Numer decyzji
RWA-13/2008
Decyzja UOKiK RWA-13/2008
- Data decyzji
- 16 maja 2008
Treść rozstrzygnięcia
PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW w Warszawie RWA-61-2/07/DJ Warszawa, dn. 16 maja 2008 r. DECYZJA Nr RWA - 13/2008 Na podstawie art. 23e ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080 ze zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 ze zm.) w zw. z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) po przeprowadzeniu post ę powania wszcz ę tego z urz ę du – w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: uznaje si ę za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów praktyk ę stosowan ą przez Ostro łę ckie Przedsi ę biorstwo Wodoci ą gów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzib ą w Ostro łę ce, polegaj ą c ą na stosowaniu wzorca umownego Umowa o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków , który wbrew dyspozycji art. 6 ust. 3 pkt 3a ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków (tekst. jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858) nie zawiera postanowie ń dotycz ą cych warunków usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub przy łą czy kanalizacyjnych b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug, co stanowi praktyk ę okre ś lon ą w art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, i stwierdza si ę zaniechanie jej stosowania z dniem 31 maja 2007 r. UZASADNIENIE Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatura w Warszawie przeprowadzi ł post ę powanie wyja ś niaj ą ce (sygn. RWA-40-16/06/PB), maj ą ce na celu badanie zasad dostawy wody lub odprowadzania ś cieków stosowanych przez przedsi ę biorstwa wodoci ą gowo-kanalizacyjne wobec konsumentów - indywidualnych odbiorców us ł ug wodoci ą gowo-kanalizacyjnych w miejscowo ś ciach na terenie województwa mazowieckiego. Konieczno ść wszcz ę cia przedmiotowego post ę powania uzasadniona by ł a uzyskanymi przez Delegatur ę UOKiK w Warszawie informacjami, z których wynika ł o, i ż w zwi ą zku ze ś wiadczeniem tych us ł ug, mo ż liwe s ą naruszenia przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080 ze zm.), jak równie ż ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 123 poz. 858). W toku prowadzonego post ę powania wyja ś niaj ą cego Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej tak ż e: Prezesem UOKiK lub Prezesem Urz ę du) wyst ą pi ł m.in. do Ostro łę ckiego Przedsi ę biorstwa Wodoci ą gów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzib ą w Ostro łę ce (dalej tak ż e: Spó ł ka, Przedsi ę biorstwo lub Przedsi ę biorca) o przes ł anie wszelkich wzorców umownych stosowanych w obrocie z odbiorcami us ł ug Spó ł ki. W odpowiedzi na wezwanie Urz ę du Spó ł ka przes ł a ł a wzór Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków oraz Regulamin dostarczania wody i odprowadzania ś cieków na obszarze Miasta Ostro łę ki . Analiza dokumentów i informacji zebranych w toku post ę powania wyja ś niaj ą cego da ł a podstaw ę do przyj ę cia, i ż mog ł o nast ą pi ć naruszenie art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wobec czego wszcz ę cie post ę powania w zwi ą zku z podejrzeniem stosowania przez Spó ł k ę praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, sta ł o si ę konieczne i uzasadnione. W zwi ą zku z powy ż szym, Prezes Urz ę du wszcz ął z urz ę du postanowieniem z dnia 30 stycznia 2007 r. post ę powanie w zwi ą zku z podejrzeniem stosowania przez Ostro łę ckie Przedsi ę biorstwo Wodoci ą gów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzib ą w Ostro łę ce praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, polegaj ą cej na stosowaniu wzorca umownego Umowa o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków , który wbrew dyspozycji art. 6 ust. 3 pkt 3a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków nie okre ś la warunków usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub przy łą czy kanalizacyjnych, b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug, co mo ż e stanowi ć praktyk ę okre ś lon ą w art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2007 r. zaliczono w poczet dowodów w post ę powaniu w zwi ą zku z podejrzeniem stosowania przez Ostro łę ckie Przedsi ę biorstwo Wodoci ą gów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzib ą w Ostro łę ce praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów materia ł dowodowy uzyskany przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w toku post ę powania wyja ś niaj ą cego. Ustosunkowuj ą c si ę do stawianego zarzutu, Spó ł ka przedstawi ł a swoje stanowisko w sprawie. Przedsi ę biorstwo przyzna ł o, i ż faktycznie stosowany przez nie wzór umowy nie zawiera postanowie ń dotycz ą cych usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub kanalizacyjnych b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug. Wystarczaj ą cym jednak – w opinii Przedsi ę biorcy – jest, i ż przedmiotowe postanowienia znajduj ą si ę w Regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ś cieków na obszarze Miasta Ostro łę ki , b ę d ą cym aktem prawa miejscowego, który – jako akt nadrz ę dny – ma pierwsze ń stwo przed regulacj ą umown ą . Jak wyja ś ni ł a Spó ł ka, odst ą pi ł a ona od powtarzania zapisów Regulaminu dotycz ą cych warunków usuwania awarii w Umowie o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków, wychodz ą c z za ł o ż enia, i ż zbyt obszerna umowa b ę dzie mniej czytelna dla konsumentów . Spó ł ka podnios ł a, ż e z jej do ś wiadcze ń wynika, i ż du ż o lepszy skutek ani ż eli zapis w umowie odnosi ustna informacja o szczegó ł ach post ę powania, udzielana odbiorcom w sytuacjach awaryjnych. Przedsi ę biorca wskaza ł równie ż , ż e na tle usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych oraz przy łą czy kanalizacyjnych nigdy nie dosz ł o do sytuacji spornej mi ę dzy Spó ł k ą a odbiorc ą us ł ug. Niemniej, przyjmuj ą c zasadno ść stawianego zarzutu, Spó ł ka o ś wiadczy ł a, i ż dokona ł a zmian wykorzystywanego wzorca umownego poprzez 2 dostosowanie go do tre ś ci art. 6 ust. 3 pkt 3a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków, na dowód czego przekaza ł a wzór nowoopracowanej Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków . W pismach z dnia 25 maja 2007 r. oraz z dnia 27 lutego 2008 r., Spó ł ka przekaza ł a informacje i dokumenty, niezb ę dne do oceny sprawy, w tym wzór Aneksu do Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków i informacje o przebiegu procesu aneksowania umów z odbiorcami. Pismem z dnia 20 marca 2008 r. Przedsi ę biorca zosta ł zawiadomiony o zamkni ę ciu post ę powania dowodowego oraz mo ż liwo ś ci zapoznania si ę z aktami sprawy w siedzibie Delegatury UOKiK w Warszawie. Przedsi ę biorca nie skorzysta ł jednak z przys ł uguj ą cego mu prawa. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustali ł , co nast ę puje Ostro łę ckie Przedsi ę biorstwo Wodoci ą gów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzib ą w Ostro łę ce jest przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, prowadz ą cym dzia ł alno ść w formie spó ł ki z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą zarejestrowanej w Krajowym Rejestrze S ą dowym przy S ą dzie Rejonowym dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIV Wydzia ł Gospodarczy, pod numerem KRS 0000059764. Udzia ł owcami tej spó ł ki s ą Miasto Ostro łę ka, Spó ł dzielnia Mleczarska „Ostro łę ka” i Zak ł ady Mi ę sne „Pekpol Ostro łę ka” S.A. Przedmiotem dzia ł ania Przedsi ę biorcy jest m.in. dzia ł alno ść us ł ugowa w zakresie rozprowadzania wody i odprowadzanie ś cieków. Spó ł ka dzia ł a na terenie gminy Ostro łę ka. Dzia ł alno ść w zakresie dostarczania wody oraz odprowadzania ś cieków na tym terenie Spó ł ka