RKR-20/2005

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE L.dz.: RKR-61-52/04/WJ-9/05 Kraków, dnia 29 marca 2005 r. DECYZJA NR RKR - 20/2005 Na podstawie art. 23e ust. 1 i 2 w zwi ą zku z art. 23a ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804, z pó ź n. zm.) oraz stosownie do tre ś ci art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172, z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu - z urz ę du - post ę powania w sprawie stosowania przez Karpack ą Spó ł k ę Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzib ą w Tarnowie przy ul. Wita Stwosza 7, praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: I. Uznaje si ę za naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów praktyki polegaj ą ce na stosowaniu przez Karpack ą Spó ł k ę Gazownictwa Sp. z o.o. w obrocie konsumenckim: 1. regulaminu akcji promocyjnej pod nazw ą „Czas na zmian ę ”, zawieraj ą cego klauzul ę : „Wszelkie sprawy wynikaj ą ce z niniejszego Regulaminu rozstrzygane b ę d ą przez S ą d w ł a ś ciwy dla Organizatora” , co stanowi naruszenie art. 23a powo ł anej na wst ę pie ustawy, poprzez stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, 2. umów, cenników oraz ulotek reklamowych akcji promocyjnej pod nazw ą „Czas na zmian ę ”, które podaj ą wy łą cznie ceny netto us ł ug i towarów sprzedawanych w ramach promocji, co stanowi naruszenie art. 23a powo ł anej na wst ę pie ustawy, poprzez naruszenie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji oraz nieuczciw ą i wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę tych towarów i us ł ug. II. Stwierdza si ę zaniechanie stosowania: 1. praktyki okre ś lonej w pkt I.1. od dnia 14 lutego 2005 r., tj. z chwil ą wprowadzenia przez Spó ł k ę do obrotu konsumenckiego nowego – zmienionego i uzupe ł nionego – regulaminu akcji promocyjnej pod nazw ą „Czas na zmian ę ”, poprzez dostarczanie tego regulaminu wszystkim odbiorcom gazu korzystaj ą cym z promocji wraz z jednoczesnym poinformowaniem ich o wprowadzonych zmianach, 2. praktyki okre ś lonej w pkt I.2. od dnia 1 grudnia 2004 r., tj. od daty zako ń czenia przez Spó ł k ę akcji promocyjnej pod nazw ą „Czas na zmian ę ”, a tym samym zaprzestania wprowadzenia do obrotu konsumenckiego umów, cenników oraz ulotek reklamowych. UZASADNIENIE W okresie od 24 wrze ś nia do 17 listopada 2004 r. Delegatura Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Lublinie prowadzi ł a post ę powanie wyja ś niaj ą ce w sprawie wst ę pnego ustalenia, czy Karpacka Spó ł ka Gazownictwa Sp. z o.o. w Tarnowie Oddzia ł w Lublinie naruszy ł a przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172, z pó ź n. zm. – zwanej dalej „ustaw ą o ochronie (...)” ), uzasadniaj ą ce wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego lub post ę powania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Przyczyn ą post ę powania wyja ś niaj ą cego by ł y liczne skargi konsumentów dotycz ą ce zasad i procedur akcji promocyjnej pod nazw ą „Czas na zmian ę ” (zwanej dalej „promocj ą ”) , zorganizowanej przez Karpack ą Spó ł k ę Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzib ą w Tarnowie (zwan ą dalej „Spó ł k ą ”). Ze wzgl ę du na to, ż e siedziba Spó ł ki – organizatora promocji mie ś ci si ę w Tarnowie, akta przedmiotowego post ę powania – po jego zamkni ę ciu – przekazano do Delegatury UOKiK w Krakowie, jako w ł a ś ciwej