DOK-87/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DOK3-421/24/04/EP Warszawa, 2004-09-08 DECYZJA Nr DOK - 87/2004 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Zak ł ady Mi ę sne DUDA S.A. z siedzib ą w Warszawie kontroli nad Centrum Mi ę snym EUROSMAK Sp. z o. o. z siedzib ą w Warszawie oraz Centrum Mi ę snym MAKTON Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie. UZASADNIENIE W dniu 28 lipca 2004 r. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej „organem antymonopolowym”, na podstawie art. 44 ust. 1 w zwi ą zku z art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), zwanej dalej tak ż e „ustaw ą ”, wszcz ął na wniosek Zak ł adów Mi ę snych DUDA S.A. z siedzib ą w Warszawie, zwanej dalej „Duda”, post ę powanie antymonopolowe w sprawie koncentracji, polegaj ą cej na przej ę ciu przez t ę Spó ł k ę kontroli nad Centrum Mi ę snym EUROSMAK Sp. z o. o. z siedzib ą w Warszawie oraz Centrum Mi ę snym MAKTON Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, zwanymi dalej odpowiednio: „Eurosmak” i „Makton”. Z wniosku zg ł oszeniowego wynika, ż e planowana koncentracja spe ł nia przes ł anki art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 oraz nie spe ł nia ż adnej z przes ł anek art. 13 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wobec czego na spó ł ce Duda spoczywa ł obowi ą zek zg ł oszenia przedmiotowego zamiaru. Uczestnicy koncentracji Duda jest firm ą rodzinn ą , utworzon ą w 1990 r. Dwana ś cie lat pó ź niej Zak ł ady Mi ę sne DUDA przekszta ł ci ł y si ę w Spó ł k ę Akcyjn ą , która we wrze ś niu 2002 r. - decyzj ą Komisji Papierów Warto ś ciowych i Gie ł d - uzyska ł a status spó ł ki publicznej. Nast ę pny etap rozwoju Spó ł ki to utworzenie grupy kapita ł owej Polski Koncern Mi ę sny DUDA , do której nale żą spó ł ki prowadz ą ce dzia ł alno ść w sektorze rolno-spo ż ywczym na terenie ca ł ej Polski. W sk ł ad grupy kapita ł owej wchodz ą nast ę puj ą ce spó ł ki: Pleszewskie Zak ł ady Zbo ż owe S.A., Pleszew, Rokpol Sp. z o. o., M ą koszyce, Agroprof Sp. z o. o., Przeczów, Vreeskop Sp. z o. o., W ą sosz k.Rawicza, Agro-Duda Sp. z o.o., Gr ą bkowo, Wizental Sp. z o.o., W ą sosz k.Rawicza, ZM DUDA S.A., Warszawa, Polska Wo ł owina Sp. z o.o., Huta, Jasan Sp. z o.o., Jas ł o, NetBrokers Sp. z o. o., Kraków, Jasan Nowy Sp. o.o., Warszawa. Dzia ł alno ść grupy kapita ł owej Duda koncentruje si ę wokó ł produkcji mi ę sa czerwonego, przy czym wyspecjalizowany profil funkcjonowania poszczególnych spó ł ek z grupy zapewnia jej pionow ą integracj ę procesu produkcji. I tak pierwsze cztery spó ł ki z powy ż szej listy prowadz ą dzia ł alno ść w zakresie produkcji pasz wykorzystywanych w produkcji ż ywca, nast ę pne dwie s ą dostawcami ż ywca: Agro-Duda Sp. z o.o. – wieprzowiny, a Wizental Sp. z o. o. – wo ł owiny. Duda, Polska Wo ł owina Sp. z o. o. oraz Jasan Sp. z o. o. zajmuj ą si ę skupem, ubojem oraz rozbiorem i konfekcjonowaniem odpowiednio: wieprzowiny i wo ł owiny, wo ł owiny, koniny. Dwie ostatnie spó ł ki z listy spó ł ek zale ż nych prowadz ą dzia ł alno ść na rynku hurtowej dystrybucji mi ę sa, przy czym NetBrokers prowadzi t ę dzia ł alno ść za po ś rednictwem internetowej gie ł dy towarowej. Obok ww. spó ł ek do grupy kapita ł owej Duda nale ż y Euro-Duda Sp. z o.o. Oddzia ł y tej spó ł ki, zarejestrowane na terenie Niemiec, u ł atwiaj ą realizacj ę kontraktów oraz pozyskiwanie nowych kontrahentów. Spó ł ka wykonuje us ł ugi z zakresu uboju i rozbioru mi ę sa w najwi ę kszych niemieckich zak ł adach mi ę snych. 