ł a tak ż e, i ż zakwestionowane przepisy nie by ł y w rzeczywisto ś ci stosowane, w szczególno ś ci, pomimo du ż ych zaleg ł o ś ci ze strony studentów w p ł atno ś ci czesnego za studia, uczelnia nie wyst ę powa ł a w oparciu o nie z roszczeniami do s ą du. (dowód: karta 57 - 67) I . Prezes Urz ę du ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny: 3 1. Uczestnik post ę powania: — Wy ż sza Informatyczna Szko ł a Zawodowa w Gorzowie Wielkopolskim jest uczelni ą wpisan ą w dniu 12 pa ź dziernika 2001 r. do Rejestru uczelni niepublicznych i zwi ą zków uczelni niepublicznych pod nr. 84. Wymieniona Uczelnia prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „ Wy ż sza Informatyczna Szko ł a Zawodowa w Gorzowie Wielkopolskim” z siedzib ą w Gorzowie Wielkopolskim a przedmiotem tej dzia ł alno ś ci jest ś wiadczenie us ł ug w zakresie kszta ł cenia na poziomie wy ż szych studiów zawodowych na kierunku informatyka, w ramach których zawierane s ą umowy (które s ą wzorcami umownymi w rozumieniu art. 384 § 1 k.c. ) z indywidualnymi konsumentami (studentami) na us ł ug ę uczestnictwa w studiach. Zgodnie z wyrokiem S ą du Najwy ż szego z dnia 7 kwietnia 2004 r. (sygn. akt III SK 22/2004) ustawa o ochronie (…) obejmuje poj ę ciem „przedsi ę biorcy” tak ż e podmioty, których dzia ł alno ść nie kojarzy si ę z typow ą dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą , natomiast studenci, którzy korzystaj ą z us ł ug szko ł y wy ż szej odp ł atnie, stosownie do zawieranych w tym zakresie umów, s ą konsumentami w rozumieniu ustawy o ochronie (…). (dowód: karta 5-7, karta 74) 2. Pocz ą wszy od stycznia 2007 r. w zwi ą zku z prowadzon ą dzia ł alno ś ci ą w wy ż ej wymienionym zakresie Szko ł a wprowadzi ł a do obrotu i stosuje wzorce umowne pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim” oraz „Umowa Uczelnia – Student” które zawieraj ą m.in. nast ę puj ą ce zapisy: wzorzec umowny oznaczony nazw ą „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim” [zw. dalej Regulaminem]: • § 2 ust. 2 „Op ł ata rekrutacyjna nie podlega zwrotowi.”; • § 3 ust. 3 „W przypadku rezygnacji z podj ę cia studiów, op ł ata wpisowa nie podlega zwrotowi.”; • § 9 ust. 1 „Wznowienie studiów w Wy ż szej Informatycznej Szkole Zawodowej przez Studenta uprzednio skre ś lonego z listy studentów, nast ę puje po wniesieniu op ł aty za wznowienia studiów w wysoko ś ci podanej w tabeli finansowej, stanowi ą cej za łą cznik nr2.”; • § 15 ust. 4 „W przypadku, gdy Student zalega z op ł atami na rzecz Uczelni, w tym równie ż z odsetkami za nieterminowe uiszczanie op ł at, Uczelnia mo ż e zawiesi ć realizowanie us ł ugi zarazem ś wiadcze ń czy nawet wykonywania jakichkolwiek czynno ś ci na rzecz Studenta do czasu uregulowania przez Studenta nale ż no ś ci wobec Uczelni lub wyja ś nienia kwestii niejasnych p ł atno ś ci.”; • § 15 ust. 5 „W przypadku, gdy Student zalega z op ł atami na rzecz Uczelni przez okres d ł u ż szy ni ż 30 dni Uczelnia mo ż e rozwi ą za ć z nim kontrakt w ka ż dy, czasie, ze skutkiem natychmiastowym.”; • § 16 „W przypadku wcze ś niejszego odst ą pienia przez Studenta od kontraktu Uczelnia – Student, z przyczyn niezale ż nych od Uczelni, Student zobowi ą zany jest do uiszczenia czesnego za ca ł y semestr, który rozpocz ął (niezale ż nie od indywidualnych absencji na zaj ę ciach z winy Studenta).”; • § 16 ust.. 2 „W przypadkach odst ą pienia od kontraktu Uczelnia – Student przez Uczelni ę studentowi nie przys ł uguje zwrot wp ł aconych wcze ś niej op ł at.”; 4 • § 17 ust. 2 „Zmiana wysoko ś ci op ł at nie powoduje konieczno ś ci zmiany kontraktu Uczelnia – Student. O dokonywanej zmianie op ł at Kanclerz powiadomi studentów w terminie, o którym mowa w §3 ust. 3 Regulaminu Studiów.”; • § 18 ust. 2 „Regulamin Finansowy b ą d ź zmiany do niego podaje si ę do wiadomo ś ci publicznej w formie obwieszczenia na tablicy og ł osze ń Uczelni i obwieszcza w Internecie na stronie www Uczelni.”; wzorzec umowny oznaczony nazw ą „Umowa Uczelnia – Student” [zw. dalej Umow ą ]: • § 5 ust. 3 „W przypadku rezygnacji studenta z nauki z przyczyn niezale ż nych od uczelni, jest on zobowi ą zany ui ś ci ć op ł at ę czesnego do ko ń ca bie żą cego semestru, na który zosta ł wpisany.”; • § 5 ust. 3 „W przypadku skre ś lenia studenta z listy studentów z przyczyn okre ś lonych w Regulaminie Studiów, nie przys ł uguje mu zwrot wp ł aconych uprzednio kwot pieni ęż nych.”; • § 7 ust. 2 „S ą