RGD-16/2008

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW D ELEGATURA UOK I K W GDA Ń SKU 80-824 G DA Ń SK , UL . P ODWALE P RZEDMIEJSKIE 30 T EL ./ FAX (058) 346-29-32, 346-29-33, 301-51-75 E- MAIL : GDANSK @ UOKIK . GOV . PL RGD.61-9/08/MLM Gda ń sk, dnia 30 kwietnia 2008r. D ECYZJA NR RGD. 16/2008 Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i kon- sumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zmianami) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej usta- wy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007r. w sprawie w ł a ś ci- wo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. Nr 134, poz. 939), w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, wszcz ę tego z urz ę du, przeciwko przedsi ę biorcy K B w K, uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów dzia ł anie tego przedsi ę biorcy, po- legaj ą ce na stosowaniu we wzorcach umownych; „ Umowa Przedwst ę pna” , obowi ą zuj ą - ca w roku 2006, „Umowa Przedwst ę pna”, obowi ą zuj ą ca w roku 2007 oraz „Umowa rezerwacyjna” , postanowie ń , o tre ś ci: 1. „(…) cena ta ulegnie zmianie w przypadku zmiany powierzchni lokalu okre ś lonego wy ż ej w wyniku pomiarów dokonanych w ramach geodezyjnej inwentaryzacji bu- dynku” 2. „Cena sprzeda ż y mieszkania zawiera podatek VAT wed ł ug stawki – 7%. W przy- padku zmiany stawki VAT, Sprzedaj ą cy zastosuje stawk ę obowi ą zuj ą c ą w dniu sprzeda ż y mieszkania”, 3. „ (…) W razie dwukrotnego niestawienia si ę Kupuj ą cego, Sprzedaj ą cy dokona sa- modzielnego odbioru lokalu, zgodnie z obowi ą zuj ą cymi przepisami prawa”, 4. „W przypadku zmiany podatku VAT w trakcie budowy, cena mieszkania ulegnie podwy ż szeniu o obowi ą zuj ą cy podatek VAT”, które s ą postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu post ę - powania cywilnego do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone; co stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsu- mentów i nakazuje si ę zaniechania stosowania tej praktyki. UZASADNIENIE W roku 2007 Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej Prezesem UOKiK lub organem antymonopolowym) przeprowadzi ł badanie rynku us ł ug deweloper- skich. W ramach prowadzonych bada ń Delegatura UOKiK w Gda ń sku podda ł a analizie wzorce umowne stosowane w obrocie konsumenckim przez przedsi ę biorców dzia ł aj ą cych na terenie jej w ł a ś ciwo ś ci miejscowej. W toku badania Prezes Urz ę du ustali ł , i ż przedsi ę biorca K B z siedzib ą w K (zwany dalej K), we wzorcach umownych t.j.: „Umowa Przedwst ę pna” , obowi ą zuj ą ca w roku 2006, „Umowa Przedwst ę pna” , obowi ą zuj ą ca w roku 2007 oraz „Umowa rezerwacyjna lokalu mieszkalnego” , stosuje postanowienia, których tre ś ci mo ż na uzna ć za to ż same z postanowieniami wzorców umownych, które zosta ł y wpisane do Rejestru postanowie ń wzorców umów uznanych za niedozwolone, o których mowa w art. 479 45 kodeksu post ę - powania cywilnego (zwanego dalej Rejestrem). W zwi ą zku z powy ż szym, postanowieniem nr 65 z dnia 8 lutego 2008r. – wszcz ę te zosta ł o z urz ę du post ę powanie w sprawie podejrzenia stosowania przez przedsi ę biorc ę Kombinat Budowlany z siedzib ą w Ko ł obrzegu , praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsu- ment ó w, zdefiniowanej w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochro- nie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331 ze zm.) [zwanej dalej tak ż e ustaw ą o