RŁO-40/2008

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA w Ł ODZI ul. Piotrkowska 120 90-006 Ł ód ź Tel. (0-42) 636-36-89, Fax (0-42) 636-07-12 E-mail: lodz@uokik.gov.pl R Ł O-61- 19( 17)08/AK Ł ód ź , dnia 29 sierpnia 2008 r. DECYZJA Nr R Ł O 40/2008 Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm. Dz. U. Nr 99, poz. 660, Dz. U. Nr 171, poz. 1206) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów wszcz ę tego z urz ę du przeciwko Magdalenie Ewie Lelonek, prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą MIXT, ul. Nieca ł a 3/7, 25-305 Kielce, – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów : a) o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów bezprawne dzia ł anie Magdaleny Ewy Lelonek polegaj ą ce na stosowaniu postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks post ę powania cywilnego, we wzorcu umowy pn.: „WARUNKI UCZESTNICTWA W OBOZIE SPORTOWO- TENISOWYM ORGANIZOWANYM PRZEZ MIXT MAGDALENA LELONEK” o tre ś ci: - „Je ż eli w wyniku zmiany ceny obozu podwy ż ka nie przekroczy 15% dotychczasowej ceny, Rodzic/Opiekun prawny ma prawo zrezygnowa ć z imprezy, lecz stosuje si ę w zale ż no ś ci od terminu rezygnacji potr ą cenie wp ł at zgodnie z & 7 „Warunków”. Je ż eli podwy ż ka przekroczy 15% ceny globalnej, wówczas Rodzic/Opiekun prawny ma prawo do rezygnacji z obozu i zwrotu pe ł nej kwoty.”, - „Rodzicowi/Opiekunowi prawnemu nie przys ł uguje zwrot warto ś ci ś wiadcze ń , których uczestnik nie wykorzysta ł w czasie trwania obozu z przyczyn le żą cych po stronie uczestnika” .”, b) o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów bezprawne dzia ł anie Magdaleny Ewy Lelonek polegaj ą ce na stosowaniu we wzorcu umowy pn.: „WARUNKI UCZESTNICTWA W OBOZIE SPORTOWO-TENISOWYM ORGANIZOWANYM PRZEZ MIXT MAGDALENA LELONEK”, postanowienia które jest sprzeczne z art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o us ł ugach turystycznych (Dz. U z 2004 r. Nr 223, poz. 2268, ze zm.) o tre ś ci: - „Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany ceny obozu w terminie do 20 dni przed dat ą rozpocz ę cia obozu z powodu zmiany stosunków prawnych, np. zmiany taryf przewozowych, cen paliwa, op ł at urz ę dowych, podatków.”, i stwierdza jej zaniechanie z dniem 30 czerwca 2008 r. Uzasadnienie W dniu 20 grudnia 2007 r. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „Prezes Urz ę du”) wszcz ął post ę powanie wyja ś niaj ą ce, maj ą ce na celu badanie rynku ś wiadczenia us ł ug turystycznych w zakresie stanu konkurencji na tym rynku oraz stanu ochrony praw konsumentów, w szczególno ś ci w zakresie mo ż liwych narusze ń praw konsumentów w zwi ą zku ze stosowaniem niedozwolonych postanowie ń umownych. W ramach ww. post ę powania Prezes Urz ę du dokona ł mi ę dzy innymi kontroli wzorców umów stosowanych przez Magdalen ę Ew ę Lelonek, prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą MIXT, (zwana dalej: „Magdalena Lelonek”). W wyniku kontroli Prezes Urz ę du ustali ł , ż e Magdalena Lelonek we wzorcu umowy - „WARUNKI UCZESTNICTWA W OBOZIE SPORTOWO-TENISOWYM ORGANIZOWANYM PRZEZ MIXT MAGDALENA LELONEK” (zwany dalej: „wzorzec umowy”) stosuje postanowienia o tre ś ci: - „Je ż eli w wyniku zmiany ceny obozu podwy ż ka nie przekroczy 15% dotychczasowej ceny, Rodzic/Opiekun prawny ma prawo zrezygnowa ć z imprezy, lecz stosuje si ę w zale ż no ś ci od terminu rezygnacji potr ą cenie wp ł at zgodnie z & 7 „Warunków”. Je ż eli podwy ż ka przekroczy 15% ceny globalnej, wówczas Rodzic/Opiekun prawny ma prawo do rezygnacji z obozu i zwrotu pe ł nej kwoty.” ( & 12 zdanie drugie i trzecie wzorca umowy), - „Rodzicowi/Opiekunowi prawnemu nie przys ł uguje zwrot warto ś ci ś wiadcze ń , których uczestnik nie wykorzysta ł w czasie trwania obozu z przyczyn le żą cych po stronie uczestnika” .” ( & 15wzorca umowy), - „Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany ceny obozu w terminie do 20 dni przed dat ą rozpocz ę cia obozu z powodu zmiany stosunków prawnych, np. zmiany taryf przewozowych, cen paliwa, op ł at urz ę dowych, podatków.” ( & 12 zdanie pierwsze wzorca umowy). W wyniku przeprowadzonej Prezes Urz ę du ustali ł , ż e postanowienie wskazane w & 12 zdanie drugie i trzecie wzorca umowy mo ż e by ć to ż same z klauzul ą wpisan ą pod pozycj ą 1131 w dniu 10 kwietnia 2007 r. do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks post ę powania cywilnego (zwany dalej: „Rejestr”) na podstawie wyroku S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 27 lutego 2006 r., sygnatura akt XVII AmC 100/04, o tre ś ci: „W przypadku, gdy podwy ż ka cen wyniesie