DPI-8/2003

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW L.dz. DDI-I-411-61/784/02/RK Warszawa dn. 3 lutego 2003 r. DECYZJA Nr DPI -8/03 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 122 poz. 1319 z pó ź . zm.), Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyra ż a zgod ę na dokonanie koncentracji, polegaj ą cej na obj ę ciu przez Basell Europe Holdings B.V. z siedzib ą w Haarlemmermeer udzia ł ów w Poliolefiny Polska Sp. z o.o. z siedzib ą w P ł ocku, co spowoduje uzyskanie 50 % g ł osów na zgromadzeniu wspólników tej spó ł ki. UZASADNIENIE W dniu 21 pa ź dziernika 2002 r. do Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ęł o od Basell Europe Holdings B.V. z siedzib ą w Haarlemmermeer (zwanej dalej Basell) zg ł oszenie zamiaru koncentracji przedsi ę biorców, polegaj ą cej na obj ę ciu przez ten podmiot udzia ł ów w Poliolefiny Polska Sp. z o.o. (zwanej dalej Poliolefiny Polska) - utworzonej pierwotnie przez PKN Orlen S.A. z siedzib ą w P ł ocku (zwanej dalej Orlen) w celu wytwarzania, marketingu i sprzeda ż y poliolefinów - powoduj ą cych uzyskanie 50 % g ł osów na zgromadzeniu wspólników tej spó ł ki. W zwi ą zku z tym, i ż : - spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce obowi ą zek zg ł oszenia koncentracji, bowiem łą czny obrót ww. podmiotów w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia przekracza ł 50 mln euro, tj. warto ść podan ą w art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , - nabycie udzia ł ów powoduj ą cych przekroczenie progu 25 % g ł osów na zgromadzeniu wspólników jest jednym ze sposobów koncentracji, okre ś lonym w art. 12 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy, - nie wyst ę puje w tej sprawie ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek ezgoneracyjnych, wymienionych w art. 13 ww. ustawy, powoduj ą ca odst ą pienie od konieczno ś ci zg ł oszenia koncentracji, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej organem antymonopolowym, wszcz ął post ę powanie w niniejszej sprawie, o czym powiadomi ł stron ę pismem z dnia 7 listopada 2002 r. Transakcja zosta ł a zg ł oszona bez naruszenia terminu, o którym mowa w art. 94 ust. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów . W dniu 30 wrze ś nia 2002 r. Basell i Orlen podpisa ł y umow ę o Wspólnym Przedsi ę wzi ę ciu Gospodarczym. Umowa ta przewiduje utworzenie - pierwotnie wy łą cznie przez Orlen - nowego przedsi ę biorcy. W tak utworzonym podmiocie, Basell ma zamiar obj ąć udzia ł y w podwy ż szonym kapitale zak ł adowym, w ilo ś ci powoduj ą cej uzyskanie 50 % g ł osów na zgromadzeniu wspólników spó ł ki. W przypadku przedmiotowej koncentracji obowi ą zek zg ł oszenia zamiaru koncentracji powsta ł by najpó ź niej z chwil ą zawarcia przez Basell umowy o obj ę ciu udzia ł ów w nowym podmiocie. W zwi ą zku jednak z tym, i ż taka umowa nie zosta ł a zawarta przed notyfikacj ą niniejszej koncentracji - w momencie zg ł oszenia nowy podmiot jeszcze nie istnia ł – nale ż y uzna ć równie ż , i ż jej zg ł oszenie nast ą pi ł o bez naruszenia ww. przepisu ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów . W trakcie post ę powania Prezes Urz ę du ustali ł , co nast ę puje: Przyczyny i opis transakcji W dniu 30 wrze ś nia 2002 r. Basell i Orlen podpisa ł y Umow ę o Wspólnym Przedsi ę wzi ę ciu Gospodarczym. Umowa ta przewiduje utworzenie przez Orlen nowego przedsi ę biorcy w formie spó ł ki z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą z siedzib ą w P ł ocku, [Tajemnica przedsi ę biorstwa]. Z nades ł anego przez Orlen pisma z dnia 18 grudnia 2002 r. wynika, i ż firma tej spó ł ki brzmie ć b ę dzie Poliolefiny Polska Sp. z o.o. Pocz ą tkowo, utworzona przez Orlen spó ł ka, nie b ę dzie prowadzi ł a ż adnej dzia ł alno ś ci gospodarczej. W dalszym etapie, w spó ł ce podniesiony zostanie kapita ł zak ł adowy. Udzia ł y w kapitale zostan ą obj ę te przez Orlen i Basell w ten sposób, i ż ka ż da z tych spó ł ek b ę dzie posiada ć po 50 % g ł osów na zgromadzeniu wspólników nowego przedsi ę biorcy. Spó ł ka nie b ę dzie zaanga ż owana w ż adn ą dzia ł alno ść do momentu zamkni ę cia tej transakcji, tj. do dnia, w którym Orlen i Basell dokonaj ą wniesienia odpowiednich wk ł adów. 2 Powodem, dla którego Basell zamierza naby ć udzia ł y w utworzonej przez Orlen spó ł ce, jest ch ęć stworzenia silnego i dochodowego podmiotu, zdolnego konkurowa ć z siln ą konkurencj ą w bran ż y poliolefinów. Basell jest du ż ym producentem polipropylenu, jednym z g ł ównych dostawców polietylenu i wysoko przetworzonych produktów poliolefinowych, a tak ż e ś wiatowym liderem w dziedzinie rozwoju i licencjonowania procesów oraz katalizatorów s ł u żą cych do produkcji polietylenu i polipropylenu. Basell d ąż y do ci ą g ł ego rozszerzania asortymentu oferowanych poliolefinów oraz ustalania z klientami wspólnych harmonogramów s ł u żą cych jak najszybszemu wprowadzaniu nowych produktów na rynek. Inn ą wa ż n ą przyczyn ą przedmiotowej koncentracji jest to, ż e Europa Ś rodkowa, a zw ł aszcza Polska, jest uwa ż ana za wa ż ny rynek poliolefinów (polipropylenu i polietylenu). Zarówno Orlen jak i Basell mog ą wnie ść do nowej spó ł ki cenne aktywa. Basell oferuje dost ę p do klientów, najnowocze ś niejsz ą technologi ę w bran ż y i do ś wiadczenie operacyjne. Orlen dysponuje surowcami (tzw. wsadem), znajomo ś ci ą specyfiki lokalnego rynku i strategiczn ą lokalizacj ą . Oczekuje si ę , ż e nowy podmiot b ę dzie spó ł k ą dochodow ą , b ę d ą c ą w