DPI-88/2003

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DDI-1-411/40/728/03/ES Warszawa, 31 grudnia 2003 r. DECYZJA Nr DPI - 88/2003 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. 2003 Nr 86, poz. 804), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wniosek Laradew Limited z siedzib ą w Londynie (Wielka brytania), Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyra ż a zgod ę na dokonanie koncentracji , polegaj ą cej na przej ę ciu przez Laradew Limited kontroli nad: 1) grup ą spó ł ek nale żą cych do grupy ABB, tj.: - Koomey Companies International Ltd. z siedzib ą w Aberdeen, Wielka Brytania, - ABB Offshore Systems Inc. z siedzib ą w Huston, USA, - ABB Offshore Systems Canada Inc. z siedzib ą w Nisku, Kanada, - ABB Offshore Sysytems Pte. Ltd z siedzib ą w Singapurze, Singapur, - ABB Offshore Systems Ltd. z siedzib ą w Bristolu, Wielka Brytania, - ABB Vetco Gray Inc. z siedzib ą w USA, - Vetco Overseas N.V. (w likwidacji) z siedzib ą na Antylach Holenderskich, - Vetco Gray Nigeria Limited z siedzib ą w Nigerii, - ABB Vetco Gray Argentina S.A. z siedzib ą w Argentynie, - ABB Vetco Gray Australia Pty Ltd. z siedzib ą w Australii, - ABB Vetco Gray Canada Inc. z siedzib ą w Kanadzie, - ABB Vetco Gray France S.A.R.L. z siedzib ą we Francji, - ABB Vetco Gray U.K. Ltd. z siedzib ą w Aberdeen, Wielka Brytania, - ABB Petroleum Equipment Industries Company (PJSC) z siedzib ą w Iranie, - ABB Vetco Gray Italia S.R.L. z siedzib ą w milano, W ł ochy, - West Africa Completion Services Ltd. z siedzib ą w Londynie, Wielka Brytania, - PT Vetco Gray Indonesia z siedzib ą w Indonezji, - ABB Vetco Gray (Hong Kong) Limited z siedzib ą w Hong Kongu, - Cetco Gray Petroleum Equipment (Shanghai) Co. Ltd. z siedzib ą w Chinach, - ABB Vetco Gray Mexico S.A. de C.V. z siedzib ą w Meksyku, - FIP International S.A. de C.V. (Inactive) z siedzib ą w Meksyku, - ABB Vetco Gray Pte. Ltd. z siedzib ą w Singapurze, Singapur, - Vetco Gray Delcom Sdn. Bhd. z siedzib ą w Kuala Lumpur, Malezja, - Satellite Services International Inc. z siedzib ą w USA, - ABB Vetco Gray de Venezuela, C.A. z siedzib ą w Wenezueli, - ABB Servicious Vetco Gray de Venezuela, C.A. z siedzib ą w Wenezueli, - ABB Vetco Gray AS z siedzib ą w Stavanger, Norwegia, - ABB Oleo e Gas Ltd. z siedzib ą w Brazylii, - ABB Offshore Systems AS z siedzib ą w Norwegii, - Koomey Companies International Inc. z siedzib ą w Huston, USA, - Syntheseas Ltd. z siedzib ą w Londynie, Wielka Brytania, - CMS Associates Ltd. (UK) z siedzib ą w Wielkiej Brytanii, - ABB ÓLEO E GÁS,MANTUNENCÃO E MODIFICAÇÃO LTDA z siedzib ą w Brazylii, - Egyptian Maintenance Company, z siedzib ą w Kairze, Egipt, - SMM – Sociedade de Montagnes Metalomecanicas S.A. z siedzib ą w Amadora, Portugalia, - EAM –Empresa Angolana de Metalomecanicas SARL z siedzib ą w Angoli, - ABB Equatorial Guinea AS z siedzib ą w Gwinei Równikowej, - ABB Consultancy Services Ltd. z siedzib ą w Wielkiej Brytanii, - ABB Gas Technology AS z siedzib ą w Norwegii, - ABB Lummus Global (Nigeria) Ltd. z siedzib ą w Lagos, Nigeria, - Intervent AS z siedzib ą w Norwegii, - ABB Offshore Denmark AS z siedzib ą w Danii, - ABB Offshore Systems Iran AS z siedzib ą w Iranie, - ABB Offshore Systems Kazakhstan AS z siedzib ą w Kazachstanie, - J.P. Kenny AS, Forus z siedzib ą w Norwegii, - EPT (PNG) Ltd. Papua New Guinea z siedzib ą na Nowej Gwinei, oraz 2) cz ęś ci ą mienia spó ł ek z grupy ABB, tj.: - ABB