DPI-58/2003

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW L.dz. DPI-2-411-7/03/ML Warszawa, dn.25 sierpnia 2003 r. DECYZJA Nr DPI -58/2003 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 1 oraz art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wniosek Wing Zweite Akquisition GmbH & Co. KG z siedzib ą w Düsseldorfie, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyra ż a zgod ę na dokonanie koncentracji, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Wing Zweite Akquisition GmbH & Co. KG z siedzib ą w Düsseldorfie, kontroli nad spó ł kami nale żą cymi do dzia ł u wydawnictw akademickich i profesjonalnych Bertelsmann AG z siedzib ą w Gütersloh, co spowoduje na rynku polskim po ś rednie przej ę cie kontroli nad spó ł k ą Grupa Image Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie. UZASADNIENIE W dniu 18 czerwca 2003 r. do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej Prezes Urz ę du, b ą d ź organ antymonopolowy) wp ł yn ęł o zg ł oszenie zamiaru koncentracji przedsi ę biorców, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Wing Zweite Akquisition GmbH & Co. KG z siedzib ą w Düsseldorfie kontroli nad wszystkimi spó ł kami nale żą cymi do tzw. grupy BertelsmannSpringer – cz ęś ci wchodz ą cej w sk ł ad koncernu Bertelsnann AG. W zwi ą zku z tym, i ż : - spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce obowi ą zek zg ł oszenia zamiaru koncentracji, bowiem łą czny obrót ww. przedsi ę biorców w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia przekracza ł warto ść okre ś lon ą w art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (dalej zwanej te ż ustaw ą antymonopolow ą ), tj. 50 mln. euro, - nabycie udzia ł ów innego przedsi ę biorcy, powoduj ą ce przej ę cie bezpo ś redniej lub po ś redniej kontroli nad przedsi ę biorc ą jest jednym ze sposobów koncentracji, okre ś lonym w art. 12 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, - nie wyst ę puje w tej sprawie, ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek wymienionych w art. 13 ww. ustawy, powoduj ą ca odst ą pienie od konieczno ś ci zg ł oszenia koncentracji, Prezes Urz ę du wszcz ął post ę powanie w powy ż szej sprawie, o czym powiadomi ł stron ę pismem z dnia 27 czerwca 2003 r. Opis koncentracji. Zg ł aszana koncentracja polega na przej ę ciu przez Wing Zweite Akquisition GmbH & Co. KG z siedzib ą w Düsseldorfie (dalej Wing Zweite) kontroli nad wszystkimi spó ł kami nale żą cymi do grupy BertelsmannSpringer (dalej BS), dzia ł u wydawnictw akademickich i profesjonalnych koncernu Bertelsmann. W chwili obecnej Wing Zweite jest kontrolowane przez KAP Global Publishers BV (dalej KAP Global BV), spó ł k ę po ś rednio zale ż n ą od grup kapita ł owych Candover i Cinven. Po dokonaniu transakcji, KAP Global BV b ę dzie kontrolowana przez nowy luksemburski podmiot (nazwa zostanie okre ś lona w pó ź niejszym okresie), który z kolei b ę dzie w ca ł o ś ci kontrolowany przez KAP Global Publishers SA (istniej ą cy luksemburski podmiot), nad którym Cinven i Candover sprawuj ą łą cznie kontrol ę . W zwi ą zku z powy ż szym, w konsekwencji dokonania transakcji po ś redni ą kontrol ę nad BS nab ę d ą wspólnie dwa fundusze inwestycyjne Candover Investments plc i Cinven Group Limited. Wing Zweite oraz spó ł ki z ni ą powi ą zane, nab ę d ą kontrol ę nad wszystkimi spó ł kami, które tworz ą grup ę BS, tj. grup ą ponad 70 spó ł ek w 16 krajach w Europie, Azji i Stanach Zjednoczonych. W ś ród nich znajduje si ę spó ł ka City Data GmbH, która jest spó ł k ą dominuj ą c ą 2 wobec BertelsmannSpringer Science+Business Media GmbH, b ę d ą c ą jedynym wspólnikiem spó ł ki Grupa Image Sp. z o.o. zarejestrowanej w Polsce. Przyczyny koncentracji