miejscowo. Dokonuj ą c analizy regulaminu promocji oraz innych otrzymanych dokumentów i wyja ś nie ń Spó ł ki, organ antymonopolowy ustali ł , i ż regulamin promocji zawiera nast ę puj ą ce postanowienie: § 26 – „wszelkie sprawy wynikaj ą ce z niniejszego Regulaminu rozstrzygane b ę d ą przez S ą d w ł a ś ciwy dla Organizatora” . Ujawniono równie ż , ż e Spó ł ka wynegocjowa ł a dwa cenniki urz ą dze ń przeznaczonych dla potrzeb promocji (zwane dalej cennikami): a) firmy Termet S.A. z siedzib ą w Ś wiebodzicach oraz b) firmy Viessmann Sp. z o.o. z siedzib ą we Wroc ł awiu, które stanowi ł y za łą czniki do regulaminu promocji. W cennikach tych podano wy łą cznie ceny netto kot ł ów i podgrzewaczy gazowych. Ponadto, Spó ł ka opracowa ł a umowy promocyjne, które zawiera ł y wy łą cznie informacje o cenach netto (bez jakiegokolwiek okre ś lenia, czy chodzi o cen ę przed, czy po doliczeniu do niej podatku VAT) - nast ę puj ą cych us ł ug: - przegl ą du szczelno ś ci wewn ę trznej instalacji gazowej budynku/lokalu za 1 z ł , - przy łą czenia do sieci gazowej Spó ł ki za 1 z ł , - projektu wewn ę trznej instalacji gazowej za równowarto ść 50 % kosztów jego wykonania, czyli kwot ę 150 z ł . Rozwi ą zania te zosta ł y zreszt ą wiernie powtórzone w regulaminie promocji. W ś lad za cennikami i umowami, Spó ł ka opracowa ł a trzy rodzaje ulotek reklamowych, informuj ą cych m.in. o cenach urz ą dze ń gazowych oraz cenach us ł ug: wykonania projektu gazowej instalacji wewn ę trznej, przegl ą du takiej instalacji i przy łą czenia do sieci gazowej. Informacje te powielaj ą rozwi ą zania przyj ę te w cennikach i umowach. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze ustalenia, organ antymonopolowy - postanowieniem Nr RKR – 540/2004 z dnia 15 grudnia 2005 r. - wszcz ął z urz ę du post ę powanie w sprawie 2 stosowania przez Karpack ą Spó ł k ę Gazownictwa Sp. z o.o. z siedzib ą w Tarnowie przy ul. Wita Stwosza 7, praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, polegaj ą cych na: 1. stosowaniu w obrocie konsumenckim regulaminu akcji promocyjnej pod nazw ą „Czas na zmian ę ”, zawieraj ą cego klauzul ę : „Wszelkie sprawy wynikaj ą ce z niniejszego Regulaminu rozstrzygane b ę d ą przez S ą d w ł a ś ciwy dla Organizatora” , co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 23a powo ł anej na wst ę pie ustawy, poprzez stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, 2. podawaniu - w cennikach, umowach, oraz ulotkach reklamowych akcji promocyjnej pod nazw ą „Czas na zmian ę ” - wy łą cznie cen netto us ł ug i towarów sprzedawanych w ramach promocji, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 23a powo ł anej na wst ę pie ustawy, poprzez naruszenie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji oraz nieuczciw ą i wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę tych towarów i us ł ug. Odpowiadaj ą c na powy ż sze zarzuty Spó ł ka podnios ł a, ż e „zamieszczenie w regulaminie promocji zapisu § 26 mia ł o jedynie na celu uzmys ł owienie osobom zainteresowanym promocj ą , i ż wszelkie sprawy zwi ą zane z tre ś ci ą regulaminu (…) b ę d ą podlega ł y w zasadzie rozpoznaniu przez s ą d w ł a ś ciwy dla siedziby Spó ł ki”. Z uwagi na to oraz fakt, ż e umowy promocyjne nie zawieraj ą odes ł ania do regulaminu promocji, ani te ż rozwi ą zania powtarzaj ą cego tre ść § 26 – zapis ten nie mo ż e by ć traktowany