dem w ł a ś ciwym do rozpoznawania sporów jest s ą d w ł a ś ciwy ze wzgl ę du na siedzib ę uczelni.”; (dowód: karta 48-50, 52-53) 3. W Rejestrze postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone zamieszczono nast ę puj ą ce klauzule: 788 „Przy rezygnacji z nauki uczestnik nie otrzymuje zwrotu wp ł aty rezerwacyjnej.”; 1297 „Op ł aty w postaci wpisowego oraz czesne nie podlegaj ą zwrotowi.”; 576 „W ósmym dniu po up ł ywie terminu okre ś lonego przez kanclerza do wniesienia op ł aty czesnego nast ę puje skre ś lenie z listy studentów. Przywrócenie prawa do studiowania po skre ś leniu z listy mo ż e nast ą pi ć dopiero po wniesieniu dodatkowej op ł aty w wysoko ś ci 300 z ł .”; 1235 " W przypadku wyst ą pienia zaleg ł o ś ci w uiszczeniu op ł aty abonamentowej operator ma prawo rozwi ą za ć umow ę w trybie okre ś lonym w par. 4 ust. 2."; 625 „ W przypadku rezygnacji studenta z nauki w trakcie semestru, wp ł acone w ca ł o ś ci czesne za ca ł y semestr nie podlega zwrotowi.”; 834 „ Rozwi ą zanie umowy w trakcie trwania semestru nie zwalnia z obowi ą zku zap ł aty ca ł o ś ci czesnego wymagalnego za bie żą cy semestr.”; 398 „Zmiana op ł aty za doprowadzenie sygna ł u nie oznacza zmiany warunków umowy.”; 400 „Zmiana op ł aty nie powoduje konieczno ś ci zmiany umowy.”; 1186 „ Czesne p ł atne jest za semestr z góry, jego warto ść regulowana jest osobnym zarz ą dzeniem, podawanym do publicznej wiadomo ś ci na g ł ównej tablicy og ł osze ń , najpó ź niej na miesi ą c przed rozpocz ę ciem semestru, jak równie ż jest publikowana na stronie internetowej www.cek.pl .”. 1287 „Zarz ą dzenia, o których mowa w §1 ust. 2 o tre ś ci – nauka w Uczelni jest odp ł atna, szczegó ł owe regulacje dotycz ą ce op ł at okre ś laj ą zarz ą dzenia Kanclerza WSDG – podaje si ę do publicznej wiadomo ś ci poprzez umieszczenie na tablicach og ł oszeniowych Uczelni.”; 801 „W przypadku nie doj ś cia przez strony do porozumienia, s ą dem w ł a ś ciwym do rozstrzygni ę cia wszelkich sporów b ę dzie S ą d w ł a ś ciwy dla siedziby Uniwersyteckiej Szko ł y Kszta ł cenia Indywidualnego.”; 4. W trakcie post ę powania Szko ł a - w pi ś mie z dnia 4 marca 2008 r. wskaza ł a, i ż maj ą c na uwadze wskazane w zawiadomieniu o wszcz ę ciu post ę powania w sprawie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów zarzuty, postanowi ł a w trybie pilnym dokona ć 5 stosowanych zmian we wzorcach umownych eliminuj ą c wskazane zapisy. W za łą czeniu przed ł o ż y ł a zarz ą dzenie z dnia 22 lutego 2008 roku Kanclerza Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie zmian zapisów w dokumentach okre ś laj ą cych zasady pobierania i wysoko ść op ł at wnoszonych przez kandydatów na studia i studentów oraz zmian zapisów w stosowanej przez uczelni ę wzorcowej umowy Uczelnia – Student wraz z odpowiednio zmodyfikowanymi wzorcami umownymi. Nadto, pismem z dnia 25 kwietnia 2008 roku przes ł a ł a Zarz ą dzenie Kanclerza z dnia 22 kwietnia 2008 roku, w którym dokona ł a dalszych zmian we wzorcu umownym pn. „Umowa Uczelnia – Student”. (dowód: karta 58-64, karta 70-73) II. Maj ą c na uwadze zebrany materia ł dowodowy, Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co nast ę puje: Podstaw ą do rozstrzygania sprawy w oparciu o przepisy ustawy o ochronie (...) jest uprzednie zbadanie przez Prezesa Urz ę du, czy w danej sprawie zagro ż ony zosta ł interes publicznoprawny. Stwierdzenie, ż e to nast ą pi ł o pozwala na realizacj ę celu tej ustawy, wskazanego w art. 1 ust. 1, którym jest okre ś lenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Zdaniem Prezesa Urz ę du rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny, albowiem wi ąż e si ę z ochron ą interesu wszystkich konsumentów, którzy s ą lub b ę d ą klientami Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim. Interes publicznoprawny przejawia si ę tak ż e w postaci zbiorowego interesu konsumentów. Innymi s ł owy - naruszenie zbiorowego interesu konsumentów jest jednocze ś nie naruszeniem interesu publicznoprawnego. Zatem uzasadnione by ł o w niniejszej sprawie podj ę cie przez Prezesa Urz ę du dzia ł a ń przewidzianych w ustawie o ochronie (...). Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie (...) stanowi, i ż ‚„Zakazane jest stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów.”, natomiast art. 24 ust. 2 okre ś la, i ż „Przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, w szczególno ś ci: 1) stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. — Kodeks post ę powania cywilnego. (...).