Australia Pty. Ltd, Sydney, NSW z siedzib ą w Australii, - ABB Ltd. Almaty z siedzib ą w Kazachstanie, - ABB Limited z siedzib ą w Samutprakarn w Tajlandii, - ABB Process Solutions & Services Italy z siedzib ą we W ł oszech. U Z A S A D N I E N I E W dniu 18 sierpnia 2003 r. do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ęł o zg ł oszenie zamiaru koncentracji, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Laradew Limited z siedzib ą w Londynie (Wielka Brytania), zwanej dalej równie ż Laradew, kontroli nad ww. 44 spó ł kami z grupy ABB i cz ęś ci ą mienia ww. 4 spó ł ek, równie ż z grupy ABB, zwanych dalej razem równie ż Grup ą Spó ł ek Przejmowanych. W zwi ą zku z tym, i ż : - spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce zg ł oszenie niniejszej koncentracji, bowiem łą czny obrót ww. przedsi ę biorców w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia przekroczy ł 50 mln euro, tj. wielko ść okre ś lon ą w art. 12 ust. 1 ustawy dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. 2003 Nr 86, poz. 804), zwanej dalej ustaw ą antymonopolow ą , - przej ę cie kontroli nad innym przedsi ę biorc ą oraz cz ęś ci ą mienia innego przedsi ę biorcy jest jedn ą z form koncentracji, okre ś lon ą w art. 12 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, - w przedmiotowej sprawie nie wyst ę puje ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek egzoneracyjnych, wymienionych w art. 13 ustawy antymonopolowej, powoduj ą ca odst ą pienie od konieczno ś ci zg ł oszenia koncentracji, 2 Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wszcz ął post ę powanie w przedmiotowej sprawie, o czym powiadomi ł stron ę pismem z dnia 24 wrze ś nia 2003 r. Z informacji zawartych w aktach sprawy wynika, ż e transakcja zosta ł a zg ł oszona bez naruszenia terminu, o którym mowa w art. 94 ust 4 ustawy antymonopolowej. Podstaw ą dokonania przez Laradew Limited. zg ł oszenia przedmiotowej transakcji jest projekt zawartej w dniu 11 sierpnia 2003 r. umowy nabycia akcji, udzia ł ów i aktywów spó ł ek z grupy ABB. Zg ł oszenie planowanej koncentracji zosta ł o z ł o ż one w Urz ę dzie Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 18 sierpnia czerwca 2003 r., tj. w terminie 7 dni od zawarcia ww. umowy. W trakcie post ę powania organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje: Opis transakcji. Laradew Limited, utworzona na potrzeby przeprowadzenia przedmiotowej transakcji, pozostaje pod wspóln ą kontrol ą Candover Partners Limited, JPMorgan Partners i 3i Group plc. Laradew Limited przejmie kontrol ę poprzez nabycie udzia ł ów/akcji spó ł ek tworz ą cych tzw. Grup ę Przejmowan ą , z wyj ą tkiem spó ł ek we W ł oszech, Austrii, Tajlandii i Kazachstanie, gdzie zostan ą nabyte aktywa tych spó ł ek. Przedmiotowa transakcja dotyczy jedynie spó ł ek maj ą cych siedziby poza granicami Polski oraz sk ł adników maj ą tku po ł o ż onego poza jej granicami. Przyczyny transakcji. Zg ł oszona transakcja ma charakter wy łą cznie finansowy – jej celem jest uzyskanie zysków kapita ł owych z operacji b ę d ą cej przedmiotem niniejszej koncentracji. Aktywni uczestnicy koncentracji. I. Laradew Limited jest spó ł k ą utworzon ą dla celów przeprowadzenia zg ł oszonej transakcji. Podmiotami dominuj ą cymi ww. Spó ł ki s ą Candover Partners Limited, JPMorgan Partners i 3i Group plc. Candover Partners, jedna z czo ł owych europejskich prywatnych grup inwestycyjnych, ś wiadczy us ł ugi