DOK-28/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DDI-1-422/01/107/04/ES Warszawa, 2004-04-09 DECYZJA Nr DOK – 28/2004 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. 2003 Nr 86, poz. 804), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wspólny wniosek Po ł udniowego Koncernu Energetycznego S.A. z siedzib ą w Katowicach, Kompanii W ę glowej S.A. z siedzib ą w Katowicach i Zak ł adu Górniczo- Energetycznego Sobieski Jaworzno III Sp. z o.o. z siedzib ą w Jaworznie, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyra ż a zgod ę na dokonanie koncentracji , polegaj ą cej na utworzeniu przez ww. spó ł ki wspólnego przedsi ę biorcy pod nazw ą Zak ł ad Górniczo-Energetyczny Janina Sp. z o.o. z siedzib ą w Libi ąż u. U Z A S A D N I E N I E W dniu 26 stycznia 2004 r. do Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ęł o zg ł oszenie zamiaru koncentracji, polegaj ą cej na utworzeniu przez Po ł udniowy Koncern Energetyczny S.A. z siedzib ą w Katowicach (zwany dalej PKE), Kompani ę W ę glow ą S.A. z siedzib ą w Katowicach (zwan ą dalej Kompania W ę glowa) i Zak ł ad Górniczo-Energetyczny Sobieski Jaworzno III Sp. z o.o. z siedzib ą w Jaworznie (zwany dalej ZGE Jaworzno III), wspólnego przedsi ę biorcy pod nazw ą Zak ł ad Górniczo-Energetyczny Janina Sp. z o.o. z siedzib ą w Libi ąż u (zwany dalej równie ż ZGE Janina). W zwi ą zku z tym, i ż : - spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce zg ł oszenie niniejszej koncentracji, bowiem łą czny obrót ww. przedsi ę biorców w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia przekroczy ł 50 mln euro, tj. wielko ść okre ś lon ą w art. 12 ust. 1 ustawy dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. 2003 Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.), zwanej dalej ustaw ą antymonopolow ą , - utworzenie wspólnego przedsi ę biorcy jest jedn ą z form koncentracji, okre ś lon ą w art. 12 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy, - w przedmiotowej sprawie nie wyst ę puje ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek egzoneracyjnych, wymienionych w art. 13 ustawy antymonopolowej, powoduj ą ca odst ą pienie od konieczno ś ci zg ł oszenia koncentracji, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej równie ż organem antymonopolowym) wszcz ął post ę powanie w przedmiotowej sprawie, o czym powiadomi ł strony pismem z dnia 17 lutego 2004 r. Podstaw ą dokonania przez ww. przedsi ę biorców zg ł oszenia przedmiotowej transakcji, by ł a zawarta w dniu 20 grudnia 2003 r. Umowa Wspólników, w której przedsi ę biorcy bezpo ś rednio uczestnicz ą cy w koncentracji zobowi ą zali si ę zawi ą za ć spó ł k ę ZGE Janina. Umowa Spó ł ki zosta ł a zawarta pod warunkiem uzyskania przez Kompani ę W ę glow ą , w terminie do 20 stycznia 2004 r., zgody jej walnego zgromadzenia na zawarcie Umowy Spó ł ki i obj ę cie przez Kompani ę W ę glow ą udzia ł ów w Spó ł ce. Walne zgromadzenie Kompanii W ę glowej wyrazi ł o w dniu 16 stycznia 2004 r. zgod ę na zawi ą zanie nowej spó ł ki i obj ę cie w niej udzia ł ów, podejmuj ą c w tym zakresie stosown ą uchwa łę . Zg ł oszenie planowanej koncentracji zosta ł o wystosowane do Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 23 stycznia 2004 r., tj. w terminie 7 dni od podj ę cia ww. uchwa ł y. Organ antymonopolowy uzna ł w tej sytuacji, i ż okre ś lony w art. 94 ust 4 ustawy antymonopolowej termin 7 dni na zg ł oszenie zamiaru koncentracji, zosta ł zachowany. W trakcie post ę powania organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje: Opis transakcji. Planowana