jako klauzula umowna, a tym bardziej abuzywna. Zamiarem Spó ł ki – jak wyja ś ni ł a – by ł o bowiem poddanie sporów wynikaj ą cych z realizacji umów promocyjnych s ą dom powszechnym. W opinii Spó ł ki, ulotki reklamowe i cenniki jednoznacznie okre ś la ł y, ż e podane w nich ceny s ą cenami netto, zatem konsumenci uzyskali prawdziw ą informacj ę i nie mogli zosta ć wprowadzeni w b łą d. Spó ł ka wyja ś nia ł a, ż e rozwa ż a ł a wprawdzie podawanie w materia ł ach reklamowych cen brutto, jednak - ze wzgl ę du na zawi ł o ść regulacji prawnej dotycz ą cej obci ąż ania towarów i us ł ug podatkiem VAT – odst ą pi ł a od takiego rozwi ą zania. Uzupe ł niaj ą co ustalono, ż e firmy Termet S.A. i Viessmann Sp. z o.o. nie przygotowywa ł y na potrzeby promocji w ł asnych reklam, og ł osze ń , ani ulotek. Eksponowa ł y jedynie w jednostkach handlowych Spó ł ki w ł asne katalogi z wizerunkami podgrzewaczy ciep ł ej wody i kot ł ów gazowych. Nawi ą zuj ą c do powy ż szego Spó ł ka wyprowadzi ł a wniosek, ż e nie stosowa ł a praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. W jej dzia ł aniach brak jest bowiem przes ł anki bezprawno ś ci - rozumianej jako naruszenie konkretnych przepisów prawa – która jest wymagana przepisem art. 23a ustawy o ochronie (...) . Spó ł ka wyja ś nia ł a równocze ś nie, ż e promocja b ę d ą ca przedmiotem post ę powania antymonopolowego nie zosta ł a przed ł u ż ona i trwa ł a w okresie od 15 wrze ś nia do 30 listopada 2004 r. Obejmowa ł a ona swoim zasi ę giem ca ł y teren dzia ł alno ś ci Spó ł ki, tj. 4 województwa Polski po ł udniowo – wschodniej. Łą cznie w promocji wzi ęł o udzia ł 1.417 osób, przy czym do ko ń ca 2004 r. Spó ł ka nie otrzyma ł a ż adnych skarg na sposób przeprowadzenia promocji lub realizacji ofert i umów promocyjnych. 3 Maj ą c powy ż sze na uwadze, organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Istot ą praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów - okre ś lonych w art. 23a ustawy o ochronie (...) - jest bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, które godzi w te interesy. Ustawa wymienia przyk ł adowe zachowania przedsi ę biorców, maj ą ce charakter narusze ń zbiorowych interesów konsumentów. S ą nimi w szczególno ś ci: stosowanie postanowie ń wzorców umów, wpisanych do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone - o którym mowa w art. 479 45 k.p.c. , naruszanie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, nieuczciwa lub wprowadzaj ą ca w b łą d reklama i inne czyny nieuczciwej konkurencji godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. W sprawie b ę d ą cej przedmiotem rozpoznania oraz niniejszego rozstrzygni ę cia organu antymonopolowego, stwierdzono stosowanie dwóch rodzajów praktyk – wyra ź nie wymienionych w ich przyk ł adowym katalogu, zawartym w art. 23a ust. 2 ustawy o ochronie (...) . Pierwsza z nich polega na stosowaniu postanowienia § 26 regulaminu promocji, o tre ś ci zbie ż nej z ju ż wpisanym do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone. W toku post ę powania organ antymonopolowy ustali ł , ż e Spó ł ka stosuje w kontaktach z konsumentami (odbiorcami indywidualnymi gazu, uczestnicz ą cymi w promocji) przygotowany przez siebie regulamin promocji oraz formularz umowy przy łą czenia i trzy ró ż ne formularze umowy promocyjnej. Umowy promocyjne daj ą mo ż liwo ść skorzystania - w zamian za