mniej ni ż 10% pierwotnej ceny imprezy, Klient jest zobowi ą zany do dop ł aty ś rodków pieni ęż nych, bez prawa do bezkosztowego odst ą pienia od umowy (ewentualna rezygnacja mo ż e nast ą pi ć zgodnie z punktem 4.3). W przypadku, gdy podwy ż ka wynios ł aby wi ę cej ni ż 10% ceny wykupionych ś wiadcze ń , Klient jest uprawniony do odst ą pienia od umowy bez uiszczania dodatkowych op ł at ( w takim przypadku JET TOURISTIC POLAND Sp. z o .o. jest zobowi ą zana do zwrotu uprzednio wp ł aconych przez klienta ś rodków pieni ęż nych w ci ą gu 7 2 dni) lub skorzystania z innej imprezy porównywalnej cenowo, oczywi ś cie je ś li b ę dziemy w stanie Pa ń stwu takow ą imprez ę zaoferowa ć .". Postanowienie wskazane w & 15 wzorca umowy mo ż e by ć to ż same z klauzul ą wpisan ą pod pozycj ą 1086 do Rejestru w dniu 27 marca 2007 r. na podstawie wyroku S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 29 stycznia 2007 r., sygnatura akt XVII AmC 160/05, o tre ś ci: „Niewykorzystanie któregokolwiek ze ś wiadcze ń przez Uczestnika nie upowa ż nia do żą dania zwrotu zap ł aconej kwoty”. Natomiast postanowienie wskazane w wskazane w & 12 zdanie pierwsze wzorca umowy jest sprzeczne z zapisami art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o us ł ugach turystycznych (Dz. U z 2004 r. Nr 223, poz. 2268, ze zm.). W dniu 24 kwietnia 2008 r. Prezes Urz ę du wszcz ął z urz ę du Postanowieniem Nr 1/61- 8/08 (dowód: karty Nr 1 – 2) post ę powanie w sprawie podejrzenia stosowania przez Magdalen ę Lelonek praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów polegaj ą cej na godz ą cym w nie, bezprawnym stosowaniu we wzorcu umowy postanowie ń o nast ę puj ą cej tre ś ci: - „Je ż eli w wyniku zmiany ceny obozu podwy ż ka nie przekroczy 15% dotychczasowej ceny, Rodzic/Opiekun prawny ma prawo zrezygnowa ć z imprezy, lecz stosuje si ę w zale ż no ś ci od terminu rezygnacji potr ą cenie wp ł at zgodnie z & 7 „Warunków”. Je ż eli podwy ż ka przekroczy 15% ceny globalnej, wówczas Rodzic/Opiekun prawny ma prawo do rezygnacji z obozu i zwrotu pe ł nej kwoty.” ( & 12 zdanie drugie i trzecie) - które zosta ł o wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego, - „Rodzicowi/Opiekunowi prawnemu nie przys ł uguje zwrot warto ś ci ś wiadcze ń , których uczestnik nie wykorzysta ł w czasie trwania obozu z przyczyn le żą cych po stronie uczestnika” .” ( & 15) - które zosta ł o wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego, - „Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany ceny obozu w terminie do 20 dni przed dat ą rozpocz ę cia obozu z powodu zmiany stosunków prawnych, np. zmiany taryf przewozowych, cen paliwa, op ł at urz ę dowych, podatków.” ( & 12 zdanie pierwsze) – które jest niezgodne z ustaw ą z dnia 29 sierpnia 1997 r. o us ł ugach turystycznych (Dz. U z 2004 r. Nr 223, poz. 2268, ze zm.), co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 cytowanej na wst ę pie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania (dowód: karty Nr 12,18), Magdalena Lelonek w pi ś mie z dnia 10 maja 2008 r. poinformowa ł a, ż e z wzorca umowy zosta ł y usuni ę te klauzule kwestionowane przez Prezesa Urz ę du. Dodatkowo w pi ś mie z dnia 28 maja 2008 r. zobowi ą za ł a si ę do opracowania do dnia 20 czerwca 2008 r. nowego wzorca umowy, który nie b ę dzie zawiera ł kwestionowanych przez Prezesa Urz ę du postanowie ń oraz o ś wiadczy ł a, i ż do dnia 30 czerwca 2008 r. przygotuje i roze ś le aneksy do realizowanych ju ż umów. Jednocze ś nie w zwi ą zku z zaproponowanym zobowi ą zaniem Magdalena Lelonek wyst ą pi ł a z wnioskiem o wydanie w przedmiotowym post ę powania decyzji w trybie art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm. Dz. U. Nr 99, poz. 660, Dz. U. Nr 171, poz. 1206) (zwana dalej: „ustawa o okik.”) (dowód: karta Nr 18). Powy ż szy wniosek Magdalena Lelonek ponowi ł a w pi ś mie z dnia 16 czerwca 2008 r. adresowanym bezpo ś rednio do Prezesa Urz ę du (dowód: karty Nr 28-30). Jednocze ś nie w pi ś mie tym poinformowa ł a, ż e jest organizatorem jednej imprezy turystycznej w roku, to jest obozu tenisowego dla oko ł o 50 dzieci. Dodatkowo wyja ś ni ł a, ż e 3 zmieni ł a stosowany wzorzec umowy, wykre ś laj ą c z niego kwestionowane przez Prezesa Urz ę du postanowienie oraz w trybie natychmiastowym wys ł a ł a do wszystkich klientów aneksy uwzgl ę dniaj ą ce wprowadzone zmiany (dowód: karta Nr 29). W 2007 r. przychód Magdaleny Lelonek z tytu ł u organizacji imprez turystycznych wyniós ł 9 062,35 z ł i na prowadzonej przez ni ą dzia ł alno ś ci gospodarczej odnotowa ł a strat ę (dowód: karty