Candover i Cinven s ą dotychczas zaanga ż owane w wydawnictwa akademickie w dziale nauka – technika - medycyna (dalej NTM) poprzez - przej ę t ą w styczniu 2003 roku - spó ł k ę Kluwer Academic Publishers BV (dalej KAP). Candover i Cinven zamierzaj ą naby ć BS od Grupy Bertelsmann w celu po łą czenia BS z KAP. BS jest grup ą posiadaj ą c ą uznan ą renom ę , posiada atrakcyjny zakres publikacji w dziedzinie wydawnictw akademickich NTM, uwa ż any za uzupe ł niaj ą cy zakres publikacji, który oferuje KAP. Ponadto, zamierzona koncentracja ma przynie ść szereg dzia ł a ń oszcz ę dno ś ciowych, które zwi ę ksz ą warto ść sprzedawanych wydawnictw NTM spó ł ki BS. W łą czenie grupy BS do grupy Candover umo ż liwi – zdaniem wnioskodawcy - zaoferowanie swoim klientom atrakcyjnych us ł ug oraz umo ż liwi badaczom i pracownikom naukowym ł atwiejszy dost ę p do danych i lepsz ą ich jako ść . W zwi ą zku z koncentracj ą planowane jest tak ż e rozszerzenie oferty us ł ug online . Z kolei Grupa Bertelsmann zdecydowa ł a si ę sprzeda ć BS z uwagi na przeprowadzan ą restrukturyzacj ę wewn ą trz koncernu i zwi ą zan ą z tym zmian ą w kierunkach dzia ł alno ś ci grupy. Opis przedsi ę biorców bior ą cych udzia ł w koncentracji. A/ Grupa BertelsmannSpringer (BS) Spó ł ki z grupy BS dzia ł aj ą na rynku wydawniczym w zakresie wydawnictw akademickich z dziedziny nauki, techniki i medycyny oraz w zakresie wydawnictw fachowych. Ponadto cz ęść spó ł ek BS prowadzi dzia ł alno ść w zakresie drukowania technik ą offsetow ą . Dzia ł alno ść prowadzona przez BS ma charakter globalny. Grupa Image Sp. z o.o. (polska spó ł ka z grupy BS) prowadzi dzia ł alno ść na rynku wydawnictw profesjonalnych w segmencie wydawnictw dotycz ą cych transportu i sektora motoryzacyjnego. Segment rynku wydawnictw profesjonalnych dotycz ą cy transportu i sektora motoryzacyjnego, na którym dzia ł a Grupa Image Sp. z o.o., obejmuje ksi ąż ki, pomoce dydaktyczne, programy komputerowe i inne wyroby poligraficzne. Wydawnictwa te s ą 3 kierowane g ł ównie do o ś rodków szkolenia kierowców oraz osób ubiegaj ą cych si ę o prawo jazdy. Dystrybucja odbywa si ę g ł ównie poprzez hurtownie i o ś rodki szkolenia kierowców. Udzia ł Grupy Image w tym segmencie rynku wynosi dla wydawnictw zwartych i periodyków poni ż ej tajemnica przedsi ę biorstwa %, a dla ksi ąż ek motoryzacyjnych, programów komputerowych i innych pomocy dydaktycznych (bez czasopism motoryzacyjnych) ok. tajemnica przedsi ę biorstwa %. G ł ównymi konkurentami Grupy Image Sp. z o.o. s ą Wydawnictwa Komunikacji i Łą czno ś ci, Winfor, Adman, Agencja Wydawnicza Sp. z o.o. Liwona, Studio Promocyjno Handlowe Credo. B/ Wing Zweite Akquisition GmbH & Co. KG – podmiot aktywny w koncentracji - jest spó ł k ą holdingow ą , kontrolowan ą po ś rednio przez Candover i Cinven, specjalnie utworzon ą w celu nabycia grupy BS. Spó ł ka nie prowadzi obecnie ż adnej dzia ł alno ś ci. Grupa Candover Candover Partners jest kontrolowana przez Candover Investments plc bezpo ś rednio (9,8% udzia ł ów) oraz za po ś rednictwem innej spó ł ki zale ż nej Candover Services Limited (90,2% udzia ł ów). Jedynym wspólnikiem Candover Services Limited jest Candover Investments plc. Grupa Candover jest jedn ą z czo ł owych prywatnych grup inwestycyjnych anga ż uj ą cych prywatne europejskie i ameryka ń skie ś rodki finansowe w du ż e przedsi ę wzi ę cia w Europie. W Polsce grupa posiada spó ł k ę HLF Insurance dzia ł aj ą c ą na rynku maklerskim. Kilka spó ł ek nale żą cych do Cadover generuje obrót w Polsce dzia ł aj ą c na nast ę puj ą cych rynkach: produkcji drutu, zbrojeniowym, elementów samochodowych, budowlanym, produkcji tworzyw sztucznych i ż ywic, przetwórstwa opakowa ń i produktów