RKT-29/2009

1 DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dnia 07. 10. 2009r. RKT – 61 – 12/09/AD DECYZJA Nr RKT - 29 / 2009 Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 z późn. zm.), § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 134, poz. 939) i § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 107, poz. 887), - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko „Centrum Handlowo – Dystrybucyjnemu RT Projekt” Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie: I. Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów praktykę stosowaną przez „Centrum Handlowo – Dystrybucyjne RT Projekt” Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, polegającą na niedopełnianiu obowiązku udzielania rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez nie zamieszczanie w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o terminie i sposobie dostawy zamówionego towaru, co jest niezgodne z art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt. 5 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 z późn. zm.), a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i nakazuje się zaniechanie jej stosowania ; II. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za naruszające zbiorowe interesy konsumentów praktyki stosowane przez „Centrum Handlowo – Dystrybucyjne RT Projekt” Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, polegające na: 1. niedopełnianiu obowiązku udzielania rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez nieinformowanie konsumentów, najpóźniej w chwili złożenia im propozycji zawarcia umowy, o wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego i numerze, pod którym przedsiębiorca figuruje, co jest niezgodne z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 z późn. zm.), a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 29. 04. 2009r. ; 2 2. niedopełnianiu obowiązku udzielania rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez nie zamieszczanie w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o: - organie, który zarejestrował jego działalność i numerze, pod jakim to nastąpiło, - prawie odstąpienia od umowy zawartej na odległość w terminie dziesięciu dni oraz o ustawowych wyjątkach od tego prawa, - miejscu i sposobie składania reklamacji, co jest niezgodne z art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 1, 6 i 10 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 z późn. zm.), a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 22. 06. 2009r. ; 3. stosowaniu w regulaminie postanowienia o treści: „ W przypadku zamówień na kwotę powyżej 5.000,00 zł lub zamówień na towary mało popularne, zamówienie zostanie zrealizowane po wpłacie zaliczki w wysokości 20% ceny produktu ”, które jest niezgodne z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 z późn. zm.), a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 29. 04. 2009r. ; 4.stosowaniu postanowienia wzorca umowy, które zostało wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.), którego treść jest następująca: „ Specyfikacje produktów zamieszczone na www.hipermarket.pl pochodzą od producentów, zaś Sprzedawca nie odpowiada za ewentualne błędy w specyfikacjach ”, co jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 29. 04. 2009r. ; III. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nakłada się na „Centrum Handlowo – Dystrybucyjne RT Projekt” Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie karę pieniężną w wysokości: a. 9 798 zł (słownie: dziewięciu tysięcy siedmiuset dziewięćdziesięciu ośmiu złotych), płatną do budżetu państwa, z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w punkcie I sentencji niniejszej decyzji, b. 8 818 zł (słownie: osiem tysięcy osiemset osiemnaście złotych), płatną do budżetu państwa, z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w punkcie II 1 i 2 sentencji niniejszej decyzji, c. 6 173 zł (słownie: sześciu tysięcy stu siedemdziesięciu trzech złotych), płatną do budżetu państwa, z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w punkcie II 3 sentencji niniejszej decyzji, d. 3 527 zł (słownie: trzech tysięcy pięciuset dwudziestu siedmiu złotych), płatną do budżetu państwa, z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w punkcie II 4 sentencji niniejszej decyzji; 3 IV. Na podstawie art. 77 ust. 1 w związku z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów obciąża się „Centrum Handlowo – Dystrybucyjne RT Projekt” Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, kosztami opisanego na wstępie postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów oraz zobowiązuje się tego przedsiębiorcę do zwrotu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów kosztów postępowania w kwocie 25, 50 zł (słownie: dwudziestu pięciu złotych pięćdziesięciu groszy). Uzasadnienie W imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej także Prezesem Urzędu) przeprowadzono postępowanie wyjaśniające (RKT-405-02/08/AD) w sprawie działalności „Centrum Handlowo – Dystrybucyjnego RT Projekt” Sp. z o.o. w Warszawie (zwanej dalej także spółką lub przedsiębiorcą). W toku przedmiotowego postępowania ustalono, że ww. spółka zawiera z konsumentami umowy na odległość. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynikało, że przedsiębiorca może stosować praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów wskazane w pkt. I i II sentencji niniejszej decyzji. Z tego względu dnia 17. 04. 2009r. wszczęto z urzędu przedmiotowe postępowanie administracyjne. Prezes Urzędu ustalił następujący stan faktyczny: „Centrum Handlowo – Dystrybucyjne RT Projekt” Sp. z o.o. prowadzi od 2003r. działalność gospodarczą na podstawie wpisu do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem 0000164985 (dowód: karty nr 33 – 36). W ramach prowadzonej działalności gospodarczej spółka zawiera z konsumentami umowy sprzedaży na odległość, co jest dokonywane za pośrednictwem funkcjonującego pod adresem www.hipermarket.pl sklepu internetowego. Przedsiębiorca korzysta również z innych adresów, a mianowicie z adresu www.handlowecentrum.pl oraz www.sklep-rtv-agd.pl , które przekierowują klientów na stronę www.hipermarket.pl . Podstawowe informacje na temat spółki są zamieszczone na ww. stronie internetowej sklepu w zakładkach „kontakt”, „o firmie”, „pomoc” (dowód: karty nr 7 – 8). Analiza zawartych tam informacji, jak i informacji zamieszczonych w „Regulaminie” wykazała, że spółka nie podawała danych dotyczących jej wpisu do rejestru przedsiębiorców KRS pod numerem 0000164985 (dowód: karty nr 7 – 9, 12 - 15). Przy zawieraniu z konsumentami umów sprzedaży w ww. sklepie spółka posługuje się „Regulaminem” (dowód: karty nr 8 verte - 9, 12 – 15), w którym zostały określone zasady zawierania umów oraz postanowienia określające treść przyszłych umów. Zawarcie umowy sprzedaży zostaje potwierdzone w ten sposób, że spółka przesyła drogą elektroniczną informację o przyjęciu zamówienia do realizacji, a następnie wystawia fakturę VAT (dowód: karta nr 10), która jest dostarczana wraz z zamówionym towarem. Stosowany przez spółkę regulamin obejmował następujące postanowienia: - pkt III 7 „ W przypadku zamówień na kwotę powyżej 5.000,00 zł lub zamówień na towary mało popularne, zamówienie zostanie zrealizowane po wpłacie zaliczki w wysokości 20% ceny produktu ”, - pkt II 5 „ Specyfikacje produktów zamieszczone na www.hipermarket.pl pochodzą od producentów, zaś Sprzedawca nie odpowiada za ewentualne błędy w specyfikacjach ”. 4 Przedstawione przez przedsiębiorcę faktury VAT, będące jedynymi pisemnymi potwierdzeniami zawarcia umowy wystawianymi konsumentom po finalizacji transakcji, które są sporządzane po zawarciu umów, nie obejmowały danych dotyczących: - organu rejestrowego i numeru, pod jakim to nastąpiło, - terminu i sposobu dostawy zamówionego towaru, - prawa odstąpienia od umowy zawartej na odległość w terminie dziesięciu dni oraz ustawowych wyjątków od tego prawa, - miejsca i sposobu składania reklamacji (dowód: karty nr 16 – 17, 23 – 24, 27 – 28). W piśmie nadanym w urzędzie pocztowym dnia 29. 