Nr 18 i 31). W dniu 20 lipca 2008 r. Magdalena Lelonek przes ł a ł a dowody potwierdzaj ą ce aneksowanie umów zawartych na podstawie poprzedniego wzorca umowy wraz z nowym wzorcem umowy (dowód: karta Nr 33-36). Ponadto Magdalena Lelonek podnios ł a, ż e nie kwestionuje zarzutów postawionych przez Prezesa Urz ę du oraz stwierdzi ł a, ż e jej zachowanie nie wynika ł o ze z ł ej woli ale z bezkrytycznego skorzystania z wzorców umów publikowanych przez organizatorów turystyki na stronach internetowych (dowód: karta Nr 28-29). Prezes Urz ę du ustali ł co nast ę puje: Magdalena Lelonek jest przedsi ę biorc ą wpisanym pod numerem 15 705/99/U do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta Kielce i prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą MIXT w Kielcach. Zgodnie z przedstawionym aktualnym za ś wiadczeniem o wpisie do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej przedmiotem dzia ł alno ś ci Magdaleny Lelonek s ą us ł ugi turystyczne prowadzone mi ę dzy innymi w ramach dzia ł alno ś ci organizatorów turystyki (dowód: karta Nr 10). Przedmiotem analizy Prezesa Urz ę du w ramach niniejszego post ę powania by ł wzorzec umowy o nazwie „WARUNKI UCZESTNICTWA W OBOZIE SPORTOWO-TENISOWYM ORGANIZOWANYM PRZEZ MIXT MAGDALENA LELONEK”. Jest to wzorzec umowy w rozumieniu art. 384 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16. poz. 93, ze zm.) (zwany dalej – „k.c.” lub „kodeks cywilny”). We wskazanych powy ż ej wzorcu umowy Magdalena Lelonek ustali ł a jednostronnie nast ę puj ą ce postanowienia: - „Je ż eli w wyniku zmiany ceny obozu podwy ż ka nie przekroczy 15% dotychczasowej ceny, Rodzic/Opiekun prawny ma prawo zrezygnowa ć z imprezy, lecz stosuje si ę w zale ż no ś ci od terminu rezygnacji potr ą cenie wp ł at zgodnie z & 7 „Warunków”. Je ż eli podwy ż ka przekroczy 15% ceny globalnej, wówczas Rodzic/Opiekun prawny ma prawo do rezygnacji z obozu i zwrotu pe ł nej kwoty.” ( & 12 zdanie drugie i trzecie wzorca umowy), - „Rodzicowi/Opiekunowi prawnemu nie przys ł uguje zwrot warto ś ci ś wiadcze ń , których uczestnik nie wykorzysta ł w czasie trwania obozu z przyczyn le żą cych po stronie uczestnika” .” ( & 15 wzorca umowy), - „Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany ceny obozu w terminie do 20 dni przed dat ą rozpocz ę cia obozu z powodu zmiany stosunków prawnych, np. zmiany taryf przewozowych, cen paliwa, op ł at urz ę dowych, podatków.” ( & 12 zdanie pierwsze wzorca umowy). Prezes Urz ę du ustali ł , ż e: - S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w wyroku z dnia 27 lutego 2006 r., sygnatura akt XVII AmC 100/04, uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne o tre ś ci: „W przypadku, gdy podwy ż ka cen wyniesie mniej ni ż 10% pierwotnej ceny imprezy, Klient jest zobowi ą zany do dop ł aty ś rodków pieni ęż nych, bez prawa do bezkosztowego odst ą pienia od umowy (ewentualna rezygnacja mo ż e nast ą pi ć 4 zgodnie z punktem 4.3). W przypadku, gdy podwy ż ka wynios ł aby wi ę cej ni ż 10% ceny wykupionych ś wiadcze ń , Klient jest uprawniony do odst ą pienia od umowy bez uiszczania dodatkowych op ł at ( w takim przypadku JET TOURISTIC POLAND Sp. z o .o. jest zobowi ą zana do zwrotu uprzednio wp ł aconych przez klienta ś rodków pieni ęż nych w ci ą gu 7 dni) lub skorzystania z innej imprezy porównywalnej cenowo, oczywi ś cie je ś li b ę dziemy w stanie Pa ń stwu takow ą imprez ę zaoferowa ć .". Postanowienie to zosta ł o wpisane pod pozycj ą 1131, w dniu 10 kwietnia 2007 r. do Rejestru. - S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w wyroku z dnia 29 stycznia 2007 r., sygnatura akt XVII AmC 160/05, S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone, postanowienie umowne o tre ś ci: „Niewykorzystanie któregokolwiek ze ś wiadcze ń przez Uczestnika nie upowa ż nia do żą dania zwrotu zap ł aconej kwoty”, które zosta ł o wpisane do Rejestru pod pozycj ą 1086. - Uprawnienia i ograniczenia organizatora turystyki dotycz ą ce zmiany ceny ustalonej w umowie wynikaj ą wprost z art. 17 ustawy o us ł ugach turystycznych. Zgodnie z ust. 2 przywo ł anego art. 17 ustalona w umowie cena nie mo ż e by ć podwy ż szona w okresie 20 dni przed dat ą wyjazdu. Ww. artyku ł stanowi zamkni ę ty katalog przyczyn wzrostu cen imprezy turystycznej i nie mo ż e by ć rozszerzony. Natomiast ust. 1 ww. artyku ł u wskazuje, ż e cena ustalona w umowie nie mo ż e by ć podwy ż szona, chyba ż e umowa wyra ź nie przewiduje mo ż liwo ść podwy ż szenia ceny, a organizator turystyki udokumentuje wp ł yw na podwy ż szenie ceny jednej z nast ę puj ą cych okoliczno ś ci: 1) wzrostu kosztów transportu; 2) wzrostu op ł at urz ę dowych, podatków lub op ł at nale ż nych za takie us ł ugi, jak lotniskowe, za ł adunkowe lub prze ł adunkowe w portach morskich i lotniczych; 3) wzrostu kursów walut. Przes ł any przez Magdalen ę Lelonek nowy wzorzec umowy: „WARUNKI UCZESTNICTWA W OBOZIE SPORTOWO-TENISOWYM ORGANIZOWANYM PRZEZ MIXT MAGDALENA LELONEK” nie zawiera ł kwestionowanych przez Prezesa Urz ę du postanowie ń (& 12 i 15 „WARUNKÓW UCZESTNICTWA (…) zosta ł y wykre ś lone) a dowody nadania aneksów do umów wprowadzaj ą cych ww. zmiany wskazuj ą , ż e w dniu 30 czerwca 2008 r. Magdalena Lelonek wys ł a ł a uczestnikom obozu tenisowego w 2008 r. ostatnie aneksy, zmieniaj ą ce umowy zawieraj ą ce dotychczasowe wzorce umów. Prezes Urz ę du zwa ż y ł co nast ę puje: Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o okik, zakazane jest stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 24 ust. 2 ww. ustawy, przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy. Za bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy uznaje si ę miedzy innymi stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks post ę powania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z pó ź n. zm.). Wskazany przepis zawiera otwarty katalog dzia ł a ń stanowi ą cych praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów. Stwierdzenie praktyki okre ś lonej w art. 24 ust. 1 i 2 i ust. 2 pkt 1 ustawy o okik wymaga wykazania, ż e spe ł nione zosta ł y łą cznie trzy przes ł anki: 5 1) dzia ł anie przedsi ę biorcy, 2) nosz ą ce znamiona bezprawno ś ci, 3) godz ą ce w zbiorowy interes konsumentów. Ad. 1) Stosownie do art. 4 pkt 1 ustawy o okik, ilekro ć w ustawie jest mowa o przedsi ę biorcy, rozumie si ę przez to przedsi ę biorc ę w rozumieniu przepisów o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej (…). Przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.) jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nieb ę d ą ca osob ą prawn ą , której odr ę bna ustawa przyznaje zdolno ść prawn ą – wykonuj ą ca we w ł asnym imieniu dzia ł alno ść gospodarcz ą . Za przedsi ę biorców uznaje si ę tak ż e wspólników spó ł ki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich dzia ł alno ś ci gospodarczej. Przepis art. 2 ustawy o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej definiuje dzia ł alno ść gospodarcz ą jako zarobkow ą dzia ł alno ść wytwórcz ą , budowlan ą , handlow ą , us ł ugow ą oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze z ł ó ż , a tak ż e dzia ł alno ść zawodow ą , wykonywan ą w sposób zorganizowany i ci ą g ł y. Magdalena Lelonek jest przedsi ę biorc ą wpisanym pod numerem 15 705/99/U do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta Kielce i prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą MIXT w Kielcach. Tym samym jest przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o okik. Ad. 2) Dla uznania dzia ł ania przedsi ę biorcy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów konieczne jest, aby mia ł o ono charakter bezprawny. Bezprawno ść to sprzeczno ść zachowania z przepisami prawa oraz z zasadami wspó łż ycia spo ł ecznego. Chodzi wi ę c o sprzeczno ść z szeroko rozumianym porz ą dkiem prawnym jako ca ł o ś ci ą . Bezprawno ść jest czynnikiem o charakterze obiektywnym, niezale ż nym od wyst ą pienia szkody czy od zamiaru podmiotu dopuszczaj ą cego si ę dzia ł a ń bezprawnych. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o us ł ugach turystycznych cena ustalona w umowie nie mo ż e by ć podwy ż szona, chyba ż e umowa wyra ź nie przewiduje mo ż liwo ść podwy ż szenia ceny, a organizator turystyki udokumentuje wp ł yw na podwy ż szenie ceny jednej z nast ę puj ą cych okoliczno ś ci: 1) wzrostu kosztów transportu; 2) wzrostu op ł at urz ę dowych, podatków lub op ł at nale ż nych za takie us ł ugi, jak lotniskowe, za ł adunkowe lub prze ł adunkowe w portach morskich i lotniczych; 3) wzrostu kursów walut. Ponadto ust. 2. tego artyku ł u stwierdza, i ż w okresie 20 dni przed dat ą wyjazdu cena ustalona w umowie nie mo ż e by ć podwy ż szona. Magdalena Lelonek we wzorcu umowy w zdaniu pierwszym & 12 jednostronnie ustali ł a, ż e „Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany ceny obozu w terminie do 20 dni przed dat ą rozpocz ę cia obozu z powodu zmiany stosunków prawnych, np. zmiany taryf przewozowych, cen paliwa, op ł at urz ę dowych, podatków.” . Porównanie tre ś ci wzorca umowy z zapisami art. 17 ustawy o us ł ugach turystycznych wskazuje, ż e kszta ł tuje on prawa konsumenta w sposób sprzeczny z obowi ą zuj ą cym prawem. Przede wszystkim umo ż liwia Magdalenie Lelonek podwy ż szenie ceny us ł ugi w innych przypadkach ni ż okre ś lone w ustawie o us ł ugach turystycznych. Rozszerza katalog przyczyn 6 podniesienia ceny imprezy turystycznej nie tylko do udokumentowanych przyczyn wskazanych w ww. ustawie dotycz ą cych podniesienia ceny imprezy turystycznej, ale równie ż do dowolnych przyczyn wynikaj ą cych ze zmiany stosunków prawnych innych ni ż wskazane w punkcie 1, 2 i 3 art. 17 ust. 1 ww. ustawy. Ponadto zapis wzorca umowy w brzmieniu ustalonym przez Magdalen ę Lelonek stanowi otwarty katalog przyczyn prawnych upowa ż niaj ą cych j ą do zmiany ceny imprezy turystycznej w przypadku zmian stosunków prawnych. Jednocze ś nie zastrzegaj ą c sobie prawo do zmiany ceny do 20 dni przed dat ą rozpocz ę cia obozu, Magdalena Lelonek, bior ą c pod uwag ę tre ść art. 17 ust. 2. ustawy o us ł ugach turystycznych, przyzna ł a sobie prawo do zmiany ceny równie ż 20 dnia przed dat ą wyjazdu. Art. 17 ust. 2. ww. ustawy wprost stwierdza, i ż w okresie 20 dni przed dat ą wyjazdu cena ustalona w umowie nie mo ż e by ć podwy ż szona Tym samym Magdalena Lelonek poprzez zapis zastrzegaj ą cy prawo do zmiany ceny do 20 dni przed dat ą rozpocz ę cia obozu, wyd ł u ż y ł a o jeden dzie ń termin upowa ż niaj ą cy j ą do zmiany cen us ł ug turystycznych ponad termin wskazany w art. 17 ust. 2 ustawy o us ł ugach turystycznych. Nale ż y nadmieni ć , ż e w wyroku z dnia 22 czerwca 2005 r., sygnatura akt: XVII Amc 90/2004 S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdzi ł , ż e „Biuro podró ż y nie ma prawa dowolnie wskazywa ć okoliczno ś ci, na skutek których cena wycieczki mo ż e zosta ć podwy ż szona (…)”. Zgodnie z powy ż szym wykazano, i ż sprzeczno ść ww. postanowienia umowy z przepisami art. 17 ustawy o us ł ugach turystycznych stanowi o bezprawno ś ci dzia ł ania Magdaleny Lelonek. Art. 24 ust. 2 ustawy o okik zawiera przyk ł adowy katalog praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 24 ust. 2 pkt 1ustawy o okik, za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks post ę powania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z pó ź n. zm.) (zwana dalej: „k.p.c.”). Na mocy art. 479 45 § 1 k.p.c., S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest obowi ą zany przesy ł a ć Prezesowi Urz ę du odpis ka ż dego prawomocnego wyroku uwzgl ę dniaj ą cego powództwo o uznanie postanowie ń wzorca umowy za niedozwolone. Na podstawie takich wyroków, Prezes Urz ę du jest zobowi ą zany do prowadzenia rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, stosownie do art. 479 45 § 2 k.p.c. Przepis art. 479 45 § 3 k.p.c. ustanawia zasad ę tzw. formalnej jawno ś ci Rejestru, stanowi ą c, ż e Rejestr jest jawny. Jawno ść rejestru oznacza, ż e Rejestr jest dost ę pny dla ka ż dego zainteresowanego, czyli ka ż dy ma do niego prawo wgl ą du. Skutkiem formalnej jawno ś ci Rejestru jest niemo ż no ść zas ł aniania si ę nieznajomo ś ci ą dokonanych w nim wpisów. W rejestrze tym przytacza si ę tre ść postanowie ń wzorców umowy uznanych przez S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwolone. W ocenie Prezesa Urz ę du, wpisanie takich postanowie ń do rejestru, o którym mowa wy ż ej, oznacza, ż e od tej chwili postanowienia te s ą zakazane we wszystkich wzorcach umów. Zakaz stosowania postanowie ń wpisanych do Rejestru, dotyczy nie tylko tego przedsi ę biorcy, przeciwko któremu zapad ł wyrok w sprawie o uznanie postanowie ń wzorca umowy za niedozwolone, lecz równie ż innych przedsi ę biorców z danej bran ż y. Za takim uj ę ciem przemawia podstawowy cel post ę powania w sprawach o uznanie postanowie ń wzorca umowy za niedozwolone, jakim jest usuni ę cie z obrotu postanowie ń , które S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone. Chodzi bowiem o to, by konsumenci nie byli nara ż eni na te postanowienia w przysz ł o ś ci w umowach zawieranych z innymi przedsi ę biorcami. Ponadto, zdaniem Prezesa Urz ę du, zakaz stosowania 7 niedozwolonych postanowie ń wpisanych do Rejestru dotyczy tak ż e postanowie ń podobnych. Przedsi ę biorcy stosuj ą bowiem postanowienia, których istota jest taka sama, lecz konstrukcja gramatyczna, szyk wyrazów w zdaniu s ą ró ż ne. W zwi ą zku z tym, zakazane jest te ż stosowanie postanowienia, którego zakres jest to ż samy z zakresem postanowienia wpisanego do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 k.p.c. Nie jest konieczna dok ł adna, literalna identyczno ść tych postanowie ń . Stanowisko Prezesa Urz ę du znajduje uzasadnienie w orzecznictwie. S ą d Najwy ż szy