„ Do stwierdzenia praktyki o której mowa w art. 24 ustawy o ochronie (...) konieczne jest wykazanie, i ż przedsi ę biorca stosuje we wzorcu umownym postanowienia, które zosta ł y wpisane do prowadzonego przez Prezesa Urz ę du rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Zbiorowe interesy konsumentów podlegaj ą ochronie przed dzia ł aniami przedsi ę biorców, które s ą sprzeczne z prawem, tj. przepisami okre ś lonych aktów prawnych a tak ż e sprzeczne z zasadami wspó łż ycia spo ł ecznego i dobrymi obyczajami. Jak wspomniano wy ż ej, zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...)„ za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 47945 Kodeksu post ę powania cywilnego. Nale ż y w tym miejscu wskaza ć , i ż wzorce umowne wykorzystywane przy zawieraniu umów z konsumentami mog ą by ć poddane kontroli abstrakcyjnej. Kontroli abstrakcyjnej wzorca jako takiego (art. 479 36 — 479 45 k.p.c.) dokonuje si ę niezale ż nie od tego, czy postanowienia wzorca by ł y, czy te ż nie by ł zastosowane przy konkretnej umowie . Kontrola 6 taka obejmuje klauzule pojedyncze lub zbiorowe (ca ł y wzorzec lub jego fragment). Oceny postanowie ń w wypadku kontroli abstrakcyjnej dokonuje S ą d Okr ę gowy w Warszawie — S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wy łą cznie do kompetencji tego S ą du nale ż y uznanie postanowie ń wzorców umownych za niedozwolone. Art. 479 43 k.p.c. rozszerza prawomocno ść wyroku wydanego w sprawie o uznanie postanowie ń wzorca umowy za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocno ś ci rozszerzonej nast ę puje od chwili wpisania wzorca umowy do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. Konsekwencj ą umieszczenia postanowienia umownego w w/w rejestrze jest to, ż e pos ł u ż enie si ę nim b ę dzie mia ł o skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzgl ę dnie przez prawo zakazanego. Wpis do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych oznacza, ż e od tego momentu stosowanie takiej klauzuli jest zakazane we wszystkich wzorcach umownych. Powy ż sze stanowisko Prezesa Urz ę du zgodne jest z orzecznictwem S ą du Najwy ż szego, który w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. (sygn. akt III SZP 3/06) stwierdzi ł , i ż „(...) stosowanie postanowie ń wzorców umów o tre ś ci to ż samej z tre ś ci ą postanowie ń uznanych za niedozwolone prawomocnym wyrokiem S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 kp.c., mo ż e by ć uznane w stosunku do innego przedsi ę biorcy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów (...) ”. W uzasadnieniu do powy ż szej uchwa ł y S ą d uzna ł m.in., ż e „(..) praktyka naruszaj ą ca zbiorowe interesy konsumentów art. 23a u.ok.ik. [obecnie art. 24] obejmuje równie ż przypadki wprowadzania jedynie zmian kosmetycznych polegaj ą cych na przestawieniu wyrazów lub zast ą pieniu jednych wyrazów innymi, je ż eli tylko wyk ł adnia postanowienia pozwoli stwierdzi ć , ż e jego tre ść mie ś ci si ę w hipotezie zakazanej klauzuli. Stosowanie klauzuli o zbli ż onej tre ś ci do klauzuli wpisanej do rejestru godzi przecie ż tak samo w interesy konsumentów, jak stosowanie klauzuli identycznej, co wpisana do rejestru (..). Przyj ę ta powy ż ej rozszerzaj ą ca wyk ł adnia art. 23a u.ok.ik. znajduje równie ż uzasadnienie w dyrektywach 93/13 oraz 98/27 a tak ż e orzecznictwie ETS dotycz ą cym zasady efektywno ś ci (..) „. Nie jest zatem konieczna dok ł adna, literalna identyczno ść klauzuli wpisanej do rejestru i klauzuli z ni ą porównywanej i st ą d niedozwolone b ę d ą tak ż e takie postanowienia umów, które mieszcz ą si ę w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru, której tre ść zostanie ustalona w oparciu o dokonan ą jej wyk ł adni ę . Przedmiotem niniejszego post ę powania jest wykazanie, ż e zakwestionowane przez Prezesa Urz ę du zapisy wzorców umownych pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim” oraz „Umowa Uczelnia – Student” stosowanych przez Szko łę przy zawieraniu umów o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych, s ą to ż same z tre ś ci ą postanowie ń uznanych za niedozwolone prawomocnymi wyrokami S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do Rejestru, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego pod pozycjami mi ę dzy innymi: 788, 1297, 576, 1235, 625, 834, 398, 400, 1186, 1287 oraz 