RBG-25/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W BYDGOSZCZY ul. Jagiello ń ska 34 85-097 Bydgoszcz tel. (052) 345-56-44, Fax (052) 345-56-17, E-mail: bydgoszcz@uokik.gov.pl Bydgoszcz, dnia 21 wrze ś nia 2004 roku RBG-61-08/04/MW Decyzja nr RBG 25/2004 Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 2003 nr 86 poz. 804, Dz.U. z 2004 roku nr 93 poz. 891) oraz § 3 ust, 2 i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie naruszania zbiorowych interesów konsumentów wszcz ę tego z urz ę du przeciwko Panu Edmundowi Lubiszewskiemu, prowadz ą cemu dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Zak ł ad Instalacji Elektrycznej i TV Kablowej z siedzib ą w Bydgoszczy, – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: na podstawie art. 23a ust. 1 i 2, art. 23c ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 2003 nr 86 poz. 804, Dz.U. z 2004 roku nr 93 poz. 891), art. 61 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 roku Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. z 2004 roku nr 171 poz. 1800) uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów nie informowanie konsumentów – abonentów telewizji kablowej o zmianach op ł at abonamentowych i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania Uzasadnienie: W bydgoskiej delegaturze UOKiK z ł o ż ono skarg ę konsumenck ą , z której wynika, i ż wymieniony w sentencji decyzji przedsi ę biorca nie informuje konsumentów na pi ś mie o zmianach cen telewizji kablowej. Z ust. 6 umowy, przed ł o ż onej przez konsumenta wnosz ą cego skarg ę wynika jedynie, i ż „WYKONAWCA zastrzega sobie prawo do okre ś lenia wzrostu op ł aty abonamentowej, ustalonej jak w pkt 4 w przypadku wzrostu wska ź nika GUS, co zostanie podane w programie informacyjnym K-28.” Prezes Urz ę du, w oparciu o z ł o ż on ą skarg ę konsumenck ą wszcz ął post ę powanie o naruszanie zbiorowych interesów konsumentów. Strona post ę powania, Pan Edmund Lubiszewski w pi ś mie z dnia 20 sierpnia 2004 roku nie zgodzi ł si ę ze z ł o ż on ą skarg ą konsumenck ą , podnosz ą c, i ż Telewizja Kablowa na Osiedlu Le ś nym w Bydgoszczy (której operatorem jest strona post ę powania) istnieje od 12 lat i przez ca ł y okres istnienia praktykuje informowanie abonentów o wszelkich zmianach – w tym podwy ż kach – na ogólnodost ę pnym kanale informacyjnym oraz w biurze TVK (wywieszone do publicznej wiadomo ś ci og ł oszenia). W oparciu o ustalony stan faktyczny Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co nast ę puje: Zgodnie z art. 23a ust. 1 ustawy, przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. Za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów – zgodnie z ust. 2 cyt. wy ż ej artyku ł u - uwa ż a si ę w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479[45] Kodeksu post ę powania cywilnego, naruszanie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, nieuczciw ą lub wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę i inne czyny nieuczciwej konkurencji godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. W post ę powaniach tych nie ma obowi ą zku wykazywania dominuj ą cej pozycji na rynku przedsi ę biorcy, któremu stawia si ę zarzut naruszania zbiorowych interesów konsumentów. Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów wymaga zatem spe ł nienia dwóch przes ł anek: a. naruszenia zbiorowego interesu konsumentów. b. bezprawno ś ci dzia ł ania Zbiorowy interes konsumentów Art. 22 1 KC zawiera legaln ą definicj ę konsumenta, zgodnie z któr ą „ za konsumenta uwa ż a si ę osob ę fizyczn ą dokonuj ą c ą czynno ś ci prawnej niezwi ą zanej bezpo ś rednio z jej dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą lub zawodow ą . ” Punkt 2 preambu ł y Dyrektywy 98/27/EC Parlamentu Europejskiego oraz Rady Unii Europejskiej z dnia 19 maja 1998 roku w sprawie nakazów wydawanych w celu ochrony interesów konsumentów: „ Zbiorowe interesy oznaczaj ą interesy, które nie stanowi ą skumulowanych interesów poszczególnych osób poszkodowanych z racji naruszenia ”. Ze zbiorowym interesem konsumentów mamy do czynienia wówczas, gdy bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorców dotyczy, lub mo ż e dotyczy ć nieograniczonej liczby konsumentów, których nie da si ę zindywidualizowa ć – Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów, cho ć by liczba pokrzywdzonych konsumentów by ł a bardzo du ż a. W niniejszej sprawie kwestionowana praktyka operatora telewizji kablowej oddzia ł ywa ł a na ka ż dego rzeczywistego i potencjalnego abonenta telewizji kablowej na Osiedlu Le ś nym w Bydgoszczy. Ka ż dy konsument, który zawar ł ze stron ą niniejszego post ę powania umow ę o ś wiadczenie us ł ugi, polegaj ą cej na dostarczaniu telewizji kablowej nie by ł prawid ł owo 2 informowany o zmianach cen. Nie ulega wi ę c w ą tpliwo ś ci, i ż zbiorowy interes konsumentów zosta ł naruszony. Bezprawno ść dzia ł ania Praktyka informowania konsumentów o podwy ż kach abonamentu za telewizj ę kablow ą narusza obowi ą zuj ą ce prawo. Zgodnie z art. 35 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 21 lipca 2000 roku Prawo telekomunikacyjne, „ operatorzy ustalaj ą ceny us ł ug telekomunikacyjnych, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowi ą inaczej. Ceny us ł ug telekomunikacyjnych s ą ustalane na podstawie przejrzystych i obiektywnych kryteriów. W razie podwy ż szenia cen us ł ug telekomunikacyjnych operator jest obowi ą zany - z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego - do: 1) w przypadku abonentów - powiadomienia ich o tym na pi ś mie, 2) w pozosta ł ych przypadkach - podania tego do publicznej wiadomo ś ci.” Od 3 wrze ś nia 2004 roku wesz ł a w ż ycie nowa ustawa Prawo telekomunikacyjne z dnia 16 lipca 2004 roku (Dz.U. z 2004 roku nr 171 poz. 1800), która w art., 61 ust. 5 i 6 stanowi: W razie podwy ż szenia cen us ł ug telekomunikacyjnych dostawca publicznie dost ę pnych us ł ug telekomunikacyjnych jest obowi ą zany, z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego, do powiadomienia: 1) o tym abonentów na pi ś mie; 2) innych ni ż abonenci u ż ytkowników poprzez podanie tego do publicznej wiadomo ś ci. 6. W przypadku, o którym mowa w ust. 5 pkt 1, abonent powinien zosta ć poinformowany tak ż e o prawie wypowiedzenia umowy z powodu braku akceptacji podwy ż szenia cen, a tak ż e o tym, ż e w razie skorzystania z tego prawa dostawcy publicznie dost ę pnych us ł ug telekomunikacyjnych nie przys ł uguje roszczenie odszkodowawcze, z zastrze ż eniem art. 57 ust. 6. Zarówno ustawa prawo telekomunikacyjne, obowi ą zuj ą ca przed, jak i po 3 wrze ś nia 2004 roku jednoznacznie okre ś la obowi ą zki operatora us ł ug telekomunikacyjnych w zakresie informowania abonentów o zmianach cen. Operator ma obowi ą zek informowania o zmianach cen ka ż dego abonenta na pi ś mie, z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego. Maj ą c na uwadze powy ż sze, nale ż a ł o orzec jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem bydgoskiej delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów . 3