ochronie (…) lub ustaw ą antymonopolow ą ], polegaj ą cej na umieszczeniu w stosowanych wzorcach umownych postanowie ń , które zosta ł y wpisane do rejestru po- stanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym stanowi art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego. W toku prowadzonego post ę powania Prezes Urz ę du zaliczy ł w poczet dowodów materia ł y uzyskane od przedsi ę biorcy w trakcie przeprowadzonej wcze ś niej kontroli wzorców umow- nych. Odnosz ą c si ę do postawionych zarzutów, przedsi ę biorca, pismem z dnia 18 marca 2008r., zobowi ą za ł si ę do zaniechania stosowania kwestionowanych postanowie ń oraz do przed- stawienia kontrahentom/konsumentom aneksów do zwartych umów, „które wyeliminuj ą z tych umów ww. postanowienia”. Prezes Urz ę du ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny: K B zosta ł wpisany do Krajowego Rejestru S ą dowego pod nr KRS: …... Przedsi ę biorca dzia ł aj ą cy w bran ż y budownictwo oferuje m.in. osobom fizycznym sprzeda ż lokali miesz- kaniowych. W kontaktach z klientami pos ł uguje si ę on projektami umów, które nast ę pnie konsumenci podpisuj ą chc ą c skorzysta ć z us ł ug /oferty przedsi ę biorcy. Projekty umów przedstawiane konsumentom, przygotowane z góry przed zawarciem umowy, zawieraj ą gotowe jednolite postanowienia, wpisywane nast ę pnie do konkretnych umów podpisywanych z klientami, stanowi ą c tym samym wzorzec umowy w rozumieniu art. 384 § 1 k.c. Stosowane przez przedsi ę biorc ę wzorce umowne zawieraj ą mi ę dzy innymi postanowienia o nast ę puj ą cej tre ś ci: I. „(…) cena ta ulegnie zmianie w przypadku zmiany powierzchni lokalu okre ś lonego wy ż ej w wyniku pomiarów dokonanych w ramach geodezyjnej inwentaryzacji bu- 2 dynku”– zapis zawarty w pkt 6 „Umowy Przedwst ę pnej” , obowi ą zuj ą cej w 2006r. II. we wzorcu umownym „Umowa Przedwst ę pna” , obowi ą zuj ą cym w roku 2007,: 1. „(…) cena ta ulegnie zmianie w przypadku zmiany powierzchni lokalu okre ś lo- nego wy ż ej w wyniku pomiarów dokonanych w ramach geodezyjnej inwentary- zacji budynku”– zapis zawarty w pkt 6 „Umowy…” , 2. „Cena sprzeda ż y mieszkania zawiera podatek VAT wed ł ug stawki – 7%. W przypadku zmiany stawki VAT, Sprzedaj ą cy zastosuje stawk ę obowi ą zuj ą c ą w dniu sprzeda ż y mieszkania” - zapis zawarty w pkt 6 „Umowy…” , 3. „ (…) W razie dwukrotnego niestawienia si ę Kupuj ą cego, Sprzedaj ą cy dokona samodzielnego odbioru lokalu, zgodnie z obowi ą zuj ą cymi przepisami prawa” - zapis zawarty w pkt 7 „Umowy…” , III. we wzorcu umownym „Umowa rezerwacyjna lokalu mieszkalnego” - „W przypadku zmiany podatku VAT w trakcie budowy, cena mieszkania ulegnie podwy ż szeniu o obowi ą zuj ą cy podatek VAT” - zapis zawarty w § 4 „Umo- wy…” . Maj ą c na uwadze zebrany materia ł dowodowy, Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co na- st ę puje: Aby rozstrzygn ąć spraw ę w oparciu o przepisy ustawy o ochronie (…) niezb ę dnym jest uprzednie zbadanie przez Prezesa Urz ę du, czy w danej sprawie zagro ż ony zosta ł interes publicznoprawny. Wykazanie tej okoliczno ś ci, upowa ż nia dopiero Prezesa UOKiK do reali- zacji celu ustawy, którym zgodnie z jej art. 1 ust 1, jest okre ś lenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasad podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interes ó w przedsi ę biorców i konsument ó w. W ocenie Prezesa Urz ę du rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny, albowiem