zu ż ycie w okresie 12 miesi ę cy okre ś lonej ilo ś ci (minimum 1.200 m 3 ) gazu - z: - premii pieni ęż nej w kwocie 200 z ł (b ę d ą cej równowarto ś ci ą ok. 170 m 3 gazu), - przegl ą du instalacji wewn ę trznej za 1 z ł netto, - projektu instalacji wewn ę trznej za równowarto ść 50 % kosztów jego wykonania, czyli kwot ę 150 z ł netto. Wszystkie one – tj. regulamin promocji oraz formularze umów - zawieraj ą gotowe klauzule umowne, opracowane jednostronnie przez Spó ł k ę i wprowadzane do stosowania z góry, bez jakiejkolwiek mo ż liwo ś ci ich negocjowania przez konsumentów. Dokumenty te maj ą zatem charakter wzorca umownego, w rozumieniu art. 384 § 1 k.c. Stosownie do jego tre ś ci „ ustalony przez jedn ą ze stron wzorzec umowy, w szczególno ś ci ogólne warunki umów, wzory umów, regulaminy wi ążą drug ą stron ę , je ż eli zosta ł y jej dor ę czone przy zawarciu umowy” . Skoro cytowany przepis w sposób konkretny, jasny i jednoznaczny stanowi, ż e wzorcem umowy jest dokument ustalony (opracowany i wprowadzony do obrotu prawnego) wy łą cznie przez jedn ą ze stron umowy, a jednocze ś nie wymienia jako przyk ł ady wzorca wzory umów i regulaminy – oznacza to, ż e ma on jednakowe zastosowanie zarówno w odniesieniu do wzorów umów, jak i regulaminów. A zatem – wbrew temu co wywodzi Spó ł ka - regulamin promocji jest wzorcem umowy, w rozumieniu art. 384 § 1 k.c. , a nadto wi ąż e drug ą stron ę (w niniejszej sprawie konsumenta), tak jak ka ż da umowa lub jej adhezyjna posta ć (tu: wzorce umów promocyjnych). 4 Regulamin promocji nie mo ż e by ć równie ż – jak twierdzi Spó ł ka – traktowany jako co ś w rodzaju przewodnika po promocji, informuj ą cego o jej za ł o ż eniach i stosowanego wy łą cznie na etapie organizacji promocji, a wi ę c skierowanego wy łą cznie do osób zainteresowanych promocj ą i ulegaj ą cego dezaktualizacji po zawarciu umowy i skonkretyzowaniu uczestnika promocji. Regulamin ten wprost, samodzielnie i bezpo ś rednio precyzuje zobowi ą zania konsumenta, uczestnicz ą cego w promocji (tak: w odniesieniu do postanowie ń § 6 – § 26 regulaminu) oraz odnosi si ę do etapu realizacji promocji i umów zawieranych w jej obr ę bie – o czym najdobitniej ś wiadczy tre ść § 25 „zobowi ą zuj ą ca Uczestnika Promocji do przestrzegania jej Regulaminu” . Prawn ą konsekwencj ą powy ż szych ustale ń jest stosowanie do regulaminu promocji nie tylko przepisów dotycz ą cych wzorców umów (art. 384 – 385 k.c. ), ale równie ż - b ę d ą cych ich nast ę pstwem – przepisów o niedozwolonych postanowieniach umownych (art. 385 1 – art. 385 3 k.c. ). Postanowienie § 26 regulaminu promocji jest zbie ż ne z klauzul ą uznan ą za niedozwolon ą przez S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisan ą w dniu 30 czerwca 2003 r. do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone (wyrok SOKiK z dnia 31 stycznia 2003 r., sygn. akt: XVII Amc 31/02). W wyroku tym SOKiK uzna ł za niedozwolone postanowienie wzorca mowy - stosowanego przez Przedsi ę biorstwo Remontowo-Budowlane "REMO-BUD" z siedzib ą w Gnie ź nie - o tre ś ci: "wszelkie spory wynik ł e na tle zawartej umowy podlegaj ą wy łą czno ś ci s ą du powszechnego dla siedziby firmy przyjmuj ą cej zamówienie" . Podobnie SOKiK orzek ł równie ż w wyrokach: z dnia 4 czerwca 2003 r. (sygn. akt: XVII Amc 60/02) dotycz ą cym wzorców umów Europejskiego Fundusz Budowlanego Sp. z o.o. z siedzib ą we Wroc ł awiu oraz z dnia 19 kwietnia 2004 r. (sygn. akt: XVII Amc 59/03) dotycz ą cym Biura Podró ż y „RESPOND” Sp. z o.o. z siedzib ą w Gda ń sku. Maj ą c na uwadze tre ść postanowienia § 26 regulaminu promocji organ antymonopolowy uzna ł , ż e Spó ł ka naruszy ł a zbiorowe interesy konsumentów, poprzez stosowanie postanowie ń wzorców umów wpisanych do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 k.p.c. , a tym samym naruszy ł a przepis art. 23a ustawy o ochronie (...) . Odnosz ą c si ę do drugiego zarzutu - naruszenia przez Spó ł k ę obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji w umowach, cennikach i ulotkach reklamowych promocji oraz nie wprowadzania konsumentów w b łą d poprzez zawarte w nich informacje o cenach - organ antymonopolowy, zwa ż y ł co nast ę puje: Przedmiotem dzia ł alno ś ci Spó ł ki s ą us ł ugi z bran ż y energetycznej, tj. g ł ównie dostawa gazu ziemnego za po ś rednictwem sieci i przy łą czanie do niej oraz us ł ugi pokrewne i zwi ą zane z nimi. To ż samy zakres us ł ug Spó ł ka oferuje w ramach promocji: sprzeda ż gazu ziemnego, przy łą czanie do sieci gazowej Spó ł ki, opracowanie projektu gazowej instalacji wewn ę trznej i przegl ą d tego typu instalacji. Z uwagi na okoliczno ść , i ż przedmiotowe us ł ugi promocyjne s ą sprzedawane wy łą cznie w obrocie konsumenckim, na Spó ł ce ci ążą – podobnie jak na innych przedsi ę biorcach, których kontrahentami s ą konsumenci – szczególne obowi ą zki zwi ą zane z udzielaniem konsumentom prawdziwej i pe ł nej informacji. Nie dysponuj ą c w ł a ś ciw ą i kompletn ą wiedz ą na temat towarów ( w rozumieniu art. 4 pkt 6 5 ustawy o ochronie (...) , czyli: rzeczy, energii, us ł ug i robót budowlanych), konsumenci nie mog ą bowiem podejmowa ć ś wiadomych i w pe ł ni suwerennych decyzji w sprawie ich nabycia. Poj ę cie ceny zosta ł o zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (Dz. U. Nr 97, poz. 1050, z pó ź n. zm.), w ś wietle którego cen ą jest warto ść wyra ż ona w jednostkach pieni ęż nych, któr ą kupuj ą cy jest obowi ą zany zap ł aci ć przedsi ę biorcy za towar lub us ł ug ę . W cenie powinien by ć uwzgl ę dniony tak ż e podatek od towarów i us ł ug oraz podatek akcyzowy, je ż eli na podstawie odr ę bnych przepisów sprzeda ż towaru podlega obci ąż eniu tymi podatkami. Natomiast przepis art. 12 ust. 2 tej ustawy nak ł ada na sprzedawców i us ł ugodawców obowi ą zek podawania cen towarów i us ł ug w sposób prosty i nie budz ą cy w ą tpliwo ś ci co do ich wysoko ś ci. Powy ż sze obowi ą zki zosta ł y dookre ś lone w przepisach rozporz ą dzenia Ministra Finansów z dnia 10 czerwca 2002 r. w sprawie szczegó ł owych zasad uwidaczniania cen towarów i us ł ug oraz sposobu oznaczania cena towarów przeznaczonych do sprzeda ż y (Dz. U. Nr 99 poz. 894, z pó ź n. zm.). I tak, § 3 ust. 1 zobowi ą zuje sprzedawc ę do opatrywania towarów, oferowanych kupuj ą cym w miejscu sprzeda ż y wywieszkami, zawieraj ą cymi informacje wskazuj ą ce ich nazwy handlowe, ceny oraz jednostki miar, do których odnosz ą si ę uwidocznione ceny. Z kolei § 10 ust. 2 rozporz ą dzenia wprowadza nakaz okre ś lania cen us ł ug w taki sposób, aby zawiera ł y one wszystkie elementy sk ł adowe ceny. Ponadto § 7 ust. 1 i 2 tego rozporz ą dzenia nak ł ada na sprzedawc ę – reklamuj ą cego swój towar lub us ł ug ę w czasopismach, gazetach, prospektach, katalogach, na plakatach lub afiszach, a tak ż e specjalnie zorganizowanych pokazach, prezentacjach, jak równie ż w inny sposób – obowi ą zek uwidaczniania cen jednostkowych towaru lub us ł ugi, okresu obowi ą zywania podanej ceny oraz w przypadku promocji, umieszczania - obok ceny dotychczasowej - ceny promocyjnej lub obni ż onej, uwzgl ę dniaj ą cej rabat. Z analizy powy ż szych przepisów wynika, ż e cena podawana przez sprzedawc ę (us ł ugodawc ę ) – bez wzgl ę du na to, czy jest to cena umieszczona w miejscu sprzeda ż y, czy te ż w reklamie - powinna by ć cen ą brutto, tj. zawieraj ą c ą podatek od towarów i us ł ug, który jest jednym z elementów sk ł adowych ceny. Nie wywi ą zywanie si ę z tego obowi ą zku, a tym bardziej stosowanie w obrocie konsumenckim wy łą cznie cen netto, tj. udzielanie informacji mog ą cych wprowadzi ć konsumentów w b łą d, stanowi naruszenie przepisów prawa, w tym art. 23a ust. 2 ustawy o ochronie (...) . Przepis ten za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uznaje m.in., naruszanie przez przedsi ę biorców obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, oraz nieuczciw ą lub wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę . Obowi ą zek rzetelnego informowania konsumentów obejmuje przy tym wszystkie etapy sprzeda ż y ( ś wiadczenia us ł ug), pocz ą wszy od przekazu reklamowego skierowanego do potencjalnych kupuj ą cych (us ł ugobiorców), a ż do momentu zawarcia przez indywidualnego konsumenta umowy, której przedmiotem jest nabycie towaru. Szczególn ą uwag ę przywi ą zuje ustawodawca do nale ż ytego informowania konsumentów ju ż w pocz ą tkowej fazie obrotu rynkowego. Stosowana przez przedsi ę biorców reklama mo ż e bowiem wp ł yn ąć na decyzje konsumentów co do nabycia towarów. Oceniaj ą c rozpowszechnianie przez Spó ł k ę ulotek reklamowych i cenników towarów, z uwidocznionymi wy łą cznie cenami netto, nale ż y mie ć na uwadze rol ę , jak ą dla konsumentów odgrywa odbiór informacji – w tym dotycz ą cych cen towarów - zawartych w reklamie. W literaturze przedmiotu obowi ą zuje pogl ą d, i ż ze wzgl ę du na silne 6 oddzia ł ywanie reklamy na wybory dokonywane przez konsumentów, nale ż y przyjmowa ć wzorzec adresata nieuwa ż nego i ł atwo poddaj ą cego si ę sugestiom, tj. wzorzec przeci ę tnego adresata reklamy (por: E. Nowi ń ska i M. du Vall w Prawo handlowe. Tom 5. Komentarz do ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, Wydawnictwa Prawnicze PWN, Warszawa 2000). Tak scharakteryzowany adresat reklamy (w niniejszej sprawie – konsument) b ę dzie z pewno ś ci ą odbiera ł informacje dotycz ą ce cen, zawarte w analizowanej reklamie, jako prawdziwe. Podstaw ę do wyobra ż enia, ż e podawane przez Spó ł k ę ceny zawieraj ą wszystkie sk ł adniki cenowotwórcze mo ż e stanowi ć wiedza na temat cen, jak ą dysponuje przeci ę tny konsument. Nabywaj ą c towary i us ł ugi lub zapoznaj ą c si ę z ich reklam ą konsument zak ł ada, ż e podawane ceny zawieraj ą ju ż wszystkie sk ł adniki. Skoro we wzorcach umów promocyjnych, cennikach i ulotkach reklamowych Spó ł ka nie dope ł ni ł a obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji oraz mog ł a wprowadzi ć ich w b łą d tre ś ci ą przekazu reklamowego - organ antymonopolowy uzna ł , ż e Spó ł ka naruszy ł a dyspozycj ę art. 23a ustawy o ochronie (...) . Ostatecznie - wprowadzaj ą c do obrotu konsumenckiego: regulamin promocji - zawieraj ą cy wpisane do rejestru