w zakresie zarz ą dzania inwestycyjnego, łą cznie z us ł ugami doradztwa dla szeregu innych funduszy inwestycyjnych. Candovers Partners jest kontrolowana przez Cancover Investments plc i Candover Service Limited. Akcje Candover Investments plc, spó ł ki holdingowej dla grupy Candover, s ą dopuszczone do publicznego obrotu i s ą notowane na londy ń skiej gie ł dzie papierów warto ś ciowych. W Polsce Candover, prowadzi dzia ł alno ść na nast ę puj ą cych rynkach produktowych: - sprzeda ż drutu, elementów zbrojenia, elementów samochodowych oraz gotowych systemów zbrojenia, - projektowanie i dystrybucja us ł ug budowlanych i konstrukcyjnych, - sprzeda ż tworzyw sztucznych i ż ywic, 3 - specjalistyczne przetwórstwo opakowa ń i produktów drukarskich, - us ł ugi maklerskie ubezpieczeniowe (Health Lambert Polska Sp. z o.o.), - publikacje naukowe, techniczne, medyczne i akademickie, - produkcja PCV. II. JP Morgan Partners nale ż y do grupy kapita ł owej J.P. Morgan Chase & Co i jest podmiotem zale ż nym bezpo ś rednio uczestnicz ą cym w transakcji. Ww. przedsi ę biorca prowadzi dzia ł alno ść inwestycyjn ą na ca ł ym ś wiecie. Jest inwestorem w ponad 1300 spó ł kach dzia ł aj ą cych w ró ż norodnych ga łę ziach gospodarki, takich jak: infrastruktura medyczna, przemys ł , us ł ugi finansowe, media i technika. W Polsce prowadzi dzia ł alno ść za po ś rednictwem spó ł ek zale ż nych na nast ę puj ą cych rynkach: - technika o ś wietleniowa, w tym sprz ę t o ś wietleniowy wewn ę trzny i zewn ę trzny (SITECO Lightining Poland Sp. z o.o.), - aluminiowe komponenty do silników (Teksid Aluminium Poland Sp. z o.o.), - opakowania z rur szklanych oraz szk ł a specjalnego (Boles ł awiecka Fabryka Materia ł ów Medycznych Polfa S.A.). III. 3i Group plc jest spó ł k ą notowan ą na londy ń skiej gie ł dzie papierów warto ś ciowych, dzia ł a w zakresie funduszy podwy ż szonego ryzyka, tzw. venture capital. Posiada inwestycje w wielu ró ż nych sektorach przemys ł u i us ł ug, takich jak telekomunikacja, przemys ł maszynowy, spo ż ywczy, opieka medyczna, us ł ugi informatyczne, rozrywka, media, ropa naftowa i gaz, oprogramowanie komputerowe i internet, us ł ugi pomocnicze, transport i logistyka. W Polsce ww. przedsi ę biorca jest obecny na nast ę puj ą cych rynkach: - zamkni ę cia z tworzyw sztucznych - sprzeda ż zestawów do znieczule ń , - wyroby g łę boko toczone, - opakowania z tworzyw sztucznych na potrzeby rynku, - opieka zdrowotna, - dystrybucja produktów ropy naftowej, - akcesoria ze stali nierdzewnej, - us ł ugi na rzecz mediów, - ekspresowe dor ę czanie paczek, - sprz ę t audio, - ca ł o ś ciowe rozwi ą zania koncepcyjne dla komunikacji, - systemy oprogramowania w zakresie zarz ą dzania i przechowywania danych, - sprz ę t do usuwania kolizji (Josam Polska Sp. z o.o.), - lampy elektronowe i cz ęś ci sk ł adowe pami ę ci CCD, - budowa podno ś ników i platform, - szkliwo i barwniki do glazury, - us ł ugi doradcze oraz prace naukowo-badawcze i rozwojowe w zakresie rolnictwa, - opracowywanie technologii mikrosystemowej, - wyroby tekstylne. Pasywni uczestnicy koncentracji. 