wi ąż e si ę i dotyczy ochrony interesu szerszej grupy konsumentów, którzy s ą , lub mog ą by ć klientami przedsi ę biorcy. Kombinatowi Budowlanemu przedstawiono zarzut naruszenia art. 24 ust 1 ustawy o ochronie (…), który stanowi i ż , „ Zakazane jest stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. ” Zgodnie z ust. 2 tego ż artyku ł u „Przez praktyk ę naru- szaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, w szczególno ś ci: 1) stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks post ę powania cywilnego. (…).” Aby dzia ł ania przedsi ę biorcy - w tym przypadku K - mog ł y zosta ć uznane za sprzeczne z powo ł anym wy ż ej przepisem art. 24 ustawy antymonopolowej, winny wi ę c spe ł nia ć łą cz- nie nast ę puj ą ce przes ł anki: ujawnia ć si ę w obrocie konsumenckim, stanowi ć dzia ł anie bez- prawne, naruszaj ą c jednocze ś nie zbiorowy interes konsumentów Zgodnie z art. 4 pkt 11 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i art. 22 1 k.c. za konsumenta uwa ż a si ę osob ę fizyczn ą dokonuj ą c ą czynno ś ci prawnej nie zwi ą zanej bezpo- ś rednio z jej dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą lub zawodow ą . Niekwestionowana przez uczestnika post ę powania okoliczno ść zawierania umów sprzeda ż y lokalu mieszkalnego z osobami 3 fizycznymi, na potrzeby zaspokojenia ich potrzeb bytowych i mieszkaniowych, jednoznacz- nie potwierdza fakt spe ł nienia pierwszej z przes ł anek powo ł anego wy ż ej przepisu ustawy antymonopolowej. Rozpatruj ą c drug ą z wy ż ej wskazanych przes ł anek, odnosz ą cej si ę do bezprawno ś ci, rozumianej jako dzia ł ania sprzecznego z przepisami prawa, podnie ść nale ż y, i ż przedsi ę - biorcy postawiony zosta ł zarzut naruszenia art. 24 ust 1 i 2 ustawy o ochronie (...), pole- gaj ą cy na stosowaniu w umowach zawieranych z konsumentami postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za nie- dozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego. Zakaz stosowania postanowie ń wpisanych do Rejestru dotyczy nie tylko tego przedsi ę bior- cy, przeciwko któremu zapad ł wyrok w sprawie o uznanie postanowie ń wzorca umowy za niedozwolone, lecz równie ż innych przedsi ę biorców. Art. 479 43 k.p.c. rozszerza prawomocno ść wyroku wydanego w sprawie o uznanie posta- nowie ń wzorca umowy za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocno ś ci roz- szerzonej nast ę puje od chwili wpisania wzorca umowy do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konku- rencji i Konsumentów, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. Konsekwencj ą umieszczenia postanowienia umownego w ww. Rejestrze jest to, ż e pos ł u ż enie si ę nim b ę dzie mia ł o skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzgl ę dnie przez prawo zakazanego . Wpis do Rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych oznacza, ż e od tego momentu stosowanie takiej klauzuli jest zakazane we wszystkich wzorcach umownych. Powy ż sze stanowisko Prezesa Urz ę du zgodne jest z orzecznictwem S ą du Najwy ż szego, który w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. (sygn. akt III SZP 3/06) stwierdzi ł , i ż „(…) stosowanie postanowie ń wzorców umów o tre ś ci to ż samej z tre ś ci ą postanowie ń uznanych za niedo- zwolone prawomocnym wyrokiem S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konku- rencji i Konsumentów i wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c., mo- ż e