RKT-64/2007

DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dnia 14. 12. 2007 r. RKT – 61 – 39/07/AD DECYZJA Nr RKT -64 /2007 Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 134, poz. 939), - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów przeciwko Adamowi C. i Andrzejowi F. prowadz ą cym wspólnie dzia ł alno ść gospodarcz ą w ramach spó ł ki cywilnej o nazwie „Bater”, ul. (...) Katowice: I. Na podstawie art. 26 ust. 1 o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje si ę za naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów praktyki polegaj ą ce na naruszaniu obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, do czego dosz ł o poprzez niezawieranie w umowach z konsumentami o ś wiadczenie us ł ug z zakresu dost ę pu do internetu informacji na temat: 1. kar umownych nale ż nych w przypadku niewykonania lub nienale ż ytego wykonania us ł ugi telekomunikacyjnej, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 56 ust. 3 pkt 6 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm.), co jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, 2. trybu post ę powania reklamacyjnego, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 56 ust. 3 pkt 7 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm.), co jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, 3. mo ż liwo ś ci rozwi ą zania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygni ę cie s ą du polubownego, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 56 ust. 3 pkt 8 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm.), co jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i nakazuje si ę zaniechanie ich stosowania. II. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nak ł ada si ę solidarnie na Adama C. i Andrzeja F., prowadz ą cych wspólnie dzia ł alno ść gospodarcz ą w ramach spó ł ki cywilnej o nazwie „Bater”, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 2 000 z ł (s ł ownie: dwóch tysi ę cy z ł otych), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa, z tytu ł u naruszenia zakazu, o jakim mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w punkcie I sentencji niniejszej decyzji. III. Na podstawie art. 77 ust. 1 w zwi ą zku z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów obci ąż a si ę Adama C. i Andrzeja F., prowadz ą cych wspólnie dzia ł alno ść gospodarcz ą w ramach spó ł ki cywilnej „Bater”, kosztami opisanego na wst ę pie post ę powania w sprawie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów oraz 1 zobowi ą zuje si ę tych przedsi ę biorców solidarnie do zwrotu Prezesowi Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów kosztów post ę powania w kwocie 37 z ł (s ł ownie: trzydziestu siedmiu z ł otych). Uzasadnienie W imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej tak ż e Prezesem Urz ę du) przeprowadzono post ę powanie wyja ś niaj ą ce (sygn. akt RKT-402- 33/07/AD) w sprawie dzia ł alno ś ci Adama C. i Andrzeja F. (zwanych dalej tak ż e przedsi ę biorcami), w toku którego powzi ę to podejrzenie, ż e mog ą oni stosowa ć praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów wskazane w sentencji tej decyzji. W zwi ą zku z powy ż szym, Postanowieniem nr 1 z dnia 24. 08. 2007r. (dowód: karta nr 1) wszcz ę to z urz ę du niniejsze post ę powanie. W poczet dowodów zaliczono: dokumenty rejestrowe (dowód: karty nr 8 – 9, 13 - 16), umow ę spó ł ki cywilnej (dowód: karty nr 10 – 12), wzór umowy o abonament (dowód: karta nr 17, zwanej dalej tak ż e umow ą ) wraz z Regulaminem umowy o abonament (dowód: karta nr 17 verte, zwanym dalej tak ż e regulaminem), umowy faktycznie zawarte z konsumentami (dowód: karty nr 18 – 24). W toku niniejszego post ę powania przedsi ę biorcy udzielili informacji w pismach z dnia 07. 09. 2007r. (dowód: karta nr 27), 24. 09. 2007r. (dowód: karta nr 33) i z 01. 10. 2007r. (dowód: karta nr 56), w za łą czeniu do których przes ł ano wzorce oraz umowy faktycznie zawarte z konsumentami (dowód: karty nr 28 – 30, 34 – 35, 57 – 62), jak i dokumenty po ś wiadczaj ą ce wysoko ść osi ą gni ę tych przez przedsi ę biorców przychodów (dowód: karty nr 36 – 55). Pismem z dnia 24. 10. 