801. W wyroku z dnia 13 kwietnia 2006r. (sygn. akt XVII Amc 43/05) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 788 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ Przy rezygnacji z nauki uczestnik nie otrzymuje zwrotu wp ł aty rezerwacyjnej”. W uzasadnieniu wyroku S ą d stwierdzi ł , i ż generalna zasada niezwracania konsumentowi wp ł aconych przez niego kwot czy to za nauk ę czy innych op ł at - op ł aty 7 rezerwacyjnej w przypadku gdy nie dojdzie do wykonania umowy, jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i ra żą co narusza interesy konsumentów. Brak mo ż liwo ś ci otrzymania wp ł aconych pieni ę dzy jest nieadekwatny do ochrony kupca przed pochopno ś ci ą decyzji i dzia ł a ń konsumenta. W sytuacji gdy decyzja konsumenta wynika ze zdarze ń losowych, na które konsument nie mia ł wp ł ywu, postanowienia regulaminu ra żą co naruszaj ą jego interesy ekonomiczne. Nadto w wyroku z dnia 3 kwietnia 2006 roku (sygn. akt XVII AmC 19/05) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 1297 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ Op ł aty w postaci wpisowego oraz czesne nie podlegaj ą zwrotowi. ” Tre ść § 2 ust. 2 oraz § 3 ust. 3 Regulaminu stosowanego przez Szko łę równie ż przewiduje brak zwrotu op ł at zwi ą zanych z zawarciem umowy o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych tj. op ł aty rezerwacyjnej oraz op ł aty wpisowej. Zapisy te, identycznie zatem jak ww. niedozwolone klauzule umowne, pozostawiaj ą po stronie przedsi ę biorcy uprawnienie do zatrzymania stosownych op ł at przygotowawczych nawet w przypadku nie doj ś cia do realizacji ś wiadczenia g ł ównego. Wskaza ć nale ż y, i ż uprawnienie to ma charakter bezwarunkowy i nie uwzgl ę dnia charakteru obrotu konsumenckiego. Powstaje ono niezale ż nie od tego, czy brak doj ś cia do skutku realizacji umowy nast ę puje ze wzgl ę du na okoliczno ś ci le żą ce, czy te ż nie le żą ce po stronie konsumenta i w tym przypadku stanowi zbyt daleko id ą c ą ochron ę przedsi ę biorcy przed pochopno ś ci ą decyzji i dzia ł a ń konsumenta. Skutek stosowania przedmiotowych zapisów polega wi ę c na pozbawieniu konsumenta mo ż liwo ś ci uzyskania zwrotu w ł asnego, wcze ś niej spe ł nionego ś wiadczenia w przypadku gdy nie dojdzie do wykonania umowy i jest identyczny ze skutkiem stosowania postanowie ń , które zosta ł y wpisane pod nr. 788 i 1297 do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. W wyroku z dnia 25 sierpnia 2005r. (sygn. akt XVII Amc 99/04) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 576 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ W ósmym dniu po up ł ywie terminu okre ś lonego przez kanclerza do wniesienia op ł aty czesnego nast ę puje skre ś lenie z listy studentów. Przywrócenie prawa do studiowania po skre ś leniu z listy mo ż e nast ą pi ć dopiero po wniesieniu dodatkowej op ł aty w wysoko ś ci 300 z ł . ”. W wyroku tym S ą d Okr ę gowy podzieli ł argumentacj ę Prezesa Urz ę du, zgodnie z któr ą , umowa o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych jest umow ą wzajemn ą , do której stosuje si ę przepisy kodeksu cywilnego dotycz ą ce zobowi ą za ń , w tym reguluj ą ce skutki ich niewykonania. Zgodnie zatem ze znajduj ą cym tu zastosowanie art. 481 i 491 k.c., w przypadku opó ź nienia lub zw ł oki d ł u ż nika w spe ł nieniu ś wiadczenia pieni ęż nego, wierzyciel mo ż e żą da ć nie tylko odsetek za opó ź nienie ale tak ż e naprawienia szkody wynik ł ej z zaistnia ł ej zw ł oki. Zastrze ż enie w umowie oprócz powy ż szych konsekwencji finansowych na wypadek zw ł oki w uiszczeniu czesnego tak ż e skutku skre ś lenia z listy studentów oraz obowi ą zku zap ł aty dodatkowej op ł aty za ponowny wpis na list ę jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i ra żą co narusza interesy konsumenta. Tre ść § 9 ust. 1 Regulaminu stosowanego przez Szko łę , analizowana w zwi ą zku z pozosta ł ymi jego zapisami oraz tre ś ci ą Umowy równie ż zastrzega, oprócz ww. podobnych konsekwencji tak ż e obowi ą zek uiszczenia dodatkowej op ł aty za wznowienie studiów. Wskaza ć nale ż y, i ż zgodnie z do łą czon ą do Regulaminu tabel ą finansow ą na rok 2006/2007 op ł ata ta zosta ł a ustalona w wysoko ś ci przewy ż szaj ą cej liczone łą cznie op ł aty: rekrutacyjn ą oraz wpisow ą . Uzna ć zatem nale ż y, i ż skutek stosowania przedmiotowego zapisu jest identyczny ze skutkiem postanowienia, które zosta ł o wpisane pod nr. 576 do rejestru 8 postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Narusza ono ekonomiczne interesy konsumenta przewiduj ą c jego nadmierne obci ąż enia finansowe jednocze ś nie przysparzaj ą c przedsi ę biorcy nieuzasadnionych korzy ś ci maj ą tkowych. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. W wyroku z dnia 22 czerwca 2005r. (sygn. akt XVII Amc 53/04) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 1235 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ W przypadku wyst ą pienia zaleg ł o ś ci w uiszczeniu op ł aty abonamentowej, operator ma prawo rozwi ą za ć umow ę w trybie okre ś lonym w par. 4 ust. 2.”. W uzasadnieniu wyroku S ą d w pe ł ni podzieli ł argumentacj ę Prezesa Urz ę du, zgodnie z któr ą przedmiotowy zapis, uprawniaj ą cy przedsi ę biorc ę do rozwi ą zania umowy bez wyznaczania konsumentowi dodatkowego terminu do zap ł aty, w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami kszta ł tuje prawa i obowi ą zki konsumenta oraz ra żą co narusza jego interesy. Pomocniczo wskaza ć nale ż y, i ż w wyroku z dnia 27 lutego 2006r. (sygn. akt XVII Amc 105/04) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 726 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ Nieusprawiedliwione zaleganie z uiszczaniem czesnego lub innych op ł at spowoduje skre ś lenie z listy studentów .” Tak ż e w tym wyroku S ą d uzna ł za zasadn ą argumentacj ę Prezesa Urz ę du wed ł ug której, umowa o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych jest umow ą wzajemn ą , do której stosuje si ę m.in. przepis art. 491 k.c. W ś wietle tego artyku ł u – je ż eli jedna ze stron dopuszcza si ę zw ł oki w wykonaniu ci ążą cego na niej zobowi ą zania, druga strona mo ż e jej wyznaczy ć odpowiedni termin do wykonania, z zagro ż eniem, i ż w razie bezskutecznego up ł ywu wyznaczonego terminu b ę dzie uprawniona do odst ą pienia od umowy. Zastrze ż enie przez przedsi ę biorc ę we wzorcu umowy postanowienia, zgodnie z którym w przypadku zw ł oki w zap ł acie czesnego, nast ą pi skre ś lenie z listy studentów, nale ż y uzna ć za sprzeczne z powo ł anym wy ż ej przepisem oraz dobrymi obyczajami. Tre ść § 15 ust. 4 oraz ust. 5 Regulaminu stosowanego przez Szko łę równie ż zastrzegaj ą po stronie przedsi ę biorcy uprawnienie do natychmiastowego rozwi ą zania stosunku prawnego łą cz ą cego go z konsumentem, w przypadku powstania zaleg ł o ś ci po stronie konsumenta w p ł atno ś ci czesnego. Za takie dzia ł anie uzna ć nale ż y równie ż , okre ś lone w §15 ust. 4 Regulaminu zawieszenie realizowania us ł ug, ś wiadcze ń czy wykonywania jakichkolwiek czynno ś ci na rzecz Studenta. W ż adnym za ś z przedmiotowych wypadków, co jest sprzeczne z tre ś ci ą art. 491 k.c., Szko ł a nie jest zobligowana do wyznaczenia studentowi dodatkowego terminu do spe ł nienia ś wiadczenia z zagro ż eniem, i ż na wypadek jego bezskutecznego up ł ywu uprawniona b ę dzie do odst ą pienia od umowy. Podnie ść tak ż e nale ż y, i ż Szko ł a w przedmiotowych zapisach u ż ywa niejasnego sformu ł owania – student zalega z op ł atami – które uniemo ż liwia jednoznaczne wskazanie, czy sankcje w nich zapisane przewidziane s ą nie tylko na wypadek pozostawania konsumenta w zw ł oce z zap ł at ą czesnego ale tak ż e pozostawania przez niego jedynie w opó ź nieniu. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę uzna ć nale ż y, i ż mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. W wyroku z dnia 20 pa ź dziernika 2005r. (sygn. akt XVII Amc 78/05) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 625 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „W przypadku rezygnacji studenta z nauki w trakcie semestru, wp ł acone w ca ł o ś ci czesne za ca ł y semestr nie podlega zwrotowi.” W uzasadnieniu orzeczenia S ą d wskaza ł , i ż powy ż szy zapis jest niedozwolony w ś wietle art. 385 3 12 k.c., gdy ż przewiduje w 9 przypadku rezygnacji z umowy przez studenta w trakcie semestru, brak zwrotu czesnego za ca ł y semestr, nawet za okres kiedy nie korzysta ł z nauki. Nadto w wyroku z dnia 6 kwietnia 2006r. (sygn. akt XVII Amc 79/05) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 834 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ Rozwi ą zanie umowy w trakcie semestru nie zwalnia z obowi ą zku zap ł aty ca ł o ś ci czesnego wymagalnego za bie żą cy semestr.”