stanie konkurowa ć na rynku poliolefinów. Planuje si ę wybudowanie nowych zak ł adów produkcji polietylenu („PE”) i polipropylenu („PP”) w P ł ocku. Przewiduje si ę równie ż , ż e po uruchomieniu za kilka lat nowych zak ł adów, znaczna cz ęść produkcji b ę dzie eksportowana do innych krajów Europy Ś rodkowej. W chwili obecnej niemo ż liwe jest wskazanie, jaka cz ęść przysz ł ej produkcji b ę dzie sprzedawana w Polsce, a jaka b ę dzie przeznaczona na eksport, gdy ż zale ż y to od rozwoju polskiego rynku w nadchodz ą cych latach. Wprowadzenie przez Basell nowych technologii do nowej spó ł ki mo ż e zaowocowa ć powstaniem znacz ą cego producenta polipropylenu i polietylenu w Europie Ś rodkowej. Z ekonomicznego punktu widzenia, nowa spó ł ka b ę dzie korzysta ć z efektu skali oraz b ę dzie dysponowa ć m.in.: produktem oraz elastyczno ś ci ą finansow ą , które zapewni ą jej konkurencyjno ść . Podstawow ą przyczyn ą podj ę cia przez Orlen decyzji o zamierzonej koncentracji by ł a konieczno ść znalezienia partnera posiadaj ą cego nowoczesne technologie produkcyjne oraz rozbudowan ą sie ć sprzeda ż y w Europie Zachodniej. Wi ąż e si ę to z budow ą nowych instalacji do produkcji poliolefinów, co b ę dzie z kolei prowadzi ć do rozszerzenia ich oferty. Ponadto, jako przyczyny transakcji mo ż na wskaza ć : rozwój dzia ł alno ś ci petrochemicznej Orlen, mo ż liwo ść wspó ł pracy z czo ł owym ś wiatowym producentem poliolefinów jakim jest Basell, produkcj ę poliolefinów wysokiej jako ś ci i o rozszerzonym asortymencie w zak ł adach o wysokich standardach technologicznych oraz ch ęć stworzenia podmiotu mog ą cego skutecznie konkurowa ć z innymi przedsi ę biorcami aktywnymi na rynku poliolefinów w perspektywie rozwoju polskiego rynku poliolefinów. Nowa spó ł ka przejmie obecn ą produkcj ę PP i PE prowadzon ą przez Orlen - Orlen dokona wniesienia istniej ą cych zak ł adów wytwórczych PP i PE. Ponadto nowa spó ł ka przejmie sprzeda ż obecnie prowadzon ą w Polsce przez grup ę Basell oraz ca ł o ść dzia ł alno ś ci Orlen zwi ą zanej z poliolefinami, w tym dystrybucj ę prowadzon ą obecnie zarówno bezpo ś rednio przez Orlen, jak i przez sie ć dystrybucyjn ą . Podj ę te zosta ł y prace nad nowym modelem dystrybucji, opartym na standardach europejskich. W tej 3 chwili nie s ą jednak znane jego ostateczne za ł o ż enia. Po dokonaniu koncentracji Basell b ę dzie sprzedawa ł PP i PE w Polsce wy łą cznie za po ś rednictwem Poliolefiny Polska. Do Polski maj ą by ć eksportowane jedynie produkty, które nie b ę d ą produkowane przez Poliolefiny Polska. Pocz ą tkowo moce produkcyjne nowej spó ł ki b ę d ą równa ł y si ę obecnym mocom instalacji Orlen, które zostan ą wniesione do spó ł ki [Tajemnica przedsi ę biorstwa] . Uczestnicy koncentracji Basell Basell jest spó ł k ą holdingow ą dla swych podmiotów zale ż nych – cz ł onków grupy kapita ł owej Basell, prowadz ą cych dzia ł alno ść w Europie. Grupa Basell zosta ł a utworzona w pa ź dzierniku 2000 r. Prowadzi zak ł ady w 18 krajach na 5 kontynentach i ma klientów w 120 krajach. Jej podmioty zale ż ne prowadz ą dzia ł alno ść w zakresie produkcji, marketingu i sprzeda ż y produktów poliolefinowych. Basell jest du ż ym producentem polipropylenu, jednym z g ł ównych dostawców polietylenu i wysoko przetworzonych produktów poliolefinowych, a tak ż e ś wiatowym liderem w dziedzinie rozwoju i licencjonowania procesów oraz katalizatorów s ł u żą cych do produkcji polietylenu i polipropylenu. W sk ł ad grupy kapita ł owej Basell wchodz ą nast ę puj ą ce podmioty: - Basell UK Ltd. (Wlk. Brytania), sprzeda ż oraz marketing produktów poliolefinowych na terenie Wielkiej Brytanii, - Basell Polyolefins Company N.V. (Belgia), sprzeda ż oraz marketing produktów polilolefinowych na terenie Europy, - Basell Nederland B.V. (Holandia), sprzeda ż oraz marketing produktów polilolefinowych na terenie Holandii, - Basell Polyolefins France S.A. (Francja), sprzeda ż oraz marketing produktów polilolefinowych na terenie Francji. Sprzeda ż polipropylenu i polietylenu w Polsce, Basell prowadzi przez swój podmiot zale ż ny – Basell Polyolefins Company. Poliolefiny Polska W chwili obecnej Poliolefiny Polska nie podj ęł a jeszcze dzia ł alno ś ci. W przysz ł o ś ci spó ł ka b ę dzie produkowa ć i sprzedawa ć polipropylen i polietylen. Jak ju ż wcze ś niej wspomniano, spó ł ka ta przejmie na w ł asno ść instalacje Orlenu produkuj ą ce polietylen i polipropylen. Ponadto planuje si ę budow ę nowych instalacji do produkcji 4 polietylenu i polipropylenu przez Poliolefiny Polska. Spó ł ka nie b ę dzie natomiast prowadzi ć dzia ł alno ś ci w zakresie produkcji, ani sprzeda ż y jakichkolwiek produktów powsta ł ych z propylenu lub polietylenu, tj. spó ł ka nie b ę dzie przerabia ć tworzyw sztucznych na wyroby ko ń cowe, ani sprzedawa ć takich wyrobów. Poliolefiny Polska, po jej utworzeniu, wchodzi ć b ę dzie w sk ł ad grupy kapita ł owej Orlen (po dokonaniu przedmiotowej koncentracji wspóln ą kontrol ę nad Poliolefiny Polska sprawowa ć b ę d ą Orlen i Basell). Grupa ta nale ż y do najwi ę kszych w Polsce. W jej sk ł ad wchodzi ponadto kilkadziesi ą t innych podmiotów. W chwili obecnej Orlen plasuje si ę na pierwszej pozycji w rankingu 500 najwi ę kszych polskich przedsi ę biorców wg Rzeczypospolitej 1 . Orlen jest równocze ś nie najwi ę kszym podmiotem na polskim rynku paliw p ł ynnych. Przedmiot dzia ł ania grupy skoncentrowany jest wokó ł przerobu ropy oraz sprzeda ż y produktów ropopochodnych. Grupa wi ę kszo ść