2007r. (dowód: karta nr 64) zawiadomiono o zako ń czeniu zbierania materia ł u dowodowego. W wyznaczonym terminie przedsi ę biorcy nie skorzystali z mo ż liwo ś ci zapoznania si ę ze zgromadzonym w sprawie materia ł em dowodowym. Prezes Urz ę du ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny: Adam C. prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą na podstawie wpisu do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej Prezydenta Miasta Katowice pod numerem (...) (dowód: karta nr 8). Andrzej F. prowadzi dzia ł alno ść na podstawie wpisu do analogicznej ewidencji Prezydenta Miasta Zabrze pod numerem (...) (dowód: karta nr 9). Obaj przedsi ę biorcy dzia ł aj ą wspólnie w ramach spó ł ki cywilnej „Bater” (dowód: karty nr 10 – 12). W ramach prowadzonej dzia ł alno ś ci gospodarczej ś wiadcz ą oni na rzecz konsumentów us ł ugi z zakresu dost ę pu do internetu, a przy zawieraniu umów w tym zakresie jest stosowany wzór umowy (dowód: karta nr 17) i regulamin (dowód: karta nr 17 verte). Analiza przedmiotowych dokumentów wykaza ł a, ż e nie zawarto w nich informacji na temat kar umownych nale ż nych konsumentom w sytuacji, gdy przedsi ę biorcy nie wykonuj ą lub nienale ż ycie wykonuj ą us ł ugi telekomunikacyjne, na temat trybu post ę powania reklamacyjnego oraz mo ż liwo ś ci rozwi ą zania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygni ę cie s ą du polubownego. Powy ż sze braki stwierdzono tak ż e w umowach faktycznie zawartych z konsumentami (dowód: karty nr 18 – 25). W za łą czeniu do pisma z dnia 07. 09. 2007r. (dowód: karta nr 27) przedsi ę biorcy przekazali umowy zawarte z konsumentami w dniach 05. 09. 2007r. i 07. 09. 2007r. (dowód: karty nr 28 - 30), które obejmowa ł y w regulaminie zmodyfikowane regulacje. W art. 1 § 4 regulaminu za łą czonego do ww. umów wskazano, ż e za ka ż d ą dob ę przerwy w ś wiadczeniu us ł ugi, Abonentowi przys ł uguje zwrot 1/30 miesi ę cznej op ł aty abonamentowej, je ż eli przerwa nie nast ą pi ł a z winy u ż ytkownika, a w art. 1 § 5 zastrze ż ono, ż e „Bater” s.c. nie ponosi odpowiedzialno ś ci odszkodowawczej za przerwy w ś wiadczeniu us ł ugi. 2 W art. 2 § 10 dodano, ż e abonenci mog ą sk ł ada ć reklamacje z tytu ł u niewykonania lub nienale ż ytego wykonania us ł ugi, a stosownie do art. 2 § 11 regulaminu z tytu ł u b łę dnych danych znajduj ą cych si ę na fakturze VAT. Pierwsze umowy o zmodyfikowanej tre ś ci zawarto dnia 05. 09. 2007r. (dowód: karty nr 29 – 30), co przedsi ę biorcy potwierdzili w o ś wiadczeniu z dnia 26. 09. 2007r. (dowód: karta nr 33). Kolejne zmiany wprowadzono z dniem 26. 09. 2007r. (dowód: karty nr 33 - 35). Wykorzystywany w obrocie regulamin zmieniono w ten sposób, ż e art. 1 § 5 nadano nast ę puj ą c ą tre ść : „Bater S.C. ponosi odpowiedzialno ść odszkodowawcz ą za przerwy w ś wiadczeniu us ł ugi zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6. 07. 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm). Tre ść ustawy dost ę pna pod adresem http://ks.sejm.gov.pl/proc4/ustawy/2637_u.htm ”. Odno ś nie trybu reklamacyjnego pozostawiono wcze ś niej przywo ł any art. 2 § 10 i 11, a regulamin uzupe ł niono o art. 3 w nowym brzmieniu, któremu nadano nast ę puj ą c ą tre ść : „ § 1. Reklamacja powinna by ć z ł o ż ona w terminie 12 miesi ę cy: 1) od ostatniego dnia okresu rozliczeniowego, w którym zako ń czy ł a si ę przerwa w ś wiadczeniu Us ł ugi, 2) od dnia, w którym Us ł uga zosta ł a nienale ż ycie wykonana lub mia ł a by ć wykonana, 3) od dnia dor ę czenia faktury zawieraj ą cej nieprawid ł owe obliczenie op ł at z tytu ł u Us ł ugi. § 2. Reklamacj ę z ł o ż on ą po up ł ywie terminu, [o] którym mowa w ust. 1, pozostawia si ę bez rozpoznania, o czym komórka organizacyjna Bater s.c. rozpatruj ą ca reklamacj ę niezw ł ocznie powiadamia Abonenta. § 3. Reklamacja powinna zawiera ć : 1) imi ę i nazwisko, firm ę albo nazw ę oraz adres zamieszkania albo siedziby Abonenta, 2) okre ś lenie przedmiotu reklamacji oraz reklamowanego okresu, 3) przedstawienie okoliczno ś ci uzasadniaj ą cych reklamacj ę , 4) numer bilingowy wskazany na fakturze VAT lub adres miejsca instalacji, 5) dat ę zawarcia umowy i termin rozpocz ę cia ś wiadczenia us ł ugi – w przypadku reklamacji dotycz ą cej opó ź nienia okre ś lonego w Umowie terminu rozpocz ę cia ś wiadczenia Us ł ugi. 6) Wysoko ść zwrotu uiszczonych miesi ę cznych op ł at abonamentowych lub wyp ł aty kar umownych – w przypadku żą dania ich wyp ł at, 7) Numer konta bankowego lub adres w ł a ś ciwy do wyp ł aty kwot podlegaj ą cych zwrotowi lub wyp ł at kar umownych – w przypadku, o którym mowa w pkt 6, 8) Podpis Abonenta – w przypadku reklamacji z ł o ż onej w formie pisemnej. § 4. Za dzie ń z ł o ż enia reklamacji przyjmuje si ę dat ę wp ł ywu reklamacji do Komórki organizacyjnej. § 5. Reklamacja mo ż e zosta ć z ł o ż ona w ka ż dej Komórce organizacyjnej. § 6. Abonent mo ż e z ł o ż y ć reklamacj ę pisemnie, telefonicznie pod numerem 600 – 314 – 400 lub (032) 277 – 55 – 85/86, ustnie do protoko ł u sporz ą dzonego w komórce