. W tym wyroku S ą d uzna ł za zasadn ą argumentacj ę Prezesa Urz ę du, zgodnie z któr ą takie postanowienie nak ł adaj ą ce na konsumenta, skre ś lonego z listy przez Uczelnie lub rezygnuj ą cego z w ł asnej woli obowi ą zek zap ł aty ca ł o ś ci czesnego wymagalnego za bie żą cy semestr ma charakter wygórowanego odst ę pnego i jest nie do zaakceptowania w szczególno ś ci w sytuacji, gdy do rozwi ą zania umowy dojdzie ju ż na pocz ą tku semestru. Tre ść § 16 ust. 1 oraz 2 Regulaminu oraz § 5 ust. 2 i 3 Umowy stosowanych przez Szko łę równie ż przewiduje brak obowi ą zku zwrotu studentowi uiszczonych ju ż op ł at, w tym czesnego, w przypadku gdy dojdzie do rozwi ą zania umowy czy to z powodu odst ą pienia przez konsumenta od umowy, czy to jej rozwi ą zania na mocy o ś wiadczenia z ł o ż onego przez Uczelni ę . Nadto przepisy §16 ust. 1 Regulaminu oraz § 5 ust. 3 Umowy przewiduj ą obowi ą zek uiszczania przez konsumenta op ł at nale ż nych za ca ł y semestr, w trakcie którego dosz ł o do rozwi ą zania umowy. Zapisy te zatem przewiduj ą obowi ą zek spe ł niania ś wiadczenia przez konsumenta tak ż e w przypadku gdy nie korzysta on ju ż z us ł ug przedsi ę biorcy. W takim przypadku Szko ł a otrzymywa ł aby zap ł at ę za ś wiadczenie, z którego na mocy stosunku prawnego łą cz ą cego strony by ł aby ju ż zwolniona. Takie zapisy s ą niedozwolone w ś wietle powo ł anego powy ż ej art. 385 3 pkt 12 k.c. lub stanowi ą nadmiernie wygórowane odst ę pne zastrze ż one na rzecz Szko ł y. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. W wyroku z dnia 19 stycznia 2005r. (sygn. akt XVII Amc 2/04) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapisy, które nast ę pnie zosta ł y wpisane pod poz. 398 i 400 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ Zmiana op ł aty za doprowadzenie sygna ł u nie oznacza zmiany warunków umowy” oraz „ Zmiana op ł aty nie powoduje konieczno ś ci zmiany umowy. ”. W uzasadnieniu do powo ł anego powy ż ej wyroku S ą d uzna ł za swoj ą argumentacj ę Prezesa Urz ę du, wed ł ug której, w powy ż szych przypadkach wbrew tre ś ci art. 384 1 k.c., pomimo zmiany g ł ównego ś wiadczenia obci ąż aj ą cego konsumenta, nie zosta ł o mu jednocze ś nie przyznane prawo do wypowiedzenia łą cz ą cej strony umowy. Zapisy powy ż sze przewiduj ą c uprawnienie przedsi ę biorcy do jednostronnej zmiany istotnych warunków umowy bez zagwarantowania konsumentowi prawa odst ą pienia od umowy naruszaj ą dobre obyczaje takie jak: zaufanie stron, poszanowanie prawa i rzetelno ść przedsi ę biorcy, prowadz ą c do ra żą cego naruszenia jego interesów. Zapisy takie stanowi ą niedozwolone postanowienia umowne opisane w tre ś ci art. 385 3 pkt 10, 19 oraz 20 k.c. Tre ść § 17 ust.2 Regulaminu równie ż zastrzega, i ż zmiana wysoko ś ci op ł at, w tym zatem czesnego, nie powoduje konieczno ś ci zmian zawartej mi ę dzy stronami umowy. Czesne jest w umowie o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych g ł ównym ś wiadczeniem, do którego spe ł niania zobowi ą zuje si ę konsument – student. Tym samym, skoro jednocze ś nie pomi ę dzy konsumentem a Szko łą nawi ą zuje si ę stosunek prawny o charakterze ci ą g ł ym, zgodnie z tre ś ci ą art. 384 2 k.c. w przypadku zmiany jego istotnych postanowie ń konsumentowi winno przys ł ugiwa ć bezwzgl ę dne prawo do wypowiedzenia umowy. W przedmiotowym przypadku, tak jak i w powo ł anych powy ż ej klauzulach niedozwolonych uprawnienie takie konsumentowi nie przys ł uguje. Prowadzi to do niedozwolonego uprzywilejowania przedsi ę biorcy uprawniaj ą c go do jednostronnej zmiany umowy bez wyra ź nej przyczyny w niej wskazanej, poprzez 10 podwy ż szenie wynagrodzenia za ś wiadczone us ł ug i jednocze ś nie zwi ą zania tak ą zmian ą konsumenta. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. W wyroku z dnia 1 marca 2007r. (sygn. akt XVII Amc 12/06) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 1186 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ Czesne p ł atne jest za semestr z góry, jego wysoko ść regulowania jest osobnym zarz ą dzeniem, podawanym do publicznej wiadomo ś ci na g ł ównej tablicy og ł osze ń , najpó ź niej na miesi ą c przed rozpocz ę ciem semestru, jak równie ż jest publikowana na stronie internetowej www.cek.pl .” Nadto w wyroku z dnia 5 wrze ś nia 2006r. (sygn. akt XVII Amc 120/05) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 1287 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ Zarz ą dzenia, o których mowa w § 1 ust. 2 – nauka w uczelni jest odp ł atna, szczegó ł owe regulacje dotycz ą ce op ł at okre ś laj ą zarz ą dzenia Kanclerza WSDG - , podaje si ę do publicznej wiadomo ś ci poprzez umieszczenie na tablicach og ł oszeniowych Uczelni.”