prowadzi na podstawie zezwolenia na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków nr 1/2002 z dnia 22 pa ź dziernika 2002 r. Spó ł k ę wi ążą postanowienia Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ś cieków przyj ę tego Uchwa łą Nr 465/L/2006 Rady Miejskiej w Ostro łę ce z dnia 23 lutego 2006 roku w sprawie uchwalenia Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ś cieków na obszarze Miasta Ostro łę ki. Zarzut postawiony spó ł ce odnosi si ę do wykorzystywania w obrocie z konsumentami wzorca Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków niezgodnego z wymogami okre ś lonymi w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków. Prezes Urz ę du ustali ł bowiem, ż e wzorzec ten nie zawiera wymaganych przez ww. ustaw ę postanowie ń dotycz ą cych warunków usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub przy łą czy kanalizacyjnych, b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug. Jednocze ś nie, jak ustali ł Prezes UOKiK, przedmiotowa kwestia sta ł a si ę przedmiotem unormowania zawartego w Regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ś cieków. Postanowienie § 28 tego Regulaminu stanowi bowiem, ż e odbiorca zobowi ą zany jest do natychmiastowego usuni ę cia awarii na przy łą czach b ę d ą cych w jego posiadaniu, je ś li za ś nie uczyni tego w ci ą gu 5 godzin od momentu jej wyst ą pienia, Spó ł ka mo ż e usun ąć awari ę we w ł asnym zakresie, a kosztami obci ąż y ć odbiorc ę . Wed ł ug wzoru Umowy na dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków, b ę d ą cego przedmiotem niniejszego post ę powania, Spó ł ka zawar ł a umowy z 1532 odbiorcami z terenu Gminy Miasto Ostro łę ka. Wszystkie umowy z odbiorcami skonstruowane w oparciu o ww. wzorzec umowy nie zawieraj ą postanowie ń dotycz ą cych warunków usuwania awarii 3 przy łą czy wodoci ą gowych lub przy łą czy kanalizacyjnych b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug. Po wszcz ę ciu przedmiotowego post ę powania Spó ł ka wprowadzi ł a zmiany do tre ś ci dotychczas stosowanego wzorca umownego, polegaj ą ce m.in. na zmianie tre ś ci postanowienia § 2 ust. 4 tego wzorca. Postanowienie to otrzyma ł o brzmienie: „W zakresie konserwacji do obowi ą zku Odbiorcy nale żą : a) konserwacja przy łą cza do sieci wodoci ą gowej tj. odcinka przewodu łą cz ą cego sie ć wodoci ą gow ą z wewn ę trzn ą instalacj ą wodoci ą gow ą w nieruchomo ś ci odbiorcy us ł ug wraz z zaworami odcinaj ą cymi przy wodomierzu g ł ównym, b) konserwacja przy łą cza kanalizacyjnego tj. odcinka przewodu łą cz ą cego wewn ę trzna instalacj ę kanalizacyjn ą w nieruchomo ś ci odbiorcy us ł ug z sieci ą kanalizacyjn ą za pierwsz ą studzienk ą licz ą c od strony budynku, a przypadku jej braku do granicy nieruchomo ś ci, c) podj ę cie dzia ł a ń ograniczaj ą cych skutki awarii oraz udost ę pnianie Us ł ugodawcy pomieszczenia w celu usuni ę cia awarii lub kontroli dzia ł ania wodomierza g ł ównego i urz ą dze ń pomiarowych kanalizacyjnych, d) zapewnienie niezawodnego dzia ł ania wodomierzy i urz ą dze ń pomiarowych poprzez ich odpowiednie zabezpieczenie przed uszkodzeniami mechanicznymi lub skutkami niskich temperatur, a tak ż e prawid ł owe utrzymanie studzienki czy te ż pomieszczenia, w którym s ą zamontowane oraz przed dost ę pem osób nieuprawnionych, e) natychmiastowe powiadamianie Us ł ugodawcy o awarii przy łą czy b ę d ą cych w jego posiadaniu oraz niezw ł ocznego jej usuni ę cia. Je ś li tego nie uczyni w ci ą gu 5 godzin od jej wyst ą pienia, Us ł ugodawca mo ż e usun ąć awarie we w ł asnym zakresie, a kosztami obci ąż y ć Odbiorc ę . W tym przypadku Us ł ugodawca zobowi ą zany jest do udost ę pnienia terenu do wykonania niezb ę dnych robót, f) natychmiastowe powiadamianie Us ł ugodawcy o wszelkich: - stwierdzonych uszkodzeniach wodomierza g ł ównego lub urz ą dzenia pomiarowego, w tym o zerwaniu plomby, - zmianach