2 Wszystkie zak ł ady produkcyjne Polskiego Koncernu Mi ę snego Duda posiadaj ą uprawnienia unijne oraz wdro ż ony system HACCP. Grupa eksportuje swoje produkty m.in. do Niemiec, Holandii, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, W ł och i Japonii (g ł ównie konina). Poza dzia ł alno ś ci ą produkcyjno - handlow ą DUDA prowadzi dzia ł alno ść us ł ugow ą w zakresie zamra ż ania, sk ł adowania oraz transportu produktów spo ż ywczych wymagaj ą cych specjalistycznego sprz ę tu ch ł odniczego. Do Spó ł ki nale ż y nowoczesna mro ź nia w Kobylinie Starym. Eurosmak i Makton nale żą do tych samych osób fizycznych, Pa ń stwa Moniki i Andrzeja Makowskich, tworz ą c tym samym grup ę kapita ł ow ą . Eurosmak prowadzi dzia ł alno ść w zakresie rozbioru mi ę sa wieprzowego i wo ł owego. Wy łą cznym dystrybutorem produktów Eurosmak jest Makton, natomiast Eurosmak nie jest jedynym dostawc ą Maktonu. Spó ł ka ta zakupuje mi ę so i wyroby mi ę sne wieprzowe, wo ł owe i drobiowe, w tym tak ż e w ę dliny i kie ł basy, równie ż od innych producentów krajowych. Makton prowadzi ponadto dystrybucj ę hurtow ą mi ę sa i w ę dlin oraz sprzeda ż detaliczn ą poprzez sie ć sklepów patronackich i obcych usytuowanych w województwie mazowieckim, g ł ównie na obszarze aglomeracji warszawskiej. Przyczyny koncentracji Planowana koncentracja zostanie dokonana zgodnie z warunkow ą umow ą sprzeda ż y udzia ł ów z dnia 8 lipca 2004 r. zawart ą pomi ę dzy w ł a ś cicielami udzia ł ów w Eurosmak i Makton a Dud ą . Duda zamierza naby ć 100% udzia ł ów Makton i 80% udzia ł ów Eurosmak, poniewa ż jednak Makton posiada 20% udzia ł ów w Eurosmak, w wyniku powy ż szej transakcji Duda uzyska kontrol ę nad obiema spó ł kami. Bezpo ś rednim celem koncentracji po stronie Dudy jest wzmocnienie pionowej integracji procesu produkcyjnego w ramach grupy kapita ł owej poprzez w łą czenie do grupy przedsi ę biorcy prowadz ą cego dzia ł alno ść w zakresie rozbioru mi ę sa i przedsi ę biorcy prowadz ą cego dzia ł alno ść w zakresie dystrybucji wyrobów mi ę snych. Eurosmak i Makton w wyniku koncentracji uzyskaj ą pewno ść dostaw w zakresie prowadzonej przez te spó ł ki dzia ł alno ś ci. W aspekcie finansowym spodziewane jest uzyskanie przez poszerzon ą grup ę kapita ł ow ą dodatkowych zysków oraz doprowadzenie do obni ż enia kosztów produkcji, natomiast efektem koncentracji, jaki zamierza osi ą gn ąć grupa Polski Koncern Mi ę sny DUDA, jest wzrost znaczenia i udzia ł u w rynku mi ę sa z obecnego poziomu nie przekraczaj ą cego 2% do co najmniej 5%. Skutki koncentracji b ę d ą odczuwalne na rynku mi ę sa jedynie przez przedsi ę biorców bezpo ś rednio wspó ł pracuj ą cych z Eurosmak i Makton, bowiem dotychczasowe dostawy 3 mi ę sa od podmiotów trzecich do tych spó ł ek zostan ą znacz ą co ograniczone i zast ą pione dostawami od spó ł ek dzia ł aj ą cych w ramach grupy Duda. Ze wzgl ę du jednak na du żą