organizacyjnej Bater s.c. § 7. W przypadku z ł o ż enia reklamacji pisemnie lub ustnie do protoko ł u w komórce, o której mowa w ust. 1, pracownik Bater s.c. przyjmuj ą cy reklamacj ę niezw ł ocznie potwierdza jej przyj ę cie w formie pisemnej. § 8. W przypadku z ł o ż enia reklamacji pisemnie lub telefonicznie pod numerem 600 – 314 – 400 lub (032) 277 – 55 – 85/86, Bater s.c. w terminie 14 dni od dnia z ł o ż enia reklamacji, potwierdza jej przyj ę cie w formie pisemnej, chyba ż e udzieli odpowiedzi na reklamacj ę w terminie 14 dni od daty jej z ł o ż enia. W potwierdzeniu Bater s.c. okre ś la nazw ę , adres i numer telefonu Komórki organizacyjnej rozpatruj ą cej reklamacj ę . § 9. W przypadku, gdy z ł o ż ona reklamacja nie zawiera wszystkich niezb ę dnych elementów okre ś lonych w Regulaminie, za wyj ą tkiem § 3 pkt 6 Regulaminu, Bater s.c. niezw ł ocznie 3 informuje Abonenta o konieczno ś ci jej uzupe ł nienia wzywaj ą c jednocze ś nie Abonenta do uzupe ł nienia braków w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. O bezskutecznym up ł ywie ww. terminu reklamacj ę pozostawia si ę bez rozpoznania. § 10 [W] wezwaniu Bater s.c. wskazuje konieczny zakres uzupe ł nienia reklamacji oraz pouczenie, i ż nieuzupe ł nienie reklamacji w 7 dniowym terminie spowoduje pozostawienie reklamacji bez rozpoznania. § 11. Zg ł oszenie przez Abonenta reklamacji nie zwalnia Abonenta z obowi ą zku uregulowania faktur VAT we wskazanym terminie. § 12. W przypadku uwzgl ę dnienia reklamacji dotycz ą cej wysoko ś ci op ł at, Bater s.c. wystawia faktur ę koryguj ą c ą . Kwoty przys ł uguj ą ce Abonentowi w zwi ą zku z uwzgl ę dnieniem reklamacji w pierwszej kolejno ś ci zostan ą zaliczone na poczet zad ł u ż enia Abonenta wobec Bater s.c., a w przypadku braku zad ł u ż enia, zgodnie z wnioskiem Abonenta wy ż ej wymienione kwoty zwracane s ą przekazem pocztowym lub przelewem na wskazany przez niego rachunek bankowy albo zaliczone na poczet przysz ł ych nale ż no ś ci. § 13. Komórka organizacyjna rozpatruj ą ca reklamacj ę jest obowi ą zana zbada ć wyczerpuj ą co okoliczno ś ci faktyczne i prawne sprawy. § 14. Przy rozpatrywaniu reklamacji stosownie do jej przedmiotu Komórka organizacyjna rozpatruj ą ca reklamacj ę zobowi ą zana jest uwzgl ę dni ć : 1) prowadzon ą przez siebie ewidencj ę i posiadan ą dokumentacj ę , 2) dokumenty i inne dowody przedstawione przez reklamuj ą cego, 3) wyniki post ę powania wyja ś niaj ą cego przeprowadzonego przez w ł a ś ciwe s ł u ż by Bater s.c., 4) badania techniczne i obserwacje urz ą dze ń telekomunikacyjnych w sposób przewidziany dla Us ł ugi. § 15. Komórka organizacyjna rozpatruj ą ca reklamacj ę udziela w formie pisemnej odpowiedzi na reklamacj ę w terminie 30 dni od dnia jej z ł o ż enia. § 16. Odpowied ź na reklamacj ę powinna zawiera ć : 1) nazw ę Komórki organizacyjnej rozpatruj ą cej reklamacj ę , 2) powo ł anie podstawy prawnej, 3) rozstrzygni ę cie o uznaniu lub odmowie uznania reklamacji, 4) w przypadku przyznania zwrotu miesi ę cznych op ł at abonamentowych lub kar umownych – okre ś lenie wysoko ś ci kwoty i terminu jej wyp ł aty, 5) pouczenie o wyczerpaniu drogi post ę powania reklamacyjnego i prawie dochodzenia roszcze ń w post ę powaniu s ą dowym, a w przypadku gdy reklamuj ą cym jest Abonent b ę d ą cy osob ą fizyczn ą , który zawar ł Umow ę w celu bezpo ś rednio niezwi ą zanym z prowadzon ą przez siebie dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą lub wykonywaniem zawodu, a tak ż e o prawie dochodzenia roszcze ń przed sta ł ym polubownym s ą dem konsumenckim dzia ł aj ą cym przy Prezesie Regulacji Telekomunikacji i Poczty lub przez Prezesem Urz ę du Regulacji Telekomunikacji i Poczty w ramach post ę powania mediacyjnego, 6) podpis upowa ż nionego pracownika reprezentuj ą cego Bater s.c., z podaniem zajmowanego przez niego stanowiska. § 17. W przypadku, gdy z ł o ż ona reklamacja nie zosta ł a uznana w ca ł o ś ci lub w cz ęś ci, odpowied ź na reklamacj ę powinna zawiera ć uzasadnienie faktyczne i prawne oraz zosta ć dor ę czona Abonentowi przesy ł k ą polecon ą ”. W pi ś mie z dnia 01. 10. 2007r. (dowód: karta nr 56) przedsi ę biorcy wskazali, ż e regulamin w wersji z 26. 09. 2007r. zosta ł wprowadzony w ż ycie, co udokumentowano przesy ł aj ą c trzy umowy faktycznie zawarte z konsumentami z jego wykorzystaniem (dowód: karty nr 57 – 62). Ponadto przedsi ę biorcy wskazali, i ż chc ą w terminie dwóch miesi ę cy poinformowa ć konsumentów b ę d ą cych ich aktualnymi klientami w drodze elektronicznej o planowanych 4 zmianach (dowód: karta nr 56). Okoliczno ść podj ę cia ewentualnych czynno ś ci w tym zakresie nie zosta ł a udokumentowana. Przedsi ę biorcy udokumentowali osi ą gni ę te przez nich przychody przekazuj ą c zeznania podatkowe o wysoko ś ci osi ą gni ę tego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2006r. (dowód: karty nr 37 – 40). Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co nast ę puje: I. Do umów o ś wiadczenie us ł ug teleinformatycznych w zakresie dost ę pu do internetu stosuje si ę przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm., zwanej dalej tak ż e Kc), ustawy Prawo telekomunikacyjne i rozporz ą dzenia Ministra Infrastruktury z dnia 1 pa ź dziernika 2004r. w sprawie trybu post ę powania reklamacyjnego oraz warunków, jakim powinna odpowiada ć reklamacja us ł ugi telekomunikacyjnej (Dz. U. Nr 226, poz. 2291, zwanego dalej tak ż e rozporz ą dzeniem w sprawie sk ł adania reklamacji). Postanowienia umów ww. rodzaju nie mog ą zawiera ć postanowie ń sprzecznych z przywo ł anymi aktami prawnymi, a jednocze ś nie powinny zawiera ć wszystkie elementy wymagane ustaw ą , tj. musz ą zawiera ć nale ż yty zakres informacji, do przekazania których przedsi ę biorcy s ą zobowi ą zani z mocy prawa. Zachowania przedsi ę biorców sprzeczne z regulacjami wskazanych aktów prawnych s ą kwalifikowane jako bezprawne, je ś li godz ą w zbiorowe interesy konsumentów mog ą zosta ć uznane za praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów, o jakich mowa w art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Dla stwierdzenia naruszenia przywo ł anego powy ż ej przepisu prawa musz ą kumulatywnie zosta ć spe ł nione nast ę puj ą ce przes ł anki: - okre ś lone zachowanie przedsi ę biorcy musi by ć bezprawne, - zachowanie to musi godzi ć w zbiorowe interesy konsumentów. Zachowanie nale ż y oceni ć jako bezprawne, gdy przedsi ę biorcy podejmuj ą dzia ł ania sprzeczne z ustaw ą lub nie wykonuj ą obowi ą zków, które na nich ci ążą . Przyk ł ad takiego zachowania mo ż e stanowi ć niedope ł nianie obowi ą zków informacyjnych spoczywaj ą cych na przedsi ę biorcach z mocy ustaw szczególnych. Druga z przes ł anek jest spe ł niona, gdy dane dzia ł anie lub zaniechanie godzi w interesy konsumentów, jako zbiorowo ś ci. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów chroni interesy ogó ł u konsumentów, interesy nieograniczonej liczby podmiotów, których nie da si ę zidentyfikowa ć , interesy konsumentów, jako zjawiska o charakterze instytucjonalnym, zbiorowym. Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ustawa ta okre ś la warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Dzia ł ania oparte na przepisach niniejszej ustawy s ą zatem podejmowane w interesie publicznym, w celu ochrony interesów zbiorowo ś ci, a nie wprost poszczególnych uczestników rynku. Naruszenie interesu publicznego stanowi bezwzgl ę dny warunek do uznania kompetencji Prezesa Urz ę du do rozstrzygni ę cia okre ś lonej sprawy. Interes publiczny zostaje naruszony wówczas, gdy oceniane dzia ł ania godz ą w interesy ogólnospo ł eczne i dotykaj ą szerokiego kr ę gu uczestników rynku i poprzez to powoduj ą zaburzenia w jego prawid ł owym funkcjonowaniu. Uwzgl ę dniaj ą c charakter praktyk opisanych w niniejszej decyzji nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e w rozwa ż anej sprawie przes ł anka naruszenia interesu publicznoprawnego sformu ł owana w art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zosta ł a spe ł niona, co przes ą dzi ł o o tym, ż e Prezes Urz ę du posiada kompetencj ę do prowadzenia dzia ł a ń w niniejszej sprawie i wydania tej decyzji. Badane praktyki przedsi ę biorców, które opisano szczegó ł owo poni ż ej, godz ą w interesy nie tylko poszczególnych osób, ale przede wszystkim w interesy ogó ł u 5 konsumentów, ca ł ej ich zbiorowo ś ci. Niekorzystne skutki prowadzonych przez przedsi ę biorców dzia ł a ń maj ą wp ł yw na grup ę konsumentów, którzy zawarli z nimi umowy. Stanowi ą one zagro ż enie tak ż e dla wszystkich tych konsumentów, którzy potencjalnie mog ą sta ć si ę ich kontrahentami. Zachowania przedsi ę biorców oddzia ł uj ą lub mog ą oddzia ł ywa ć na nieoznaczon ą grup ę osób, której sk ł ad ulega systematycznym zmianom. Potencjalnie ka ż dy mo ż e bowiem zawrze ć umow ę dotycz ą c ą ś wiadczenia us ł ug z zakresu dost ę pu do internetu, co nara ż a szerok ą rzesz ę podmiotów na niekorzystne konsekwencje wymierzonych przeciwko nim praktyk. Doda ć nale ż y, ż e zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ustawa ta reguluje zasady i tryb przeciwdzia ł ania praktykom naruszaj ą cym zbiorowe interesy konsumentów, je ż eli praktyki