transakcja polega na utworzeniu przez PKE i jej spó ł k ę zale ż n ą tj. ZGE Jaworzno III oraz Kompani ę W ę glow ą , wspólnego przedsi ę biorcy pod nazw ą ZGE Janina Sp. z o.o., do którego w formie aportu niepieni ęż nego, Kompania W ę glowa wniesie dzia ł aj ą c ą dotychczas w jej strukturze Kopalni ę W ę gla Kamiennego Janina. Zgodnie z zawart ą w dniu 20 grudnia 2003 r. Umow ą Wspólników, strony umowy uzgodni ł y dwa etapy transakcji: - I etap – polegaj ą cy na uzyskaniu niezb ę dnych uchwa ł organów wewn ą trz- korporacyjnych przysz ł ych wspólników i zawi ą zaniu spó ł ki. W wyniku przeprowadzenia pierwszego etapu koncentracji, PKE i Kompania W ę glowa mia ł y dysponowa ć udzia ł ami uprawniaj ą cymi do (tajemnica przedsi ę biorstwa) % g ł osów na zgromadzeniu wspólników, za ś ZGE Jaworzno III mia ł o dysponowa ć (tajemnica przedsi ę biorstwa) % g ł osów. - II etap – polegaj ą cy na podwy ż szeniu kapita ł u zak ł adowego Spó ł ki i obj ę ciu przez jej za ł o ż ycieli udzia ł ów, uzale ż nionych w szczególno ś ci od ostatecznej wyceny KWK Janina, która w chwili dokonywania zg ł oszenia, nie by ł a okre ś lona. Po dokonaniu ostatecznej wyceny KWK Janina i wniesieniu przez PKE wk ł adu pieni ęż nego w łą cznej wysoko ś ci (tajemnica przedsi ę biorstwa) mln z ł , ostateczna struktura w ł asno ś ci w ZGE Janina Sp. z o.o. zosta ł a okre ś lona w nast ę puj ą cy sposób: - PKE – (tajemnica przedsi ę biorstwa) % udzia ł ów w kapitale zak ł adowym, uprawniaj ą cych do (tajemnica przedsi ę biorstwa) % g ł osów na zgromadzeniu wspólników, - Kompania W ę glowa – (tajemnica przedsi ę biorstwa) udzia ł ów w kapitale zak ł adowym, uprawniaj ą cych do (tajemnica przedsi ę biorstwa) % g ł osów na zgromadzeniu wspólników, 2 - ZGE Janina – (tajemnica przedsi ę biorstwa) udzia ł ów w kapitale zak ł adowym, uprawniaj ą cych do (tajemnica przedsi ę biorstwa) % g ł osów na zgromadzeniu wspólników. Z powy ż szego wynika, ż e w wyniku realizacji obu etapów transakcji, kontrol ę nad utworzonym podmiotem tj. ZGE Janina, sprawowa ć b ę dzie PKE. Przyczyny transakcji. Planowana transakcja jest elementem „Programu restrukturyzacji górnictwa w ę gla kamiennego w Polsce w latach 2003-2006 z wykorzystaniem ustaw antykryzysowych i zainicjowaniem prywatyzacji niektórych kopal ń ” , przyj ę tego przez Rad ę Ministrów w dniu 20 listopada 2002 r., z uwzgl ę dnieniem korekt przyj ę tych w styczniu 2003 r. W ramach realizacji ww. programu, rozpocz ę to proces restrukturyzacji KWK Janina, b ę d ą cej w chwili obecnej w strukturach Kompanii W ę glowej. Z uwagi na fakt, i ż Kompania W ę glowa nie posiada wystarczaj ą cych ś rodków finansowych niezb ę dnych do przeprowadzenia procesu modernizacji infrastruktury technicznej tej kopalni, podj ę to decyzj ę o powo ł aniu wspólnego przedsi ę biorcy pod firm ą ZGE Janina Sp. z o.o., do którego w formie aportu ma by ć wniesiona KWK Janina. Planowana transakcja ma na celu zako ń czenie procesu restrukturyzacji i unikni ę cie procesu likwidacji KWK Janina, w przypadku bowiem zaniechania rozpocz ę tego procesu restrukturyzacji i braku doinwestowania, KWK Janina grozi zdecydowane pogorszenie sytuacji ekonomicznej, kwalifikuj ą cej ten podmiot do grupy kopal ń stale nierentownych. Pozyskanie inwestora, który zapewni wsparcie kapita ł owo-finansowe, umo ż liwi kontynuowanie prowadzonego przez t ę kopalni ę wydobycia w ę gla kamiennego oraz przeprowadzenie niezb ę dnej modernizacji, w celu zoptymalizowania kosztów dzia ł alno ś ci tego przedsi ę biorcy. Z punktu widzenia PKE, transakcja ma na celu