liczb ę uczestników rynku mi ę sa powy ż sze ograniczenie nie powinno spowodowa ć istotnych zmian na tym rynku. Organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje : Zgodnie z art. 17 ustawy Prezes Urz ę du w drodze decyzji wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci poprzez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku. Przez pozycj ę dominuj ą c ą , zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy, rozumie si ę pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40%. Ocena oddzia ł ywania koncentracji na stan konkurencji wymaga okre ś lenia rynków w ł a ś ciwych zarówno w aspekcie produktowym, jak i geograficznym, na które koncentracja wywiera wp ł yw. W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Rynek w ł a ś ciwy Jak wynika z opisu dzia ł alno ś ci przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji, w ł a ś ciwym rynkiem produktowym jest rynek mi ę sa, bowiem wszyscy jej uczestnicy prowadz ą dzia ł alno ść w tym zakresie, jakkolwiek w ró ż nych ogniwach procesu produkcji i sprzeda ż y mi ę sa. Okre ś laj ą c rynek w ł a ś ciwy w aspekcie geograficznym nale ż y wzi ąć pod uwag ę , na jakim obszarze dost ę pne s ą wyroby produkowane przez uczestników koncentracji. Wyroby spó ł ek nale żą cych do grupy kapita ł owej Duda sprzedawane s ą w ca ł ej Polsce, g ł ównie jednak w województwach: mazowieckim, ś l ą skim, wielkopolskim, dolno ś l ą skim i ma ł opolskim, oraz 4 na rynkach krajów europejskich i w Japonii (konina). Makton prowadzi natomiast dzia ł alno ść wy łą cznie w województwie mazowieckim, wobec czego w ł a ś ciwym rynkiem geograficznym dla przedmiotowej koncentracji jest rynek tego województwa. Rynek mi ę sa nale ż y do wysoce konkurencyjnych rynków, na którym prowadzi dzia ł alno ść bardzo wielu przedsi ę biorców, zarówno du ż ych zak ł adów produkcyjnych, jak i drobnych producentów. Liderami rynku mi ę sa czerwonego, tzn. wieprzowego i wo ł owego, s ą trzy najwi ę ksze firmy: Soko ł ów z oko ł o 17% udzia ł em w rynku, Animex z 6% udzia ł em i Morliny z 3% udzia ł em. W 2003 roku łą czna sprzeda ż na rynku krajowym - po uwzgl ę dnieniu importu i eksportu - mi ę sa wieprzowego wynios ł a 2048 tys. ton, a mi ę sa wo ł owego – 240 tys. ton. W okresie tym sprzeda ż grupy Duda na rynku krajowym wynios ł a odpowiednio: 36 tys. ton i 0,4 tys. ton, a sprzeda ż Eurosmaku – 11,2 tys. ton i 0,4 tys. ton. W odniesieniu do rynku województwa mazowieckiego odpowiednie dane kszta ł tuj ą si ę nast ę puj ą co: - spo ż ycie mi ę sa wieprzowego wynios ł o 210,5 tys. ton, sprzeda ż Dudy – 2,5 tys. ton, sprzeda ż Eurosmaku – 1,2 tys. ton, - spo ż ycie mi ę sa wo ł owego wynios ł o 25,7 tys. ton, sprzeda ż Dudy – 0,1 tys. ton, sprzeda ż Eurosmaku – 0,4 tys. ton. tys. ton, Rynkiem, na którym obaj uczestnicy koncentracji prowadz ą dzia ł alno ść , jest tak ż e rynek dystrybucji hurtowej mi ę sa (wieprzowiny i wo ł owiny) oraz w ę dlin. Grupa Duda prowadzi t ę dzia ł alno ść za po ś rednictwem spó ł ki zale ż nej NetBrokers, a Makton bezpo ś rednio. W odniesieniu do tego rynku produktowego nie wyst ę puje jednak wspólny rynek geograficzny, bowiem Makton prowadzi dzia ł alno ść na rynku województwa mazowieckiego, na którym