RLU-30/2005

LUBLIN , DNIA 05 WRZE Ś NIA 2005 R. RLU – 61-25/05/MW Decyzja RLU - 30/05 Na podstawie art. 23 e ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz.U. z 2003 r. Nr 86 poz. 804) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ( Dz.U. nr 18 poz. 172 ze zm . ) po przeprowadzeniu post ę powania administracyjnego wszcz ę tego z urz ę du, dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów : uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów z art. 23 a ust. 1 w/w ustawy, bezprawne dzia ł ania przedsi ę biorców - J. B. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod firm ą W. z siedzib ą w P.ul. Grota Roweckiego 8A pok.105, oraz A. Sp. z o.o ul. Przybyszewskiego 99 w Ł ., polegaj ą ce na pobieraniu przez w/w przedsi ę biorców dodatkowych op ł at od pasa ż erów Miejskiego Zak ł adu Komunikacji sp. z o.o. w Z. z tytu ł u przejazdu komunikacj ą miejsk ą na podstawie biletu ulgowego bez posiadania w momencie kontroli dokumentu uprawniaj ą cego do ulgi i stwierdza si ę zaniechania jej stosowania dniem 1.01.2005 r. Uzasadnienie Do Prezesa Urz ę du Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ął w dniu 28 lutego 2005 r. wniosek Miejskiego Rzecznika Konsumentów w Z. o wszcz ę cie post ę powania administracyjnego przeciwko J.B. prowadz ą cemu dzia ł alno ść gospodarcz ą pod firm ą „W” z siedzib ą w P. () oraz firmie „A” Sp.z o.o. () z siedzib ą w Ł . pod zarzutem bezprawnego pobierania op ł at dodatkowych z tytu ł u przejazdu komunikacj ą miejsk ą na podstawie biletu ulgowego bez posiadania w momencie kontroli dokumentu uprawniaj ą cego do ulgi. Zdaniem Rzecznika, wysoko ść op ł at za przejazdy, w tym op ł at dodatkowych za przejazd ś rodkami MZK w Z. reguluje Uchwa ł a Nr VIII/115/99 Rady Miejskiej w Z. z dnia 26 kwietnia 1999 r. oraz uchwa ł a Nr XXXIX/559/2002 Rady Miejskiej w Z. z dnia 28 stycznia 2002 r. W ocenie Rzecznika, ani w przepisach prawa lokalnego, ani w przepisach prawa krajowego nie ma uzasadnienia dla pobierania przez osoby kontroluj ą ce 2 pasa ż erów op ł aty w wysoko ś ci 5 z ł za przejazd komunikacj ą miejsk ą na podstawie biletu ulgowego bez posiadania w momencie kontroli dokumentu uprawniaj ą cego do ulgi. Dzia ł ania takie wype ł nia ł y, zdaniem Rzecznika, przes ł anki praktyki zakazanej na mocy art. 8 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku przeprowadzonego przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów post ę powania wyja ś niaj ą cego ustalono, ż e firma „W” z siedzib ą w P. oraz firma „A Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł . zawar ł y z Miejskim Zak ł adem Komunikacji Sp. z o.o. w Z. umowy o powierzeniu w/w firmom kontroli biletów w ś rodkach komunikacji b ę d ą cych w zasobach MZK w Z. Umowy zawiera ł y zapis, ż e kontroluj ą cy pobiera ć b ę d ą op ł aty dodatkowe przewidziane w stosownych przepisach prawa lokalnego. Nadto umowy okre ś la ł y minimaln ą ilo ść kontroli miesi ę cznie, jak ą wykona ć ma ka ż da z firm kontroluj ą cych. Na zapytanie organu antymonopolowego zarówno firma „W” z siedzib ą w P. oraz firma „A” Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł odpowiedzia ł y, ż e pomi ę dzy w/w firmami nie by ł o ż adnego ustnego, czy te ż pisemnego podzia ł u obowi ą zków w ramach wykonywania umowy oraz, ż e nie s ą w stanie okre ś li ć procentowo, jak ą ilo ść pasa ż erów kontrolowa ł a ka ż da z tych firm miesi ę cznie. Nadto firma W.wyja ś ni ł a, ż e w chwili obecnej nie prowadzi kontroli w ś rodkach komunikacji miejskiej w Z.. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów zako ń czy ł post ę powanie wyja ś niaj ą ce Postanowieniem z 14 kwietnia 2005r. i poinformowa ł Miejskiego Rzecznika Konsumentów w Z. o braku podstaw do wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego przeciwko firmie „W” z siedzib ą w Pabianicach oraz firmie „A” Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł odzi pod zarzutem naruszenia art. 8 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie (… ) w zwi ą zku z niemo ż no ś ci ą ustalenia pozycji jak ą ka ż dy z w/w przedsi ę biorców zajmowa ł na rynku sprawowania kontroli biletów miejskich w ś rodkach MZK w Z. W zwi ą zku z powy ż szym Miejski Rzecznik Konsumentów w Z. pismem z dnia 20 kwietnia 2005r. dokona ł zmiany kwalifikacji prawnej czynów zarzucanych W.i A.w ten sposób, ż e zarzuci ł w/w przedsi ę biorcom stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, poprzez bezprawne dzia ł anie w/w przedsi ę biorców , co stanowi naruszenie art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie (… ). Na podstawie upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 9 maja 2005 r. Delegatura w Lublinie UOKiK w dniu 10 maja 2005 r. wszcz ęł a post ę powanie administracyjne przeciwko J. B. prowadz ą cemu dzia ł alno ść gospodarcz ą pod firm ą W. z siedzib ą w P. ul. Grota Roweckiego 8A pok.105 , oraz firmie A. p. z o.o ul. Przybyszewskiego 99 93-126 w Ł . pod zarzutem naruszenia art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie(… ). W Postanowieniu o wszcz ę ciu post ę powania administracyjnego zarzucono w/w przedsi ę biorcom bezprawne pobieranie od pasa ż erów w ś rodkach komunikacji miejskiej w Z. w ramach kontroli biletów 3 dokonywanych przez w/w firmy nale ż no ś ci nie przewidzianych stosownymi przepisami prawa lokalnego, a mianowicie op ł aty dodatkowej z tytu ł u braku legitymacji uprawniaj ą cej do korzystania z biletu ulgowego w momencie kontroli. W odpowiedzi na wszcz ę cie post ę powania firma A.P.i M. „A” Sp. z o.o. przyzna ł a, ż e na podstawie umowy zawartej z Miejskim Zak ł adem Komunikacji w Z. ś wiadczy w imieniu przewo ź nika us ł ug ę kontroli biletów w ś rodkach komunikacji MZK w Z. oraz, ż e wykonuj ą c w/w umow ę pobiera ł a nale ż no ś ci od osób ujawnionych w pojazdach MZK na je ź dzie bez wa ż nego biletu w wysoko ś ci 5 z ł . Dzia ł ania firmy A. polega ł y na wykonywaniu w tym wzgl ę dzie uchwa ł Rady Miasta Z., które reguluj ą mi ę dzy innymi wysoko ść op ł at pobieranych w trakcie kontroli. A. nie pobiera ł a op ł aty z w ł asnej inicjatywy lecz musia ł a respektowa ć wszystkie postanowienia zawartej z MZK umowy. Sposób wykonania obowi ą zków wynikaj ą cych z umowy jest w niej szczegó ł owo opisany, znajduje si ę w niej zobowi ą zanie wykonawcy do stosowania si ę przede wszystkim do przepisów prawa miejscowego, zgodnie z zasadami okre ś lonymi w uchwale Nr VIII/115/99 zawieraj ą cej Regulamin Przewozu Osób i Baga ż u R ę cznego Pojazdami Komunikacji MZK sp. z o.o. Z., który w § 7 ust. 9 uprawnia ł kontrolerów firmy do naliczania w przypadkach tam opisanych op ł at dodatkowych w wysoko ś ci 5 z ł . W Uchwale Nr XXVI/287/04 z dnia 25.10. 