zapewnienie stabilno ś ci dostaw w ę gla niezb ę dnego dla prowadzonej przez PKE dzia ł alno ś ci w zakresie produkcji energii elektrycznej i cieplnej. Uczestnicy koncentracji. I. Po ł udniowy Koncern Energetyczny S.A. , utworzony w maju 2000 r., jest w chwili obecnej jedn ą z najwi ę kszych firm energetycznych w kraju. Dzia ł alno ść w zakresie wytwarzania i sprzeda ż y energii elektrycznej i cieplnej PKE S.A. prowadzi od stycznia 2001 r., po inkorporacji, w dniu 29 grudnia 2000 r., podmiotów tworz ą cych t ę spó ł k ę . Podmioty przej ę te sta ł y si ę jednocze ś nie zak ł adami PKE. Obecnie, PKE posiada nast ę puj ą ce zak ł ady: - Elektrownia Jaworzno III, - Elektrownia Ł agisza, - Elektrownia Siersza, - Elektrownia Halemba, - Elektrownia Ł aziska, - Elektrownia Balchownia, 3 - Elektrociep ł ownia Katowice, - Zespó ł Elektrociep ł owni Bielsko-Bia ł a. Ponadto PKE, za po ś rednictwem ww. spó ł ek zale ż nych, prowadzi dzia ł alno ść na nast ę puj ą cych rynkach produktowych: - Przedsi ę biorstwo Produkcyjno-Us ł ugowe „Elektro” Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł aziskach Górnych (us ł ugi w zakresie instalowania, naprawy i konserwacji wytwornic pary, oprócz kot ł ów co na gor ą c ą wod ę ), - Przedsi ę biorstwo Us ł ug Remontowych Energetyki Jaworzno III Sp. z o.o. z siedzib ą w Jaworznie (us ł ugi w zakresie maszyn ogólnego zastosowania), - Kopalnia Wapienia Czatkowice Sp. z o.o. z siedzib ą Czatkowicach (wydobywanie, kruszenie i rozdrabnianie ska ł wapiennych), - Ekopec Sp. z o.o. z siedzib ą w B ę dzinie (dystrybucja ciep ł a na lokalnym rynku Gminy B ę dzin), - Zak ł ad Górniczo-Energetyczny Sobieski Jaworzno III Sp. z o.o. z siedzib ą w Jaworznie (górnictwo i wzbogacanie w ę gla kamiennego), - Spó ł ka Ciep ł owniczo-Energetyczna Jaworzno III Sp. z o.o. z siedzib ą w Jaworznie (dystrybucja ciep ł a na lokalnym rynku Gmin Jaworzno i Mys ł owice), - Przedsi ę biorstwo Us ł ug Medycznych Proelmed Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł aziskach Górnych (us ł ugi medyczne), - Polska Energia – Pierwsza Kompania Handlowa Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach (hurtowy i detaliczny obrót energi ą elektryczn ą ), - Energetyka Cieszy ń ska Sp. z siedzib ą w Cieszynie (produkcja i dystrybucja ciep ł a na lokalnym rynku Gminy Cieszyn oraz produkcja energii elektrycznej), - Ecocarbon Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł aziskach Górnych (nie prowadzi dzia ł alno ś ci gospodarczej, - Energorem Sp. z o.o. (dystrybucja ciep ł a na lokalnym rynku Miasta Cieszyn), - Centrum Szkoleniowo – Konferencyjne NOT Sp. z o.o. (us ł ugi noclegowe), - Przedsi ę biorstwo Ś wiadcze ń Zdrowotnych i Promocji Zdrowia ELVITA – Jaworzno III Sp. z o.o. (us ł ugi w zakresie ochrony zdrowia). II. Kompania W ę glowa S.A. , utworzona w lutym 2003 r., grupuje 23 kopalnie i 7 zak ł adów górniczych, w tym przedsi ę biorstwa wchodz ą ce w sk ł ad: - Rudzkiej Spó ł ki W ę glowej S.A., - Gliwickiej Spó ł ki W ę glowej S.A., - Nadwi ś la ń skiej Spó ł ki W ę glowej S.A., w ramach której funkcjonuje obecnie KWK Janina, - Rybnickiej Spó ł ki W ę glowej S.A., - Zak ł adu Górniczego Bytom II Sp. z o.o., - Zak ł adu Górniczego Bytom III Sp. z o.o., - Zak ł adu Górniczego Centrum Sp. z o.o., - Zak ł adu Górniczego Piekary Sp. z o.o., łą cznie z cz ęś ci ą Zak ł adu Górniczego Brzeziny. Dzia ł alno ść Kompanii W ę glowej koncentruje si ę g ł ównie na rynku wydobycia i sprzeda ż y w ę gla kamiennego. Ponadto, za po ś rednictwem wchodz ą cego w jej sk ł ad Zak ł adu Elektrociep ł owni RSW