swoich dochodów osi ą ga ze sprzeda ż y paliw. Orlen zaspokaja oko ł o 60 % ich krajowej konsumpcji, a jego udzia ł w sprzeda ż y detalicznej paliw wynosi oko ł o 40 %. W sk ł ad sieci sprzeda ż y detalicznej koncernu wchodzi ponad 2000 stacji paliw (z czego 3/4 stacji stanowi w ł asno ść koncernu, pozosta ł e to stacje patronackie). Stanowi to blisko 1/3 wszystkich istniej ą cych w Polsce stacji benzynowych. Poza produkcj ą paliw Orlen jest tak ż e najwi ę kszym producentem petrochemikalii w Polsce. Rynki w ł a ś ciwe w sprawie W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy antymonopolowej, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Jak ju ż wcze ś niej wspomniano, grupa kapita ł owa Basell prowadzi dzia ł alno ść w zakresie sprzeda ż y polipropylenu (PP) i polietylenu (PE). PE i PP to tworzywa sztuczne u ż ywane jako surowce przez odbiorców, którzy przetwarzaj ą je na szerok ą gam ę produktów o ró ż nych zastosowaniach, takich jak folia do pakowania, artyku ł y domowe, butelki, wyroby motoryzacyjne, takie jak obudowy akumulatorów, wyroby formowane, itp. G ł ównymi odbiorcami tych towarów s ą hurtownie – po ś rednicy oraz producenci tworzyw sztucznych. PE produkowany jest w trzech postaciach, b ą d ź rodzinach (charakteryzuj ą cych si ę ró ż nymi zastosowaniami): - PE o du ż ej g ę sto ś ci ("HDPE") – sztywny i twardy, u ż ywany g ł ównie do wytwarzania wyrobów formowanych; - PE o ma ł ej g ę sto ś ci ("LDPE") – mi ę kki i elastyczny, u ż ywany do wyrobu folii oraz opakowa ń formowanych wyt ł oczeniowo; 1 http://www.rp.pl 5 - PE liniowy ("LLDPE") – mi ę kki i elastyczny, u ż ywany do wyrobu folii. PP produkowany jest w dwóch rodzinach (wyodr ę bnionych ze wzgl ę du na zró ż nicowane zastosowania): - homopolimer ("Homo PP") – sztywny i twardy, do wyrobów formowanych, - kopolimer ("Kopo PP") - do u ż ytku w przypadkach, gdy wymagana jest wytrzyma ł o ść na uderzenia oraz odporno ść na niskie temperatury. Ka ż da z rodzin PP i PE opisanych powy ż ej jest sprzedawana ponadto w ró ż nych rodzajach (tzw. grades) charakteryzuj ą cych si ę specyficznymi w ł a ś ciwo ś ciami chemicznymi i technicznymi. Rodzaje te s ą wytwarzane specjalnie do konkretnego zastosowania. Dlatego te ż np. poszczególne rodzaje Homo PP nie zawsze b ę d ą stanowi ć substytuty z perspektywy ich odbiorcy. Zarówno Basell jak i Orlen sprzedaj ą w Polsce PE i PP (dzia ł alno ść Orlenu w zakresie produkcji i sprzeda ż y PE i PP przej ę ta zostanie przez spó ł k ę Poliolefiny Polska, w zwi ą zku z tym w dalszej cz ęś ci decyzji dzia ł alno ść Orlenu w tym zakresie nale ż y - na potrzeby niniejszej decyzji - traktowa ć jako dzia ł alno ść spó ł ki Poliolefiny Polska). Jednak ż e PE i PP, jak wskazano powy ż ej, produkowane s ą w szerokiej gamie rodzajów, które zwykle uzupe ł niaj ą si ę nawzajem i posiadaj ą specjalne parametry przeznaczone do okre ś lonych zastosowa ń w zakresie u ż ytku ko ń cowego. Poliolefiny Polska – po przej ę ciu instalacji Orlenu – produkowa ć b ę dzie jedynie Homo PP, a Basell dostarcza Kopo PP i Homo PP. Odno ś nie PE, Poliolefiny Polska – po przej ę ciu instalacji Orlenu – produkowa ć b ę dzie LDPE, a Basell dostarcza na rynek Polski g ł ównie HDPE i niewielkie ilo ś ci LDPE. Dla okre ś lenia rynku w ł a ś ciwego istotne jest, i ż przestawienie produkcji z PE na PP nie jest mo ż liwe bez dokonywania istotnych nak ł adów inwestycyjnych oraz nabycia stosownych licencji na proces technologiczny. To samo dotyczy przestawienia produkcji z PP na PE. Podobne ograniczenia dotycz ą produkcji poszczególnych odmian w ramach PE (HDPE, LDPE oraz LLDPE) oraz w ramach PP (homopolimery oraz kopolimery). Ze wzgl ę du na odmienne procesy technologiczne oraz odmienne konfiguracje sprz ę towe wytwarzania poszczególnych rodzajów PE jest mocno ograniczone (Przestawienie zdolno ś ci produkcyjnej pomi ę dzy HDPE i LLDPE jest wprawdzie technicznie mo ż liwe w ramach poszczególnych technologii, ale praktycznie niewykorzystywane z racji koniecznych nak ł adów kapita ł owych - koszty przebudowy instalacji oraz kosztów marketingowych - konieczno ść zmiany bazy klientów, które musia ł yby zosta ć poniesione w celu urzeczywistnienia procesu przestawienia zdolno ś ci produkcyjnej). Podobnie sytuacja przedstawia si ę w przypadku obydwu odmian PP (mo ż liwa jest produkcja zarówno homopolimerów jak i kopolimerów ale tylko w przystosowanych do tego wcze ś niej instalacjach, np.: europejskie zak ł ady produkcji PP wykorzystywane przez grup ę Basell s ą zazwyczaj skonstruowane w sposób umo ż liwiaj ą cy zamian ę zdolno ś ci produkcyjnej w zakresie poszczególnych rodzin PP, zale ż nie od struktury popytu). 6 Bior ą c pod uwag ę okre ś lone wy ż ej kryteria ustawowe, stwierdzi ć nale ż y, i ż w niniejszej koncentracji rynkami w ł a ś ciwymi, pod wzgl ę dem produktowym, wspólnymi dla Basell’a i Poliolefin Polska s ą rynki sprzeda ż y LDPE i Homo PP. Okre ś laj ą c rynek geograficzny dla ww. rynków produktowych, nale ż y zwróci ć uwag ę na fakt, i ż obecnie brak jest kontyngentów i ce ł na import PP i PE do Polski. Koszty transportu uzale ż nione s ą od ź ród ł a importu oraz wielko ś ci importu. Koszty te stanowi ą przeci ę tnie od 2,5 % do 6,25 % ceny sprzeda ż y poliolefinów, przy za ł o ż eniu, ż e cena sprzeda ż y wynosi oko ł o 800 EURO za ton ę (koszty transportu w Polsce wynosz ą przeci ę tnie 20 Euro za ton ę i 50 Euro za ton ę w przypadku transportu w Europie – koszt ś redni wg Chem System). Transport poliolefinów mo