. W uzasadnieniach obu wy ż ej przywo ł anych orzecze ń S ą d wskaza ł , i ż zapisy takie naruszaj ą wymogi prawa dotycz ą ce obowi ą zku dor ę czenia konsumentowi wzorca umowy. W ś wietle art. 384§ 1 k.c. ka ż da umowa zawierana z u ż yciem wzorca wymaga jego dor ę czenia drugiej stronie umowy. Umowy o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych maj ą charakter umów konsumenckich nadto nie s ą zawierane w drobnych, bie żą cych sprawach ż ycia codziennego, a tym samy nie odnosi si ę do nich ż aden z wymienionych art. 384 § 2 k.c. wyj ą tków zwalniaj ą cych przedsi ę biorc ę z obowi ą zku dor ę czenia wzorca. Podanie informacji o wysoko ś ci czesnego do wiadomo ś ci publicznej np. poprzez wywieszenie stosownego og ł oszenia w siedzibie Szko ł y czy tez opublikowanie jej na stronie internetowej, nie stanowi wype ł nienia obowi ą zku dor ę czenia kontrahentowi wzorca. Obowi ą zek dor ę czenia dotyczy zarówno pierwotnego wzorca, jak i ka ż dego kolejnego wzorca, poprzez który Szko ł a wprowadza zmian ę do tre ś ci istniej ą cego ju ż stosunku prawnego (art. 384 1 k.c.). Tre ść § 18 ust.2 Regulaminu stosowanego przez Uczelni ę równie ż zastrzega powiadamianie studentów o zmianach dokonanych w Regulaminie Finansowym poprzez obwieszczenie na tablicy og ł osze ń oraz na stronie internetowej nale żą cej do uczelni. Skutkiem takiego dzia ł ania Szko ł y jest brak odpowiedniej informacji dla konsumentów o tre ś ci łą cz ą cego ich stosunku prawnego. Prowadzi to do ukszta ł towania stosunku prawnego na zasadzie nierówno ś ci stron i narusza dobre obyczaje oraz interesy konsumentów. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej zapisów. W wyroku z dnia 11 maja 2006r. (sygn. akt XVII Amc 176/05) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne zapis, który nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 801 do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone o tre ś ci: „ W przypadku nie doj ś cia przez strony do porozumienia, s ą dem w ł a ś ciwym do rozstrzygni ę cia wszelkich sporów b ę dzie S ą d w ł a ś ciwy dla Siedziby Uniwersyteckiej Szko ł y Kszta ł cenia Indywidualnego.”. Taka tre ść postanowie ń narzuca w ł a ś ciwo ść s ą dow ą w przypadku wyst ą pienia sporów i jest niezgodna z art. 385³ pkt 23 k.c. Nale ż y wskaza ć , i ż kwesti ę w ł a ś ciwo ś ci s ą du w sprawach cywilnych okre ś laj ą przepisy k.p.c. i zgodnie z art. 385³ pkt 23 k.c. nie mog ą by ć one w tym zakresie wy łą czane, poniewa ż mog ą stanowi ć dodatkow ą dolegliwo ść dla kupuj ą cego a tak ż e ogranicza ć realizacj ę przys ł uguj ą cych mu praw. Zapisy § 7 ust. 2 Umowy stosowanej przez Szko łę w ten sam sposób kszta ł tuje stosunki mi ę dzy stronami umowy w 11 zakresie w ł a ś ciwo ś ci s ą dowej w przypadku wyst ę powania sporów tj. narzuca w ł a ś ciwo ść , która w poszczególnych przypadkach mo ż e by ć inna, ni ż ta wynikaj ą ca z w ł a ś ciwych przepisów k.p.c . W zwi ą zku z tym analiza porównawcza wskazuje na jednoznaczno ść tre ś ci porównywanych klauzul, której nie naruszaj ą odmienno ś ci wynikaj ą ce z u ż ytych zwrotów i wyrazów. Maj ą c powy ż sze na wzgl ę dzie, Prezes Urz ę du uzna ł , i ż kwestionowane a wskazane powy ż ej zapisy umowne mieszcz ą si ę w hipotezach wymienionych klauzul wpisanych do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone: - tre ść § 2 ust. 2 i § 3 ust. 3 wzorca umownego pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim”: w klauzulach z poz. 788 i 1297; - tre ść § 9 ust. 1 wzorca umownego pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim”: w klauzuli z poz. 576; - tre ść § 15 ust. 4 i § 15 ust. 5 wzorca umownego pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim”: w klauzuli z poz. 1235; - tre ść § 16 ust. 1, § 16 ust. 2 wzorca umownego pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim” oraz § 5 ust. 2 i § 5 ust. 3 wzorca umownego pn. „Umowa Uczelnia – Student”: w klauzulach z poz. 625 i 834; - tre ść § 17 ust. 2 wzorca umownego pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim”: w klauzulach z poz. 398 i 400; - tre ść § 18 ust. 2 wzorca umownego pn. „Regulamin Finansowy Wy ż szej Informatycznej Szko ł y Zawodowej w Gorzowie Wielkopolskim”: w klauzulach z poz. 1186 i 1287; - tre ść § 7 ust 2 wzorca