by ć uznane w stosunku do innego przedsi ę biorcy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów (…)”. W uzasadnieniu do powy ż szej uchwa ł y S ą d uzna ł m.in., ż e „ (…) praktyka naruszaj ą ca zbiorowe interesy konsumentów art. 23a u.o.k.ik. obejmuje równie ż przypadki wprowadzania jedynie zmian kosmetycznych polegaj ą cych na przesta- wieniu wyrazów lub zast ą pieniu jednych wyrazów innymi, je ż eli tylko wyk ł adnia postano- wienia pozwoli stwierdzi ć , ż e jego tre ść mie ś ci si ę w hipotezie zakazanej klauzuli. Stoso- wanie klauzuli o zbli ż onej tre ś ci do klauzuli wpisanej do rejestru godzi przecie ż tak samo w interesy konsumentów, jak stosowanie klauzuli identycznej, co wpisana do rejestru (…). Przyj ę ta powy ż ej rozszerzaj ą ca wyk ł adnia art. 23a u.o.k.ik. znajduje równie ż uzasadnienie w dyrektywach 93/13 oraz 98/27 a tak ż e orzecznictwie ETS dotycz ą cym zasady efektyw- no ś ci (…)”. Nie jest, zatem konieczna dok ł adna, literalna identyczno ść klauzuli wpisanej do Rejestru i klauzuli z ni ą porównywanej. St ą d niedozwolone b ę d ą tak ż e postanowienia umów, miesz- cz ą ce si ę w hipotezie klauzuli wpisanej do Rejestru, której tre ść zostanie ustalona w opar- ciu o dokonan ą jej wyk ł adni ę . W ocenie Prezesa Urz ę du zakwestionowane w niniejszym post ę powaniu, postanowienia wzorców umownych o nazwach: „Umowa Przedwst ę pna” , stosowana przez K w roku 2006, „Umowa Przedwst ę pna” , stosowana przez K w roku 2007 oraz „Umowa re- zerwacyjna” , s ą to ż same z tre ś ci ą postanowie ń uznanych za niedozwolone prawomoc- nymi wyrokami S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanymi do Rejestru, o któ- 4 rym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego, pod pozycjami np.: 155 i 227, 855 oraz 365. Po pierwsze postanowienia pkt 6 wzorców umownych: „Umowa Przedwst ę pna” , obo- wi ą zuj ą cych w 2006r. i 2007r., o identycznej tre ś ci: – „ (…) cena ta ulegnie zmianie w przypadku zmiany powierzchni lokalu okre ś lonego wy ż ej w wyniku pomiarów dokona- nych w ramach geodezyjnej inwentaryzacji budynku” nale ż y uzna ć za to ż same z klauzula- mi wpisanymi do Rejestru pod pozycjami; 155 i 227, uznanymi uprzednio wyrokami S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwolone postanowienia umowne. W wyroku z dnia 9 wrze ś nia 2004 r. (sygn. akt XVII Amc 12/04) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne, które nast ę pnie zosta ł wpisany pod poz. 155 do Rejestru, o tre ś ci: „ Cena nabycia nieruchomo ś ci (lokalu miesz- kalnego) ulegnie zmianie, je ż eli po zako ń czeniu budowy oka ż e si ę , ż e zakupione po- wierzchnie lokalu mieszkalnego ulegn ą zmianie w stosunku do powierzchni przewidzianej w projekcie o wi ę cej ni ż 2,5%”. Z kolei w wyroku z dnia 10 pa ź dziernika 2004 r. (sygn. akt XVII Amc 47/03) SOKiK uzna ł za niedozwolone, postanowienie umowne, wpisane nast ę p- nie do Rejestru. pod poz. 227, o tre ś ci: „ W przypadku zmiany powierzchni lokalu wynika- j ą cej z inwentaryzacji powykonawczej, cena ulegnie zmianie o warto ść wynikaj ą c ą z pomno ż enia ró ż nicy w powierzchni lokalu przez cen ę jednego metra kwadratowego usta- lon ą w umowie”. W uzasadnieniu do wyroku z dnia 9 wrze ś nia 2004 r. S ą d stwierdzi ł , i ż kwestionowany zapis „(…) zawiera niedozwolone postanowienia umowne okre ś lone w art. 385³ pkt 20 k.c., które umo ż liwiaj ą pozwanej Spó ł ce po zawarciu umowy z konsu- mentem podwy ż szenie ceny lokalu (na skutek zwi ę kszenia metra ż u lokalu w stosunku do umownego) bez jednoczesnego zapewnienia konsumentowi prawa odst ą pienia od umowy w powy ż szej sytuacji, co z uwagi na wzrost obci ąż e ń finansowych po stronie konsumenta nie powinno budzi ć ż adnych w ą tpliwo ś ci.” Ponadto w wyroku z dnia 10 pa ź dziernika S ą d podzieli ł zdanie Prezesa Urz ę du, i ż takie postanowienie „(…) pozwala pozwanemu na zmian ę istotnych cech przedmiotu umowy w zakresie powierzchni lokalu, co mo ż e spowo- dowa ć , ż e klient b ę dzie zobowi ą zany do kupienia lokalu maj ą cego inne cechy ni ż te, które zadecydowa ł y o jego wyborze na etapie podpisywania umowy. (…) taki zapis umo ż liwia du żą dowolno ść pozwanego w zakresie zmiany powierzchni przedmiotowego lokalu lub jego cz ęś ci sk ł adowych, gdy ż nawet nie okre ś la maksymalnego zakresu modyfikacji, który nie by ł by uwa ż any za zmian ę przedmiotu ś wiadczenia”. Tre ś ci postanowie ń wymienionych wzorców równie ż przewiduj ą po stronie przedsi ę biorcy prawo do zmiany ceny przedmiotu umowy w przypadku wyst ą pienia ró ż nic w powierzchni wynikaj ą cych z dokonanego obmia- ru powykonawczego. Jednocze ś nie brak jest ustanowionego po stronie konsumenta prawa do odst ą pienia od niej w takim przypadku. W zwi ą zku z powy ż szym analiza porównawcza kwestionowanych postanowie ń umownych z klauzulami wpisanymi do Rejestru wskazuje na jednoznaczno ść tre ś ci porównywanych postanowie ń , której nie naruszaj ą odmienno ś ci w zakresie u ż ytych sformu ł owa ń i wyrazów, co pozwala na stwierdzenie ich to ż samo ś ci. Po drugie , postanowienie pkt 6 wzorca „Umowa Przedwst ę pna” , stosowane przez KOMBINAT, w roku 2007, o tre ś ci: – „ Cena sprzeda ż y mieszkania zawiera podatek VAT wed ł ug stawki – 7%. W przypadku zmiany stawki VAT, Sprzedaj ą cy zastosuje stawk ę obowi ą zuj ą c ą w dniu sprzeda ż y mieszkania”, oraz postanowienie § 4 wzorca „Umowa rezerwacyjna” , o tre ś ci: – „ W przypadku zmiany podatku VAT w trakcie budowy, cena mieszkania ulegnie podwy ż szeniu o obowi ą zuj ą cy podatek VAT”, nale ż y uzna ć za to ż same z klauzul ą wpisan ą do Rejestru pod pozycj ą 885 uznan ą uprzednio wyrokiem S ą du Okr ę - 5 gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwolone po- stanowienie umowne. Wyrokiem wydanym w dniu 18 maja 2005 r., (sygn. akt XVII AmC 86/03) S ą d uzna ł za niedozwolone postanowienie umowne o tre ś ci: „ Do ceny zostanie doliczony podatek VAT zgodnie z obowi ą zuj ą cymi przepisami. Na dzie ń podpisania umowy stawka podatku VAT na lokal mieszkalny wynosi 7%, a na gara ż i miejsce parkingowe 22%. W przypadku zmiany stawki podatku VAT nast ą pi odpowiednia zmiana ceny. ” W uzasadnieniu tego wyroku S ą d stwierdzi ł i ż , w jego ocenie, ta „klauzula narusza art.385 1 § 1 k.c. i art. 385 3 pkt 20 k.c., gdy ż przewiduj ą c mo ż liwo ść podniesienia ceny pozwany nie przewidzia ł mo ż liwo ś ci odst ą pienia od umowy przez konsumenta. Zdaniem S ą du wzrost stawki podat- ku stanowi wprawdzie zdarzenie niezale ż ne od stron, jednak podatek VAT stanowi element ceny. Wzrost stawki podatku jest, zatem wzrostem ceny i konsument musi mie ć bez- wzgl ę dnie zapewnione, stosownie do art. 385 3 pkt 20 k.c., prawo do odst ą pienia od umo- wy”. Tre ść stosowanych przez przedsi ę biorc ę postanowie ń przewiduj ą cych ró ż nice cenowe uzale ż nione od wysoko ś ci wymienionych tam op ł at (podatek) równie ż nie ustanawia po stronie konsumenta, nabywcy nieruchomo ś ci, prawa do odst ą pienia od umowy w przy- padku, gdy finalna cena ulegnie zmianie (wzrost ceny). Zatem skutek ich stosowania jest identyczny do tego, które zosta ł o wpisane pod poz. 885 do Rejestru tzn. pozbawiaj ą kon- sumenta mo ż liwo ś ci odst ą pienia od umowy w przypadku zmiany ceny. Tym samym, mimo ró ż nic w sformu ł owaniu tre ś ci, nale ż y stwierdzi ć to ż samo ść porównywanych powy ż ej klau- zul. Po trzecie , postanowienie pkt 7 wzorca „Umowa Przedwst ę pna” , stosowanego przez Kombinat, w roku 2007, o tre ś ci: – „ (…) W razie dwukrotnego niestawienia si ę Kupuj ą ce- go, Sprzedaj ą cy dokona samodzielnego odbioru lokalu, zgodnie z obowi ą zuj ą cymi przepi- sami prawa”, nale ż y uzna ć za to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru pod pozycjami; 364 i 365, uznanymi uprzednio wyrokiem S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, z dnia 22 listopada 2004 r. (sygn. akt XVII AmC 55/03). za niedozwolone postanowienia umowne. W wyroku tym SOKiK uzna ł za niedozwolone, postanowienia o tre ś ci: „W razie niestawiennictwa Kupuj ą cego w wyznaczonym terminie przekazania, sprzedaj ą cy dokona samodzielnie odbioru przedmiotu umowy i b ę dzie to jed- noznaczne z wykonaniem przez Sprzedaj ą cego umowy w tym zakresie. Strony zgodnie ustalaj ą ż e w takim przypadku Sprzedaj ą cy upowa ż niony jest do wystawienia odpowied- niej faktury” oraz „W sytuacji okre ś lonej w art. 6 tego paragrafu jednostronny protokó ł sporz ą dzony przez Sprzedaj ą cego zast ę puje protokó ł odbioru”. W uzasadnieniu do wyroku S ą d stwierdzi ł , i ż „Zapis postanowienia umownego (...) wzorca jest niedozwolony, gdy ż umo ż liwia pozwanemu bez obecno ś ci konsumenta dokona ć odbioru lokalu i zwolni ć si ę z odpowiedzialno ś ci za niewykonanie lub nienale ż yte wykonanie umowy wobec konsumen- ta, co w ś wietle art. 385 3 pkt 9 k. c. stanowi niedozwolon ą klauzul ę , gdy ż postanowienie to ra żą co narusza interes konsumenta”. S ą d wskaza ł jednocze ś nie, i ż postanowienie umo ż liwiaj ą ce, kosztem interesu konsumenta, uznanie sporz ą dzonego pod jego nieobec- no ść jednostronnego protoko ł u odbioru lokalu za równowa ż ny, z tym podpisanym przez obie strony umowy, jest sprzeczne z tre ś ci ą przepisu art. 385 § 1 k.c. i art. 385 3 pkt 9 k.c., gdy ż przyznaje kontrahentowi konsumenta prawo do dokonywania wi ążą cej interpretacji umowy. Równie ż tre ść postanowienia stosowanego przez KOMBINAT przewiduje, i ż przed- si ę biorca mo ż e dokona ć jednostronnego odbioru lokalu i sporz ą dzi ć stosowny protokó ł , co narusza wskazane przez S ą d w uzasadnieniu do ww. wyroku prawa konsumenta. Z tych te ż wzgl ę dów Prezes Urz ę du uzna ł wymienione postanowienia za to ż same, czego nie na- 6 ruszaj ą odmienno ś ci wynikaj ą ce z ró ż nic w sformu ł owaniu i u ż ytych zwrotach porównywa- nych klauzul. Reasumuj ą c za wykazane i udowodnione uzna ć nale ż y, i ż kwestionowane postanowienia, zawarte we wzorcach umownych, stosowanych przez przedsi ę biorc ę , mieszcz ą si ę w hipo- tezach wymienionych klauzul, wpisanych do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uzna- nych za niedozwolone. Tak ż e trzeci ą przes ł ank ę , uzna ć nale ż a ł o za spe ł nion ą . Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów ma miejsce wtedy, gdy dzia ł anie przedsi ę biorcy godzi w interesy konsumen- tów jako zbiorowo ś ci, to jest, sytuacji gdy skierowane jest nie tylko do wyodr ę bnionej indywidualnie grupy konsumentów, lecz szerszego nieograniczonego liczbowo kr ę gu osób, do których dotar ł a i dotrze ć mo ż e oferta przedsi ę biorcy. W rozpatrywanej sprawie wy ż ej wymienione warunki zosta ł y spe ł nione. Oferta us ł ug deweloperskich zawieraj ą ca niedo- zwolone klauzule adresowana jest bowiem przez K, nie do ś ci ś le zindywidualizowanego konkretnego konsumenta lecz do z góry nieokre ś lonej, niemo ż liwej do zidentyfikowania liczby kontrahentów – konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna. Skoro zatem kwestionowane zapisy wzorca umowy s ą to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, to pos ł ugiwanie si ę nimi w obrocie konsumenckim zgodnie tre ś ci ą art. 24 ust. 2 ustawy ochronie konkuren- cji i konsumentów uzna ć nale ż y za dzia ł anie bezprawne, stanowi ą ce praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i nakaza ć zaniechanie jej stosowania. Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie (...) Prezes Urz ę du wydaje decyzj ę o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i nakazuj ą c ą zaniechanie jej sto- sowania je ż eli stwierdzi naruszenie zakazu okre ś lonego w art. 24. W toku post ę powania przedsi ę biorca, co prawda, wyrazi ł gotowo ść do usuni ę cia niedo- zwolonych postanowie ń ze stosowanych dotychczas wzorców umownych, a tak ż e wol ę zawarcia aneksów do umów b ę d ą cych w trakcie realizacji. W ocenie organu antymonopo- lowego sama jednak deklaracja, nie poparta konkretnymi dzia ł aniami zmierzaj ą cymi do zapobie ż enia naruszeniom interesów konsumentów, nie mo ż e zosta ć uznana za zobowi ą - zanie, o którym mowa w art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie (…). Nale ż y wskaza ć , i ż zaniechanie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy kon- sumentów polega nie tylko na usuni ę ciu z aktualnie stosowanego wzorca wszystkich po- stanowie ń uznanych za niedozwolone i nie stosowanie ich w nowo podpisywanych umo- wach, a tak ż e na zmianie lub te ż anulowaniu w realizowanych ju ż umowach klauzul abu- zywnych. Oznacza to konieczno ść np. aneksowania wszystkich umów b ę d ą cych w trakcie wykonywania, b ą d ź przynajmniej podj ę cia przez przedsi ę biorc ę udokumentowanych dzia- ł a ń zmierzaj ą cych do zmiany wcze ś niej zawartych umów, polegaj ą cych na przedstawieniu kontrahentom – konsumentom propozycji zawarcia aneksów potwierdzaj ą cych fakt nie- obowi ą zywania zakwestionowanych postanowie ń . Dokonana przez Prezesa Urz ę du analiza materia ł u dowodowego nie potwierdzi ł a w sposób nie budz ą cy w ą tpliwo ś ci, aby zakwestionowane postanowienia umowne, obar- czone – jak wcze ś niej wykazano – wad ą prawn ą , tj. takie, które mieszcz ą si ę w hipotezie niedozwolonych klauzul umownych i godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów zosta ł y wyeliminowane z obrotu konsumenckiego. 7 St ą d, nale ż a ł o orzec jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 81 ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zwi ą z- ku z art. 479 28 k.p.c., od niniejszej decyzji przys ł uguje stronie odwo ł anie do S ą du Okr ę - gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygo- dniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gda ń sku. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Zast ę pca Dyrektora Delegatury Uokik Gda ń sku Wojciech Wojtkowiak Otrzymuje: 8