NetBrokers nie jest obecny. Skutki koncentracji Analiza powy ż szych danych, obrazuj ą cych pozycj ę przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji na rynku mi ę sa, prowadzi do wniosku, ż e przedmiotowa koncentracja nie wywiera wp ł ywu na rynek w ł a ś ciwy w uk ł adzie horyzontalnym, wertykalnym i konglomeratowym. Poj ę cia rynków, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym, wertykalnym oraz konglomeratowym, zosta ł y okre ś lone w punkcie 7.2 Wykazu Informacji i Dokumentów, stanowi ą cego za łą cznik do rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U. Nr 37 poz. 334). 5 Rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym (poziomym), jest ka ż dy rynek produktowy, na którym zaanga ż owani s ą co najmniej dwaj przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łą cznego udzia ł u w rynku geograficznym w wysoko ś ci wi ę kszej ni ż 20 %. Rozpatrywana koncentracja nie prowadzi do uzyskania przez jej uczestników takiej pozycji rynkowej, bowiem ich łą czny udzia ł w rynku województwa mazowieckiego, tzn. w rynku w ł a ś ciwym geograficznie, nie przekracza 7% w sprzeda ż y wieprzowiny i 3% w sprzeda ż y wo ł owiny. Rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym jest ka ż dy rynek produktowy, na którym przynajmniej potencjalnie mo ż e wyst ą pi ć powi ą zanie typu dostawca-odbiorca i równocze ś nie indywidualny lub łą czny udzia ł uczestników koncentracji przekracza 30% na tym rynku. Wprawdzie w przypadku przedmiotowej koncentracji mi ę dzy jej uczestnikami wyst ę powa ł o powi ą zanie typu dostawca-odbiorca, bowiem Duda by ł a dostawc ą dla Eurosmaku, to jednak ich łą czny udzia ł w rynku rozbioru mi ę sa, który jest jednocze ś nie rynkiem sprzeda ż y dla Dudy i zakupu dla Euromaku, nie przekracza 30 %. Oznacza to, ż e koncentracja nie wywiera wp ł ywu na rynek w uk ł adzie wertykalnym. Rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, jest ka ż dy rynek produktowy, na którym mi ę dzy przedsi ę biorcami uczestnicz ą cymi w koncentracji nie istniej ą ż adne powi ą zania (uk ł ady) horyzontalne i wertykalne, ale przynajmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji posiada wi ę cej ni ż 40% udzia ł u w jakimkolwiek rynku w ł a ś ciwym. Przedmiotowa koncentracja nie wywiera wp ł ywu na rynek w uk ł adzie konglomeratowym, poniewa ż ż aden z jej uczestników nie posiada udzia ł u przekraczaj ą cego 40% w jakimkolwiek rynku produktowym. Jak wynika z powy ż szych ustale ń , poniewa ż koncentracja polegaj ą ca na przej ę ciu przez Dud ę kontroli nad Eurosmak i Makton nie wywiera wp ł ywu na rynek w ł a ś ciwy, w wyniku jej realizacji konkurencja nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci poprzez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej. Oznacza to, ż e spe ł nione zosta ł y przytoczone wcze ś niej przes ł anki art. 17 ustawy. Wobec powy ż szego orzeczono jak w sentencji. 6 Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. - od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Ochrony Konkurencji Piotr Mück Otrzymuje: Zak ł ady Mi ę sne DUDA S.A. za po ś rednictwem pe ł nomocnika Pana Jerzego Rey’a Przewodnicz ą cego Rady Nadzorczej ZM DUDA S.A. ul. Relaksowa 45 0-797 Warszawa 7