niedozwolone postanowienia umowne oraz wzorce umów, cenniki i ulotki reklamowe, informuj ą ce wy łą cznie o cenach netto oferowanych w ramach promocji towarów – w ocenie organu antymonopolowego Spó ł ka dopu ś ci ł a si ę praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, o których mowa w art. 23a ustawy o ochronie (...) . St ą d orzeczono, jak w punkcie I sentencji. Jednocze ś nie z uwagi, i ż : - w dniu 30 listopada 2004 r. Spó ł ka zako ń czy ł a promocj ę , zaprzestaj ą c tym samym wprowadzania do obrotu konsumenckiego wzorców umów, cenników oraz ulotek reklamowych z dniem 1 grudnia 2004 r. oraz - w toku post ę powania – jeszcze przed wydaniem niniejszej decyzji – Spó ł ka zmieni ł a tre ść kwestionowanego postanowienia § 26 i zmiany te wprowadzi ł a w ż ycie, organ antymonopolowy uzna ł , i ż w niniejszej sprawie zastosowanie znajduj ą przepisy art. 23e ust. 1 i 2 ustawy o ochronie (...) , w ś wietle których - je ż eli przedsi ę biorca zaprzesta ł stosowania praktyki, okre ś lonej w art. 23a, Prezes Urz ę du wydaje decyzj ę o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzaj ą c ą zaniechanie jej stosowania. Organ antymonopolowy uwzgl ę dni ł bowiem, i ż po dacie zako ń czenia promocji - tj. od dnia 1 grudnia 2004 r. - umowy, cenniki i ulotki reklamowe nie mog ł y ju ż wprowadza ć konsumentów w b łą d. Po pierwsze, umowy (wzorce umów promocyjnych) by ł y stosowane wy łą cznie wobec konsumentów zainteresowanych ich podpisaniem w okresie trwania promocji i nie by ł y zawierane po dniu 30 listopada 2004 r. Po drugie, regulamin promocji informowa ł , ż e obowi ą zuje ona tylko do dnia 30 listopada 2004 r., a jednocze ś nie promocja nie zosta ł a przed ł u ż ona. Nikt zatem – poza uczestnicz ą cymi ju ż w promocji konsumentami - nie móg ł z niej skorzysta ć . Po trzecie, wszelkie ulotki reklamowe, stosowane w ramach promocji, wyra ź nie informowa ł y o dacie jej zako ń czenia - poprzez wyodr ę bniony graficznie w widocznym ich miejscu, czytelny i ł atwo dostrzegalny zapis: „oferta wa ż na do 30 listopada 2004 r.” Zatem i w tym przypadku, konsument zainteresowany promocj ą nie móg ł z niej skorzysta ć po tej dacie, a nawet s ą dzi ć , ż e jest to mo ż liwe. 7 Organ wzi ął pod uwag ę równie ż i to, ż e Spó ł ka ju ż w pierwszym pi ś mie z dnia 30 grudnia 2004 r. – b ę d ą cym odpowiedzi ą na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania w sprawie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów – zg ł osi ł a ch ęć i gotowo ść zmiany kwestionowanego postanowienia § 26 regulaminu promocji. Natomiast w kolejnych pismach z dnia 17 stycznia i 14 lutego 2005 r. Spó ł ka poinformowa ł a, ż e postanowienie § 26 regulaminu promocji zosta ł o z niego ca ł kowicie wykre ś lone. W ocenie organu antymonopolowego - wprowadzaj ą c powy ż sz ą zmian ę w regulaminie promocji - Spó ł ka dostosowa ł a jego tre ść do bezwzgl ę dnie zobowi ą zuj ą cych przepisów, dobrych obyczajów i interesów konsumentów – o których mowa art. 385 1 k.c. oraz orzecznictwa s ą dowego. Nale ż y uzna ć równie ż , ż e wprowadzone zmiany - tj. wykre ś lenie § 26 regulaminu promocji - nale ż ycie zabezpieczaj ą interesy konsumentów, nie nak ł adaj ą ju ż bowiem na nich uci ąż liwych i ograniczaj ą cych ich prawa obowi ą zków. Konsument otrzymuje zgodny z prawem regulamin oraz odpowiedni ą umow ę promocyjn ą , która - jak wynika z ich tre ś ci (postanowienia § 9 albo § 10) i co podkre ś la ł a Spó ł ka – odsy ł a w zakresie spraw w niej nie uregulowanych do przepisów kodeksu cywilnego . Powy ż sza modyfikacja postanowie ń regulaminu zosta ł a uwzgl ę dniona przez Spó ł k ę w: - nowym, zmienionym regulaminie promocji oraz - „pi ś mie wyja ś niaj ą cym” - informuj ą cym o tej zmianie. Spó ł ka, dor ę czy ł a zmieniony regulamin i „pismo wyja ś niaj ą ce” wszystkim 1.417 konsumentom, uczestnicz ą cym w promocji - do dnia 14 lutego 2005 r., tj. do dnia opracowania, a nast ę pnie przes ł ania organowi antymonopolowemu ostatnich wyja ś nie ń w ramach niniejszego post ę powania. Na dowód, i ż zmiany te zosta ł y faktycznie wprowadzone w ż ycie przed dniem zako ń czenia post ę powania w sprawach praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, Spó ł ka przed ł o ż y ł a: - kopi ę uchwa ł y Nr 13/2005 Zarz ą du Karpackiej Spó ł ki Gazownictwa Sp. z o.o. w Tarnowie z dnia 1 lutego 2005 r. w sprawie przyj ę cia tekstu jednolitego Regulaminu Akcji Promocyjnej „Czas na zmian ę ”, - kopi ę zarz ą dzenia Nr 3/2005 Prezesa Zarz ą du – Dyrektora Generalnego Karpackiej Spó ł ki Gazownictwa Sp. z o.o. w Tarnowie (znak: KSG/DS/3/05) z dnia 1 lutego 2005 r. dotycz ą c ą wprowadzenia do stosowania Regulaminu Akcji Promocyjnej „Czas na zmian ę ”. Regulamin promocji, o tre ś ci przes ł anej przez Spó ł k ę w ramach niniejszego post ę powania organowi antymonopolowemu, stanowi ł za łą cznik do ww. uchwa ł y i zarz ą dzenia, - kopi ę pisma Zast ę pcy Dyrektora Generalnego ds. Handlowych KSG Sp. z o.o. w Tarnowie (znak: HM-06/007/05) z dnia 1 lutego 2005 r. – skierowanego do wszystkich Dyrektorów Oddzia ł ów, z poleceniem dostarczenia do dnia 9 lutego 2005 r., wszystkim uczestnikom promocji zmienionego regulaminu promocji i „pisma wyja ś niaj ą cego” te zmiany, 8 Regulamin promocji i „pisma wyja ś niaj ą ce” (w dwóch wersjach: dostarczanej za po ś rednictwem pracownika Spó ł ki oraz przesy ł anej poczt ą ) o tre ś ci j.w., stanowi ł y za łą czniki do pisma Zast ę pcy Dyrektora Generalnego ds. Handlowych Spó ł ki, - kopie 18 regulaminów promocji - dor ę czonych przez pracownika Spó ł ki, których odbiór zosta ł potwierdzony przez konsumentów, uczestnicz ą cych w promocji, - informacj ę , ż e do dnia 14 lutego 2005 r. Spó ł ka dor ę czy ł a osobi ś cie lub wys ł a ł a za po ś rednictwem poczty wszystkim 1.417 uczestnikom promocji jej zmieniony regulamin – zawart ą w pi ś mie Spó ł ki z dnia 14 lutego 2005 r. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze organ antymonopolowy uzna ł , i ż Spó ł ka zaniecha ł a stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę : - w odniesieniu do praktyki okre ś lonej w pkt I.1. sentencji niniejszej decyzji - ostatecznie w dniu 14 lutego 2005 r. - w odniesieniu do praktyki okre ś lonej w pkt I.2. sentencji niniejszej decyzji - w dniu 1 grudnia 2004 r. Maj ą c powy ż sze na uwadze, organ antymonopolowy orzek ł , jak w pkt II sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie (...) w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje stronie odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatury w Krakowie (31 – 011 Kraków, Plac Szczepa ń ski 5). Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury w Krakowie Barbara du Vall Otrzymuje: 1. Karpacka Spó ł ka Gazownictwa Sp. z o.o. ul. Wita Stwosza 7 33 – 100 Tarnów, 2. RKR – a/a. 9