w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. (Sygn. akt III SZP 3/06) wskaza ł , i ż stosowanie postanowie ń wzorców umów o tre ś ci to ż samej z tre ś ci ą postanowie ń uznanych za niedozwolone prawomocnym wyrokiem S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. mo ż e by ć uznane w stosunku do innego przedsi ę biorcy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów. S ą d Najwy ż szy uzna ł równie ż , i ż je ż eli S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna okre ś lon ą klauzul ę za niedozwolon ą w wyniku przeprowadzonej kontroli abstrakcyjnej i zostanie ona wpisana do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c., praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 23a ust. 2 ustawy o okik 1 dopuszcza si ę ka ż dy z przedsi ę biorców, który wprowadza do stosowanych klauzul zmiany o charakterze kosmetycznym, polegaj ą ce np. na przestawieniu szyku wyrazów lub zmianie u ż ytych wyrazów, je ż eli zmiany te nie prowadz ą do zmiany istoty klauzuli. W ocenie Prezesa Urz ę du stosowane postanowienie przez Magdalen ę Lelonek we wzorcu umowy w zdaniu drugim i trzecim & 12 o tre ś ci: „Je ż eli w wyniku zmiany ceny obozu podwy ż ka nie przekroczy 15% dotychczasowej ceny, Rodzic/Opiekun prawny ma prawo zrezygnowa ć z imprezy, lecz stosuje si ę w zale ż no ś ci od terminu rezygnacji potr ą cenie wp ł at zgodnie z & 7 „Warunków”. Je ż eli podwy ż ka przekroczy 15% ceny globalnej, wówczas Rodzic/Opiekun prawny ma prawo do rezygnacji z obozu i zwrotu pe ł nej kwoty.”, jest to ż same z postanowieniem wpisanym do Rejestru pod pozycj ą 1131. Postanowienie to zosta ł o wpisane do Rejestru w dniu 10 kwietnia 2007 r. na podstawie wyroku S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 27 lutego 2006 r., sygnatura akt XVII AmC 100/04, o tre ś ci: „W przypadku, gdy podwy ż ka cen wyniesie mniej ni ż 10% pierwotnej ceny imprezy, Klient jest zobowi ą zany do dop ł aty ś rodków pieni ęż nych, bez prawa do bezkosztowego odst ą pienia od umowy (ewentualna rezygnacja mo ż e nast ą pi ć zgodnie z punktem 4.3). W przypadku, gdy podwy ż ka wynios ł aby wi ę cej ni ż 10% ceny wykupionych ś wiadcze ń , Klient jest uprawniony do odst ą pienia od umowy bez uiszczania dodatkowych op ł at ( w takim przypadku JET TOURISTIC POLAND Sp. z o .o. jest zobowi ą zana do zwrotu uprzednio wp ł aconych przez klienta ś rodków pieni ęż nych w ci ą gu 7 dni) lub skorzystania z innej imprezy porównywalnej cenowo, oczywi ś cie je ś li b ę dziemy w stanie Pa ń stwu takow ą imprez ę zaoferowa ć .". S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdzi ł , ż e: „postanowienie to jest sprzeczne z art. 385 3 pkt 19 k.c., a tym samym art. 385 1 § 1 k.c. Stosownie do tre ś ci art. 385 3 pkt 19 k.c. w razie w ą tpliwo ś ci uwa ż a si ę , ż e niedozwolonymi postanowieniami umownymi s ą te, które w szczególno ś ci przewiduj ą wy łą cznie dla kontrahenta konsumenta jednostronne uprawnienie do zmiany, bez wa ż nych przyczyn, istotnych cech ś wiadczenia. Powy ż sza klauzula w sposób jednoznaczny pozwala na jednostronne podwy ż szenie ceny przez pozwanego, przy czym je ś li podwy ż ka nie przekracza 10%, konsument musi t ę zmian ę warunków zaakceptowa ć . Jest to 1 W dniu 21 kwietnia 2007 r. wesz ł a w ż ycie ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Na podstawie art. 137 ww. ustawy straci ł a moc ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Obecnie praktyka naruszaj ą ca zbiorowe interesy konsumentów zosta ł a uregulowana w przepisie art. 24 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. 8 sprzeczne z dobrymi obyczajami i ra żą co narusza interes konsumenta, który pozostaje w stanie niepewno ś ci co do wysoko ś ci ceny. Podkre ś li ć przy tym nale ż y, ż e nawet w przypadku, gdy konsument ma prawo do odst ą pienia od umowy bez uiszczania dodatkowych op ł at, to i tak, w sytuacji gdy podwy ż szenie ceny nast ą pi w krótkim czasie, poprzedzaj ą cym imprez ę , konsument stawiany jest w przymusowej sytuacji maj ą c wybór pomi ę dzy: akceptacj ą wy ż szej ceny, rezygnacji i poszukiwaniem innego kontrahenta (co w krótkim czasie mo ż e by ć bardzo trudne) lub zmian ą planów urlopowych. W istocie, konsument jest poddany bardzo silnej, sprzecznej z dobrymi obyczajami presji, daj ą cej mo ż liwo ść wymuszania wy ż szych cen”. Postanowienie kwestionowane przez Prezesa Urz ę du oraz postanowienie wpisane do rejestru, o którym mowa wy ż ej, pod pozycj ą 1131 s ą to ż same, czego nie naruszaj ą ró ż nice w zakresie u ż ytych sformu ł owa ń i wyrazów. Postanowienia te uprawniaj ą organizatora turystyki do