te wywo ł uj ą lub mog ą wywo ł ywa ć skutki na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Dla stwierdzenia, ż e dana praktyka godzi w zbiorowe interesy konsumentów wystarczaj ą ce jest wi ę c wykazanie, ż e potencjalnie istnia ł o zagro ż enie naruszenia interesów w skutek np. braku nale ż ytej informacji. Zagadnienie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów nie b ę dzie oddzielnie poruszane przy poszczególnych praktykach wymienionych w punktach I 1 – 3 przedmiotowej decyzji, gdy ż w przypadku wszystkich praktyk kwestia ta kszta ł tuje si ę identycznie, co uzasadnia odniesienie si ę do niniejszego problemu łą cznie w tym miejscu. We wszystkich przypadkach rozwa ż ane zachowania przedsi ę biorców wywiera ł y wp ł yw na zbiorowe interesy konsumentów. 1. Pierwsza z praktyk, których dotyczy niniejsza decyzja polega na niedope ł nianiu obowi ą zku informacyjnego w zakresie okre ś lania w umowach o ś wiadczenie us ł ug telekomunikacyjnych kar umownych nale ż nych w przypadku niewykonania lub nienale ż ytego wykonania us ł ugi telekomunikacyjnej. Obowi ą zek taki wynika z art. 56 ust. 3 pkt 6 Prawa telekomunikacyjnego. Brak stosownych informacji w niniejszym zakresie powoduje, ż e konsumenci nie maj ą ś wiadomo ś ci kwot jakiej wysoko ś ci mog ą domaga ć si ę w przypadku niewykonania lub nienale ż ytego wykonania umowy od przedsi ę biorców. W prawdzie zgodnie z art. 104 Prawa telekomunikacyjnego zakres odpowiedzialno ś ci przedsi ę biorców telekomunikacyjnych kszta ł tuj ą przepisy Kodeksu cywilnego, a zatem nie powinna ona zasadniczo doznawa ć ogranicze ń , zw ł aszcza w kontaktach z konsumentami, to mo ż liwe jest pogodzenie obu kwestii. Przedsi ę biorcy mog ą okre ś li ć kary umowne, które po zaistnieniu okre ś lonych okoliczno ś ci b ę d ą konsumentom nale ż ne, co u ł atwi i przyspieszy tryb dochodzenia roszcze ń i wzajemnych rozlicze ń , a jednocze ś nie mog ą przyzna ć konsumentom prawo dochodzenia roszcze ń uzupe ł niaj ą cych, z czego b ę dzie mo ż na skorzysta ć w sytuacji, gdy wysoko ść faktycznej szkody b ę dzie przewy ż sza ć wysoko ść zastrze ż onej kary umownej. W niniejszej sprawie brak by ł o stosownych regulacji w tym zakresie zarówno w samych umowach, jak i w regulaminie. Po wszcz ę ciu przedmiotowego post ę powania przedsi ę biorcy dokonali w stosowanym przez nich regulaminie modyfikacji. W art. 1 § 4 i 5 zastrze ż ono, ż e za ka ż d ą dob ę przerwy w ś wiadczeniu us ł ugi abonentowi przys ł uguje zwrot 1/30 miesi ę cznej op ł aty abonamentowej, je ż eli przerwa nie nast ą pi ł a z winy u ż ytkownika oraz, ż e przedsi ę biorcy nie ponosz ą odpowiedzialno ś ci odszkodowawczej za przerwy w ś wiadczeniu us ł ugi. Przedstawionej regulacji w ż adnym razie nie mo ż na by ł o uzna ć za prawid ł ow ą . Pismem z dnia 26. 09. 2007r. przedsi ę biorcy poinformowali jednak o dalszych zmianach, w konsekwencji których w regulaminie zawarto zapis o brzmieniu: „Bater S.C. ponosi odpowiedzialno ść odszkodowawcz ą za przerwy w ś wiadczeniu us ł ugi zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6. 07. 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm). Tre ść ustawy dost ę pna pod adresem http://ks.sejm.gov.pl/proc4/ustawy/2637_u.htm ”. Tak ż e i ta regulacja nie odpowiada wymogom okre ś lonym w art. 56 ust. 3 pkt 6 Prawa telekomunikacyjnego. Podawane w niej informacje nie s ą wyczerpuj ą ce. Nie jest wystarczaj ą ce wskazanie aktu prawnego, który okre ś lone kwestie normuje, podczas gdy istnieje wymóg podania w umowie tre ś ci obowi ą zuj ą cych norm. Wa ż ne jest te ż to, aby 6 zapisane w umowie normy by ł y zgodne z aktualnie obowi ą zuj ą cymi przepisami prawa, w szczególno ś ci z art. 104 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego i przepisami Kodeksu cywilnego dotycz ą cymi odpowiedzialno ś ci za niewykonanie lub nienale ż yte wykonanie umowy. Ponadto zmodyfikowane postanowienia powinny by ć wprowadzane do nowych i ju ż obowi ą zuj ą cych umów w trybie zgodnym z zasadami wynikaj ą cymi z wy ż ej przywo ł anych aktów prawnych, czyli konsumenci powinni w odpowiednim terminie zosta ć o zmianach nale ż ycie poinformowani, powinni otrzyma ć na pi ś mie dokument obejmuj ą cy zmieniane regulacje oraz powinni mie ć mo ż liwo ść rezygnacji z us ł ug w przypadku braku akceptacji zmian. W zwi ą zku z tym nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e zakres zaproponowanych przez przedsi ę biorców zmian jest niewystarczaj ą cy. Powinni oni zmodyfikowa ć stosowany przez nich regulamin oraz doprowadzi ć do zmiany umów ju ż obowi ą zuj ą cych. W ś wietle przytoczonych okoliczno ś ci nale ż a ł o wi ę c stwierdzi ć , ż e w rozwa ż anym przypadku przedsi ę biorcy dopu ś cili si ę naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz, ż e nie zaprzestali stosowania ww. bezprawnej praktyki, wobec czego nale ż a ł o nakaza ć zaniechanie jej stosowania. 2. Drugi z postawionych przedsi ę biorcom zarzutów dotyczy niedope ł nienia obowi ą zku informacyjnego w zakresie zamieszczania w umowach o ś wiadczenie us ł ug telekomunikacyjnych regulacji na temat trybu reklamacyjnego obowi ą zuj ą cego na wypadek stwierdzenia przez konsumenta niew ł a ś ciwego wykonania umowy. Ani umowy, ani te ż regulamin b ę d ą cy za łą cznikiem do nich, nie zawiera ł y opisu takiego post ę powania (dowód: karty nr 17-24). Przedsi ę biorcy stosowali przedmiotow ą praktyk ę pomimo wynikaj ą cego z art. 56 ust. 3 pkt 7 Prawa telekomunikacyjnego obowi ą zku zamieszczania danych na temat trybu reklamacyjnego w umowach. Na ł o ż enie na przedsi ę biorców obowi ą zku podawania w umowach pe ł nych i nie wprowadzaj ą cych w b łą d informacji o trybie reklamacyjnym s ł u ż y zapewnieniu konsumentom ź ród ł a wiedzy na temat przys ł uguj ą cych im uprawnie ń , spoczywaj ą cych na nich obowi ą zków, które powinni dope ł ni ć , aby z ł o ż y ć prawnie skuteczn ą reklamacj ę , a tak ż e odpowiadaj ą cych im obowi ą zków i praw dostawców us ł ug. Nie dostosowuj ą c si ę do nakazu p ł yn ą cego z art. 56 ust. 3 pkt 7 Prawa telekomunikacyjnego przedsi ę biorcy pozbawiaj ą konsumentów wiedzy koniecznej do ich prawid ł owego, ś wiadomego i czynnego uczestniczenia w rynku, czym przyczyniaj ą si ę do pogorszenia, os ł abienia ich sytuacji, a tym samym godz ą w ich interesy. Na gruncie poczynionych ustale ń nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e przedsi ę biorcy naruszyli ww. obowi ą zek wynikaj ą cy z art. 56 ust. 3 pkt 7 Prawa telekomunikacyjnego, czym naruszyli zbiorowe interesy konsumentów, a zatem stosowali praktyk ę zakazan ą na mocy art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów polegaj ą c ą na naruszaniu obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. W toku niniejszego post ę powania przedsi ę biorcy opracowali nowy regulamin, który w art. 2 § 10 i 11 stanowi, ż e abonenci mog ą sk ł ada ć reklamacje z tytu ł u niewykonania lub nienale ż ytego wykonania us ł ugi oraz z tytu ł u b łę dnych danych znajduj ą cych si ę na fakturze VAT (dowód: karty nr 28 – 30). Wprowadzenie powy ż szych informacji do umów z konsumentami nie mog ł o doprowadzi ć do spe ł nienia obowi ą zku wynikaj ą cego z art. 56 ust. 3 pkt 7 Prawa telekomunikacyjnego. Z przedmiotowych unormowa ń nie wynika bowiem, jaki jest tryb sk ł adania reklamacji, a jedynie w jakich okoliczno ś ciach z ł o ż enie jej jest uzasadnione. Pismem z dnia 26. 09. 2007r. (dowód: karta nr 33) przedsi ę biorcy poinformowali o wprowadzeniu w tym terminie kolejnej zmiany polegaj ą cej na uzupe ł nieniu zapisów regulaminu. W ramach podj ę tych dzia ł a ń przedsi ę biorcy poszerzyli regulacj ę regulaminow ą o art. 3, którego tre ść przytoczono w niniejszej decyzji na stronach 3 – 4. W art. 3 zawarto opis obowi ą zuj ą cego u przedsi ę biorców trybu reklamacyjnego. Zasadniczo jego tre ść jest zgodna z przepisami rozporz ą dzenia w sprawie sk ł adania reklamacji, z tym ż e 7 nale ż y zwróci ć uwag ę , ż e w miejsce informacji o Prezesie przywo ł anego Urz ę du Regulacji Telekomunikacji i Poczty nale ż y wskaza ć Prezesa Urz ę du Komunikacji Elektronicznej. Zastrze ż enia budzi równie ż okre ś lony przez przedsi ę biorców tryb wprowadzania zmian. Zastrzegli oni, ż e prze ś l ą konsumentom stosowne informacje drog ą elektroniczn ą , lecz nie udokumentowali faktu przes ł ania konsumentom informacji i zmienionych regulacji przynajmniej w tym trybie. Zastrzec jednak trzeba, ż e stosownie do art. 59 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego dostawca us ł ug telekomunikacyjnych powiadamia abonenta o ka ż dej zmianie z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego. Zgodnie z art. 384 1 w zw. z art. 384 Kc zmieniony regulamin powinien by ć konsumentowi dor ę czony. W zwi ą zku z tym, ż e art. 56 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego stawia wymóg zachowania formy pisemnej umów o ś wiadczenie us ł ug telekomunikacyjnych, nie mo ż na przyj ąć za wystarczaj ą ce przes ł anie zmienionych regulacji drog ą elektroniczn ą , lecz konieczne jest ich dor ę czenie w formie pisemnej. W tych okoliczno ś ciach sprawy nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e przedsi ę biorcy dopu ś cili si ę naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz nakaza ć zaniechania stosowania bezprawnej praktyki opisanej w tym punkcie decyzji. 