umownego pn. „Umowa Uczelnia – Student”: w klauzuli z poz. 801; W my ś l art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...) stosowanie postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone jest praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów. Mówi ą c o „zbiorowym interesie konsumentów” nale ż y zaznaczy ć , i ż ustawa o ochronie (...) nie podaje jego definicji, wskazuj ą c jednak w art. 24 ust. 3, ż e nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. O tym, czy naruszony zosta ł interes zbiorowy, nie zawsze przes ą dza kryterium ilo ś ciowe, poniewa ż niekiedy jeden ujawniony przypadek naruszenia prawa konsumenta mo ż e by ć przejawem cz ę sto lub nawet powszechnie stosowanej praktyki naruszaj ą cej interes zbiorowy. W niniejszej sprawie bez w ą tpienia mamy do czynienia z naruszeniem praw licznej grupy konsumentów, wszystkich konsumentów b ę d ą cych klientami Szko ł y, jak i potencjalnych zainteresowanych, którzy mog ą zawrze ć z nim umow ę o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych. Tak wi ę c, w rozpatrywanym stanie faktycznym zachowanie Szko ł y nie dotyczy interesów poszczególnych osób, których sprawy maj ą charakter jednostkowy, indywidualny i nie daj ą cy si ę porówna ć z innymi, lecz mamy do czynienia z naruszonymi uprawnieniami okre ś lonego kr ę gu konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna dla ca ł ej, licznej grupy obecnych i przysz ł ych kontrahentów przedsi ę biorcy. Reasumuj ą c, skoro wykazano powy ż ej, i ż kwestionowane zapisy Regulaminu oraz Umowy s ą to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, to pos ł ugiwanie si ę nimi w obrocie konsumenckim uzna ć nale ż y za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i nakaza ć zaniechanie jej stosowania. 12 Zgodnie z art. 28 ustawy o ochronie (…) , je ż eli w toku post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów zostanie uprawdopodobnione – na podstawie okoliczno ś ci sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu lub innych informacji b ę d ą cych podstaw ą wszcz ę cia post ę powania z urz ę du – ż e przedsi ę biorca stosuje praktyk ę , o której mowa w art. 24 tej ustaw, a przedsi ę biorca, któremu zarzucane jest naruszenie tego przepisu, zobowi ąż e si ę do podj ę cia lub zaniechania okre ś lonych dzia ł a ń zmierzaj ą cych do zapobie ż enia tym naruszeniom, Prezes Urz ę du mo ż e, w drodze decyzji, na ł o ż y ć obowi ą zek wykonania tych zobowi ą za ń . Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. W toku post ę powania Szko ł a wskaza ł a, i ż podj ęł a dzia ł ania zapobiegaj ą ce wzmiankowanym naruszeniom poprzez uchylenie zakwestionowanych postanowie ń wzorców umownych. Analizuj ą c projekt zmian Prezes Urz ę du uzna ł , i ż nie zawiera on ju ż zapisów mog ą cych godzi ć w zbiorowe interesy konsumentów. Zdaniem Prezesa Urz ę du opracowane przez Szko łę zapisy wzorców umownych mog ą zosta ć wprowadzone do obrotu konsumenckiego w miejsce dotychczas obowi ą zuj ą cych (patrz pkt 1 osnowy decyzji). Nale ż y jednak wskaza ć , i ż przez zast ą pienie kwestionowanych postanowie ń nowymi, zaakceptowanymi przez Prezesa Urz ę du, rozumie si ę nie tylko stosowanie ich przy nowo podpisywanych umowach, ale i tak ż e ich zmian ę w aktualnie obowi ą zuj ą cych umowach, co oznacza konieczno ść aneksowania wszystkich umów istniej ą cych w obrocie b ą d ź przynajmniej podj ę cia przez przedsi ę biorc ę udokumentowanych dzia ł a ń zmierzaj ą cych do zmiany wcze ś niej zawartych umów, polegaj ą cych na przedstawieniu wszystkim kontrahentom aneksów zawieraj ą cych nowe regulacje. Maj ą c powy ż sze na uwadze, nale ż a ł o orzec jak w punkcie I-szym sentencji. Stosownie do art. 28 ust. 3 ustawy o ochronie (…) Prezes Urz ę du nak ł ada na Wy ż sz ą Informatyczn ą Szko łę Zawodow ą w Gorzowie Wielkopolskim , obowi ą zek z ł o ż enia w wyznaczonym terminie informacji o stopniu realizacji zobowi ą za ń . Maj ą c powy ż sze na uwadze, nale ż a ł o orzec jak w punkcie II-gim sentencji. Wobec powy ż szego orzeczono, jak na wst ę pie. Stosownie do tre ś ci art. 81 ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zwi ą zku art. 479 28 k.p.c., od niniejszej decyzji przys ł uguje stronie odwo ł anie do s ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów we Wroc ł awiu. otrzymuje: Wy ż sza Informatyczna Szko ł a Zawodowa w Gorzowie Wielkopolskim ul. My ś liborska 34 66-400 Gorzów Wielkopolski 13