04. 2009r. (dowód: karty nr 39 – 40) spółka poinformowała, że dążąc do usunięcia ewentualnych uchybień uzupełniła informacje przekazywane o wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego i numerze, pod którym figuruje ona w tym rejestrze, co uczyniła wpisując odpowiednie dane do „Regulaminu”. Spółka oświadczyła też, że identyczne dane będzie w przyszłości zamieszczać w elektronicznych potwierdzeniach przyjęcia zamówienia oraz w fakturach VAT, jednakże w chwili przesłania Urzędowi odpowiedzi nie dysponowała ona jeszcze dokumentami potwierdzającymi przedmiotową okoliczność. W tym samym piśmie przedsiębiorca wskazał, że w potwierdzeniach przesyłanych konsumentom będą dodane także informacje o terminie i sposobie dostawy towaru zamówionego przez klienta, prawie odstąpienia od umowy zawartej na odległość i wyjątkach od tego prawa, miejscu i sposobie składania reklamacji. Spółka oświadczyła, że odstąpiła od stosowania w „Regulaminie” zakwestionowanych postanowień. Zmiany dokonane w treści „Regulaminu” nastąpiły z dniem 29. 04. 2009r. Spółka wskazała, że z tą samą datą dokonała także zmian w pozostałym zakresie, przy czym jak wspomniano wyżej, w tej dacie nie było możliwe przesłanie faktur VAT faktycznie wystawionych i zawierających szerszy niż pierwotnie zakres informacji. W związku z tym na tym etapie istniała możliwość zweryfikowania jedynie modyfikacji dotyczących „Regulaminu”. Analiza treści zmienionego „Regulaminu” (dowód: karty nr 56 – 58) wykazała, że spółka faktycznie wyeliminowała zakwestionowane postanowienia oraz dodała do treści tego dokumentu informację o jej wpisie przez odpowiedni sąd do KRS pod numerem 0000164985 w części, w której określono strony transakcji. W związku z wystosowanym do przedsiębiorcy wezwaniem do udokumentowania się do okoliczności oraz terminu wprowadzenia zmian w treści faktur VAT, w załączeniu do pisma z dnia 02. 07. 2009r. (dowód: karta nr 76) przedsiębiorca przesłał trzy faktury VAT z 22. 06. 2009r. (dowód: karty nr 78 – 80), w których były zamieszczone informacje na temat organu rejestrowego spółki i jej numeru wpisu do KRS, prawa odstąpienia od umowy zawartej na odległość w terminie dziesięciu dni oraz na temat istnienia ustawowych wyjątków od tego prawa, jak i na temat miejsca i sposobu składania reklamacji. Dokumenty te nie obejmowały jednak informacji na temat terminu i sposobu dostawy zamówionego towaru. W związku z tym, że zakres informacji, o jakie uzupełniono faktury VAT nie w pełni pokrywał się z zakresem zmian, o jakim spółka informowała w piśmie nadanym dnia 29. 04. 2009r., dnia 15. 07. 2009r. (dowód: karta nr 82) wystąpiono do spółki o wyjaśnienie niniejszej kwestii. W odpowiedzi na to spółka potwierdziła jednak jedynie, że przesyła ona faktury VAT konsumentom wraz z zamówionym towarem oraz odniosła się do faktu przesyłania potwierdzeń elektronicznych. W piśmie z dnia 22. 07. 2009r. (dowód: karty nr 83 – 84) spółka wyjaśniła, że w elektronicznej formie zapisywane jest zamówienie konsumenta i w takiej też formie przesyłane jest podsumowanie składanego przez konsumenta zamówienia, przy czym w niektórych przypadkach konieczne jest jeszcze potwierdzenie przez konsumenta tak utrwalonego zamówienia (dowód: karta nr 19). O ile w elektronicznych potwierdzeniach określano sposób dostawy, to brak w nich było terminu realizacji zamówień (dowód: karty nr 5 25, 29, 60, 69). Jedynie w jednym przypadku termin, do kiedy realizacja ma nastąpić był wskazany, jednakże wynikało to z poczynienia dodatkowych ustaleń pomiędzy przedsiębiorcą, a konsumentem (dowód: karta nr 18). Opisana sytuacja miała miejsce do dnia 21. 07. 2009r., na co wskazuje wysłane w tym dniu potwierdzenie elektroniczne tożsame pod względem zakresu zawartych w nim informacji z wcześniej wystawianymi (dowód: karta nr 87). W przedstawionym przez przedsiębiorcę potwierdzeniu elektronicznym z dnia 22. 07. 2009r. (dowód: karty nr 85 – 86) podano dane rejestrowe spółki, opisano zarówno zasady zwrotu towaru, jak i składania reklamacji oraz podano sposób oraz termin dostawy towaru. Spółka wyjaśniła jednocześnie, że czas realizacji zamówienia na dany towar jest podawany także na stronie internetowej sklepu przy każdym z produktów (dowód: karta nr 83). W załączeniu do pisma, które wpłynęło do Urzędu dnia 05. 05. 2009r., spółka przedstawiła informację o wysokości osiągniętego przez nią w 2008r. przychodu oraz dochodu (dowód: karta nr 41), z której wynika, że w okresie tym spółka uzyskała ogólny przychód w wysokości 19 816 055,50 zł (słownie: dziewiętnastu milionów ośmiuset szesnastu tysięcy pięćdziesięciu pięciu złotych pięćdziesięciu groszy). Jednocześnie spółka wyjaśniła, że określony przez nią przychód pochodzących z wyniku bilansowego odbiega nieznacznie od przychodu wykazanego w deklaracji CIT-8, co wynika z obowiązujących przepisów prawa. Przychód wykazany przez spółkę w CIT-8 kształtował się na poziomie 19 595 958,99 (słownie: dziewiętnastu milionów pięciuset dziewięćdziesięciu pięciu tysięcy dziewięciuset pięćdziesięciu ośmiu złotych dziewięćdziesięciu dziewięciu groszy, dowód: karta nr 44). Przychód ze sprzedaży internetowej wyniósł w 2008r. 2 546 282,91 zł (słownie: dwa miliony pięćset czterdzieści sześć tysięcy dwieście osiemdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt jeden groszy), co stanowi niecałe 13% przychodu. Prezes Urzędu zważył, co następuje: I - II Naruszenie interesu publicznego Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ochrona interesów przedsiębiorców i konsumentów podejmowana w ramach działań Prezesa Urzędu jest prowadzona w interesie publicznym. Działania oparte na przepisach niniejszej ustawy są zatem podejmowane w interesie publicznym, w celu ochrony interesów zbiorowości, a nie wprost poszczególnych, indywidualnych uczestników rynku. Naruszenie interesu publicznego stanowi bezwzględny warunek do uznania kompetencji Prezesa Urzędu do rozstrzygnięcia określonej sprawy. Interes publiczny zostaje naruszony wówczas, gdy oceniane działania godzą w interesy ogólnospołeczne i dotykają szerokiego kręgu uczestników rynku i poprzez to powodują zaburzenia w jego prawidłowym funkcjonowaniu. Do naruszenia interesu publicznego dochodzi, gdy skutki określonych działań mają charakter powszechny, dotykają wszystkich potencjalnych podmiotów na danym rynku 1 . Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie przedmiotowa przesłanka została spełniona, istniała możliwość poddania zachowania przedsiębiorcy dalszej ocenie pod kątem stosowania przez niego praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Na mocy art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Aby można było stwierdzić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów muszą kumulatywnie zostać spełnione następujące przesłanki: 1 Konrad Kohutek w: „Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz”, Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o., Warszawa 2008r., strona 47 6 - oceniane zachowanie musi być podejmowane przez podmiot będący przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, - praktyka godzi w zbiorowe interesy konsumentów, - praktyka jest bezprawna. Status przedsiębiorcy Zgodnie z art. 4 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez przedsiębiorcę rozumie się przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Z art. 4 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wynika, że przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, która we własnym imieniu wykonuje działalność gospodarczą. W rozważanym przypadku podmiot będący stroną postępowania bez wątpienia posiada status przedsiębiorcy, gdyż jest to spółka prawa handlowego prowadząca działalność gospodarczą na podstawie wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, a więc podmiot prawa odznaczający się wyodrębnieniem organizacyjnym i majątkowym, prowadzący we własnym imieniu działalność gospodarczą. Zachowania niniejszego podmiotu podlegają zatem kontroli dokonywanej na gruncie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie definiuje pojęcia zbiorowych interesów konsumentów, stąd przy ustalaniu jego treści należy odwołać się do orzecznictwa sądowego. Pojęcie zbiorowych interesów konsumentów zostało szeroko omówione przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10. 04. 2008r. (sygn. akt III SK 27/07). W uzasadnieniu Sąd Najwyższy podał, iż gramatyczna wykładnia tego pojęcia prowadzi do wniosku, że chodzi o zachowanie przedsiębiorcy, które godzi w interesy grupy osób stanowiących określony zbiór. Rezultaty tej wykładni modyfikuje zastrzeżenie, że nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma interesów indywidualnych. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że przy konstruowaniu pojęcia „ zbiorowego interesu konsumentów ” nie można opierać się tylko i wyłącznie na tym, czy oceniana praktyka przedsiębiorcy skierowana jest do „ nieoznaczonego z góry kręgu podmiotów ”. Wystarczające powinno być w jego ocenie ustalenie, że zachowanie przedsiębiorcy nie jest podejmowane w stosunku do zindywidualizowanych konsumentów, lecz względem członków danej grupy (określonego kręgu podmiotów), wyodrębnionych spośród ogółu konsumentów, za pomocą wspólnego dla nich kryterium. Sąd Najwyższy orzekł też, że „ praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów jest (...) takie zachowanie przedsiębiorcy, które podejmowane jest w warunkach wskazujących na powtarzalność zachowania w stosunku do indywidualnych konsumentów wchodzących w skład grupy, do której adresowane są zachowania przedsiębiorcy, w taki sposób, że potencjalnie ofiarą takiego zachowania może być każdy konsument będący klientem lub potencjalnym klientem przedsiębiorcy ”. Do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów jest konieczne, by działanie przedsiębiorcy zostało skierowane nie do konkretnego adresata, lecz do pewnego nieoznaczonego kręgu podmiotów. Działanie to jest zatem w stanie wywołać niekorzystne następstwa w odniesieniu do każdego z konsumentów i zagraża ono przynajmniej potencjalnie każdemu z członków zbiorowości konsumentów 2 . W rozważanym przypadku doszło do naruszenia interesu publicznego w sposób opisany w pkt. I i II niniejszej decyzji. Oceniane zachowania przedsiębiorcy dotyczyły szerokiego kręgu najsłabszych uczestników rynku, jakimi są konsumenci. Dotyczyły one wszystkich tych osób, które zawarły z nim umowy sprzedaży, jak i zagrażały interesom wszystkich jego 2 „Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów – Komentarz”, pod red. Cezarego Banasińskiego i Eugeniusza Piontka, Lexis Nexis Polska Sp. z o.o., Warszawa 2009r., Wydanie 1, str. 398 7 potencjalnych kontrahentów. Rozważane działania godziły więc w zbiorowe interesy konsumentów. Stanowiły one też zakazane prawem praktyki, gdyż były podejmowane w sposób powtarzalny. Bezprawność działań Kolejną przesłanką, która musi zostać spełniona, aby było możliwe stwierdzenie naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jest bezprawność rozważanego zachowania. Praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów może być takie zachowanie przedsiębiorcy, które jako sprzeczne z ustawą szczególną można zaklasyfikować, jako niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jak i jedno z zachowań przykładowo wymienionych w art. 24 ust. 2 pkt. 1 – 3 ww. ustawy. Dodać należy, że zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ustawa ta reguluje zasady i tryb przeciwdziałania praktykom naruszającym zbiorowe interesy konsumentów, jeżeli praktyki te wywołują lub mogą wywoływać skutki na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Dla stwierdzenia, że dana praktyka jest niezgodna z art. 24 ww. ustawy wystarczające jest więc wykazanie, że potencjalnie istniało zagrożenie naruszenia interesów konsumentów wskutek zastosowania określonego postanowienia w umowach z konsumentami w przypadku zaistnienia określonych okoliczności i nie jest konieczne faktyczne wystąpienie negatywnego skutku w praktyce. Oznacza to, że wystarczy np. samo zawarcie we wzorcu niezgodnej z prawem regulacji, nawet jeśli w praktyce nie zaistniały przesłanki do jej zastosowania i konsument lub ich większa ilość faktycznie nie została dotknięta negatywnymi skutkami danej regulacji, albo też, gdy przedsiębiorca zachował się odmiennie, niż wynikałoby to z niewłaściwej regulacji. Ad I Pierwsza z praktyk, której stosowanie zarzucono przedsiębiorcy w toku niniejszego postępowania, polega na niedopełnianiu obowiązku udzielania rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez niezamieszczanie w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o terminie i sposobie dostawy zamówionego towaru, co jest niezgodne z art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt. 5 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (zwanej dalej także uonpk), a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jak ustalono w toku postępowania spółka potwierdza fakt zawarcia umów na odległość wystawiając konsumentom faktury VAT, po tym jak wcześniej potwierdza fakt złożenia przez konsumenta zamówienia elektronicznie. Z uwagi jednak na wymóg zachowania formy szczególnej potwierdzeń określonej w art. 9 ust. 3 uonpk, w rozważanym kontekście uwzględniane będą wyłącznie faktury VAT. Jedynie dodatkowo wspomnieć można, że również i potwierdzenia elektroniczne nie obejmowały ww. informacji, natomiast ich wprowadzenie z dniem 22. 07. 2009r. nie doprowadziło do zaniechania stosowania rozważanej praktyki z uwagi na brak jakiejkolwiek informacji w tym zakresie na fakturach będących jedynymi potwierdzeniami pisemnymi. Obowiązek przekazania na piśmie informacji o terminie i o sposobie dostawy zamówionego towaru służy utrwaleniu treści zawartej przez strony umowy. Wskazać trzeba, że samo zamieszczenie informacji o terminie realizacji ewentualnego zamówienia przy konkretnym produkcie na stronie internetowej sklepu nie służy temu celowi ze względu na to, że informacja taka może zostać zmieniona przez przedsiębiorcę po zawarciu umowy przez 8 strony. Utrwalenie stosownych danych na piśmie umożliwia konsumentom weryfikację, czy poszczególne umowy zostały należycie wykonane, natomiast niedopełnienie ww. obowiązku może utrudniać konsumentom dokonanie takiej oceny, a w sytuacji, gdy wystąpią nieprawidłowości dotyczące terminu realizacji zamówienia, udokumentowanie faktycznej treści kontraktu. Mając na względzie wyżej opisany cel wprowadzenia obowiązku pisemnego utrwalania treści zawieranych na odległość umów w zakresie dotyczącym terminu i sposobu dostawy zamawianego towaru, stwierdzić należy, że niedopełnienie spoczywającego na przedsiębiorcy niniejszego obowiązku może utrudniać konsumentowi pełne sprawdzenie tego, czy umowa została wykonana należycie, może powodować utrudnienia przy dochodzeniu roszczeń w przypadku np. zwłoki w wykonaniu zobowiązania przez spółkę, jak i może narażać konsumentów na dokonywanie przez przedsiębiorcę jednostronnych zmian w zakresie realizacji przyjętego zamówienia. Dodać też trzeba, że potwierdzenie treści umowy powinno być sporządzone najpóźniej w chwili przystąpienia do spełnienia świadczenia, a więc może do tego dojść przy zawieraniu umowy lub też na etapie późniejszym, jednak nie odleglejszym niż moment rozpoczęcia wykonywania umowy. W niniejszej sprawie obowiązek ten należy połączyć z czynnością polegającą na wystawianiu faktury VAT, do czego dochodzi na etapie wykonywania umowy. W świetle powyższego należało uznać, że w rozważanym zakresie doszło do naruszenia interesów konsumentów w sposób, który świadczy o naruszeniu przez przedsiębiorcę art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt. 5 uonpk. W świetle wszystkich okoliczności niniejszej sprawy należało też orzec, że w sposób opisany powyżej przedsiębiorca naruszył art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Pomimo dokonanych przez przedsiębiorcę zmian w treści elektronicznych potwierdzeń przesyłanych konsumentom w związku z zawieranymi z nimi umowami na odległość, nie było możliwe stwierdzenie zaniechania stosowania przez spółkę praktyki opisanej w tym punkcie decyzji. Jak wskazano powyżej rozstrzygające znaczenie dla niniejszej oceny ma bowiem oprócz treści potwierdzeń również to, w jakiej formie są one konsumentom przedstawiane. Jak już wskazano powyżej w niniejszym przypadku odpowiednia forma nie została zachowana, co powoduje, że zakazana praktyka trwa dalej. Ad II 1. Kolejna z praktyk, której stosowanie przez spółkę rozważano w niniejszej sprawie, to praktyka polegająca na niedopełnianiu obowiązku udzielania rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez nie informowanie konsumentów, najpóźniej w chwili złożenia im propozycji zawarcia umowy, o wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego i numerze, pod którym przedsiębiorca figuruje, co jest niezgodne z art. 9 ust. 1 pkt 1 uonpk, a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 9 ust. 1 pkt. 1 uonpk w przypadku składania propozycji zawarcia umowy na odległość, z czym mamy do czynienia w niniejszej sprawie, konsument powinien być poinformowany o organie rejestrowym przedsiębiorcy oraz numerze, pod którym wpisano go do odpowiedniej ewidencji. W przypadku zawierania umów za pośrednictwem internetu dane te powinny być dostępne dla każdego odwiedzającego sklep, bez konieczności występowania konsumenta o nie, bez względu na to, czy w przyszłości zawrze on z przedsiębiorcą umowę, czy też nie i bez względu na to, czy informacje dostępne na stronie przedsiębiorcy stanowią jego ofertę, czy też stanowią propozycję zawarcia umowy w jakimkolwiek innym trybie. W rozważanej sprawie na stronie internetowej przedsiębiorcy była wprawdzie zapisana informacja o KRS, jednakże z uwagi na to, że zamieszczony obok numer nie odpowiadał 9 numerowi wynikającemu z przesłanego Prezesowi Urzędu odpisu z KRS, nie można było stwierdzić, że spółka podawała rzetelną, prawdziwą i pełną informację, która pozwoliłaby konsumentowi zidentyfikować miejsce zarejestrowania spółki oraz dotarcie do wpisu jej dotyczącego. Skutkiem niedopełnienia niniejszego obowiązku mogło być utrudnienie konsumentom możliwości weryfikacji danych dotyczących przedsiębiorcy, sprawdzenia, czy faktycznie podmiot taki istnieje, działa i gdzie prowadzi swą działalność, co z kolei mogło wywołać negatywne skutki w sytuacji, gdyby konsument musiał ustalić precyzyjne dane dotyczące spółki lub chciał sprawdzić wiarygodność danych przekazywanych przez przedsiębiorcę jeszcze przed zawarciem umowy. W związku z tym, że ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów sankcjonuje nie tylko całkowity brak informacji, ale też rozpowszechnianie informacji nieprawdziwych, nierzetelnych i niepełnych, zasadne w niniejszym przypadku było stwierdzenie naruszenia przez spółkę art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 tej ustawy. Niezwłocznie po wszczęciu postępowania spółka uzupełniła dane w rozważanym zakresie podając w „Regulaminie”, że jest ona sprzedawcą produktów oferowanych na stronie internetowej www.hipermarket.pl oraz, że została ona wpisana przez sąd do rejestru przedsiębiorców KRS pod numerem, który wynika z przesłanego Prezesowi Urzędu odpisu. Powyższe informacje uzupełniono w dniu 29. 04. 2009r., w związku z czym należało orzec, że z tą datą doszło do zaniechania stosowania niezgodnej z prawem praktyki rozważanej w pkt. II 1 a niniejszej decyzji. 2. Następne praktyki, których stosowanie zarzucono przedsiębiorcy w ramach niniejszego postępowania, to praktyki polegające na niedopełnianiu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez nie zamieszczanie w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o: - organie, który zarejestrował jego działalność i numerze, pod jakim to nastąpiło, - prawie odstąpienia od umowy zawartej na odległość w terminie dziesięciu dni oraz o ustawowych wyjątkach od tego prawa, - miejscu i sposobie składania reklamacji, co jest niezgodne z art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 1, 6 i 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny, a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jak ustalono w toku postępowania spółka potwierdza fakt zawarcia umowy wystawiając konsumentom faktury VAT, po tym jak wcześniej potwierdza fakt złożenia przez konsumenta zamówienia elektronicznie. Z uwagi jednak na wymóg zachowania formy szczególnej potwierdzeń wynikającej z art. 9 ust. 3 uonpk, w rozważanym kontekście uwzględniane będą wyłącznie faktury VAT. Jedynie dodatkowo wspomnieć można, że również i potwierdzenia elektroniczne nie obejmowały ww. informacji, natomiast powody nieuwzględnienia tej formy potwierdzeń w rozważanym kontekście zostały określone w uzasadnieniu do pkt. I niniejszej decyzji. Obowiązek przekazania ww. informacji na piśmie służy utrwaleniu treści zawartej przez strony umowy wraz ze wskazaniem stron umowy oraz umożliwia skuteczne skorzystanie przez konsumenta z przewidzianych prawem możliwości odstąpienia od umowy zawartej na odległość, jak i złożenia reklamacji. Stąd też niedopełnienie spoczywających na przedsiębiorcy wskazanych powyżej obowiązków informacyjnych mogło utrudnić weryfikację danych dotyczących przedsiębiorcy, zwłaszcza że początkowo brak było pełnej, rzetelnej i prawdziwej informacji w tym zakresie na stronie internetowej spółki. Zaniechanie to mogło również powodować, że pomimo przysługującego konsumentowi z mocy prawa 10 uprawnienia do odstąpienia od umowy, co jest instytucją nietypową dla prawa cywilnego, jednakże charakterystyczną dla umów zawieranych na odległość, nie skorzysta on z niego z uwagi na brak znajomości odpowiednich przepisów w ogóle albo z uwagi na brak wiedzy na temat tego, że wykonanie niektórych czynności może spowodować wyłączenie tego prawa. Opisane zachowanie spółki mogło również prowadzić do utrudnienia dochodzenia roszczeń np. w przypadku wadliwości dostarczonego towaru, co z kolei mogło wynikać z nieznajomości obowiązującej procedury reklamacyjnej. Podobnie jak ma to miejsce w przypadku praktyki opisanej w pkt. I niniejszej decyzji, także i w tym przypadku należy zwrócić uwagę, że potwierdzenie treści umowy powinno być sporządzone najpóźniej w chwili przystąpienia do spełnienia świadczenia, a więc przy okazji przystąpienia do pierwszej czynności wykonawczej, a zatem może do niego dojść zarówno w chwili zawierania umowy, jak też na późniejszym etapie, czyli na etapie wykonywania umowy. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której przedsiębiorca sporządza rozważane potwierdzenia po zawarciu umowy. Tak więc bez wątpienia w niniejszej sprawie doszło do naruszenia interesów konsumentów w sposób, który świadczy o naruszeniu przez przedsiębiorcę art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 1, 6 i 10 uonpk. W świetle wszystkich okoliczności niniejszej sprawy należało orzec, że w sposób opisany powyżej doszło do naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku niniejszego postępowania przedsiębiorca udokumentował, że o ww. wcześniej brakujące informacje uzupełnił wystawiane przez niego faktury VAT. Choć wskazywał on, że opracował nową treść już w kwietniu 2009r., to z przedstawionych przez niego dokumentów wynika, iż zmiany te zostały wprowadzone 22. 06. 2009r. (dowód: karty nr 78 – 80). Stąd też za datę zaniechania stosowania praktyk wymienionych w pkt. II 2 niniejszej decyzji należało przyjąć datę 22. 06. 2009r. 3. Następny z zarzutów postawionych przedsiębiorcy dotyczy stosowania przez niego praktyki polegającej na posługiwaniu się postanowieniem o treści: „ W przypadku zamówień na kwotę powyżej 5.000,00 zł lub zamówień na towary mało popularne, zamówienie zostanie zrealizowane po wpłacie zaliczki w wysokości 20% ceny produktu ”, które jest niezgodne z art. 11 ust. 1 uonpk, a poprzez to jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Na mocy przedmiotowej regulacji przedsiębiorca zastrzegł obowiązek wpłaty zaliczki w wysokości 20% ceny przed rozpoczęciem realizacji zamówienia dotyczącego towarów o wartości przekraczającej 5 000 zł oraz w przypadku towarów mało popularnych. Postanowienie to ma charakter ochronny uwzględniający interesy przedsiębiorcy, jednakże na jego mocy w sposób bezprawny nałożono na konsumentów dodatkowy obowiązek, który nie wynika z przepisów prawa. Co więcej, zastrzeżenie przez przedsiębiorcę obowiązku zapłaty przez konsumenta ceny przed otrzymaniem świadczenia jest niedozwolone. Wynika to z art. 11 ust. 1 uonpk, który stanowi, że umowa zawierana na odległość nie może nakładać na konsumenta obowiązku zapłaty przez niego ceny lub wynagrodzenia przed otrzymaniem świadczenia. Z powyższego wynika, że o ile konsument może mieć prawo do wcześniejszego wniesienia zapłaty za nabywany towar, to nie powinno to być jego obowiązkiem. Niezgodnie z powyższym przepisem prawa w rozważanym przypadku spółka nałożyła na konsumentów obowiązek dokonywania przez nich wpłat części ceny przed realizacją zamówień. Bez znaczenia jest fakt, że w przywołanym przepisie jest mowa o zapłacie ceny (wynagrodzenia), a w kwestionowanej regulacji o zaliczce. Zaliczka jest bowiem kwotą pieniędzy wpłacaną na poczet przyszłych należności i stanowi część ceny. Jej wpłacenie powoduje więc, że 11 obowiązek zapłaty określonej kwoty tytułem ceny jest realizowany niejako na raty. W przepisie art. 11 ust. 1 uonpk nie zastrzeżono, że nie można nakładać na konsumenta obowiązku zapłaty ceny w pełnej wysokości, z czego należy wnioskować, że nie można nakładać obowiązku zapłaty tak całej ceny, jak i jej części. Tak więc nałożenie obowiązku zapłaty przez konsumenta zaliczki należy traktować w sposób tożsamy z obowiązkiem zapłaty ceny. Skoro zgodnie z obowiązującym przepisem prawa nie można nakładać na konsumentów obowiązku zapłaty ceny, to sformułowany przez przedsiębiorcę nakaz zapłaty na jego rzecz zaliczki należy uznać za sprzeczny z prawem. Takie uregulowanie obowiązków konsumentów bez wątpienia godzi w ich interesy ekonomiczne, gdyż zostają oni zobowiązani do wcześniejszego poniesienia ciężarów finansowych wiążących się z zawieraną umową. Jednocześnie sytuacja taka może niekorzystnie wypływać na sytuację konsumentów w przypadku skorzystania przez nich z prawa do odstąpienia od umowy zawartej na odległość, kiedy to będą zmuszeni do czekania na zwrot przez przedsiębiorcę wpłaconych przez nich kwot pieniędzy, a więc w czasie po odstąpieniu od umowy, a przed otrzymaniem zwrotu, nie będą mogli dysponować swymi pieniędzmi, przy czym nie będzie to wynikało z ich woli, lecz z nałożonego na nich obowiązku. W tych okolicznościach sprawy należało orzec o naruszeniu przez przedsiębiorcę tak art. 11 ust. 1 uonpk, jak i w następstwie tego art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku niniejszego postępowania przedsiębiorca poinformował, że usunął kwestionowaną regulację pkt. III 7 „Regulaminu”, co nastąpiło z dniem 29. 04. 2009r. Od tego dnia w obrocie pozostaje „Regulamin” nie zawierający bezprawnej regulacji, co przy uwzględnieniu specyfiki prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności powoduje, że należało orzec, iż z dniem 29. 04. 2009r. doszło do zaniechania stosowania przedmiotowej praktyki. Stąd należało orzec, jak w pkt. II 3 sentencji niniejszej decyzji. 4. Ostatnia z praktyk rozważanych w toku niniejszego postępowania polega na stosowaniu postanowienia wzorca umowy, które zostało wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy Kodeks postępowania cywilnego, którego treść jest następująca: „ Specyfikacje produktów zamieszczone na www.hipermarket.pl pochodzą od producentów, zaś Sprzedawca nie odpowiada za ewentualne błędy w specyfikacjach ”, co jest niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W tym miejscu należy wyjaśnić, że Prezes Urzędu może stwierdzić stosowanie przez przedsiębiorcę praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów polegającej na posługiwaniu się postanowieniem wzorca umownego, które zostało wpisane do rejestru, bez względu na to, czy wpis dotyczy tego przedsiębiorcy, przeciwko któremu jest prowadzone postępowanie, czy też nie (tak Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19. 12. 2003r. w sprawie o sygn. akt III CZP 95/03, Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 29. 09. 2005r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 381/05, Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 02. 12. 2005r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 760/05). Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej także SOKiK) wyrażonym w wyroku z dnia 25. 05. 2005r. (sygn. akt XVII Ama 46/04), dla uznania, iż określona klauzula jest niedozwolonym postanowieniem umownym wpisanym do rejestru klauzul niedozwolonych wystarczy stwierdzenie, że mieści się ona w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru i nie jest konieczna literalna zgodność porównywanych klauzul. Czynnikiem przesądzającym o podobieństwie dwóch klauzul powinien być zatem zamiar, cel, 12 jakiemu ma służyć kwestionowane postanowienie. Jeśli cel utworzenia spornej klauzuli odpowiada celowi sformułowania klauzuli uznanej za niedozwoloną, oba zapisy można uznać za tożsame. Trafność wyżej opisanego stanowiska potwierdził również Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 13. 07. 2006r. (sygn. akt III SZP 3/06). Przyjęcie zasady formalnej jawności rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone oznacza, że od chwili wpisania do niego określonego postanowienia zakazane jest stosowanie tożsamych postanowień w obrocie konsumenckim i nikt nie może zasłaniać się nieznajomością dokonanych wpisów. Rejestr postanowień wzorców umów uznanych za niedozwolone jest prowadzony przez Prezesa Urzędu. Rejestr ten jest powszechnie dostępny w wersji elektronicznej na stronie internetowej Urzędu. Rozważaną w niniejszym przypadku regulację uznano za tożsamą z następującymi postanowieniami wpisanymi do rejestru odpowiednio pod numerami 845 i 1320: − „ Biuro podróży nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne zmiany i błędy w druku ”, które zostało uznane za niedozwolone na mocy wyroku SOKiK z dnia 21 czerwca 2006r., sygn. akt XVII AmC 76/05, − „ Mimo dołożenia wszelkich starań nie gwarantujemy, że publikowane w katalogu produktów dane techniczne i zdjęcia nie zawierają uchybień ani błędów, które nie mogą jednak być podstawą do roszczeń ”, które zostało uznane za niedozwolone na mocy wyroku SOKiK z dnia 29 listopada 2007r., sygn. akt XVII AmC 93/07. Na mocy wszystkich ww. postanowień przedsiębiorcy wyłączyli swą odpowiedzialność łączącą się z błędnymi informacjami zawartymi w materiałach, w których przedstawiają oni sprzedawane przez nich towary i usługi, co pozwoliło na uznanie przytoczonych klauzul za tożsame. W związku z tym, że wprowadzając niniejszą regulację przedsiębiorca pogorszył sytuację konsumentów wskutek wyłączenia swej odpowiedzialności za podanie błędnych informacji o prezentowanych produktach oraz w związku z kształtowaniem niniejszą praktyką sytuacji nieoznaczonej grupy konsumentów, należało orzec, że działanie to stanowiło praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W czasie trwania niniejszego postępowania przedsiębiorca poinformował o wyeliminowaniu kwestionowanej regulacji ze stosowanego przez niego „Regulaminu”, do czego doszło z dniem 29. 04. 2009r., co zostało udowodnione w ten sposób, że przedsiębiorca przedstawił zmodyfikowany wzorzec. W tych okolicznościach sprawy zasadne było stwierdzenie zaniechania stosowania przez przedsiębiorcę praktyki opisanej w tym punkcie decyzji. Ad III Zgodnie z art. 106 ust. 1 pkt. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu może skorzystać z uprawnienia do nałożenia na przedsiębiorcę stosującego praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów kary pieniężnej w wysokości nie większej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary. Kara taka może być nałożona bez względu na to, czy przedsiębiorca dopuścił się naruszenia umyślnie, czy też nieumyślnie. Stosownie do art. 111 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, w tym kar określonych w art. 106 tej ustawy, należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy. Kara nakładana przez Prezesa Urzędu na przedsiębiorcę, który dopuścił się stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów służy podkreśleniu naganności ocenianego zachowania. Przedsiębiorca, jako profesjonalista powinien wiedzieć, że określając warunki umowne nie może stosować klauzul uznanych za abuzywne, ani w żaden inny sposób godzić w interesy konsumentów, np. nie dopełniając obowiązków informacyjnych. 13 Orzeczona kara powinna stanowić dolegliwość dla uczestnika niniejszego postępowania, tak aby jej nałożenie skutkowało w przyszłości zapobieżeniem zaistnienia podobnych sytuacji. W opinii Prezesa Urzędu należy podkreślić aspekt edukacyjny i wychowawczy zastosowanego środka oraz wyrazić nadzieję, że odniesie on spodziewany skutek na przyszłość. Poza wymiarem indywidualnym kary należy zwrócić uwagę na jej wymiar ogólny, funkcję odstraszającą i wychowawczą w stosunku do innych uczestników rynku. Z uwagi na różnorodność stosowanych przez przedsiębiorcę praktyk, konieczne stało się wymierzenie trzech kar pieniężnych. 1. Pierwsza kara pieniężna nakładana w niniejszym przypadku jest związana ze stosowaniem przez przedsiębiorcę jednej praktyki polegającej na niedopełnianiu obowiązku informacyjnego w zakresie dotyczącym niezamieszczania w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o terminie i sposobie dostawy zamówionego towaru, czego dotyczy pkt. I niniejszej decyzji. Z uwagi na to, że wpływ na wymiar kary ma wiele czynników, jej wysokość jest wynikiem ustaleń poczynionych na kilku etapach opisanych poniżej. Podstawą obliczenia wysokości niniejszej kary jest przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, tj. w 2008r. Przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w 2008r. wyniósł 19 595 958,99 (słownie: dziewiętnaście milionów pięćset dziewięćdziesiąt pięć tysięcy dziewięćset pięćdziesiąt osiem złotych dziewięćdziesiąt dziewięć groszy, dowód: karta nr 44), w związku z czym maksymalna kara, jaka mogłaby w niniejszym przypadku zostać wymierzona, to kara w wysokości 1 959 595,89 zł (słownie: jednego miliona dziewięciuset pięćdziesięciu dziewięciu tysięcy pięciuset dziewięćdziesięciu pięciu złotych osiemdziesięciu dziewięciu groszy). Przychód ze sprzedaży przez internet, a więc z działalności, w związku z prowadzeniem której postawiono spółce zarzuty naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wyniósł 2 546 282,91 zł (słownie: dwa miliony pięćset czterdzieści sześć tysięcy dwieście osiemdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt jeden groszy), co stanowi niecałe 13% przychodu. W oparciu o osiągnięty przez przedsiębiorcę przychód ustalono kwotę bazową stanowiącą punkt wyjścia dla dalszych obliczeń, którą określono na poziomie 0,1 % przychodu, czyli na poziomie 19 596. Na wysokość tej kwoty miał wpływ fakt, że niniejsza kara dotyczy stosowania jednej praktyki wymienionej powyżej, która ujawnia się na etapie zawierania lub wykonywania umowy, co wynika z faktu, że sporządzenie pisemnego potwierdzenia warunków zawieranej na odległość umowy może być dokonane tak w chwili zawarcia umowy, jak i później, jednak nie dalej niż w momencie przystąpienia do realizacji umowy przez przedsiębiorcę. W rozważanym przypadku potwierdzenia faktycznie są sporządzane po zawarciu umów. Kara ta dotyczy niedopełniania obowiązku polegającego na potwierdzaniu konsumentom, najpóźniej w momencie rozpoczęciu spełniania świadczenia, informacji dotyczącej terminu i sposobu zamówionego towaru w formie pisemnej. Praktyka ta była długotrwała, gdyż trwała ponad rok. Waga niniejszej praktyki była jednak względnie niewielka, gdyż konsumenci mogli zapoznać się z przewidywanymi regulacjami w rozważanym zakresie przed zawarciem umów, przy czym uwzględniono fakt, że takie rozwiązanie było obarczone ryzykiem dokonania przez przedsiębiorcę zmian już po zawarciu umowy, np. w zakresie terminu dostawy zamówionego towaru. Miarkując niniejszą karę zwrócono również uwagę na to, że rozważane zaniechanie nie powodowało wyłączenia przysługujących konsumentom uprawnień, czy nałożenia na nich nowych obowiązków. Wprawdzie powodowało ono niedoinformowanie konsumentów, co mogło skutkować utrudnieniami np. w dochodzeniu 14 roszczeń, jednakże nie niweczyło ono w definitywny sposób przewidzianych prawem możliwości. Rozważana praktyka ujawniła się na rynku, na którym działa wiele podmiotów, wobec czego konsumenci mieli swobodę przy podejmowaniu decyzji o zawarciu umowy z przedsiębiorcą i wybór ten nie był ograniczony poprzez znikomą liczbę uczestników danego rynku. Z uwagi na niewielki udział przychodu z działalności, której dotyczą kwestionowane praktyki w całym przychodzie spółki osiągniętym w 2008r., kwotę bazową obniżono o 50%, co spowodowało, że została ona ustalona na poziomie 9 798 zł. Po ustaleniu kwoty bazowej przystąpiono do analizy, czy w niniejszej sprawie zaszły okoliczności łagodzące i obciążające, które mogłyby mieć wpływ na wymiar kary. Jako okoliczność łagodzącą odnoszącą się do praktyki wymienionej w pkt I należało uwzględnić pozytywną reakcję na wszczęcie postępowania poprzez podjęcie działań mających na celu zaprzestanie stosowania tej praktyki, przy czym zważyć trzeba, że działania przedsiębiorcy okazały się niewystarczające do tego, aby można było orzec o zaniechaniu stosowania praktyki, co wynikało z tego, że przedsiębiorca wprowadził brakujące informacje jedynie do potwierdzeń elektronicznych przesyłanych konsumentom tuż po zawarciu umów, a nie uzupełnił o nie jednocześnie potwierdzeń pisemnych. W niniejszej sprawie wystąpiła także okoliczność obciążająca, za którą uznano ogólnopolski zasięg terytorialny rozważanych naruszeń prawa. Okoliczności te równoważąc się w jednakowym stopniu wpłynęły na obniżenie oraz podwyższenie kwoty bazowej, wobec czego pozostała ona na niezmienionym poziomie. Na ostatnim etapie sprawdzono, czy kara obliczona w ww. sposób nie przewyższa kary w maksymalnej wysokości, jaka została przewidziana w przepisie art. 106 ust. 1 pkt. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Sytuacja taka nie ma jednak w niniejszym przypadku miejsca. W wyniku obliczeń przeprowadzonych w wyżej opisany sposób, karę pieniężną z tytułu naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zakresie opisanym w pkt. I sentencji niniejszej decyzji określono na poziomie 9 798 zł (słownie: dziewięciu tysięcy siedmiuset dziewięćdziesięciu ośmiu złotych), co stanowi 0,05% uwzględnianego przychodu przedsiębiorcy. 2. Druga z kar pieniężnych dotyczy stosowania czterech praktyk polegających na niedopełnianiu obowiązków informacyjnych w zakresie dotyczącym: − nieinformowania konsumentów, najpóźniej w chwili złożenia im propozycji zawarcia umowy, o wpisie do Krajowego Rejestru Sądowego i numerze, pod którym przedsiębiorca figuruje, czego dotyczy pkt. II 1 przedmiotowej decyzji, − niezamieszczania w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o wpisie o organie, który zarejestrował działalność spółki i numerze, pod jakim to nastąpiło, czego dotyczy pkt II 2 niniejszej decyzji, − niezamieszczania w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o prawie odstąpienia od umowy zawartej na odległość w terminie dziesięciu dni oraz o ustawowych wyjątkach od tego prawa, czego dotyczy pkt II 2 tej decyzji, − niezamieszczania w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów na odległość informacji o miejscu i sposobie składania reklamacji, czego dotyczy pkt. II 2 przedmiotowej decyzji. Podstawą obliczenia wysokości niniejszej kary jest przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, tj. w 2008r. Przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w 2008r. wyniósł 19 595 958,99 (słownie: dziewiętnaście milionów 15 pięćset dziewięćdziesiąt pięć tysięcy dziewięćset pięćdziesiąt osiem złotych dziewięćdziesiąt dziewięć groszy, dowód: karta nr 44), w związku z czym maksymalna kara, jaka mogłaby w niniejszym przypadku zostać wymierzona, to kara w wysokości 1 959 595,89 zł (słownie: jednego miliona dziewięciuset pięćdziesięciu dziewięciu tysięcy pięciuset dziewięćdziesięciu pięciu złotych osiemdziesięciu dziewięciu groszy). Przychód ze sprzedaży przez internet, a więc z działalności, w związku z prowadzeniem której postawiono spółce zarzuty naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wyniósł 2 546 282,91 zł (słownie: dwa miliony pięćset czterdzieści sześć tysięcy dwieście osiemdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt jeden groszy), co stanowi niecałe 13% przychodu. W oparciu o osiągnięty przez przedsiębiorcę przychód ustalono kwotę bazową stanowiącą 0,1% przychodu, czyli kwotę w wysokości 19 596 zł. Uzasadnienie dla określenia kwoty bazowej w tej wysokości stanowi fakt, że kara ta dotyczy czterech praktyk dotyczących niedopełnienia obowiązków informacyjnych, które ujawniają się na etapie przed zawarciem umowy (pkt. II 1) oraz na etapie zawierania lub wykonywania umowy (pkt II 2), przy czym zachowania te są wzajemnie powiązane i wzajemnie się wzmacniają, co uzasadnia ich łączną ocenę. W tym miejscu dodać trzeba, że fakt, iż praktyki wymienione w pkt. II 2 niniejszej decyzji można zaklasyfikować, jako praktyki ujawniające się albo na etapie zawierania umowy, albo jej wykonywania, wynika z tego, że sporządzenie pisemnego potwierdzenia warunków zawieranej na odległość umowy może być dokonane najpóźniej w chwili rozpoczęcia spełniania świadczenia, czyli zarówno przy zawieraniu umowy, jak i już po jej zawarciu, przy czym w niniejszym przypadku dochodzi do tego faktycznie po zawarciu umów. Praktyki te były długotrwałe, gdyż trwały ponad rok. W przypadku praktyk polegających na niepodawaniu ww. informacji w wystawianych konsumentom potwierdzeniach zawarcia umów uznano, że ich waga była relatywnie niewielka. Powyższa ocena wynika z tego, że konsumenci zasadniczo mogli zapoznać się z przewidywanymi regulacjami przed zawarciem umów, przy czym uwzględniono fakt, że takie rozwiązanie było obarczone ryzykiem dokonania przez przedsiębiorcę zmian już po zawarciu umowy, np. w zakresie zasad składania reklamacji. Na tym etapie uwzględniono także okoliczność, że w jednym przypadku wymagane informacje nie były podawane w żadnym stadium, co odnosi się do informacji o organie rejestrowym spółki i numerze jej wpisu do KRS. Miarkując niniejszą karę zwrócono również uwagę na to, że rozważane zaniechania zasadniczo nie powodowały wyłączenia przysługujących konsumentom uprawnień, czy nałożenia na nich nowych obowiązków, jednakże powodowały one niedoinformowanie konsumentów w wymienionych zakresach na różnych etapach, co łącznie mogło prowadzić do negatywnie wpływać na sytuacją konsumentów np. powodując utrudnienia w dochodzeniu roszczeń. Rozważane praktyki ujawniły się na rynku, na którym działa wiele podmiotów, wobec czego konsumenci mieli swobodę przy podejmowaniu decyzji o zawarciu umowy z przedsiębiorcą i wybór ten nie był ograniczony poprzez znikomą liczbę uczestników danego rynku. Z uwagi na niewielki udział przychodu z działalności, której dotyczą kwestionowane praktyki w całym przychodzie spółki osiągniętym w 2008r., kwotę bazową obniżono o 50%, co spowodowało, że została ona ustalona na poziomie 9 798 zł. Po ustaleniu kwoty bazowej przystąpiono do analizy, czy w niniejszej sprawie zaszły okoliczności łagodzące i obciążające, które mogłyby mieć wpływ na wymiar kary. Okolicznością łagodzącą, która wystąpiła w niniejszej sprawie jest okoliczność zaniechania stosowania praktyk wymienionych w pkt. II 1 i 2 niniejszej decyzji, natomiast okoliczność obciążającą stanowi ogólnopolski zasięg terytorialny rozważanych naruszeń prawa. Po uwzględnieniu ww. okoliczności łagodzącej i obciążającej kwotę bazową obniżono łącznie o 10%. Na ostatnim etapie sprawdzono, czy kara obliczona w ww. sposób nie przewyższa kary w maksymalnej wysokości, jaka została przewidziana w przepisie art. 106 ust. 1 pkt. 4 ustawy 16 o ochronie konkurencji i konsumentów. Sytuacja taka nie ma jednak w niniejszym przypadku miejsca. W wyniku obliczeń przeprowadzonych w wyżej opisany sposób, karę pieniężną z tytułu naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zakresie opisanym w pkt. II 1 i 2 sentencji niniejszej decyzji określono na poziomie 8 818 zł (słownie: ośmiu tysięcy ośmiuset osiemnastu złotych), co stanowi 0,045 % przychodu. 3. Trzecia z kar pieniężnych wymierzanych w niniejszej sprawie dotyczy stosowania przez przedsiębiorcę jednej praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów polegającej na stosowaniu w regulaminie postanowienia, na mocy którego zastrzeżono wbrew obowiązującym przepisom prawa, obowiązek wpłacenia przez konsumenta zaliczki przed realizacją złożonego przez niego zamówienia. Podstawą obliczenia wysokości niniejszej kary jest przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, tj. w 2008r. Przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w 2008r. wyniósł 19 595 958,99 (słownie: dziewiętnaście milionów pięćset dziewięćdziesiąt pięć tysięcy dziewięćset pięćdziesiąt osiem złotych dziewięćdziesiąt dziewięć groszy, dowód: karta nr 44), w związku z czym maksymalna kara, jaka mogłaby w niniejszym przypadku zostać wymierzona, to kara w wysokości 1 959 595,89 zł (słownie: jednego miliona dziewięciuset pięćdziesięciu dziewięciu tysięcy pięciuset dziewięćdziesięciu pięciu złotych osiemdziesięciu dziewięciu groszy). Przychód ze sprzedaży przez internet, a więc z działalności, w związku z prowadzeniem której postawiono spółce zarzut naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wyniósł w 2008r. 2 546 282,91 zł (słownie: dwa miliony pięćset czterdzieści sześć tysięcy dwieście osiemdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt jeden groszy), co stanowi niecałe 13% przychodu. W oparciu o osiągnięty przez przedsiębiorcę przychód ustalono kwotę bazową stanowiącą punkt wyjścia dla dalszych obliczeń, którą określono na poziomie 0,07 % przychodu, czyli 13 717 zł. Na wysokość tej kwoty miał wpływ fakt, że niniejsza kara dotyczy stosowania jednej praktyki, która ujawniała się na etapie zawierania kontraktu i której stosowanie wpływało na treść umowy. Miarkując karę wzięto pod uwagę, że z jednej strony kwestionowana regulacja nakładała na konsumentów dodatkowy obowiązek sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa, a z drugiej strony uwzględniono to, że dotyczyła ona jedynie części umów zawieranych przez spółkę, przy czym kryterium rozstrzygającym o jej zastosowaniu stanowiła wartość oraz przedmiot zamówienia. Wprawdzie na mocy rozważanej regulacji nałożono na konsumentów obowiązek wcześniejszej zapłaty ceny, niż wynika to z przepisów prawa, to obowiązek ten dotyczył jedynie jej części, a nie ceny w pełnej wysokości. Biorąc pod uwagę, że część z konsumentów dobrowolnie wybiera możliwość zapłaty całości ceny przelewem tuż po złożeniu zamówienia a przed jego realizacją, należy stwierdzić, że także z tego względu uciążliwość wprowadzonego obowiązku jest umiarkowana. Wpływ na wymiar kary miała również okoliczność, jakiego rodzaju kontraktów dotyczy przedmiotowa praktyka, specyfika rynku, na jakim ujawniła się ona. Na rynku tym działa wiele konkurujących ze sobą podmiotów, co powoduje, że konsumenci mogą swobodnie decydować, z którym z przedsiębiorców zawrą umowę, wobec czego panujące okoliczności nie wymuszają na konsumentach zawierania umów z konkretnym przedsiębiorcą. W związku z niewielkim udziałem przychodu z działalności polegającej na sprzedaży przez internet w całości przychodu osiągniętego przez spółkę w 2008r., kwotę bazową obniżono o 50% do poziomu 6 858,50 zł. Po ustaleniu kwoty bazowej przystąpiono do analizy, czy w niniejszej sprawie zaszły okoliczności łagodzące i obciążające, które mogłyby mieć wpływ na wymiar kary. Okolicznością łagodzącą, która wystąpiła w niniejszej sprawie jest okoliczność zaniechania 17 stosowania praktyki opisanej w pkt. II 3 niniejszej decyzji, natomiast okolicznością obciążającą jest ogólnopolski zasięg terytorialny naruszenia. Po uwzględnieniu obu ww. okoliczności wcześniej oszacowaną kwotę bazową zmniejszono następnie o 10%. Na ostatnim etapie sprawdzono, czy kara obliczona w ww. sposób nie przewyższa kary w maksymalnej wysokości, jaka została przewidziana w przepisie art. 106 ust. 1 pkt. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Sytuacja taka nie ma jednak w niniejszym przypadku miejsca. W wyniku obliczeń przeprowadzonych w wyżej opisany sposób, karę pieniężną z tytułu naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zakresie opisanym w pkt. II 3 sentencji niniejszej decyzji określono na poziomie 6 173 zł (słownie: sześciu tysięcy stu siedemdziesięciu trzech złotych), co stanowi 0,03 % przychodu. 4. Ostatnia z przewidzianych kar jest nakładana w związku ze stosowaniem przez przedsiębiorcę praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów polegającej na posługiwaniu się w obrocie konsumenckim jedną klauzulą tożsamą z postanowieniami wpisanymi do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Podstawą obliczenia wysokości niniejszej kary jest przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, tj. w 2008r. Przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w 2008r. wyniósł 19 595 958,99 (słownie: dziewiętnaście milionów pięćset dziewięćdziesiąt pięć tysięcy dziewięćset pięćdziesiąt osiem złotych dziewięćdziesiąt dziewięć groszy, dowód: karta nr 44), w związku z czym maksymalna kara, jaka mogłaby w niniejszym przypadku zostać wymierzona, to kara w wysokości 1 959 595,89 zł (słownie: jednego miliona dziewięciuset pięćdziesięciu dziewięciu tysięcy pięciuset dziewięćdziesięciu pięciu złotych osiemdziesięciu dziewięciu groszy). Przychód ze sprzedaży przez internet, a więc z działalności, w związku z prowadzeniem której postawiono spółce zarzut naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wyniósł w 2008r. 2 546 282,91 zł (słownie: dwa miliony pięćset czterdzieści sześć tysięcy dwieście osiemdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt jeden groszy), czyli niecałe 13% przychodu. W oparciu o osiągnięty przez przedsiębiorcę przychód ustalono kwotę bazową stanowiącą punkt wyjścia dla dalszych obliczeń, którą określono na poziomie 0,04 % przychodu, czyli na poziomie 7 838 zł. Na wysokość tej kwoty miał wpływ fakt, że niniejsza kara dotyczy stosowania praktyki polegającej na stosowaniu jednej klauzuli tożsamej z postanowieniami wpisanymi do rejestru, na mocy której doszło do ograniczenia odpowiedzialności przedsiębiorcy względem konsumentów. Uwzględniając specyfikę działalności przedsiębiorcy należy stwierdzić, że znaczenie rozważanej regulacji jest stosunkowo duże. Przy zawieraniu umów na odległość, w przypadku których konsumenci mogą zapoznać się z parametrami oferowanych produktów jedynie w drodze lektury zamieszczonych w internecie specyfikacji, informacje podawane w takich specyfikacjach mają rozstrzygające znaczenie przy dokonywaniu wyboru. Z drugiej jednak strony przepisy prawa przewidują rozwiązania chroniące konsumentów na wypadek otrzymania przez nich towaru niezgodnego z zawartą umową, które w pewnym stopniu neutralizują siłę oddziaływania kwestionowanej klauzuli, dając konsumentom możliwości reagowania w przypadku wystąpienia określonych nieprawidłowości i to niezależnie od woli przedsiębiorcy. Praktyka ta, choć potencjalnie mogła dotknąć każdego z konsumentów dokonujących zakupów za pośrednictwem internetu, ujawniała się na rynku, na którym działa wielu przedsiębiorców. To powoduje, że konsumenci mogą swobodnie wybierać swego kontrahenta, co z kolei powoduje, że narzucanie określonych warunków przez przedsiębiorcę działającego na rynku, na którym mamy do czynienia ze znaczną dekoncentracją, ma ograniczoną siłę oddziaływania. 18 W związku z niewielkim udziałem przychodu ze sprzedaży przez internet w przychodzie uzyskanym przez przedsiębiorcę w 2008r., kwotę bazową ustaloną w ww. sposób obniżono o 50% do poziomu 3919 zł. Po ustaleniu kwoty bazowej przystąpiono do analizy, czy w niniejszej sprawie zaszły okoliczności łagodzące i obciążające, które mogłyby mieć wpływ na wymiar kary. Okolicznością łagodzącą, która wystąpiła w niniejszej sprawie, jest zaniechanie przez przedsiębiorcę stosowania praktyki opisanej w pkt. II 4 niniejszej decyzji. Okolicznością obciążającą, którą należało uwzględnić przy miarkowaniu kary, był ogólnokrajowy zasięg rozważanej praktyki. Wystąpienie ww. okoliczności spowodowało obniżenie kwoty bazowej ogółem o 10%. Na ostatnim etapie sprawdzono, czy kara obliczona w ww. sposób nie przewyższa kary w maksymalnej wysokości, jaka została przewidziana w przepisie art. 106 ust. 1 pkt. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Sytuacja taka nie ma jednak w niniejszym przypadku miejsca. W wyniku obliczeń przeprowadzonych w wyżej opisany sposób, karę pieniężną z tytułu naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zakresie opisanym w pkt. II 4 sentencji niniejszej decyzji określono na poziomie 3 527 zł (słownie: trzech tysięcy pięciuset dwudziestu siedmiu złotych), co stanowi 0,018 % przychodu. Ad IV Zgodnie z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. W myśl art. 77 ust. 1 tej ustawy, jeżeli w wyniku postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów ustawy, przedsiębiorca, który dopuścił się tego naruszenia, jest obowiązany ponieść koszty postępowania. Postępowanie w sprawie stosowania przez przedsiębiorcę praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostało wszczęte z urzędu, a w jego wyniku Prezes Urzędu w punktach I i II sentencji decyzji stwierdził naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kosztami niniejszego postępowania są wydatki związane z korespondencją prowadzoną przez Prezesa Urzędu ze stroną. W związku z powyższym postanowiono obciążyć ww. przedsiębiorcę kosztami postępowania w wysokości 25,50 zł (słownie: dwudziestu pięciu złotych pięćdziesięciu groszy). Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Koszty niniejszego postępowania przedsiębiorca obowiązany jest wpłacić na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 Kpc – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. 19 W przypadku jednak kwestionowania wyłącznie postanowienia o kosztach zawartego w punkcie IV niniejszej decyzji, stosownie do art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z 479 32 § 1 i 2 Kpc, należy wnieść zażalenie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia doręczenia niniejszej decyzji. DYREKTOR DELEGATURY URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH Maciej Fragsztajn