3. Kolejny z zarzutów rozwa ż anych w ramach niniejszego post ę powania dotyczy niedope ł nienia przez przedsi ę biorców obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji w wyniku nie zamieszczania w umowach o ś wiadczenie us ł ug z zakresu dost ę pu do internetu informacji na temat mo ż liwo ś ci rozwi ą zania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygni ę cie s ą du polubownego. Obowi ą zek taki spoczywa na przedsi ę biorcach zawieraj ą cych umowy o ś wiadczenie us ł ug telekomunikacyjnych na mocy art. 56 ust. 3 pkt 8 Prawa telekomunikacyjnego. Pozbawienie konsumentów wiedzy na temat przys ł uguj ą cych im uprawnie ń powoduje faktyczne ograniczenie mo ż liwo ś ci podj ę cia przez nich dzia ł a ń w okre ś lonym trybie. Konsumenci nie maj ą c ś wiadomo ś ci tego, ż e spory powsta ł e na tle umów telekomunikacyjnych mog ą by ć rozstrzygane w drodze polubownej, bez konieczno ś ci udawania si ę do s ą du powszechnego, najprawdopodobniej nie skorzystaj ą z przewidzianych prawem instrumentów. Badane umowy zawierane przez przedsi ę biorców, jak i regulaminy b ę d ą ce za łą cznikami do nich, nie zawiera ł y ż adnych wskazówek w niniejszym zakresie. W zwi ą zku z tym nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e przedsi ę biorcy dopu ś cili si ę naruszenia art. 56 ust. 3 pkt 8 Prawa telekomunikacyjnego. W ś wietle przedstawionych okoliczno ś ci nale ż a ł o tak ż e stwierdzi ć naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku niniejszego post ę powania w pismach kierowanych do Prezesa Urz ę du przedsi ę biorcy wskazali, ż e dokonali zmian w stosowanym przez nich regulaminie. Ż adna z modyfikacji nie doprowadzi ł a jednak do poszerzenia regulaminu o informacje na temat mo ż liwo ś ci rozstrzygni ę cia ewentualnego sporu w drodze mediacji lub przed s ą dem polubownym. W prawdzie regulamin w najnowszej wersji zawiera w art. 3 § 16 pkt 5 pewn ą wskazówk ę dotycz ą c ą mo ż liwo ś ci rozwi ą zania ewentualnego sporu w ww. trybach, to nie jest to regulacja w ł a ś ciwa. Przede wszystkim jest ona zamieszczona we fragmencie mówi ą cym o tym, jakie elementy powinna zawiera ć odpowied ź na reklamacj ę , a zatem wspomniane zagadnienia dotycz ą w zasadzie kwestii pobocznych. Równocze ś nie nale ż y zwa ż y ć , ż e z regulacji tej wynika, ż e mediacja, jak i polubowne s ą dy s ą prowadzone przy Prezesie Urz ę du Regulacji Telekomunikacji i Poczty. Obecnie urz ą d taki nie istnieje, natomiast zgodnie z art. 109 Prawa telekomunikacyjnego post ę powanie mediacyjne prowadzi Prezes Urz ę du Komunikacji Elektronicznej, za ś sta ł e polubowne s ą dy konsumenckie dzia ł aj ą przy Prezesie ww. Urz ę du. W ś wietle przedstawionych okoliczno ś ci nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e przedsi ę biorcy dopu ś cili si ę naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz nakaza ć im zaniechanie stosowania niniejszej bezprawnej praktyki. Zaznaczy ć trzeba, ż e do 8 zaniechania nale ż y doprowadzi ć w trybie zgodnym z art. 59 Prawa telekomunikacyjnego i art. 384 1 w zw. z art. 384 Kc, przy uwzgl ę dnieniu art. 56 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego. II. Zgodnie z art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urz ę du mo ż e skorzysta ć z uprawnienia do na ł o ż enia na przedsi ę biorc ę stosuj ą cego praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów kary pieni ęż nej w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary. Kara taka mo ż e by ć na ł o ż ona bez wzgl ę du na to, czy przedsi ę biorca dopu ś ci ł si ę naruszenia celowo, czy te ż nieumy ś lnie. Stosownie do art. 111 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przy ustalaniu wysoko ś ci kar pieni ęż nych, w tym kar okre ś lonych w art. 106 tej ustawy, nale ż y uwzgl ę dni ć w szczególno ś ci okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci naruszenia przepisów ustawy, a tak ż e uprzednie naruszenie przepisów ustawy. W punktach I 1 – 3 niniejszej decyzji stwierdzono stosowanie przez przedsi ę biorców trzech praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów opisanych szczegó ł owo powy ż ej. Praktyki te polegaj ą na niedope ł nianiu obowi ą zków informacyjnych. Fakt, ż e wy ż ej opisane praktyki s ą zwi ą zane ze stosowaniem wzorców umowy, którymi przedsi ę biorcy pos ł uguj ą si ę przy zawieraniu umów wskazuje na ustalony i d ł ugotrwa ł y charakter ocenianych zachowa ń . Przywo ł ane okoliczno ś ci uzasadniaj ą na ł o ż enie na przedsi ę biorców