ż na realizowa ć za pomoc ą statku, poci ą gu i ci ęż arówki; luzem lub zapakowane w wielkie worki (ponad 1000 kg) lub mniejsze opakowania, tj. torby o pojemno ś ci 25 kg. Dystrybucja mo ż e by ć realizowana bezpo ś rednio przez producenta lub po ś rednio przez dystrybutorów i handlowców. Transport poliolefinów nie wymaga specjalistycznych ś rodków transportu i mog ą by ć one przewo ż one za pomoc ą standardowych samochodów ci ęż arowych. Poliloefiny do niedawna przewo ż ono wy łą cznie w postaci granulatu w workach. Ten sposób transportu nadal odgrywa istotn ą rol ę , lecz obecnie w Europie Zachodniej du ż a cz ęść transportu realizowana jest tak ż e w cysternach w postaci proszku lub granulatu. W zasadzie do Polski mo ż na importowa ć poliolefiny z ca ł ego ś wiata. Jednak ich import spoza Europy (Korei, Izraela, USA, Tajwanu, Japonii, Chin, Meksyku, Libii, Arabii Saudyjskiej, Indii, Brazylii) jest niewielki. Pozaeuropejscy producenci PP i PE nie konkuruj ą wi ę c skutecznie na rynku polskim z producentami europejskimi. Szacowane zapotrzebowanie rynkowe na PP i PE w Polsce wynosi oko ł o 660 tys. ton, z których oko ł o 426 tys. ton jest dostarczanych przez importerów. Poszczególne rodzaje PP i PE nie wp ł ywaj ą na koszty transportu, a w konsekwencji na op ł acalno ść ich importu do Polski. Pomimo wi ę c, i ż za rynki w ł a ś ciwe produktowe uznano rynek sprzeda ż y LDPE oraz HomoPP, celowym wydaje si ę równie ż przedstawienie importu do Polski innych odmian PP i PE. [Tajemnica przedsi ę biorstwa] [Tajemnica przedsi ę biorstwa] [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Poni ż sze wykresy przedstawiaj ą g ł ówne kierunki importu PP i PE do Polski (dane za 2001 r.): 7 8 Uwzgl ę dniaj ą c poszczególne kraje import PP i PE przedstawia si ę nast ę puj ą co: 9 Wielko ść importu PP Copo w tys. ton 30 8 5,5 10 0 5 1 0 17 0 0 0 0 5 0 5 10 15 20 25 30 35 Niemcy Belgia/Luxemburg Holanadia Francja Szwecja Austria Czechy WNP Rumunia Inne 10 Preferencje polskich odbiorców polipropylenu i polietylenu s ą podobne do preferencji odbiorców w innych krajach europejskich, ze wzgl ę du na upodabnianie si ę polskiego rynku polipropylenu i polietylenu oraz rynku tworzyw sztucznych do rynku europejskiego. Maj ą c na uwadze powy ż sze, nale ż y stwierdzi ć , i ż rynku geograficznego dla sprzeda ż y PP i PE, w tym ich poszczególnych odmian (LDPE, HomoPP) nie mo ż na zaw ęż a ć do terytorium Polski. Rynek ten nale ż a ł oby okre ś li ć jako obejmuj ą cy obszar co najmniej kontynentu europejskiego (import z pa ń stw pozaeuropejskich pomimo, i ż wyst ę puje, jest nieznaczny). Przysz ł a dzia ł alno ść spó ł ki Poliolefiny Polska b ę dzie skoncentrowana jednak na rynku krajowym i w zamierzeniu jedynie nadwy ż ki 11 produkcyjne b ę d ą eksportowane, przy czym szczegó ł owe kierunki takiego eksportu b ę d ą zale ż e ć od warunków rynkowych istniej ą cych w danym czasie. Z uwagi na skutki, jakie wywrze przedmiotowa koncentracja, zasadne jest wi ę c, aby przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy skoncentrowa ć si ę g ł ównie na obszarze obejmuj ą cym terytorium Polski. Obszar ten nale ż y jednak uzna ć za integraln ą cz ęść (segment) rynku europejskiego. Uczestnicy koncentracji na rynku w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym Zgodnie z definicj ą zawart ą w za łą czniku do rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U. Nr 37, poz. 334), rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym (poziomym), jest ka ż dy rynek produktowy, na którym zaanga ż owani s ą co najmniej dwaj przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łą cznego udzia ł u w rynku geograficznym w wysoko ś ci wi ę kszej ni ż 20 %. Jak ju ż wspomniano powy ż ej, rynkami wspólnymi dla podmiotów bior ą cych udzia ł w koncentracji s ą rynki sprzeda ż y polipropylenu (homopolimery) i polietylenu (LDPE). Orlen jest jedynym w Polsce producentem polipropylenu. Natomiast dzia ł alno ść w zakresie produkcji polietylenu na terenie Polski obok PKN ORLEN S.A. prowadzi tak ż e Poli-Chem Sp. z o.o. z siedzib ą w Blachowni. Produkcja tej spó ł ki [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Typowy zak ł ad produkuj ą cy np. PP kosztuje mi ę dzy 150 a 200 milionów EURO, w zale ż no ś ci od wielko ś ci. Ponadto do produkcji PP i PE jako wsad stosowane s ą monomery (etylen i propylen). Transport monomerów z powodów ekonomicznych oraz ze wzgl ę dów bezpiecze ń stwa realizowany jest poprzez ruroci ą gi. Sprawia to, ż e zazwyczaj przeróbka monomerów musi nast ę powa ć w s ą siedztwie zak ł adu produkuj ą cego monomery. S ą to dosy ć istotne bariery dla podmiotów, które chcia ł yby rozpocz ąć w Polsce dzia ł alno ść produkcyjn ą i w najbli ż szej przysz ł o ś ci nie nale ż y si ę raczej spodziewa ć wej ś cia nowych podmiotów na rynek polski. Powy ż sze ograniczenia dotycz ą jedynie produkcji w Polsce, nie odnosz ą si ę natomiast do mo ż liwo ś ci sprzeda ż y produktów importowanych na rynku polskim. W rzeczywisto ś ci jedyn ą realn ą konkurencj ą dla polietylenu i polipropylenu wytwarzanego w PKN ORLEN S.A. jest import tych towarów. Poliolefiny (PE, PP) sprzedawane przez drugiego uczestnika koncentracji tj. Basell, ze wzgl ę du na fakt, i ż podmiot ten nie ma w Polsce zak ł adów produkcyjnych, pochodz ą wy łą cznie z importu. Udzia ł uczestników koncentracji na polskim rynku w 2000 r. przedstawia poni ż sza tabela. [Tajemnica przedsi ę biorstwa] 12 Udzia ł uczestników koncentracji na polskim rynku w 