technicznych w instalacji wewn ę trznej, które mog ą mie ć negatywny wp ł yw na dzia ł anie sieci Us ł ugodawcy”. Tre ść postanowienia pkt e wprowadzonego do § 2 ust. 4 wzorca umowy stanowi powtórzenie regulacji zawartej w § 28 obowi ą zuj ą cego Spó ł k ę Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ś cieków . Zmienione wzorce Umowy na dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków Spó ł ka stosuje przy zawieraniu umów z odbiorcami od dnia 23 kwietnia 2007 r. Opracowany przez Spó ł k ę Aneks do Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków , wprowadzaj ą cy do tre ś ci umowy § 2 ust 4 w zacytowanym wy ż ej brzmieniu, zosta ł przez Spó ł k ę wys ł any do odbiorców zgodnie z nast ę puj ą cym harmonogramem: - do dnia 25 maja 2007 r. Spó ł ka wys ł a ł a do odbiorców 1042 aneksy, - do dnia 31 maja 2007 r. Spó ł ka wys ł a ł a pozosta ł e 490 aneksów. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów zwa ż y ł , co nast ę puje Post ę powanie w niniejszej sprawie zosta ł o wszcz ę te na podstawie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. 4 Nr 244, poz. 2080 ze zm.). Stronie post ę powania postawiono zarzut naruszenia art. 23a ust. 1 ww. ustawy . W dniu 21 kwietnia 2007 r. wesz ł a w ż ycie ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.). Zgodnie z art. 131 ust. 1 tej ustawy, do post ę powa ń wszcz ę tych na podstawie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów i niezako ń czonych do dnia wej ś cia w ż ycie niniejszej ustawy stosuje si ę przepisy dotychczasowe. W zwi ą zku z powy ż szym, decyzja w niniejszej sprawie zosta ł a wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z tre ś ci ą art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem suma indywidualnych interesów konsumentów. Zbiorowe interesy konsumentów podlegaj ą zatem ochronie przed wymierzonymi w nie naruszeniami, polegaj ą cymi na sprzecznych z prawem dzia ł aniach przedsi ę biorców. Zgodnie z uzasadnieniem projektu rz ą dowego ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. nowelizuj ą cej ustaw ę z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów Same przepisy art. 23a-23d (obecnie: art. 24 -26 ustawy z dnia 16 lutego 2007 o ochronie konkurencji i konsumentów) nie reguluj ą konstrukcji bezprawno ś ci dzia ł a ń przedsi ę biorcy. Dzia ł ania te mog ą okaza ć si ę bezprawne w razie ustalenia, ż e dosz ł o do naruszenia przepisów innych ustaw, ale tak ż e zasad wspó łż ycia spo ł ecznego i dobrych obyczajów (Druk Sejmowy nr 366, s. 20). Bezprawno ść jest tak ą cech ą dzia ł ania, która polega na jego sprzeczno ś ci z normami prawa lub zasadami wspó łż ycia spo ł ecznego, bez wzgl ę du na win ę , a nawet ś wiadomo ść sprawcy. Dla ustalenia bezprawno ś ci dzia ł ania wystarczy ustalenie, ż e okre ś lone zachowanie koliduje z przepisami prawa. (por. Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, Komentarz, pod redakcj ą prof. dr hab. Janusza Szwaji, Wydawnictwo CH BECK, Warszawa 2000, s. 117-118). Przepisy reguluj ą ce post ę powanie w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów w wi ę kszo ś ci maj ą charakter procesowy. Materialnoprawne przes ł anki, istotne z punktu widzenia wydania decyzji, znajduj ą si ę w innych ni ż ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów aktach prawa powszechnie obowi ą zuj ą cego. Zgodnie z art. 87 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 97.78.483) ź ród ł ami powszechnie obowi ą zuj ą cego prawa Rzeczypospolitej Polskiej s ą : Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy mi ę dzynarodowe oraz rozporz ą dzenia. Ź ród ł ami powszechnie obowi ą zuj ą cego prawa Rzeczypospolitej Polskiej s ą na obszarze dzia ł ania organów, które je ustanowi ł y, akty prawa miejscowego. Prezes Urz ę du oceniaj ą c zachowanie Przedsi ę biorcy pod k ą tem ewentualnego naruszenia przepisów zakazuj ą