RLU-29/2003

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W LUBLINIE 20-074 Lublin, ul. Spokojna 9a Tel. (0-81) 532-35-31, 532-54-48, Tel/Fax (0-81) 532-08-26 E-mail: lublin@uokik.gov.pl Lublin , dnia 30 września 2003 r. RLU – 751- 3/03/MW DECYZJA RLU Nr 29/03 Na podstawie art. 23 c ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz. U. z 2000 r. Nr 122 poz. 1319 ze zm.), oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i par 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie określenia właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. nr18 poz. 172 ze zm . ), po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego wszczętego z urzędu, działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów : I. uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, godzące w nie bezprawne działania przedsiębiorcy- Jarosława N. prowadzącego Firmę Edukacyjną „Impuls - Plus” w Grudziądzu , tj. działania o których mowa w art. 23 a 1 w/w ustawy, polegające na : - nadsyłaniu na e- mailowe adresy uŜytkowników skrzynek elektronicznych wykupionych w płatnych sieciach nie zamówionych ofert – reklam handlowych. - oraz nakazuje zaniechania jej stosowania . II . zobowiązuje w/w przedsiębiorcę do złoŜenia w Gazecie Wyborczej– wydanie ogólnopolskie, piątkowe, w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia niniejszej decyzji jednokrotnego oświadczenia o następującej treści; „ Jarosław N. – prowadzący Firmę Edukacyjną „ Impuls - Plus” w Grudziądzu oświadcza, Ŝe naruszył zbiorowe interesy konsumentów, o których mowa w art. 23 a ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. 2003 Nr 86 poz. 804 ), poprzez bezprawne nadsyłanie na e-mailowe adresy uŜytkowników 2 skrzynek elektronicznych wykupionych w płatnych sieciach nie zamówionych ofert – reklam handlowych. Działania takie, jako naruszające art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ( Dz.U. 1993 Nr47 poz. 211ze zm . ) oraz art. 10 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną( Dz.U. 2002 r. Nr 144 poz. 1204) są prawem zakazane . Oświadczam , Ŝe opisane wyŜej działania, jako naruszające zbiorowe interesy konsumentów zostały wyeliminowane w działaniach Firmy Edukacyjnej „Impuls - Plus” Grudziądz ” . / J. N. / UZASADNIENIE W związku ze skargą Powiatowego Rzecznika Konsumentów w B., Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadził postępowanie wyjaśniające dotyczące nadsyłania przez Jarosława N. prowadzącego Firmę Edukacyjną „Impuls - Plus” ul. Kosynierów Gdyńskich 3 w Grudziądzu u na e- mailowe adresy uŜytkowników skrzynek elektronicznych wykupionych w płatnych sieciach nie zamówionych ofert – reklam handlowych. W złoŜonych wyjaśnieniach Jarosław N. wyjaśnił, Ŝe istotnie w dniu 3 maja 2003 r. podmiot działający na jego zlecenie przesłał do nie znanej liczby posiadaczy skrzynek internetowych ofertę szkoleń Firmy Edukacyjnej „Impuls - Plus”. Wyjaśnił, Ŝe nie ma Ŝadnej umowy na przesyłanie ofert handlowych do płatnych skrzynek z Ŝadnym z podmiotów zarządzających adresami internetowymi . Dodał, Ŝe zaistniała sytuacja jest wynikiem nieświadomego działania oraz, Ŝe dopilnuje w przyszłości, aby więcej działanie takie nie miało miejsca . W oparciu o upowaŜnienie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów do prowadzenia postępowania Delegatura UOKiK w Lublinie w dniu 14 lipca 2003 r. w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wszczęła postępowanie administracyjne z urzędu przeciwko Jarosławowi N. emu prowadzącemu Firmę Edukacyjną „Impuls - Plus” w Grudziądzu, zarzucając mu naruszenie zbiorowych interesów konsumentów tj. działanie opisane w art. 23 a ust.1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, poprzez stosowanie niezgodnych z prawem działań godzących w te interesy. W Postanowieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego (wysłane pismem z dnia 14 lipca 2003 r. oraz wobec braku odpowiedzi na powyŜsze, ponownie pismem z dnia 18 .08. 2003 r. oraz pismem z dnia 28 .08. 2003 r.) wezwano Jarosława N. do ustosunkowania się do treści zarzutów . 3 Na powyŜsze wezwanie Jarosław N. nie odpowiedział (poinformowano przedsiębiorcę o tym, Ŝe pismo z dnia 04.09.2003 r. nadesłane przez Kancelarię Radcy Prawnego Katarzynę F. w G. nie moŜe wywrzeć skutków prawnych z powodu braku pełnomocnictwa do prowadzenia sprawy ), co skutkowało oparciem decyzji na wyjaśnieniach złoŜonych w postępowaniu wyjaśniającym . Prezes Urzędu Ochrony konkurencji I Konsumentów ustalił i zwaŜył co następuje : Bezspornym jest, Ŝe Jarosław N. prowadzący działalność gospodarczą jako Firma Edukacyjna „Impuls - Plus” w Grudziądzu w dniu 3 maja 2003 r. przesłał drogą elektroniczną na e- mailowe adresy uŜytkowników skrzynek elektronicznych wykupionych w płatnych sieciach, niezamówione oferty - reklamy handlowe dotyczące działalności w/w firmy . Przedsiębiorca przyznał powyŜszą okoliczność pismem z dnia 10.06.2003 r. Treść informacji przesłanej drogą elektroniczną zawierała ofertę szkoleń organizowanych przez firmę, nazwę i adres organizatora. W ocenie organu antymonopolowego stanowi ona informację handlową o charakterze reklamowym . Bez znaczenia dla oceny, kto był nadawcą w/w ofert handlowych jest wyjaśnienie przedsiębiorcy Jarosława N. , Ŝe dokonał tego inny podmiot, lecz skoro działał na jego zlecenie . Zgodnie z art. 734 KC przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie, przy czym § 2 stanowi, Ŝe w barku odmiennej umowy zlecenie obejmuje umocowanie do wykonania czynności w imieniu dającego zlecenie . Z powyŜszego wynika, Ŝe strony mogą zawrzeć w umowie klauzulę, Ŝe przyjmujący zlecenie wykona czynność prawną we własnym imieniu. W braku takiej klauzuli obowiązuje domniemanie, Ŝe czynność prawna dokonywana jest w imieniu dającego zlecenie . Skoro więc Jarosław N. w toku postępowania nie złoŜył Ŝadnego dokumentu zawierającego w/w klauzule Prezes Urzędu przyjął, Ŝe zleceniobiorca działał w imieniu Jarosława N. . Skoro więc za działania zleceniobiorcy odpowiada zleceniodawca, organ antymonopolowy przyjął , Ŝe nadawcą przedmiotowej informacji handlowej był Jarosław N. . Art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stanowi, Ŝe przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów . W opinii Prezesa UOK i K nadsyłanie drogą elektroniczną na e- mailowe adresy uŜytkowników skrzynek elektronicznych wykupionych w płatnych sieciach niezamówionych ofert - reklam handlowych 4 dotyczących działalności w/w firmy wyczerpuje dyspozycję art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną( Dz.U. Nr144 poz. 1204 ) , który stanowi , Ŝe zakazane jest przesyłanie niezamówionej informacji handlowej skierowanej do oznaczonego odbiorcy za pomocą środków komunikacji elektronicznej , w szczególności poczty elektronicznej. § 3 w/w przepisu stanowi, Ŝe działanie takie stanowi czyn nieuczciwej konkurencji, w więc narusza równieŜ przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ( Dz.U. Nr 47 poz. 211 ze zm. ). W/w przepis wymaga uzyskania zgody usługobiorcy , przy czym zgoda ta „ nie moŜe być domniemana , dorozumiana z oświadczenia woli o innej treści” – art. 4 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną . W opisanym stanie faktycznym informacje jakie wpłynęły na adresy uŜytkowników skrzynek elektronicznych nie były przez nich zamawiane , jak równieŜ uŜytkownicy w Ŝaden sposób nie wyrazili zgody na przesłanie w/w informacji. Zatem, opisany wyŜej stan faktyczny wypełnia dyspozycję art. 10 ust. 1 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną , a przez to stanowi naruszenie art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów . Art. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r, o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji stanowi , Ŝe czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami , jeŜeli zagraŜa lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta. PoniewaŜ sprzeczność z prawem działań opisanych wyŜej została juŜ wykazana , nie ulega wątpliwości , ze naruszone zostały równieŜ przepisy ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Dodać naleŜy, Ŝe ochrona przed przesyłaniem niezamówionych informacji, na gruncie obowiązującej w Polsce regulacji prawnej, znajduje oparcie juŜ w Konstytucji RP. Artykuł 47 stanowi, Ŝe kaŜdy ma prawo do ochrony prawnej Ŝycia prywatnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim Ŝyciu osobistym, zaś w art. 76 zawarty jest obowiązek władz publicznych chronienia konsumentów, uŜytkowników i najemców przed działaniami zagraŜającymi ich zdrowiu, prywatności I bezpieczeństwu oraz przed nieuczciwymi praktykami rynkowymi. Naruszenie w/w przepisów prawa, a więc przesłanka bezprawności działań przedsiębiorcy w świetle powyŜszego wywodu została udowodniona. Spełniona została równieŜ druga przesłanka przepisu powołanego w sentencji decyzji, a więc naruszenie zbiorowych interesów 5 konsumentów. Opisane działanie naraziło na uszczerbek interesy szerokiego kręgu uczestników rynku, aczkolwiek niezidentyfikowanego co do liczby i toŜsamości. Nie są to jednak przypadki jednostkowe a potencjalna ich liczna dotyczy szerokiego kręgu uczestników tego rynku. Dlatego kwalifikacja tych działań jako naruszających zbiorowych interesów konsumentów jest uzasadniona . W związku z tym, Ŝe brak jest w niniejszej sprawie jakichkolwiek przesłanek, by dać wiarę deklaracji przedsiębiorcy, Ŝe zaprzestał stosowania bezprawnych działań, organ antymonopolowy uznał za celowe nakazanie przedsiębiorcy Jarosławowi N. emu , na podstawie art. 23 c ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (...) złoŜenia jednokrotnego oświadczenia o treści i formie wskazanej w sentencji decyzji. Mając powyŜsze na względzie , orzeka się jak w sentencji . Od niniejszej decyzji , na podstawie art. 78 ust. 1 ustawy, przysługuje stronie odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , za pośrednictwem Prezesa Urzędu , w terminie dwóch tygodni od dnia jej doręczenia . Otrzymuje : 1/ Powiatowy Rzecznik Konsumentów B. 2/ Jarosław N. G. Z upowaŜnienia Prezesa UOKIK Dyrektor Delegatury w Lublinie Ewa Wiszniowska