2004 r. w § 6 ustalono t ę op ł at ę w wysoko ś ci 10 z ł . Zatem, w opinii A. zrzut naruszenia art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie(… ) poprzez stosowanie bezprawnych op ł at jest nieuzasadniony, gdy ż nie spe ł nia przes ł anek co do jego bezprawno ś ci oraz naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. Natomiast firma W. pomimo dwukrotnego wezwania ( pisma z dnia 10 maja 2005 r. oraz 22 czerwca 2005r.) nie ustosunkowa ł a si ę do przedstawionych zarzutów, a jednie w trakcie post ę powania wyja ś niaj ą cego wyja ś ni ł a, ż e pobieranie op ł at dodatkowych nie by ł o samowolne ale wynika ł o ze stosowania obowi ą zuj ą cych przepisów prawa oraz polecenia zleceniodawcy czyli MZK- Z.. Prezes Urz ę du ustali ł i zwa ż y ł co nast ę puje: Miejskie Przedsi ę biorstwo Komunikacji sp. z o.o. w Z.zleci ł o na postawie umowy z dnia 26.08.2004 r. prowadzenie kontroli biletów w pojazdach MZK w ilo ś ci minimum 3 000 kontroli miesi ę cznie firmie A Sp. z o.o. w Ł odzi oraz J. B. prowadz ą cemu firm ę W. w P.. Us ł ugi kontroli A. Sp. z o.o. ś wiadczy do dnia dzisiejszego za ś firma W. rozwi ą za ł a umow ę z MZK w Z. na pocz ą tku 2005 r. Umowy zleca ł y w/w przedsi ę biorcom prowadzenie kontroli biletów w pojazdach MZK w Z., pobieranie w ł a ś ciwych nale ż no ś ci i op ł at dodatkowych za przejazd bez wa ż nego biletu lub bez dokumentu 4 uprawniaj ą cego do przejazdu bezp ł atnego lub ulgowego. Nadto zleca ł y przedsi ę biorcom ca ł kowit ą windykacj ę w ł a ś ciwych nale ż no ś ci i op ł at dodatkowych oraz przeprowadzanie post ę powania odwo ł awczego od na ł o ż enia op ł at dodatkowych. Kontrole mia ł y by ć przeprowadzane zgodnie z ustaw ą Prawo Przewozowe, przepisami porz ą dkowymi przy przewozie osób i baga ż u r ę cznego autobusami komunikacji miejskiej, uchwa łą Rady Miejskiej Z. w sprawie op ł at za przejazdy ś rodkami komunikacji, wewn ę trznymi wytycznymi dotycz ą cymi kontroli biletów, regulaminem pracy kontrolera oraz ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych ( § 2 umowy ). § 8 umowy stanowi ł , ż e Zleceniobiorca upowa ż niony jest do pobierania w ł a ś ciwej nale ż no ś ci i op ł at dodatkowych za przejazd bez wa ż nego biletu albo bez dokumentu uprawniaj ą cego do przejazdu bezp ł atnego lub ulgowego zgodnie z aktualnymi Uchwa ł ami Rady Miasta Z., a nadto do windykacji w ł a ś ciwej nale ż no ś ci i op ł at dodatkowych, o których mowa wy ż ej . W § 11 umowy strony ustali ł y, ż e wp ł ywy z op ł at dodatkowych i egzekwowanych w trybie windykacji i egzekucji komorniczej od pasa ż erów za jazd ę bez wa ż nego biletu i przewóz baga ż u w autobusach Zleceniodawcy stanowi ą w 95 % netto w ł asno ść MZK, za ś w 5 % wp ł ywy z op ł at dodatkowych i czynno ś ci egzekucyjnych i komorniczych stanowi ą wynagrodzenie Zleceniodawcy. Wysoko