cych stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, musi stosowa ć inne akty prawa powszechnie obowi ą zuj ą cego i na ich podstawie stwierdzi ć , czy dzia ł anie przedsi ę biorcy by ł o bezprawne. Przepis art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów definiuje praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów jako godz ą ce w nie bezprawne zachowanie przedsi ę biorcy, przepis art. 23a ust. 2 wskazuje natomiast przyk ł adowe wyliczenie zachowa ń przedsi ę biorców uwa ż anych za naruszaj ą ce zbiorowe interesów konsumentów. W otwartym katalogu zakazanych praktyk ustawodawca umie ś ci ł stosowanie postanowie ń wzorów umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, naruszenie przez przedsi ę biorc ę obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, nieuczciw ą lub wprowadzaj ą ca w b łą d reklam ę i inne czyny nieuczciwej konkurencji godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. Aby okre ś lone zachowanie mog ł o zosta ć uznane za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów konieczne jest łą czne spe ł nienie dwóch przes ł anek, mianowicie 5 zaistnie ć musi - po pierwsze - bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, które - po drugie - narusza zbiorowe interesy konsumentów. W przedmiotowej sprawie Spó ł ce postawiony zosta ł zarzut stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów okre ś lonej w art. 23a ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Na podstawie tego przepisu Przedsi ę biorstwu zarzucono naruszenie ustawowego wymogu tre ś ci umów o zaopatrzenie w wod ę lub odprowadzanie ś cieków. Do zawieranych mi ę dzy Spó ł k ą a indywidualnymi odbiorcami umów o ś wiadczenie us ł ug wodoci ą gowo- kanalizacyjnych ma bowiem zastosowanie ustawowe ograniczenie zasady swobody umów. W przypadku umów o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków minimalna tre ść stosunku umownego uregulowana zosta ł a bezwzgl ę dnie wi ążą co w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków. Ustawa ta w Rozdziale 2 okre ś la warunki zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków. Stosownie do przepisu art. 6 ust. 1 Ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i odprowadzanie ś cieków, dostarczanie wody lub odprowadzanie ś cieków odbywa si ę na podstawie umowy o zaopatrzenie w wod ę i odprowadzanie ś cieków zawartej pomi ę dzy przedsi ę biorstwem wodoci ą gowo- kanalizacyjnym a odbiorc ą us ł ug, która zgodnie z art. 6 ust. 3 zawiera w szczególno ś ci postanowienia dotycz ą ce: 1) ilo ś ci i jako ś ci ś wiadczonych us ł ug wodoci ą gowych lub kanalizacyjnych, 2) sposobu i terminów wzajemnych rozlicze ń , 3) praw i obowi ą zków stron umowy, 3a) warunków usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub przy łą czy kanalizacyjnych b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug, 4) procedur i warunków kontroli urz ą dze ń wodoci ą gowych oraz urz ą dze ń kanalizacyjnych, 5) ustale ń zawartych w zezwoleniu na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków, 6) okresu obowi ą zywania umowy oraz odpowiedzialno ś ci stron za niedotrzymanie warunków umowy, w tym warunków wypowiedzenia. Stosowany przez Spó ł k ę wzorzec umowny, wbrew dyspozycji art. 6 ust. 3 pkt 3a ww. ustawy, nie okre ś la warunków usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub przy łą czy kanalizacyjnych, b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug. Umowa zobowi ą zuje wprawdzie odbiorc ę us ł ug do utrzymania we w ł a ś ciwym stanie technicznym nale żą cych do niego instalacji i urz ą dze ń wodoci ą gowych i kanalizacyjnych, jednak wymagane przez art. 6 ust. 3 pkt 3a ustawy okre ś lenie warunków usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub kanalizacyjnych nie sta ł o si ę przedmiotem regulacji wzoru Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków , co w sposób ewidentny