jednostronnego podwy ż szenie ceny, przy czym je ś li podwy ż ka nie przekracza ustalonej granicy procentowej, konsument jest zmuszony pod gro ź b ą uiszczenia dodatkowych op ł at zmian ę warunków zaakceptowa ć . Ponadto, zarówno Magdalena Lelonek, której zosta ł postawiony zarzut w przedmiotowym post ę powaniu, jak i przedsi ę biorca, który stosowa ł we wzorcu umowy postanowienie uznane za niedozwolone na mocy ww. wyroku S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (pierwotny adresat postanowienia uznanego za niedozwolone) prowadzili dzia ł alno ść gospodarcz ą na rynku us ł ug turystycznych. Równie ż w ocenie Prezesa Urz ę du postanowienie stosowane przez Magdalen ę Lelonek we wzorcu umowy w & 15 o tre ś ci: - „Rodzicowi/Opiekunowi prawnemu nie przys ł uguje zwrot warto ś ci ś wiadcze ń , których uczestnik nie wykorzysta ł w czasie trwania obozu z przyczyn le żą cych po stronie uczestnika” jest to ż same z postanowieniem wpisanym pod pozycj ą 1086. Postanowienie to zosta ł o wpisane do Rejestru w dniu 27 marca 2007 r. na podstawie wyroku S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 29 stycznia 2007 r., sygnatura akt XVII AmC 160/05, o tre ś ci: „Niewykorzystanie któregokolwiek ze ś wiadcze ń przez Uczestnika nie upowa ż nia do żą dania zwrotu zap ł aconej kwoty”. S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdzi ł , ż e postanowienie to spe ł nia przes ł anki niedozwolonego postanowienia umownego z art. 385 pkt. 12 k.c. zmierzaj ą c do wy łą czenia obowi ą zku zwrotu konsumentowi uiszczonej zap ł aty za ś wiadczenie nie spe ł nione w ca ł o ś ci lub cz ęś ci w przypadku rezygnacji konsumenta z zawarcia umowy lub jej wykonania. Cena imprezy turystycznej jest wynikiem zsumowania op ł at za poszczególne ś wiadczenia realizowane na rzecz klienta. Zapis ten nie ró ż nicuje przyczyn nie wykorzystania ś wiadczenia obj ę tego umow ą , ra żą co narusza interes konsumenta, gdy ż prowadzi do obci ąż enia konsumenta ca ł o ś ci ą umówionego ś wiadczenia w sytuacji, gdy organizator turystyki nie realizuj ą c na jego rzecz ś wiadczenia albo oszcz ę dzi ł z powodu niewykonywania ś wiadczenia wp ł acon ą przez klienta kwot ę , albo odzyska ł jak ąś cz ęść z kosztów jakie planowa ł ponie ść na realizacj ę tego ś wiadczenia. Postanowienie kwestionowane przez Prezesa Urz ę du oraz postanowienie wpisane do rejestru, o którym mowa wy ż ej, pod pozycj ą 1086 s ą to ż same, czego nie naruszaj ą ró ż nice w zakresie u ż ytych sformu ł owa ń i wyrazów. Postanowienia te umo ż liwiaj ą organizatorowi turystyki przej ę cie poniesionych przez konsumenta kosztów imprezy turystycznej, nienale ż nych organizatorowi turystyki. Ponadto, zarówno Magdalena Lelonek, której zosta ł postawiony zarzut w przedmiotowym post ę powaniu, jak i przedsi ę biorca, który stosowa ł we wzorcu umowy postanowienie uznane za niedozwolone na mocy ww. wyroku S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (pierwotny adresat postanowienia uznanego za niedozwolone) prowadzili dzia ł alno ść gospodarcz ą na rynku us ł ug turystycznych. 9 Zgodnie z powy ż szym wykazano, i ż ww. postanowienia wzorca umowy s ą to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru pod pozycjami 1131 oraz 1086 i tym samym s ą bezprawne. Ad. 3) Przepisy ustawy o okik nie definiuj ą poj ę cia zbiorowego interesu konsumentów. Przepis art. 24 ust. 3 stanowi jedynie, ż e nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. Z ca łą pewno ś ci ą mamy do czynienia ze zbiorowym interesem konsumentów wówczas, gdy dzia ł anie przedsi ę biorcy dotyczy, b ą d ź mo ż e dotyczy ć nieograniczonej liczby konsumentów, których nie da si ę zindywidualizowa ć . W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z naruszeniem praw nieograniczonej i nieokre ś lonej liczby konsumentów, którzy zapoznali si ę , b ą d ź mogli zapozna ć si ę z dost ę pnym powszechnie wzorcem umowy zawieraj ą cym postanowienia, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone i s ą sprzeczne z ustaw ą o us ł ugach turystycznych i zawarli, b ą d ź mogli zawrze ć umow ę z Magdalen ą Lelonek. W tej sytuacji bezprawne zachowanie przedsi ę biorcy nie dotyczy interesów poszczególnych osób, których sprawy maj ą charakter jednostkowy, indywidualny i nie daj ą cy si ę porówna ć z innymi, lecz mamy do czynienia z naruszonymi uprawnieniami okre ś lonego kr ę gu konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna dla ca ł ej grupy kontrahentów Magdaleny Lelonek. Na skutek zamieszczenia we wzorcach umów postanowie ń , które zosta ł y wpisane do Rejestru i postanowienia sprzecznego z ustaw