kary pieni ęż nej. Przychód osi ą gni ę ty przez przedsi ę biorców w 2006r. ustalono na podstawie z ł o ż onych przez nich dokumentów zawieraj ą cych informacje na ten temat (dowód: karty nr 37 - 40). Przy ustalaniu wysoko ś ci kary Prezes Urz ę du wzi ął pod uwag ę okoliczno ść , ż e przedsi ę biorcy dopu ś cili si ę naruszenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów po raz pierwszy. Nale ż y zauwa ż y ć , ż e przedsi ę biorcy prowadz ą dzia ł alno ść o wymiarze lokalnym. Na wymiar kary wp ł yn ęł a te ż okoliczno ść , ż e w zakresie opisanym w punkcie I niniejszej decyzji podj ę li oni dzia ł ania maj ą ce na celu usuni ę cie uchybie ń . Pomimo, i ż starania te nie spowodowa ł y zaniechania stosowania niezgodnych z prawem praktyk, nie doprowadzi ł y do ca ł kowitego ich wyeliminowania, to nale ż y je poczyta ć jako przejaw woli dostosowania si ę do obowi ą zuj ą cych wymogów prawnych, co nale ż y uzna ć za okoliczno ść ł agodz ą c ą . Kara nak ł adana przez Prezesa Urz ę du na przedsi ę biorców, którzy dopu ś cili si ę stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów s ł u ż y podkre ś leniu naganno ś ci ocenianego zachowania. Przedsi ę biorcy, jako podmioty o wieloletnim do ś wiadczeniu, powinni wiedzie ć , ż e okre ś laj ą c warunki umowne nie mog ą stosowa ć praktyk godz ą cych w interesy s ł abszych uczestników rynku, jakimi s ą konsumenci. Decyduj ą c o na ł o ż eniu kary i jej wysoko ś ci wzi ę to pod uwag ę wszystkie ww. okoliczno ś ci, jak i mo ż liwo ś ci finansowe przedsi ę biorców. Orzeczona kara powinna stanowi ć dolegliwo ść dla uczestników niniejszego post ę powania, tak aby jej na ł o ż enie skutkowa ł o w przysz ł o ś ci zapobie ż eniem zaistnienia podobnych sytuacji. Z drugiej strony nale ż y te ż podkre ś li ć wymiar edukacyjny i wychowawczy zastosowanego ś rodka oraz wyrazi ć nadziej ę , ż e odniesie on spodziewany skutek na przysz ł o ść . Poza wymiarem indywidualnym kary, nale ż y zwróci ć uwag ę na jej wymiar ogólny, funkcj ę odstraszaj ą c ą i wychowawcz ą w stosunku do innych uczestników rynku. W ś wietle powy ż szych okoliczno ś ci wysoko ść kary ustalono na poziomie 2 000 z ł (s ł ownie: dwóch tysi ę cy z ł otych). W ocenie Prezesa Urz ę du kara wymierzona w tej wysoko ś ci jest adekwatna do stopnia naruszenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Prezes Urz ę du, kieruj ą c si ę potrzeb ą zdecydowanego przeciwdzia ł ania stosowaniu praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów uzna ł , ż e orzeczona kara powinna stanowi ć dolegliwo ść dla uczestników niniejszego post ę powania. W tym przypadku kara powinna spe ł ni ć jednak przede wszystkim funkcj ę prewencyjn ą i wychowawcz ą , tak aby zapobiec w 9 przysz ł o ś ci naruszeniom przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Wobec powy ż szego orzeczono jak w punkcie II sentencji. III. Zgodnie z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urz ę du rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które mo ż e by ć zamieszczone w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie. W my ś l art. 77 ust. 1 tej ustawy, je ż eli w wyniku post ę powania Prezes Urz ę du stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy, przedsi ę biorca, który dopu ś ci ł si ę tego naruszenia, jest obowi ą zany ponie ść koszty post ę powania. Niniejsze post ę powanie w sprawie stosowania przez przedsi ę biorców praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów zosta ł o wszcz ę te z urz ę du, a w jego wyniku Prezes Urz ę du w punkcie I 1 – 3 sentencji decyzji stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kosztami niniejszego post ę powania s ą wydatki zwi ą zane z korespondencj ą prowadzon ą przez Prezesa Urz ę du z przedsi ę biorcami. W zwi ą zku z powy ż szym postanowiono obci ąż y ć ww. przedsi ę biorców solidarnie kosztami post ę powania w wysoko ś ci 37 z ł (s ł ownie: trzydziestu siedmiu z ł otych). Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Koszty niniejszego post ę powania przedsi ę biorca obowi ą zany jest wp ł aci ć na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Stosownie do tre ś ci art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od daty jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach Na postanowienie zawarte w punkcie III niniejszej decyzji, na podstawie art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z 479 28 § 1 pkt 2 k.p.c. przys ł uguje za ż alenie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia dor ę czenia. DYREKTOR DELEGATURY URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH Alicja Kral 10