stoi w sprzeczno ś ci z nakazami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków. Z tych te ż wzgl ę dów bez wp ł ywu na ocen ę bezprawno ś ci zachowania Przedsi ę biorcy pozostaje fakt, ż e odpowiednie regulacje w tym zakresie zawarte zosta ł y w Regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ś cieków na obszarze Miasta Ostro łę ki , do którego odsy ł a umowa w zakresie w niej nieuregulowanym. Równie ż udzielanie odbiorcy przez Spó ł k ę ustnych informacji co do warunków usuwania zaistnia ł ych awarii nie pozbawia tego dzia ł ania cech bezprawno ś ci. Bez wp ł ywu na ocen ę zachowania Spó ł ki pozostaje równie ż fakt, ż e dotychczas mi ę dzy Spó ł k ą a jej odbiorcami nie dochodzi ł o do sytuacji spornych na tle usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub kanalizacyjnych b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug. 6 Istotn ą z punktu widzenia zasadno ś ci zarzutu pozostaje bowiem okoliczno ść , i ż umowa nie spe ł nia ustawowych wymogów co do jej tre ś ci, co przes ą dza o sprzeczno ś ci zachowania Przedsi ę biorcy z nakazem zawartym w art. 6 ust. 3 pkt 3a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków. Powy ż sza praktyka mo ż e godzi ć w interesy konsumentów rozumiane jako prawo do ukszta ł towania umowy o ś wiadczenie us ł ug wodoci ą gowo-kanalizacyjnych zgodnie z przepisami prawa powszechnie obowi ą zuj ą cego. Umowy zawierane przez przedsi ę biorstwa wodoci ą gowo – kanalizacyjne powinny w sposób prawid ł owy regulowa ć wszelkie aspekty ich wspó ł pracy z konsumentami. Przejawia ć si ę to powinno w ukszta ł towaniu wzajemnych relacji w sposób pe ł ny (bez pomini ę cia jakichkolwiek kwestii wymagaj ą cych regulacji), równoprawny tj. gwarantuj ą cy obu stronom umowy realizacj ę ich s ł usznych interesów oraz zgodny z obowi ą zuj ą cymi przepisami prawa. Zaniechanie wprowadzenia do umów obligatoryjnych – z mocy art. 6 ust. 3 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków – regulacji sytuuje umow ę jako jednostronnie korzystn ą i godz ą c ą w interesy najs ł abszych uczestników rynku, jakimi s ą konsumenci. Nale ż y podkre ś li ć , ż e z faktu istnienia utrudnie ń w zapoznaniu si ę z ca ł okszta ł tem uprawnie ń i obowi ą zków odbiorcy wynika, i ż z powodu niepe ł nej ich znajomo ś ci uci ąż liwe, a nawet niemo ż liwe mo ż e okaza ć si ę dochodzenie przez konsumenta jego praw oraz prawid ł owe wykonywanie jego zobowi ą za ń . Brak uregulowania w umowie warunków usuwania awarii powoduje, i ż odbiorca nie jest ś wiadomy istnienia po jego stronie obowi ą zków w tym zakresie i odpowiadaj ą cych im praw Przedsi ę biorstwa, co mo ż e nara ż a ć go na dodatkowe koszty zwi ą zane z usuni ę ciem awarii przez Spó ł k ę , jak i na odpowiedzialno ść z tytu ł u nienale ż ytego wykonania zobowi ą zania. Niepodawanie kompletnej informacji o tre ś ci stosunku umownego mo ż e doprowadzi ć do niekorzystania przez konsumentów z przys ł uguj ą cych im uprawnie ń , jak równie ż do nieegzekwowania od dostawcy us ł ug zachowa ń , które na profesjonali ś cie wymuszaj ą przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków oraz postanowienia Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ś cieków. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów okre ś la zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów konsumentów oraz reguluje zasady i tryb przeciwdzia ł ania praktykom naruszaj ą cym zbiorowe interesy konsumentów, co wynika tre ś ci art. 1 ust. 1 i 2 tej ustawy. Zbiorowy interes konsumentów dotyczy nieokre ś lonego ogó ł u, a naruszenie tego interesu mo ż e mie ć miejsce wtedy, gdy skutkami dzia ł a ń sprzecznych z ustaw ą o ochronie konkurencji konsumentów dotkni ę ty jest szerszy kr ą g uczestników rynku. W przedmiotowej sprawie opisane dzia ł ania Przedsi ę biorcy dotycz ą zbiorowego interesu konsumentów, gdy ż skierowane s ą do