4 I. Grupa Spó ł ek Przejmowanych , wchodz ą ca w sk ł ad Oil, Gas & Petroleum Upstream Division , jest cz ęś ci ą grupy ABB, dzia ł aj ą c ą na rynku dostaw produktów i us ł ug dla przedsi ę biorstw zajmuj ą cych si ę poszukiwaniem gazu i ropy naftowej. G ł ówne przedsi ę biorstwa tworz ą ce Grup ę Przejmowan ą dzia ł aj ą na nast ę puj ą cych rynkach: - Drilling Production and Equipment (DPE) – projektowanie i produkcja urz ą dze ń zarówno dla l ą dowych, jak i p ł ywaj ą cych jednostek wydobywczych, w szczególno ś ci urz ą dze ń dla powierzchniowych g ł owic odwiertowych, produktów do wierce ń , tj. z łą czy i rur, podmorskich urz ą dze ń produkcyjnych, tj. po łą cze ń ruroci ą gów, oraz serwis, - Subsea Systems – produkcyjne systemy kontrolne, us ł ugi projektowania, budowy i instalacji oraz serwis, - Floating Production Systems Norway (FPS Norway) – budowa nowych sta ł ych i p ł ywaj ą cych jednostek produkcyjnych oraz budowa nowych modu ł ów dla istniej ą cych jednostek, - Maintenance & Modificatin (M&M) – us ł ugi w zakresie konserwacji i modyfikacji platform i terminali brzegowych w Norwegii. W Polsce Grupa ABB posiada 4 spó ł ki zale ż ne, a mianowicie: - ABB Sp. z o.o. – transformatory mocy, transformatory rozdzielcze, aparatura wysokiego i ś redniego napi ę cia, systemy automatyki dla elektrowni, robotyka - ABB Instal Sp. z o.o. – sektor budowlany, - ABB Zamech Marine Sp. z o.o. – nap ę dy dla statków, tj. ś ruby nap ę dowe, wa ł y nap ę dowe oraz serwis turbospr ęż arek i systemów kontroli dostarczanych urz ą dze ń mechanicznych, - ABB Zamech Gazpetro Sp. z o.o. – zarz ą dzanie i przygotowywanie kompletnych projektów zwi ą zanych z transportem gazu, obejmuj ą cych ruroci ą gi, stacje kompresora, podziemne magazyny gazu. Powy ż sze spó ł ki nie s ą przedmiotem koncentracji i po zako ń czeniu transakcji pozostan ą w grupie ABB, zatem transakcja nie b ę dzie mia ł a ż adnego wp ł ywu na ich dzia ł alno ść . Rynki w ł a ś ciwe, na które koncentracja wywiera wp ł yw. W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy antymonopolowej, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar ( rynek produktowy ) i terytorium ( rynek geograficzny ). Maj ą c na wzgl ę dzie powy ż sz ą definicj ę oraz kryteria wyznaczania rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw, zawarte w rozporz ą dzeniu Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U. Nr 37, poz. 334), organ antymonopolowy uzna ł , i ż : 5 a) przedmiotowa koncentracja nie wywrze wp ł ywu na ż aden rynek w ł a ś ciwy w uk ł adzie horyzontalnym, bowiem dzia ł alno ść uczestników koncentracji nie pokrywa si ę na ż adnym rynku produktowym. Spó ł ki z Grupy Przejmowanej dzia ł aj ą na ś wiatowym rynku urz ą dze ń do odwiertów, produkcyjnych systemów kontrolnych, us ł ug EPC (projektowania i budowy instalacji), budowy nowych sta ł ych i p ł ywaj ą cych jednostek produkcyjnych oraz nowych modu ł ów dla istniej ą cych jednostek, w tym konstrukcji nawodnych. Ponadto ww. spó ł ki ś wiadcz ą us ł ugi konserwacji i modyfikacji platform i terminali brzegowych w Norwegii oraz dzia ł aj ą na rynku projektowania p ł ywaj ą cych systemów do podziemnego wydobycia ropy naftowej i gazu oraz technologii dla przemys ł u przetwórstwa ropy naftowej. Szacunkowy udzia ł spó ł ek z Grupy Przejmowanej oscyluje w granicach (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Candover, jeden z funduszy inwestycyjnych tworz ą cych Lardew Limited, równie ż dzia ł a na rynku dostaw produktów i us ł ug dla spó ł ek poszukuj ą cych ropy naftowej i gazu za po ś rednictwem spó ł ki Wellstream, która produkuje i rozprowadza elastyczne linie przep ł ywowe b ę d ą ce bezoporowymi elastycznymi przewodami rurowymi. Oprócz tego produkuje i rozprowadza termoplastyczne przewody rurowe. Dzia ł alno ść Wellstream stanowi minimalny udzia ł w rynku dostaw produktów i us ł ug dla przemys ł u naftowego i gazowego. Spó ł ki z Grupy Przejmowanej nie s ą obecne na rynku ww. elastycznych linii przep ł ywowych. Z powy ż szych wzgl ę dów wspomniane rynki nie stanowi ą rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym. b) planowana transakcja nie wp ł ynie na ż aden rynek w ł a ś ciwy w uk ł adzie wertykalnym, bowiem uczestnicy transakcji nie prowadz ą dzia ł alno ś ci na rynkach b ę d ą cych rynkami poprzedniego, b ą d ź nast ę pnego szczebla obrotu lub rynkami pokrewnymi, c) koncentracja nie wywrze wp ł ywu na ż aden rynek w ł a ś ciwy w uk ł adzie konglomeratowym, poniewa ż nie zidentyfikowano rynków, na których pomi ę dzy uczestnikami transakcji nie istniej ą ż adne powi ą zania horyzontalne i wertykalne, ale przynajmniej jeden przedsi ę biorca dysponuje udzia ł em rynkowym przekraczaj ą cym 40 %. *** Przepis art. 17 ustawy antymonopolowej stanowi, i ż Prezes Urz ę du wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku, której nie powstanie lub nie umocni si ę pozycja dominuj ą ca na rynku i wskutek czego konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona. Analiza skutków niniejszej koncentracji nie wykaza ł a zagro ż e ń p ł yn ą cych z przej ę cia przez Laradew Limited kontroli nad spó ł kami z Grupy Przejmowanej. Organ antymonopolowy uznaj ą c za zasadne wyra ż enie zgody na dokonanie przedmiotowej koncentracji, wzi ął pod uwag ę w szczególno ś ci nast ę puj ą ce przes ł anki: - zamierzona transakcja nie doprowadzi do powstania, b ą d ź umocnienia si ę pozycji dominuj ą cej na rynku któregokolwiek z uczestników koncentracji, bowiem nie wyst ę puje horyzontalna oraz wertykalna styczno ść dzia ł alno ś ci tych przedsi ę biorców, 6 - brak jest rynków, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, - koncentracja w ograniczonym stopniu dotyczy rynku polskiego i nie b ę dzie mia ł a negatywnego wp ł ywu na dotychczasow ą pozycj ę rynkow ą uczestników transakcji w Polsce. Jedynym towarem sprzedawanym w Polsce przez spó ł ki b ę d ą ce przedmiotem planowanej transakcji s ą zawory steruj ą ce, w sprzeda ż y których udzia ł spó ł ek z Grupy Przejmowanej nie przekracza (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. W Polsce g ł ównymi konkurentami tych spó ł ek w segmencie zaworów steruj ą cych s ą : Fisher - b ę d ą cy cz ęś ci ą grupy Emerson Process Managment, Dresser, Mason-Neilan oraz Samson AG. Jednak ż e wspomniany rynek nie zosta ł zidentyfikowany jako rynek, na który koncentracja wywiera wp ł yw, tak w uk ł adzie horyzontalnym, jak i wertykalnym. Z tego wzgl ę du transakcja ma charakter neutralny z punktu widzenia dzia ł alno ś ci stron w Polsce. Reasumuj ą c, nale ż y stwierdzi ć , i ż planowana koncentracja spe ł nia przes ł anki okre ś lone w art. 17 ustawy antymonopolowej, bowiem w jej wyniku nie dojdzie do powstania b ą d ź wzmocnienia pozycji dominuj ą cej na ż adnym z rynków w ł a ś ciwych, a tym samym do istotnego ograniczenia konkurencji. Wobec powy ż szego orzeczono jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów p.o. Zast ę pcy Dyrektora Departamentu Przemys ł u i Infrastruktury Marcin Kolasi ń ski Otrzymuj ą : Pani Iwona Terlecka Pan Tomasz Ostrowski Pan Marcin Bartnicki Janicka-Sosna, Namiotkiewicz i wspólnicy Clifford Chance Sp. k. Ul. Lwowska 19 00-660 Warszawa Pe ł nomocnicy Laradew Limited, Wielka Brytania 7