ść op ł at za przejazdy, w tym op ł at dodatkowych za przejazd ś rodkami MZK w Z. regulowa ł a od pocz ą tku dzia ł alno ś ci A. i W. na rynku sprawowania kontroli biletów w Z. Uchwa ł a Nr XXXIX/559/2002 Rady Miejskiej w Z. z dnia 28 stycznia 2002 w sprawie ustalania cen za przewóz ś rodkami Miejskiego Zak ł adu Komunikacji Sp. z o.o. w Z. w strefie miejskiej, Uchwa ł a Nr XLIV/622/2002 z dnia 24 czerwca 2002 r. w sprawie ustalania cen za przewóz ś rodkami Miejskiego Zak ł adu Komunikacji Sp. z o.o. w Z. oraz Uchwa ł a Nr IX/92/2003 z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie ustalania cen za przewóz ś rodkami Miejskiego Zak ł adu Komunikacji sp. z o.o. w Z. w drugiej trzeciej i czwartej strefie komunikacji miejskiej. Uchwa ł y te uchylone zosta ł y Uchwa łą Nr XXVI/287/04 Rady Miejskiej w Z. z dnia 25 pa ź dziernika 2004 r. Uchwa łą ta wesz ł a w ż ycie w od dnia 1 stycznia 2005r. Nadto aktualnie Uchwa ł a Nr VIII/115/99 Rady Miejskiej w Z. z dnia 26 kwietnia 1999 r. w sprawie Regulaminu przewozu osób i baga ż u r ę cznego pojazdami Miejskiego Zak ł adu Komunikacji sp. z o.o. w Z . Uchwa ł a ta w § 7 pkt. 4 Regulaminu stanowi ł a, ż e w przypadku stwierdzenia braku odpowiedniego biletu lub dokumentu uprawniaj ą cego do przejazdu bezp ł atnego albo ulgowego, pasa ż er powinien zap ł aci ć kontrolerowi nale ż no ść za przejazd oraz op ł at ę dodatkow ą na co kontroler wystawia odpowiedni dokument bez wpisywania na nim danych personalnych osoby i adresu osoby kontrolowanej. § 7 ust. 9 regulaminu stanowi, ż e w przypadku posiadania 5 wa ż nego biletu okresowego, którego podczas kontroli pasa ż er nie mo ż e okaza ć , po przedstawieniu go osobie rozpatruj ą cej w zak ł adzie skargi i wnioski oraz po wyja ś nieniu takiej okoliczno ś ci wnosi si ę op ł at ę dodatkow ą w wysoko ś ci 5 z ł . Uchwa ł a Nr XXXIX/559/2002 Rady Miejskiej w Z.z dnia 28 stycznia 2002 w sprawie ustalania cen za przewóz ś rodkami Miejskiego Zak ł adu Komunikacji Sp. z o.o. w Z. w strefie miejskiej, przewidywa ł a op ł aty dodatkowe za przejazd bez wa ż nego biletu w wysoko ś ci 75 z ł , a w przypadku wp ł at dokonywanych u kontrolera lub w kasie MZK w ci ą gu 7 dni w wysoko ś ci 52 z ł –§ 3 regulaminu, op ł at ę dodatkow ą za przewóz psa lub baga ż u bez wa ż nego biletu w wysoko ś ci 30 z ł , a w przypadku wp ł at dokonywanych u kontrolera w lub w ci ą gu 7 dni w kasie MZK w wysoko ś ci 21 z ł - § 4 regulaminu, op ł aty dodatkowej wysoko ś ci 225 z ł za spowodowanie przez podró ż nego zatrzymania lub zmiany trasy ś rodka transportu bez uzasadnionej przyczyny – § 5 regulaminu. Uchwa ł a Nr XLIV/622/2002 z dnia 24 czerwca 2002 r. w sprawie ustalania cen za przewóz ś rodkami Miejskiego Zak ł adu Komunikacji Sp. z o.o. w Z. nie zawiera ł a ż adnych zapisów dotycz ą cych op ł at dodatkowych . Uchwa ł a Nr IX/92/2003 z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie ustalania cen za przewóz ś rodkami Miejskiego Zak ł adu Komunikacji sp. z o.o. w Z. w drugiej trzeciej i czwartej strefie komunikacji miejskiej powtarza ł a zapisy Uchwa ł y Nr XXXIX/559/2002 Rady Miejskiej w Z. z dnia 28 stycznia 2002 w sprawie op ł at dodatkowych . Z powy ż szego wynika, ż e przedmiotowe uchwa ł y nie zawiera ł y zapisów ustalaj ą cych wysoko ść op ł at dodatkowych za przejazd na podstawie biletu ulgowego lub przejazd bez biletu, bez legitymacji po ś wiadczaj ą cej prawo pasa ż era do przejazdu ulgowego lub bezp ł atnego. Dopiero Uchwa ł a Nr XXVI/287/04 Rady Miejskiej w Z. z dnia 25 pa ź dziernika 2004 r. a § 6 wprowadzi ł a op ł at ę dodatkow ą w wysoko ś ci 10 z ł z tytu ł y braku podczas kontroli dokumentów uprawniaj ą cych do przejazdów ulgowych. Bezsporne wobec przyznania obydwu firm jest, ż e zarówno A. jak i W. pobierali op ł aty dodatkowe do dnia 1 stycznia 2005 r. z tytu ł u nie posiadania przez pasa ż erów w momencie kontroli dokumentu potwierdzaj ą cego prawo do ulgi lub przejazdu bezp ł atnego. Firma A. wyja ś ni ł a, ż e w okresie od wrze ś nia do grudnia 2004 r. pobra ł a w 118 przypadkach op ł at ę dodatkow ą z tytu ł u braku dokumentu uprawniaj ą cego do ulgi na łą czn ą kwot ę 590 z ł . Wyja ś ni ł a przy tym, ż e pobiera ł a op ł at ę dodatkow ą w wysoko ś ci 5 z ł w przypadku okazania dokumentu w ci ą gu 7 dni od dnia wystawienia wezwania za ś w wysoko ś ci 75 z ł po tym terminie.- karta. 11-12. 6 Firma W. pobra ł a w dniu 3.12.2004 r. op ł at ę dodatkow ą w wysoko ś ci 75 z ł od pasa ż erki z tytu ł u niewa ż nej- zdaniem kontrolera z powodu odklejonego zdj ę cia legitymacji szkolnej – karta 6. W dniu 12.12.2004 r. z tego samego tytu ł u pobra ł a op ł at ę w wysoko ś ci 37,50 z ł -karta 4-5, za ś w dniu 03.12. 2004 r. pobra ł a op ł at ę w wysoko ś ci 75 z ł od pasa ż erki równie ż z tytu ł u niewa ż nej- zdaniem kontrolera legitymacji szkolnej. Fakt pobierania przez W. spornych op ł at w kwocie 75 z ł ka ż dorazowo potwierdzaj ą równie ż kserokopie dokumentów „windykacja nale ż no ś ci” – karta 15-16. Przedsi ę biorcom zarzucono, ż e pobieranie od pasa ż erów op ł at dodatkowych za przejazd bez legitymacji upowa ż niaj ą cej do przejazdu ulgowego lub bezp ł atnego stanowi czyn bezprawny ,co jest praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów z art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie (.. ) Przepis ten stanowi, ż e przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesu konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów . Brzmienie w/w przepisu ogranicza zakres ochrony jakiej udziela ten przepis wy łą cznie do konsumentów. Konsumentem za ś jest, zgodnie z brzemieniem art. 4 pkt.11) ustawy o ochronie (... ) osoba, która zawiera umow ę z przedsi ę biorc ą w celu bezpo ś rednio niezwi ą zanym z dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą . Zdaniem Prezesa Urz ę du, stan faktyczny przedmiotowej sprawy ś wiadczy o naruszeniu przez A. oraz W. zbiorowych interesów konsumentów, poprzez stosowanie dzia ł a ń sprzecznych z prawem. Spe ł niona zosta ł a w okoliczno ś ciach sprawy podstawowa przes ł anka przepisu powo ł anego w sentencji decyzji, a wi ę c naruszenie zbiorowych interesów konsumentów. Wprawdzie w przedmiotowej sprawie do wniosku za łą czono zaledwie kilka skarg od konsumentów, ale nie to decyduje i przesadza o wymiarze zagro ż enia jaki zakwestionowanym przez Prezesa Urz ę du dzia ł aniem przedsi ę biorcy spowodowali lub potencjalnie mogli spowodowa ć . Miar ą przes ą dzaj ą c ą ocen ę Prezesa Urz ę du, ż e dzia ł ania A. i W. nie naruszaj ą jedynie indywidualnych interesów konsumentów lecz interesy zbiorowe jest skala dzia ł alno ś ci przedsi ę biorcy, który dzia ł a ł we wszystkich ś rodkach komunikacji MZK w Z. i stosowa ł praktyk ę od wrze ś nia 2004r.do 1 stycznia 2005 r. Zatem ilo ść osób, od których przedsi ę biorcy pobrali op ł aty dodatkowe z tytu ł u braku legitymacji jest du ż o wi ę ksza, w przypadku A. wynosi w tym okresie 118. Generalnie, na bezprawne dzia ł ania przedsi ę biorców nara ż eni byli wszyscy pasa ż erowie, którzy korzystaj ą c ze ś rodków komunikacji MZK w Z. nie tylko nie posiadali w czasie kontroli legitymacji uprawniaj ą cej do ulgi lub do przejazdu bezp ł atnego lecz równie ż i ci których legitymacje w ocenie kontrolerów by ł y z ró ż nych przyczyn niewa ż ne. Okoliczno ść , ż e wysoko ść wynagrodzenia przedsi ę biorców z 7 tytu ł u dokonywania kontroli by ł a bezpo ś rednio uzale ż niona od wp ł ywów z tytu ł u op ł at dodatkowych poddaje w w ą tpliwo ść obiektywny charakter oceny kontrolera co do wa ż no ś ci legitymacji, a wi ę c powi ę ksza liczb ę osób nies ł usznie obci ąż onych op ł atami dodatkowymi. Analiza przepisów prawa lokalnego, na które powo ł uj ą si ę przedsi ę biorcy, a które na podstawie art. 8 ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o cenach ( Dz.U Nr 197 poz. 1050 ) w ł a ś ciwe jest w sprawach ustalania cen i stawek op ł at w komunikacji miejskiej, bezspornie wskazuje, ż e do dnia 1 stycznia 2005 r. w uchwa ł ach Rady Miasta Z. nie obowi ą zywa ł y przepisy ustalaj ą ce wysoko ść op ł at dodatkowych za brak w czasie kontroli legitymacji uprawniaj ą cej do przejazdu ulgowego lub bezp ł atnego. Bezpodstawne jest stanowisko A. i W., ż e dzia ł ania przedsi ę biorców w zakresie pobierania op ł at dodatkowych mia ł y oparcie w przepisach prawa lokalnego. Powo ł ywanie si ę przez A. na § 7 ust. 9 Uchwa ł y Nr VIII/115/99 z dnia 26 kwietnia1999r. jako podstawy prawnej op ł aty dodatkowej za brak legitymacji jest bezskuteczny, poniewa ż przytoczony przepis dotyczy op ł aty dodatkowej w wysoko ś ci 5 z ł za brak w czasie kontroli biletu okresowego. Równie bezpodstawne jest stanowisko przedsi ę biorców, ż e podstaw ą prawn ą pobierania kwestionowanych op ł at jest zapis § 7 pkt. 4 który wprawdzie przewiduje obowi ą zek zap ł aty obok nale ż no ś ci za przejazd równie ż op ł aty dodatkowej w przypadku stwierdzenia braku odpowiedniego biletu albo dokumentu uprawniaj ą cego do przejazdu bezp ł atnego albo ulgowego, ale nie precyzuje ile w takim przypadku op ł ata dodatkowa wynosi. Norma prawna nak ł adaj ą ca na jego adresata obowi ą zek musi ten obowi ą zek konkretyzowa ć w stopniu umo ż liwiaj ą cym jej wykonanie. Brak powy ż szego elementu wyklucza mo ż liwo ść zastosowania sankcji wobec adresata z tytu ł u niezastosowania si ę do dyspozycji przepisu. Zatem wobec braku przepisu szczególnego ustanawiaj ą cego wysoko ść takiej op ł aty stosowny przepis regulaminu nie mo ż e by ć stosowany. Prezes Urz ę du podziela stanowisko Miejskiego Rzecznika Konsumentów, ż e stosowanie przepisu § 7 pkt 9 Regulaminu jako podstawy do pobierania op ł aty dodatkowej w innych przypadkach jak wymienione w dyspozycji przepisu jest niedopuszczaln ą analogi ą i nadinterpretacj ą . Nie jest w ł a ś ciwe stanowisko przedsi ę biorców, ż e przejazd na podstawie biletu ulgowego lub przejazd bezp ł atny ale bez okazania w czasie kontroli legitymacji potwierdzaj ą cej stosowne uprawnienie powinien by ć traktowany (jak i faktycznie by ł traktowany) przez kontrolerów jako przejazd bez wa ż nego biletu. Regulamin przewozu osób i baga ż u r ę cznego pojazdami MZK w Z. zawarty w Uchwale nr VIII/115/99 okre ś li ł poj ę cie „wa ż nego biletu”. § 7 pkt. 3 cyt. uchwa ł y stanowi, ż e „bilet zniszczony lub nieczytelny jest niewa ż ny. Bilet jednorazowy nie skasowany nie upowa ż nia do przejazdu autobusem i przejazd taki traktowany jest jako jazda bez wa ż nego biletu” . W ś wietle powy ż szej regulacji nie mo ż na stwierdzi ć , ż e skasowany bilet ulgowy bez dokumentu uprawniaj ą cego do ulgi jest biletem niewa ż nym. Osoba korzystaj ą ca z us ł ug przewo ź nika miejskiego nie posiadaj ą c przy sobie dokumentu uprawniaj ą cego do ulgi posiada w ś wietle obowi ą zuj ą cych 8 przepisów bilet wa ż ny, aczkolwiek nie potrafi w momencie kontroli udowodni ć jego wa ż no ś ci przy pomocy legitymacji. S ł usznie podnosi Miejski Rzecznik Konsumentów w Z., ż e legitymacje szkolne, studenckie i wszelkiego rodzaju dokumenty potwierdzaj ą ce uprawnienia kombatanckie, ( rentowe lub emerytalne, dowody osobiste lub inne) s ą znakami legitymacyjnymi, które s ł u żą uprawnionemu do uzyskania ś wiadczenia jako uproszczony dowód uprawnienia. Uprawniony mo ż e jednak wykaza ć swoje uprawnienie tak ż e i jakimkolwiek innym przekonuj ą cym dowodem ( czy to w momencie kontroli, czy te ż w innym okre ś lonym czasie okazuj ą c wa ż ny znak legitymacyjny), gdy ż sam znak jest tylko surogatem dowodu uprawnienia. Przepisy kszta ł tuj ą ce prawa i obowi ą zki podmiotu musz ą wynika ć ze ź róde ł prawa o charakterze powszechnie obowi ą zuj ą cym. Charakter taki maj ą zgodnie z Konstytucj ą Rzeczpospolitej Polskiej mi ę dzy innymi przepisy prawa lokalnego, w tym uchwa ł y Rady Miejskiej. Na ł o ż enie i egzekwowanie od podmiotu praw lub obowi ą zków nie wynikaj ą cych z obowi ą zuj ą cego systemu prawa stanowi czyn bezprawny, o którym mowa w art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie (… ) . Jak wykazano wy ż ej dzia ł ania A. sp. z o.o. oraz firmy W. polegaj ą ce na pobieraniu do dnia 1 .01.2005 r. od pasa ż erów MZK w Z. op ł at dodatkowych za brak w czasie kontroli legitymacji potwierdzaj ą cej uprawnienie pasa ż era do przejazdu ulgowego lub bezp ł atnego stanowi ą czyn bezprawny w rozumieniu art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie (… ) . Maj ą c powy ż sze na wzgl ę dzie orzeka si ę jak w sentencji . Od niniejszej decyzji, na podstawie art. 78 ust. 1 ustawy w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 kpc , przys ł uguje stronom odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatura w Lublinie Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia . Otrzymuje : 1/