nieokre ś lonego kr ę gu konsumentów, których nie sposób jednoznacznie zidentyfikowa ć . Antykonsumenckie ostrze stosowanych praktyk wymierzone jest bowiem we wszystkich rzeczywistych odbiorców ś wiadczonych przez Spó ł k ę us ł ug, z którymi zawarto umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków o tre ś ci zakwestionowanej w toku niniejszego post ę powania, jak równie ż w jej potencjalnych odbiorców, b ę d ą cych konsumentami w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Powy ż sze wskazuje na naruszenie w przedmiotowej sprawie zbiorowego interesu konsumentów, przez który nale ż y rozumie ć prawo wszystkich odbiorców (konsumentów) do ukszta ł towania umowy o ś wiadczenie us ł ug wodoci ą gowo-kanalizacyjnych zgodnie z przepisami prawa powszechnie obowi ą zuj ą cego. Wykazanie, i ż dzia ł anie Przedsi ę biorstwa ma charakter bezprawny i narusza zbiorowy interes konsumentów, przes ą dza, i ż dzia ł anie to ma charakter praktyki naruszaj ą cej zbiorowe 7 interesy konsumentów, o której mowa w art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku prowadzonego post ę powania Przedsi ę biorca o ś wiadczy ł , i ż zaprzesta ł stosowania zarzucanej mu praktyki, na dowód czego przekaza ł nowy wzorzec Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków wprowadzony do obrotu - jak wskaza ł Przedsi ę biorca - z dniem 23 kwietnia 2007 r. oraz Aneks do Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków, który zosta ł wys ł any do wszystkich odbiorców Spó ł ki, z którymi zawarte by ł y umowy wed ł ug zakwestionowanego wzorca umownego, w terminie do dnia 31 maja 2007 r. Oceniaj ą c przedstawiony przez Przedsi ę biorc ę nowoopracowany wzorzec umowny, jak równie ż aneks do umów uprzednio zawartych, Prezes Urz ę du uzna ł , i ż w pe ł ni realizuj ą one ustawowy wymóg uregulowania w umowie warunków usuwania awarii przy łą czy wodoci ą gowych lub przy łą czy kanalizacyjnych b ę d ą cych w posiadaniu odbiorcy us ł ug. Wobec wycofania z obrotu i wprowadzenia przez Przedsi ę biorc ę nowego wzoru Umowy o dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków , oraz wys ł ania do odbiorców stosownych aneksów dostosowuj ą cych tre ść uprzednio zawartych umów do wymogów zawartych w art. 6 ust. 3 pkt 3a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków, zdaniem Prezesa Urz ę du, uzasadnione jest uznanie, i ż kwestionowana w przedmiotowej decyzji praktyka zosta ł a zaniechana. W zwi ą zku z tym uzasadnione jest zako ń czenie prowadzonego post ę powania rozstrzygni ę ciem wydanym na podstawie art. 23e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przepis art. 23e ust. 2 ww. ustawy stanowi, i ż w przypadku, gdy przedsi ę biorca zaprzesta ł stosowania praktyki, o której mowa w art. 23a, Prezes Urz ę du wydaje decyzj ę o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdza zaniechanie jej stosowania. Maj ą c powy ż sze na wzgl ę dzie Prezes Urz ę du uzna ł , i ż stosowanie przez Przedsi ę biorstwo praktyki naruszaj ą cej zbiorowy interes konsumentów zosta ł o zaniechane z dniem wprowadzenia do obrotu nowych wzorów umów i zako ń czenia procesu wysy ł ania do odbiorców stosownych aneksów do umów tj. z dniem 31 maja 2007 r. St ą d nale ż a ł o orzec jak w sentencji decyzji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od daty jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie. Otrzymuje: Ostro łę ckie Przedsi ę biorstwo Wodoci ą gów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Ostro łę ce ul. Kurpiowska 21 07-410 Ostro łę ka 8
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RWA-61-2/07/DJ
- Rodzaj praktyki
- Ochrona zbiorowych interesów konsumentów
- Kara finansowa
- nie
- Branża
- 36.00 37.00
- Region
- Mazowieckie
- Strony
- Ostrołęckie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. z siedzibą w Ostrołęce
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów