RGD-16/2002

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW D ELEGATURA W G DAŃSKU 80-824 G DAŃSK , UL . P ODWALE P RZEDMIEJSKIE 30 T EL . (058) 346-29-32, T EL /F AX (058) 346-29-33, T EL . C ENTRALA (058) 301-50-21 E- MAIL : GDANSK @ UOKIK . GOV . PL RGD.411-3/02/MLM Gdańsk, dnia 2 lipca 2002r. DECYZJA NR RGD.16/2002 Na podstawie art. 101 ust. 2 pkt 2 b ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konku- rencji i konsumentów (Dz.U. Nr 122, poz. 1319 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowa- nia antymonopolowego, wszczętego z urzędu przeciwko Spółce Kapena S.A. w Słupsku w sprawie nałoŜenia kary pienięŜnej za nieudzielenie informacji, Ŝądanych na podstawie art. 45 ustawy antymonopolowej, w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumen- tów nakłada się na skarŜoną Spółkę karę pienięŜną, płatną do budŜetu państwa, w wyso- kości …. zł (słownie: ….). UZASADNIENIE W lutym 2002r. delegatura Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku powzięła, w ramach utworzonego Decyzją Nr 2 Prezesa UOKiK z dnia 2 listopada 2001r. Zespołu – sieci informowania o naruszeniach przez przedsiębiorców przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów, wiadomość o dokonanej w roku 2001 koncentracji, w wyniku której włoska firma C, poprzez nabycie …. % akcji, uzyskała kontrolę nad Spółką Kapena S.A. w Słupsku. Stan wiedzy o rynku i przedsiębiorcach na nim funkcjonujących pozwalał domniemywać, Ŝe zamiar przedmiotowej operacji kapitałowej mógł podlegać obowiązkowi zgłoszenia organowi antymonopolowemu, tak pod rządami ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów kon- sumentów (Dz.U. z 1999r. Nr 52, poz. 547), jak i aktualnej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. PoniewaŜ, sprawowanie kontroli przestrzegania przez przedsiębiorców przepisów ustawy naleŜy do podstawowych zadań Prezesa UOKiK, dnia 22 lutego 2002r., wezwał on – na podstawie art. 45 – Spółkę Kapena S.A. w Słupsku (zwaną dalej K) do przekazania informacji i dokumentów, wskazanych w piśmie nr RGD. 411-3/02/MLM. [kar- ta akt sprawy; 2], których uzyskanie było niezbędne dla ustalenia, czy na uczestnikach koncentracji spoczywał obowiązek jej notyfikacji przed Prezesem Urzędu [k.1]. Pierwsze wystąpienie pozostało bez jakiejkolwiek reakcji ze strony K. W związku z tym organ antymonopolowy wystosował dwa dodatkowe wezwania, kolejno z dnia 21 marca 2002r. i z dnia 4 kwietnia 2002r., do udzielenia wyjaśnień w sprawie i dostarczenia Ŝądanych materiałów [k. 3 i 4], informując jednocześnie o moŜliwości nałoŜenia sankcji 2 finansowych, przewidzianych art. 101 ustawy. RównieŜ i na te ponaglenia K nie odpowie- działa. Pismo z dnia 4 kwietnia 2002r. zostało przesłane Spółce za zwrotnym potwierdze- niem odbioru i odebrane przez adresata dnia 5 kwietnia 2002r. [ k. 5]. Nie budzi Ŝadnych wątpliwości okoliczność, Ŝe kontrolowany przedsiębiorca miał pełną wiedzę nie tylko co do ciąŜącego na nim obowiązku współpracy z Prezesem Urzędu, ale równieŜ co do zakresu, jak i terminu przekazania Ŝądanych informacji. Tak więc, pomimo trzykrotnych wezwań, Spółka świadomie uchylała się od udzielenia jakiejkolwiek odpowiedzi, tym samym uniemoŜliwiając organowi antymonopo- lowemu realizację, nałoŜonych na niego ustawą, zadań. W związku z tym, Prezes Urzędu, mając na uwadze nieskuteczność środków, uŜytych dla wyegzekwowanie Ŝądanych infor- macji, w celu przymuszenia skarŜonego przedsiębiorcy do ich udzielenia, w dniu 29 kwiet- nia 2002r. postanowił o wszczęciu postępowania antymonopolowego w sprawie nałoŜenia na Spółkę K S.A. w S, w oparciu o art. 101 ust. 2 pkt 2 b ustawy, kary pienięŜnej. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania Spółka dnia 22 ma- ja 2002r. przekazała wymagane materiały [k. 12-146]. Następnie w piśmie z dnia 4 czerw- ca br. wyjaśniła ona, iŜ powodem braku reakcji było niedostarczenia pism Urzędu do wła- ściwych słuŜb Spółki, jednocześnie przyznając, iŜ „zdaje sobie sprawę Ŝe formalnie dopu- ściła się naruszenia prawa antymonopolowego” i wnioskowała o „ wyrozumiałość oraz uwzględnienie usprawiedliwienia” . ORGAN ANTYMONOPOLOWY ZWAśYŁ I USTALIŁ, CO NASTĘPUJE: Kompetencje Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów określa szczegółowo art. 26 ustawy o ochronie […], a ich zakres obejmuje zarówno zadania orzecznicze (por. art. 26 pkt 2), jak i pozaorzecznicze, do których naleŜy m.in. sprawowa- nie kontroli przestrzegania przez przedsiębiorców przepisów ustawy (art. 26 pkt 1). Z kole- i, w świetle art. 45 ust. 1 kaŜdy przedsiębiorca i związek przedsiębiorców posiadający do- kumenty, dane i informacje jest obowiązany do ich udostępnienia lub przekazania orga- nowi antymonopolowemu na jego Ŝądanie i to niezaleŜnie od tego, czy materiały te są niezbędne na potrzeby toczącego się postępowania administracyjnego, czy teŜ dla realiza- cji zadań pozaorzeczniczych (por. w tej sprawie wyrok Sądu Antymonopolowego z dnia 16 grudnia 1998r., sygn. akt XVII Ama 62/98); w wypadku odmowy zadośćuczynienia temu Ŝądaniu lub gdy dostarczone dane i informacje są nierzetelne Prezes UOKiK moŜe, stosow- nie do treści art. 101 ust. 2 pkt 2 b ustawy o ochronie […], nałoŜyć na przedsiębiorcę karę pienięŜną stanowiącą równowartość od 200 do 5.000 euro. JeŜeli zatem Prezes UOKiK, mając na względzie wynikający z treści art. 26 ustawy antymonopolowej obowiązek sprawowania kontroli przestrzegania jej przepisów przez przedsiębiorców – powziąwszy uprzednio wiadomość o dokonanej operacji kapitało- wej, która mogła podlegać obowiązkowi zgłoszenia – zwrócił się do Spółki K z Ŝądaniem przekazania mu informacji niezbędnych do potwierdzenia, bądź odrzucenia tego domnie- mania, to zgodnie z treścią art. 45 ustawy, przedsiębiorca ten zobligowany był – nie chcąc narazić się na zarzut „nieudzielenia danych i informacji” – temu Ŝądaniu zadośćuczynić. Tymczasem, zarówno pierwsze, jak i kolejne wystąpienia organu antymono- polowego przesłane do Spółki nie spowodowały – pomimo ponagleń – Ŝadnej reakcji adre- 3 sata. Odpowiedź na zawarte w piśmie Urzędu pytania wpłynęła dopiero w dniu 22 maja 2002r., tj. po terminie wszczęcia przez Prezesa UOKiK postępowania administracyjnego w sprawie nałoŜenia kary pienięŜnej. Prezes UOKiK, mając na względzie powyŜsze okoliczności, a takŜe stanowi- sko Sądu Antymonopolowego zawarte w wyroku z dnia 16 grudnia 1998r., sygn. akt XVII Ama 62/99 1 , uznał, iŜ przesłanki niezbędne do nałoŜenia na Spółkę K kary pienięŜnej, zo- stały spełnione. Jest bezsporne, iŜ nakładanie kar na podstawie art. 101 ust. 2 pkt 2 b usta- wy, w granicach tamŜe określonych, odbywa się w trybie uznania administracyjnego, co oznacza to, Ŝe o rzeczywistej ich wysokości decyduje w danej, konkretnej sytuacji organ antymonopolowy w oparciu m.in. o kryteria wskazane w art. 104 ustawy oraz kierując się załoŜeniem, zgodnie z którym nakładana sankcja winna spełniać zarówno funkcję repre- syjną, jak i prewencyjną (dyscyplinującą), przy czym w zaleŜności od okoliczności sprawy preferuje się pierwszą lub drugą z nich. Wskazany przepis ustawy o ochronie [...] stanowi, Ŝe Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów moŜe nałoŜyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pienięŜną w wysokości stanowiącej równowartość od 200 do 5 000 euro, jeŜeli, choćby nieumyslnie przedsiębiorca nie udzielił informacji Ŝądanych, przez Pre- zesa Urzędu, m.in. na podstawie art. 45 ustawy. Zgodnie z art. 115 wartość euro, o której mowa w przepisach ustawy podlega przeliczeniu na złote według kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku kalendarzowego poprzedzającego rok nałoŜenia kary. Minimalny wymiar kary, o której mowa w art. 101 ust. 2 pkt 2 b ustawy anty- monopolowej, wyliczony zgodnie z wytycznymi zawartymi w art. 115 ustawy wynosi; …… natomiast jej maksymalna wysokość; ….. Mając na uwadze udowodnioną okoliczność niewywiązania się przez Spółkę KA- PENA z obowiązku udzielenia informacji na wezwanie Prezesa Urzędu organ antymonopo- lowy nałoŜył na Spółkę, karę pienięŜną w wysokości ….. zł, a więc ustalił jej wymiar na minimalnym, określonym w ustawie, poziomie. Nakładając minimalną wysokość kary, organ antymonopolowy, oprócz przesła- nek wskazanych art. 104, uwzględnił równieŜ następujące okoliczności, powalające na przyjęcie załoŜenia, Ŝe w przedmiotowej sprawie wymierzona sankcja powinna spełniać przede wszystkim funkcję prewencyjną, tj.: • naruszenie przez skarŜoną Spółkę przepisów ustawy antymonopolowej miało miejsce po raz pierwszy, 1 Zgodnie ze wskazówką Sądu Antymonopolowego, „ z nieudzieleniem danych i informacji na Ŝądanie Prezesa UOKiK mamy do czynienia, w rozumieniu art. 16 ust. 2 pkt 1 ustawy antymonopolowej, z upływem terminu wyznaczonego przedsiębiorcy na przedłoŜenie stosownych materiałów ”; zakres art. 16 ust. 2 pkt 1 obejmuje zatem nie tylko nieudzielenie określonych informacji, ale takŜe zwłokę w wyznaczonym terminie ich przekazania (podkr. UOKiK), a przyjęcie zawęŜającej interpretacji powoła- nego przepisu (z pominięciem zwłoki) oznaczałoby „ zgodę na bezkarne blokowanie przez przedsiębiorcę zadań Prezesa UOKiK określonych przepisami ustawy, co byłoby trudne do zaakceptowania ”. Zaprezentowa- ne stanowisko odnosi się, co prawda, do przepisów ustawy z dnia 24.02.1990 r. o przeciwdziałaniu […], ale uznać naleŜy, Ŝe nadal pozostaje aktualne. 4 • w ocenie Prezesa UOKiK przedsięwzięte środki okazały się być wystarcza- jące dla osiągnięcia spodziewanego jej celu, tj. skutecznego wyegze- kwowania od Spółki K wymaganych informacji niezbędnych do rozpa- trzenia toczącej się w Urzędzie sprawy. Mając na uwadze powyŜsze orzeczono jak w sentencji. Z upowaŜnienie Prezesa Urzędy Roman Jarząbek Dyrektor Delegatury UOKiK w Gdańsku