ą o ś wiadczeniu us ł ug turystycznych, Magdalena Lelonek stosowa ł a postanowienia, które s ą bezprawne. Takie dzia ł anie Magdaleny Lelonek godzi w zbiorowe interesy konsumentów. Jak wynika z ustale ń dokonanych w niniejszej decyzji, Magdalena Lelonek zaprzesta ł a stosowania kwestionowanych przez Prezesa Urz ę du postanowie ń wzorca umowy pn.: „WARUNKI UCZESTNICTWA W OBOZIE SPORTOWO-TENISOWYM ORGANIZOWANYM PRZEZ MIXT MAGDALENA LELONEK” poprzez ich wykre ś lenie. Natomiast ka ż da z umów, którymi Magdalena Lelonek by ł a zwi ą zana z uczestnikami obozu tenisowego w 2008 r., zosta ł a zmieniona stosownymi aneksami. Ostatnie aneksy zosta ł y wys ł ane do uczestników ww. obozu w dniu 30 czerwca 2008 r. W zwi ą zku z powy ż szym Prezes Urz ę du uzna ł , i ż nast ą pi ł o zaniechanie stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów przez Magdalen ę Lelonek w dniu 30 czerwca 2008 r. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o okik, nie wydaje si ę decyzji o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i nakazuj ą c ą zaniechanie jej stosowania, je ż eli przedsi ę biorca zaprzesta ł stosowania praktyki, o której mowa w art. 24. W takim przypadku, Prezes Urz ę du wydaje decyzj ę o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzaj ą c ą zaniechanie jej stosowania, przy czym ci ęż ar udowodnienia okoliczno ś ci zaniechania stosowania zarzucanej praktyki spoczywa na przedsi ę biorcy. Wobec spe ł nienia przes ł anek koniecznych do stwierdzenia praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów okre ś lonej w art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o okik oraz przes ł anek wydania decyzji o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzaj ą c ą zaniechanie jej stosowania wskazanych w art. 27 ustawy o okik, Prezes Urz ę du orzek ł jak w sentencji. 10 Zgodnie z art. 106 ust 1 pkt 4 ustawy o okik Prezes Urz ę du mo ż e na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę , w swojej decyzji, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie dopu ś ci ł si ę stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ustawy o okik. W przedmiotowej sprawie bior ą c pod uwag ę , ż e Magdalena Lelonek w 2007 r. z tytu ł u prowadzonej dzia ł alno ś ci organizatora turystyki osi ą gn ęł a przychód nie przekraczaj ą cy 10 tysi ę cy z ł ., w 2007 r. wykaza ł a strat ą na prowadzonej dzia ł alno ść a ś wiadczone przez ni ą us ł ugi turystyczne ogranicza ł y si ę do zorganizowania w danym roku jednej imprezy turystycznej - obozu tenisowego, Prezes Urz ę du odst ą pi ł od na ł o ż enia kary na ww. przedsi ę biorc ę . Podejmuj ą c powy ż sz ą decyzj ę Prezes Urz ę du wzi ął równie ż pod uwag ę fakt, i ż Magdalena Lelonek w toku niniejszego post ę powania wspó ł pracowa ł a z Prezesem Urz ę du, przyzna ł a si ę do stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę i podj ęł a niezw ł ocznie dzia ł ania zmierzaj ą ce do ich zaniechania. Prezes Urz ę du nie uwzgl ę dni ł wniosku Magdaleny Lelonek o wydanie w przedmiotowej sprawie decyzji zobowi ą zuj ą cej przedsi ę biorc ę do podj ę cia okre ś lonych dzia ł a ń zmierzaj ą cych do zapobie ż enia naruszeniom zbiorowych interesów konsumentów na podstawie art. 28 ustawy o okik. Zgodnie z tre ś ci ą art. 28 ustawy uokik decyzja zastosowania ww. przepisu nale ż y wy łą cznie do Prezesa Urz ę du. Prezes Urz ę du uzna ł , ż e zebrany w post ę powaniu wyja ś niaj ą cym materia ł dowodowy, w ś wietle obowi ą zuj ą cego orzecznictwa, jest wystarczaj ą cy do stwierdzenia stosowania przez Magdalen ę Lelonek praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę . Tym samym nie ma potrzeby zastosowania art. 28 ustawy o okik, specyficznego ś rodka zmierzaj ą cego do polubownego rozstrzygni ę cia powsta ł ego sporu. Ponadto rynek us ł ug turystycznych by ł wielokrotnie kontrolowany przez Prezesa Urz ę du a wyniki kontroli by ł y przekazywane opinii publicznej i stowarzyszeniom organizatorów turystyki. W zwi ą zku z powy ż szym organizatorzy turystyki, w tym Magdalena Lelonek, byli dobrze poinformowani o stwierdzonych przez Prezesa Urz ę du praktykach ograniczaj ą cych konkurencj ę na rynku us ł ug turystycznych i przy do ł o ż eniu nale ż ytej staranno ś ci mogli usun ąć ze stosowanych przez siebie wzorców umów bezprawne postanowienia bez potrzeby wszczynania przeciwko nim post ę powa ń administracyjnych. Stosownie do tre ś ci art. 81 ust. 1 ustawy o okik w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Ł odzi. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury Barbara Roma ń czak-Graca Otrzymuje: Magdalena Lelonek 11