drukarskich, dostawy sprz ę tu turystycznego i ś wiadczenia us ł ug na rzecz imprez sportowych, przetwórstwa PCV oraz poprzez Kluwer Academic Publishers BV publikacji naukowych, technicznych, medycznych i akademickich. Cinven Udzia ł y w Cinven Group Limited, spó ł ce dominuj ą cej wobec Cinven Limited s ą w posiadaniu osób fizycznych. Cinven zarz ą dza inwestycjami kilkudziesi ę ciu spó ł ek zrzeszonych w trzech funduszach - First, Second i Third Cinven Fund. 4 W Polsce grupa posiada Kappa Holdings BV (produkcja tektury i opakowa ń ) oraz Medimedia Group Holding (publikacje medyczne dla lekarzy i farmaceutów). Ponadto kilka spó ł ek generuje w Polsce przychód, dzia ł aj ą c na rynkach: chemicznym, odlewów ci ś nieniowych, instalacji elektrycznych, sprzeda ż y produktów dla przemys ł u odlewniczego, dystrybucji urz ą dze ń rolniczych, produkcji folii, produktów in ż ynieryjnych, a tak ż e poprzez wspólnie zarz ą dzan ą z Candover spó ł k ą Kluver Academic Publishers BV publikacji naukowych, technicznych, medycznych i akademickich. Kluwer Academic Publishers BV (KAP) KAP jest wydawc ą materia ł ów informacyjnych i ś wiadczy us ł ugi na potrzeby bada ń uniwersyteckich i innych bada ń , wykonywanych specjalistycznie w dziedzinie nauk biologicznych, humanistycznych i spo ł ecznych, jak równie ż nauk przyrodniczych, nauk dotycz ą cych ś rodowiska naturalnego, fizyki, biomedycyny, psychologii i nauk in ż ynieryjnych. Organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: I. Przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji prowadz ą wspóln ą dzia ł alno ść na rynku wydawniczym w segmencie wydawnictw akademickich w dziedzinach nauka, technika i medycyna oraz wydawnictw profesjonalnych. Rynek wydawnictw akademickich BS prowadzi dzia ł alno ść na rynku wydawnictw akademickich w j ę zykach: angielskim, niemieckim, w ł oskim, japo ń skim. Cinven i Candover dzia ł aj ą na rynku wydawnictw akademickich poprzez KAP, wydaj ą c ą publikacje w j ę zyku angielskim. Rynek wydawnictw akademickich ma zasi ę g globalny (odbiorcy wydawnictw akademickich znajduj ą si ę na ca ł ym ś wiecie, j ę zyk publikacji przy tego typu wydawnictwach nie stanowi bariery w popycie, brak jest równie ż jakichkolwiek innych barier, które w sposób istotny utrudnia ł yby poda ż globaln ą tych publikacji). Wed ł ug szacunków BertelsmannSpringer i KAP, udzia ł y tych podmiotów w ś wiatowych obrotach sektora wydawnictw naukowych NTM w 2002 r. przedstawia ł y si ę nast ę puj ą co: 5 Firma Nauka Technika Medycyna Ogó ł em BertelsmannSpringer tajemnica przedsi ę biorstwa tajemnica przedsi ę biorstwa tajemnica przedsi ę biorstwa tajemnica przedsi ę biorstwa KAP tajemnica przedsi ę biorstwa tajemnica przedsi ę biorstwa tajemnica przedsi ę biorstwa tajemnica przedsi ę biorstwa Rynek publikacji profesjonalnych KAP co do zasady nie prowadzi dzia ł alno ś ci na rynku wydawnictw profesjonalnych. Jednak ż e pewien procent publikacji angloj ę zycznych jest kupowany przez specjalistów w dziedzinie bada ń medycznych oraz elektrotechniki. Udzia ł w rynku uzyskany przez KAP dzi ę ki tym publikacjom na odpowiednich rynkach wydawnictw profesjonalnych w segmencie publikacji medycznych i segmencie publikacji dotycz ą cych elektrotechniki nie przekracza tajemnica przedsi ę biorstwa %. BS prowadzi dzia ł alno ść na rynku wydawnictw profesjonalnych (w j ę zyku kraju publikacji) w nast ę puj ą cych segmentach: a) magazyny gospodarcze, b) specjalistyczne magazyny nowo ś ci naukowych, c) wydawnictwa kataloguj ą ce najnowsze dane w zakresie: ekonomia/biznes; administracja/finanse/prawo; nauki in ż ynieryjne/medycyna stosowana; transport/sektor motoryzacyjny; Public Relations/marketing. Rynek wydawnictw profesjonalnych ma zasi ę g krajowy (wydawnictwa przeznaczone dla specjalistów s ą z regu ł y wydawane w j ę zyku kraju publikacji i generalnie adresowane do grona specjalistów w danym kraju). W Polsce spó ł ka Grupa Image Sp. z o.o. osi ą ga nast ę puj ą cy udzia ł w rynku wydawnictw profesjonalnych: ¾ w segmencie wydawnictw zwartych i periodyków – poni ż ej tajemnica przedsi ę biorstwa % ¾ w rynku ksi ąż ek motoryzacyjnych, programów komputerowych i innych pomocy dydaktycznych – ok. tajemnica przedsi ę biorstwa %. II. Maj ą c na uwadze definicje rynków, na które koncentracja wywiera wp ł yw, zawarte w za łą czniku do rozporz ą dzenia Rady Ministrów w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji 6 przedsi ę biorców, oraz przedmiot dzia ł alno ś ci uczestników koncentracji organ antymonopolowy uzna ł , i ż : A/ Brak jest rynków, na które przedmiotowa koncentracja wywiera ł aby wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym . Przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji – prowadz ą c dzia ł alno ść na wspólnych rynkach produktowych i geograficznych - nie osi ą gaj ą jednak łą cznego udzia ł u w rynku przekraczaj ą cego 20% B/ W przedmiotowej transakcji nie ma rynku w ł a ś ciwego, na który ta koncentracja wywiera ł aby wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym . Mimo, ż e istniej ą powi ą zania o charakterze wertykalnym (w sk ł ad BS wchodzi spó ł ka Stürtz prowadz ą ca dzia ł alno ść drukarsk ą i potencjalnie mog ą ca ś wiadczy ć takie us ł ugi na rzecz podmiotów z grupy Cinven i Candover), udzia ł uczestników koncentracji w ż adnym z tych rynków nie przekracza 30%. C/ Nie ma rynków, na które koncentracja wywiera ł aby wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym. Ż aden z uczestników koncentracji nie posiada bowiem na rynkach w ł a ś ciwych udzia ł u przekraczaj ą cego 40 %. Ocena skutków koncentracji. Przepis art. 17 ustawy antymonopolowej stanowi, ż e Prezes UOKiK wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której nie powstanie lub nie umocni si ę pozycja dominuj ą ca na rynku i wskutek czego konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona. Organ antymonopolowy uzna ł , ż e przedmiotowa koncentracja spe ł nia wskazane powy ż ej kryteria ustawowe. Przyjmuj ą c niniejsze stanowisko, Prezes UOKiK mia ł na wzgl ę dzie w szczególno ś ci okoliczno ść , i ż brak jest rynków, na które omawiana koncentracja wywiera ł aby wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym, horyzontalnym czy konglomeratowym. Dodatkowo Prezes Urz ę du uzna ł , i ż łą czny udzia ł uczestników koncentracji w rynku wydawnictw naukowych wynosi tajemnica przedsi ę biorstwa %, natomiast w przypadku wydawnictw profesjonalnych zamierzona koncentracja doprowadzi w istocie jedynie do zmiany w ł a ś cicielskiej, gdy ż grupa Cinven i Candover w bardzo nieznacznym stopniu uczestniczy ł a dotychczas w tym rynku. Ponadto, w ocenie Prezesa Urz ę du niniejsze rynki s ą rynkami konkurencyjnymi, a podj ę cie i prowadzenie na nich dzia ł alno ś ci wi ąż e si ę praktycznie tylko z odpowiednim potencja ł em finansowym. 7 Powy ż sze wzgl ę dy zdecydowa ł y zatem, i ż w ocenie organu antymonopolowego, przedmiotowa koncentracja nie b ę dzie mia ł a negatywnego wp ł ywu na rozwój konkurencji. Wobec powy ż szego orzeczono jak w sentencji. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Podpisa ł a Zast ę pca Dyrektora Departamentu Przemys ł u i Infrastruktury Jolanta Steppa Otrzymuje: Pani Iwona Terlecka Pan Marcin Bartnicki Pan Tomasz Ostrowski Kancelaria prawnicza Janicka-Sosna, Namiotkiewicz i wspólnicy Clifford Chance spó ł ka komandytowa Pe ł nomocnicy Wing Zweite Akquisition GmbH & Co.KG Steinstraße 12 D-40213 Düsseldorf 8