2001 r. przedstawia poni ż sza tabela. [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Bior ą c pod uwag ę fakt, ż e łą czny udzia ł uczestników koncentracji na to ż samych rynkach produktowych, zarówno w sprzeda ż y Homo PP jak i LDPE przekracza 20 %, uzna ć nale ż y, ż e zamierzona koncentracja, wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym na oba z ww. rynków. Struktur ę poda ż y hompolimerów i LDPE na rynek polski mo ż na okre ś li ć w sposób nast ę puj ą cy: - poda ż ze strony krajowych producentów charakteryzuje si ę sta łą wielko ś ci ą dostaw uzale ż nion ą od mocy produkcyjnych [Tajemnica przedsi ę biorstwa] - import z krajów Europy Zachodniej, stanowi drugie i najwa ż niejsze ź ród ł o poda ż y. Produkt dostarczany z tych krajów charakteryzuje si ę wysok ą jako ś ci ą , ale jest te ż zazwyczaj dro ż szy od produktu krajowego, - tworzywa z Rosji, Ukrainy i Bia ł orusi charakteryzuj ą si ę gorsz ą jako ś ci ą , ale potrafi ą by ć na tyle tanie, ż e stanowi ą okresowo powa ż n ą konkurencj ę , w szczególno ś ci dla typów tworzyw ogólnego stosowania, dla których nie jest wymagana bardzo wysoka jako ść , - dostawcy z po ł udnia (Czechy, S ł owacja i W ę gry) maj ą ofert ę bardzo podobn ą do krajowej. Wskazuj ą c na powy ż sze wyliczenie ź róde ł poda ż y homopolimerów i LDPE, pomimo zró ż nicowania jako ś ci tych produktów, nale ż y podkre ś li ć , i ż wszystkie one nabywane s ą na rynku polskim przez odbiorców, w zale ż no ś ci od ich zapotrzebowania na te produkty. Najwi ę kszymi konkurentami podmiotów bior ą cych udzia ł w przedmiotowej koncentracji w zakresie sprzeda ż y na rynku krajowym polietylenu i polipropylenu s ą : 1. Slovnaft z siedzib ą w Bratys ł awie - producent (S ł owacja); LDPE - posiada przedstawiciela w Polsce (Slovnaft Polska Sp. z o.o. Warszawa), - mo ż liwy jest indywidualny import bezpo ś redni od producenta, 2. ADC&ASCC z siedzib ą w Dublinie – firma dystrybucyjna (Irlandia) - posiada przedstawiciela w Polsce (Ashland Polska Sp. z o.o. Warszawa) 3. Chemoppetrol z siedzib ą w Litwinowie – producent (Czechy); PP i HDPE - posiada w Polsce dystrybutorów (Szymanowicz i Spó ł ka Piaseczno k. Warszawy; Korporacja KGL S.A. Warszawa), - mo ż liwy jest indywidualny import bezpo ś redni od producenta, 4. TVK z siedzib ą w Tiszaujavros - producent (W ę gry); HDPE, LDPE, PP - posiada przedstawiciela w Polsce (TVK Polska Sp. z o.o. Warszawa) 5. Dow w Niemczech Wschodnich HDPE, PP, 6. Borealis (Skandynawia) LDPE, PP. 13 Poni ż sza tabela przedstawia stosunek potencja ł u produkcyjnego Orlenu do potencja ł u innych producentów polietylenu i polipropylenu z Europy Ś rodkowej. [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Do najwi ę kszych konkurentów PKN Orlen S.A. na europejskim rynku polipropylenu i polietylenu zaliczaj ą si ę : Basell, Borealis, Polimeri Europa, ExxonMobil Chemical Company, SabicEuroPetro Chemicals (dla LDPE) oraz DOW Chemicals, Basell, Atofina, Borealis, BP i SabicEuroPetro Chemicals (dla homopolimerów). [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Najbardziej ugruntowan ą pozycj ę Basell posiada w Europie Zachodniej, tzn. w takich krajach jak: Niemcy, Belgia, Holandia, Luksemburg, kraje skandynawskie, Francja, Wielka Brytania, W ł ochy, Hiszpania oraz Szwajcaria. Grupa Basell dokonuje równie ż eksportu swoich produktów do innych regionów, w łą czaj ą c w to Europ ę Ś rodkowo- Wschodni ą , poprzez dystrybutorów oraz agentów. Ze wzgl ę du na nieustabilizowan ą pozycj ę rynkow ą Basell w tych rynkach, spó ł ka nie posiada danych na temat rozmiarów tych rynków i swoich udzia ł ów rynkowych. Szacunkowe udzia ł y spó ł ki Basell na rynku Europy Zachodniej przedstawiaj ą si ę w sposób nast ę puj ą cy: [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Poni ż sza tabela przedstawia szacunkowy udzia ł producentów z Europy Zachodniej w ogólnej wielko ś ci zdolno ś ci produkcyjnych w tym regionie [Tajemnica przedsi ę biorstwa] W chwili obecnej przeci ę tne zapotrzebowanie na PP i PE w Polsce jest mniejsze ni ż w krajach Europy Zachodniej (np. w 2000 r., ś rednie zu ż ycie HDPE na jednego mieszka ń ca Unii Europejskiej wynios ł o 12 kg rocznie, w porównaniu z jedynie 4 kg w Polsce). Przewiduje si ę , i ż w miar ę wzrostu gospodarczego zu ż ycie tych towarów w Polsce b ę dzie stopniowo rosn ąć . Tak wi ę c, o polskim rynku poliolefinów mo ż na powiedzie ć , i ż obecnie znajduje si ę on w fazie rozwoju. Polscy odbiorcy przede wszystkim kieruj ą si ę cen ą i jako ś ci ą produktu. Odbiorca krajowy niech ę tnie zmienia mark ę produktu, poniewa ż ponosi ryzyko komplikacji przy zmianie surowca dla maszyn przetwórczych. W zwi ą zku z tym d ąż y raczej do sta ł ej wspó ł pracy z dostawc ą . Nowopowstaj ą ce przedsi ę biorstwa oczekuj ą nowocze ś niejszych typów surowca, ze wzgl ę du na zastosowanie nowych technologii przetwórstwa i rosn ą ce wymagania rynku. Ceny polipropylenu i polietylenu ustalane s ą w relacji do publikowanych w serwisie ICIS LOR notowa ń europejskich cen poliolefinów. Ceny polipropylenu i polietylenu wynika ć b ę d ą z czynników ogólnych, maj ą cych znaczenie tak ż e w przypadku innych produktów, do których zaliczy ć mo ż na bilans popytu i poda ż y, ceny ustalane przez konkurencj ę , ogólne koszty produkcji. W przypadku np. Orlenu 14 stosowana jest jednolita polityka cenowa dla wszystkich odbiorców, zarówno tych, którzy posiadaj ą umowy wieloletnie z formu łą cenow ą jak i tych, którzy s ą klientami dora ź nymi, tak dla odbiorców bezpo ś rednich jak i dla dystrybutorów. W zwi ą zku z tym, i ż ceny polipropylenu i polietylenu ustalane s ą przez Orlen w odniesieniu do ś rednich cen z notowa ń ś wiatowych (ustalane s ą raz na miesi ą c i stanowi ą iloczyn ś redniej ceny notowa ń ś wiatowych i ś redniego kursu EURO wg NBP), nie odbiegaj ą od cen stosowanych przez innych producentów tych towarów na rynkach ś wiatowych. Uczestnicy koncentracji na rynku w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym Rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym (pionowym), jest ka ż dy rynek produktowy, je ż eli równocze ś nie: - dzia ł a na nim co najmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji, - jest on równocze ś nie rynkiem zakupu lub sprzeda ż y (poprzedni lub nast ę pny szczebel obrotu), na którym dzia ł a którykolwiek z pozosta ł ych przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji, - indywidualny lub łą czny udzia ł w rynku przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji na tych rynkach przekracza 30 %, bez wzgl ę du na to czy aktualnie istnieje powi ą zanie typu dostawca-odbiorca mi ę dzy tymi przedsi ę biorcami. Zarówno Orlen jak i Basell produkuj ą i sprzedaj ą PP i PE. W chwili obecnej cz ęść sprzedawanego przez Basell PP dystrybuowana jest poprzez Orlen Polimer Sp. z o.o. (podmiot zale ż ny od Orlen). Poliolefiny Polska ma przej ąć ca ł o ść sprzeda ż y importowanego obecnie do Polski przez Basell PP i PE. W zwi ą zku z tym, przyj ąć nale ż y, i ż przedmiotowa koncentracja wywrze wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym tak ż e na rynek dystrybucji poliolefinów w Polsce. System dystrybucji poliolefinów Basell w Polsce odpowiada standardowym wzorom spotykanym w ca ł ej Europie. Du ż ych odbiorców obs ł uguje bezpo ś rednio wytwórca, podczas gdy mniejszymi odbiorcami zajmuj ą si ę lokalni dystrybutorzy. Rozbicie dystrybucji w Polsce dla Basell przedstawia si ę nast ę puj ą co: [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Sprzeda ż bezpo ś redni ą grupy Basell w Polsce obs ł uguje polski agent - BASF Polska. Miejscowy dystrybutor grupy kapita ł owej Basell w zakresie PP jest jak ju ż wskazano podmiotem zale ż nym od Orlen (Orlen Polimer), podczas gdy ca ł a sprzeda ż PE dokonywana jest za po ś rednictwem BASF Polska. Trzema g ł ównymi odbiorcami grupy Basell w Polsce w 2001 r. byli, w odniesieniu do PP: [Tajemnica przedsi ę biorstwa] 15 Trzema g ł ównymi odbiorcami grupy Basell w Polsce w 2001 r. byli, w odniesieniu do PE: [Tajemnica przedsi ę biorstwa] System dystrybucji Orlen sk ł ada si ę z [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Polski rynek odbiorców jest dosy ć rozproszony. W ostatnich latach s ł ab ł a aktywno ść du ż ych odbiorców, stanowi ą cych pozosta ł o ść po pa ń stwowych zak ł adach, a w to miejsce powstawa ł a du ż a ilo ść raczej drobnych odbiorców. Ostatnio jednak zaczyna by ć coraz bardziej widocznym proces zaniku najmniejszych odbiorców krajowych i wzrostu najwi ę kszych. Terytorialny rozk ł ad nat ęż enia krajowych odbiorców jest zwi ą zany z uprzemys ł owieniem poszczególnych regionów. Najwi ę cej odbiorców jest w rejonie Górnego Ś l ą ska oraz w rejonie Warszawy i Poznania. Najcz ęś ciej spotykanym systemem dystrybucji koncernów zagranicznych w Polsce s ą przedstawicielstwa handlowe. System ten opiera si ę na zbieraj ą cych zamówienia przedstawicielach handlowych, przy czym realizacj ą dostaw zajmuje si ę dostawca zagraniczny. Przedstawicielstwa w Polsce posiadaj ą takie koncerny jak Slovnaft (S ł owacja) - Slovnaft Polska Sp. z o.o. Warszawa, ADC&ASCC (Irlandia) - Ashland Polska Sp. z o.o. Warszawa, Chemoppetrol (Czechy) - dystrybutorzy (Szymanowicz i Spó ł ka Piaseczno k. Warszawy; Korporacja KGL S.A. Warszawa), TVK (W ę gry) - TVK Polska Sp. z o.o. Warszawa. Oprócz ww. firm i ich przedstawicielstw w Polsce – zwi ą zanych z producentami, na rynku dystrybucji polietylenu i polipropylenu dzia ł a tak ż e szereg innych firm (m.in.: Motor Trade Plastics z siedzib ą w Warszawie; Dow Polska z siedzib ą w Warszawie; A. Schulman Polska z siedzib ą w Warszawie; Biesterfeld Polska z siedzib ą w Warszawie; Resinex z siedzib ą w Warszawie; PPH FOLPOL z siedzib ą w Krzemienicy; PPHU Inter z siedzib ą w Bojszowie; Tyrex SJ z siedzib ą w Kozach; Sembodja Polska z siedzib ą w Warszawie; Witro-Chem z siedzib ą w Poznaniu, Pol-Hurt z siedzib ą w Ł odzi, Chemirard z siedzib ą w Radomiu, Plastic-Pol z siedzib ą w Koszalinie, Chemia Wroc ł aw S.A.; Chemia Katowice S.A.; Konimpex z siedzib ą w Koninie;). Do g ł ównych barier wej ś cia na rynek sprzeda ż y ww. produktów zaliczy ć mo ż na: - pozyskanie dostawców, - znajomo ść rynku odbiorców, - zapewnienie atrakcyjnych warunków handlowych (ceny i odroczony termin p ł atno ś ci), - zapewnienie ci ą g ł o ś ci dostaw. Uczestnicy koncentracji na rynku w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym 16 Rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, jest ka ż dy rynek produktowy, na którym mi ę dzy przedsi ę biorcami uczestnicz ą cymi w koncentracji nie istniej ą ż adne powi ą zania (uk ł ady) horyzontalne i wertykalne, ale przynajmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji posiada wi ę cej ni ż 40 % udzia ł u w jakimkolwiek rynku w ł a ś ciwym. Bior ą c pod uwag ę powy ż sze, nale ż y stwierdzi ć , i ż ani Basell ani Poliolefiny Polska nie przekraczaj ą 40 % na ż adnym z rynków (poza opisanym ju ż wcze ś niej rynkami sprzeda ż y LDPE i HomoPP). Poliolefiny Polska wchodz ą jednak w sk ł ad grupy kapita ł owej Orlen, która przekracza 40 % udzia ł na nast ę puj ą cych rynkach: [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Na podstawie materia ł u zgromadzonego w sprawie i powy ż szych ustale ń organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje. Przepis art. 17 ustawy antymonopolowej stanowi, ż e Prezes Urz ę du wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której nie powstanie lub nie umocni si ę pozycja dominuj ą ca na rynku i wskutek czego konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona. Dla zastosowania tego przepisu niezb ę dne jest zatem wykazanie, ż e wskutek koncentracji: a) nie powstanie lub nie umocni si ę pozycja dominuj ą ca (test dominacji) , b) konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona (test istotnego ograniczenia konkurencji). Ostatnie wyroki Trybuna ł u Europejskiego wskazuj ą , i ż przy ocenie skutków koncentracji na rynek powinno uwzgl ę dnia ć si ę pog łę bione analizy rynku i stosowa ć w wi ę kszym zakresie test istotnego ograniczenia konkurencji. Test dominacji nie uwzgl ę dnia bowiem takich elementów analizy jak: bariery wej ś cia na rynek, rynkowa si ł a nabywców, sposób zorganizowania dystrybucji, zró ż nicowanie i innowacyjno ść produktów oraz stan rozwoju rynku. Ad a) Definicja pozycji dominuj ą cej okre ś lona jest w art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów . Zgodnie z t ą definicj ą , dominuj ą ca pozycja rynkowa przedsi ę biorcy to pozycja, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym poprzez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym stopniu niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów. Ustawa wprowadza domniemanie, ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40 %. Jak wykaza ł o niniejsze post ę powanie, podmioty uczestnicz ą ce w koncentracji dzia ł aj ą na wspólnych rynkach w ł a ś ciwych. Przedmiotowa koncentracja jest przyk ł adem, zarówno koncentracji wertykalnej (pionowej), jak i koncentracji horyzontalnej (poziomej). Grupa kapita ł owa Orlen dzia ł a bowiem zarówno na rynku 17 produkcji jak i dystrybucji polietylenu i polipropylenu, natomiast Basell równie ż rozprowadza wyprodukowane przez siebie towary na terenie Polski. W wyniku przedmiotowej koncentracji, spó ł ka Poliolefiny Polska, przej ęł aby zarówno dotychczasow ą produkcj ę poliolefinów Orlenu jak i dystrybucj ę produktów Basell’a na terenie Polski oraz dotychczasowe kana ł y dystrybucyjne tych produktów wykorzystywane obecnie przez Orlen. Nast ą pi wi ę c po łą czenie potencja ł ów obu firm na terenie Polski. W nast ę pstwie niniejszej koncentracji dojdzie jedynie do wzmocnienia pozycji Poliolefiny Polska na polskim rynku poliolefinów (HomoPP, LDPE). Udzia ł y Poliolefiny Polska, po przej ę ciu sprzeda ż y prowadzonej obecnie przez Basell, zwi ę kszy ł yby si ę jednak nieznacznie w stosunku do udzia ł ów, które ju ż obecnie posiada Orlen na tych rynkach tj. z obecnych [Tajemnica przedsi ę biorstwa] odno ś nie Homo PP i z [Tajemnica przedsi ę biorstwa] odno ś nie LDPE. Z perspektywy rynku europejskiego, przedmiotowa koncentracja nie doprowadzi natomiast do powstania pozycji dominuj ą cej na rynku. Udzia ł Basell’a na rynku Europy Zachodniej wynosi oko ł o [Tajemnica przedsi ę biorstwa] dla LDPE i oko ł o [Tajemnica przedsi ę biorstwa] dla PP ( [Tajemnica przedsi ę biorstwa] ). Basell nie dysponuje danymi na temat swoich udzia ł ów w krajach Europy Ś rodkowo Wschodniej. Uwzgl ę dniaj ą c te kraje, udzia ł najprawdopodobniej uleg ł by jednak zmniejszeniu gdy ż najsilniejsz ą pozycje Basell – jak wynika z wyja ś nie ń tej spó ł ki - posiada w krajach Europy Zachodniej. Przyk ł adem mo ż e tu by ć np. Polska, gdzie udzia ł Basell’a wynosi odpowiednio [Tajemnica przedsi ę biorstwa] (dla LDPE) i [Tajemnica przedsi ę biorstwa] (dla HomoPP). Udzia ł Orlenu na rynku polipropylenu i polietylenu w krajach Europy Zachodniej [Tajemnica przedsi ę biorstwa] Za okre ś leniem rynku, jako co najmniej rynku europejskiego – jak ju ż wskazano wcze ś niej - przemawia natomiast brak istotnych barier w imporcie tych towarów do Polski jak równie ż fakt, ż e taki import jest rzeczywi ś cie realizowany. Import stanowi ponad [Tajemnica przedsi ę biorstwa] ). Transport PP i PE tak ż e nie stanowi istotnego ograniczenia w imporcie tych towarów, poniewa ż nie wymaga specjalistycznych ś rodków transportu a jego koszty nie s ą wysokie (koszty transportu uzale ż nione s ą od wielko ś ci masy przewo ż onych towarów i kszta ł tuj ą si ę na poziomie kilku procent ceny towaru). PP i PE mog ą by ć przewo ż one za pomoc ą standardowych samochodów ci ęż arowych. Tak ż e ceny PP i PE oraz ich poszczególnych odmian (w tym HomoPP oraz LDPE) obowi ą zuj ą ce w Polsce - ze wzgl ę du na ich ustalanie w stosunku do notowa ń ś wiatowych tych produktów – s ą na podobnym poziomie, jak w innych krajach europejskich. Preferencje polskich odbiorców polipropylenu i polietylenu tak ż e s ą podobne do preferencji odbiorców w innych krajach europejskich - ze wzgl ę du na upodabnianie si ę polskiego rynku polipropylenu i polietylenu oraz rynku tworzyw sztucznych do rynku europejskiego. Zapotrzebowanie odbiorców polipropylenu i polietylenu 18 podyktowane jest bowiem rodzajem wytwarzanych tworzyw sztucznych, które s ą w Polsce podobne do tworzyw wytwarzanych w innych krajach europejskich. Reasumuj ą c nale ż y uzna ć , i ż w wyniku przedmiotowej koncentracji umocni si ę nieznacznie pozycja spó ł ki Poliolefiny Polska na rynku polskim. Natomiast z perspektywy rynku europejskiego - którego rynek polski jest integraln ą cz ęś ci ą (segmentem) - zarówno nie powstanie, jak i nie umocni si ę pozycja dominuj ą ca uczestników koncentracji na rynku w ł a ś ciwym. Ad b) Zdaniem organu antymonopolowego, w przypadku niniejszej koncentracji nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na ww. rynkach. Konkurentami podmiotów bior ą cych udzia ł w niniejszej koncentracji s ą du ż e koncerny chemiczne, które ju ż obecnie dzia ł aj ą na polskim rynku jak i te które potencjalnie na ten rynek - z powodu braku barier – mog ą wej ść . Zaliczy ć mo ż na do nich takie firmy jak Borealis, Polimeri Europa, ExxonMobil Chemical Company i SabicEuroPetro Chemicals (dla LDPE) oraz DOW Chemicals, Atofina, Borealis, BP i SabicEuroPetro Chemicals (dla homopolimerów). Ponadto na polskim rynku szczególnie aktywni s ą producenci z krajów Europy Ś rodkowej tj. Slovnaft (S ł owacja), Chemoppetrol (Czechy), TVK (W ę gry), Dow (Niemcy Wschodnie). Przedsi ę biorcy ci sprzedaj ą swoje towary za po ś rednictwem polskich przedstawicieli handlowych lub dystrybutorów. Polscy odbiorcy polipropylenu i polietylenu maj ą tak ż e mo ż liwo ść bezpo ś redniego zaopatrywania si ę u zagranicznych producentów lub ich przedstawicieli (dystrybutorów) za granic ą . Nie s ą zmuszeni jednak do takich dzia ł a ń , z powodu rozwini ę tego systemu dystrybucji i przedstawicielstw handlowych w Polsce. Analizuj ą c hipotetyczn ą mo ż liwo ść powstania niekorzystnych skutków koncentracji dla odbiorców np. w postaci wzrostu cen, nale ż y wskaza ć na brak barier nabycia PP i PE od producentów zagranicznych. Polityk ę handlow ą , w tym szczególnie poziom cen i jako ść produktów oferowanych przez Poliolefiny Polska, b ę d ą weryfikowa ć zagraniczni producenci, posiadaj ą cy zarówno realne jak i potencjalne mo ż liwo ś ci sprzeda ż y swoich produktów na rynku polskim. W zakresie dystrybucji, koncentracja tak ż e nie wp ł ynie w istotny sposób na rynek. Poliolefiny Polska przejm ą sprzeda ż prowadzon ą obecnie przez Basell na terenie Polski. W chwili obecnej sprzeda ż ta realizowana jest w przewa ż aj ą cej cz ęś ci bezpo ś rednio przez [Tajemnica przedsi ę biorstwa] , a rol ę dystrybutora dla pozosta ł ej cz ęś ci PP pe ł ni podmiot z grupy kapita ł owej Orlen – spó ł ka Orlen Polimer. Po dokonaniu transakcji, przewiduje si ę , i ż do Polski sprowadzane b ę d ą jedynie te rodzaje polipropylenu i polietylenu, których nie b ę dzie produkowa ć Poliolefiny Polska. Przedmiotowa koncentracja nie powinna wi ę c wp ł yn ąć w sposób istotny na os ł abienie pozycji rynkowej konkurentów, a w efekcie i na istotne os ł abienie konkurencji. Ponadto, niektórzy konkurenci tacy jak TVK, DOW, Chemoppetrol planuj ą zwi ę kszenie produkcji poliolefinów, co powinno pozytywnie wp ł yn ąć na konkurencyjno ść tego rynku. 19 Nale ż y równie ż wskaza ć , i ż przeci ę tne zapotrzebowanie na PP i PE w Polsce jest obecnie du ż o mniejsze ni ż w krajach Europy Zachodniej. Przewiduje si ę , i ż w miar ę wzrostu gospodarczego zu ż ycie tych towarów w Polsce b ę dzie stopniowo rosn ąć . Rozwój - w dalszej perspektywie polskiego rynku - uzasadnia potrzeb ę zwi ę kszenia mocy wytwórczych PP i PE przez Poliolefiny Polska. Zgodnie natomiast z wyrokiem Sadu Antymonopolowego z dnia 8 pa ź dziernika 1997 r. sygn. akt. XVII Ama 33/97, zamierzone łą cznia przedsi ę biorstw funkcjonuj ą cych na rynkach znajduj ą cych si ę w okresie ekspansji, z regu ł y nie stwarzaj ą wi ę kszych zagro ż e ń , aby ta drog ą dochodzi ł o do nieuzasadnionego ograniczenia konkurencji ze szkod ą dla konsumentów. Uzasadnia to zatem bardziej liberalne stosowanie przepisu uprawniaj ą cego Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów do wydania decyzji zakazuj ą cej łą czenia przedsi ę biorstw, je ż eli w jego wyniku uzyska ł yby lub umocni ł y pozycje dominuj ą c ą . Bior ą c pod uwag ę powy ż sze argumenty, Prezes Urz ę du stoi na stanowisku, ż e w wyniku przedmiotowej koncentracji spó ł ka Poliolefiny Polska nie osi ą gnie pozycji pozwalaj ą cej zapobiega ć skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, poprzez stworzenie mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym stopniu niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów. Powy ż sze argumenty wskazuj ą równie ż , i ż wskutek zamierzonej koncentracji, nie nast ą pi istotne ograniczenie konkurencji na rynku. Si ł a, jak ą b ę dzie dysponowa ć Poliolefiny Polska nie pozwoli tej spó ł ce na skuteczne przeciwdzia ł anie rozwojowi konkurencji. Podmioty, które konkuruj ą na rynku w ł a ś ciwym, nale żą do silnych grup kapita ł owych dzia ł aj ą cych w ca ł ej Europie, posiadaj ą cych zarówno niezb ę dny know- how, ugruntowan ą pozycj ę rynkow ą jak i zasób finansowy, aby skutecznie konkurowa ć z Poliolefiny Polska. Reasumuj ą c nale ż y stwierdzi ć , ż e planowana koncentracja spe ł nia przes ł anki okre ś lone w art. 17 ustawy antymonopolowej i nie stwarza zagro ż enia dla konkurencji. Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w sentencji. Na niniejsz ą decyzj ę , na postawie art. 78. ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , stronom przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów za po ś rednictwem Prezesa UOKiK, w terminie dwóch tygodni od dnia dor ę czenia. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Departamentu Przemys ł u i Infrastruktury Andrzej Graduszy ń ski 20 21