S.A. z siedzib ą w Rybniku, Kompania W ę glowa jest 4 obecna na lokalnym rynku energii cieplnej. W ramach ww. podmiotu funkcjonuj ą dwie spó ł ki zale ż ne, a mianowicie.: - Gosrem Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach (us ł ugi remontowo-naprawcze, konserwacyjne, administracyjne, pralnicze wy łą cznie na rzecz KW S.A. na lokalnym rynku Katowic), - Wydawnictwo Górnicze Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach (dzia ł alno ść wydawnicza na lokalnym rynku Katowic). III. Zak ł ad Górniczo-Energetyczny Sobieski Jaworzno III Spó ł ka z o.o. , wchodz ą cy w sk ł ad Grupy PKE S.A., dzia ł a na rynku górnictwa i wzbogacania w ę gla kamiennego i jest jak dotychczas jedynym podmiotem prowadz ą cym dzia ł alno ść wydobywcz ą w ę gla kamiennego w grupie kapita ł owej PKE S.A. IV. Wspólny Przedsi ę biorca – Zak ł ad Górniczo-Energetyczny Janina Sp. z o.o ., po wniesieniu do spó ł ki aportem KWK Janina, b ę dzie si ę koncentrowa ł przede wszystkim na górnictwie i wzbogacaniu w ę gla kamiennego. Ponadto, jego dzia ł alno ść statutowa przewiduje m.in. tak ż e produkcj ę brykietów i paliw sta ł ych z w ę gla kamiennego, odzyskiwanie w ę gla kamiennego z ha ł d, wydobycie gazu i ropy naftowej oraz dzia ł alno ść us ł ugow ą zwi ą zan ą z eksploatacj ą z ł ó ż gazu i ropy naftowej oraz wydobywaniem ł upków, produkcj ę obrabiarek, narz ę dzi mechanicznych, maszyn dla górnictwa, kopalnictwa, budownictwa, sprz ę tu elektrycznego, elektrycznej aparatury rozdzielczej i sterowniczej oraz us ł ugi w zakresie instalowania, naprawy i konserwacji tych urz ą dze ń , zagospodarowaniem metalowych odpadów i z ł omu, niemetalowych odpadów i wyrobów wybrakowanych, oraz wytwarzanie, przesy ł anie i dystrybucj ę energii elektrycznej, wytwarzanie paliw gazowych i dystrybucj ę paliw gazowych w systemie sieciowym oraz produkcj ę i dystrybucj ę ciep ł a. KWK Janina, na bazie której b ę dzie prowadzi ł dzia ł alno ść wspólny przedsi ę biorca, jest licz ą cym si ę producentem i dostawc ą w ę gla energetycznego, o wydajno ś ci produkcji na poziomie ok. 2,2 mln ton rocznie. Szacunkowy procentowy udzia ł KWK Janina w krajowej sprzeda ż y w ę gla kamiennego w 2003 r. wyniós ł ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Jak podaj ą wnioskodawcy, zgodnie z informacj ą ARP Oddzia ł Katowice, szacunkowy udzia ł ZGE Janina Sp. z o.o. w sprzeda ż y w ę gla kamiennego na rynku krajowym ogó ł em w 2004 r. (od 31 marca 2004 r.) wyniesie ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %, natomiast w sprzeda ż y w ę gla energetycznego wyniesie ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Rynki w ł a ś ciwe, na które koncentracja wywiera wp ł yw. W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy antymonopolowej, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar ( rynek produktowy ) i terytorium ( rynek geograficzny ). 5 Maj ą c na wzgl ę dzie powy ż sz ą definicj ę oraz kryteria wyznaczania rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw, zawarte w rozporz ą dzeniu Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U. Nr 37, poz. 334), organ antymonopolowy uzna ł , i ż : a) w przedmiotowej koncentracji rynkiem w ł a ś ciwym, na który wywiera ona wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym , jest rynek sprzeda ż y w ę gla kamiennego. Uzasadniaj ą c powy ż sze nale ż y wskaza ć , i ż dzia ł alno ść ZGE Janina Sp. z o.o., po przej ę ciu KWK Janina, b ę dzie skoncentrowana w ł a ś nie na tak okre ś lonym rynku. Rynek ten stanowi równocze ś nie rynek, na którym prowadz ą dzia ł alno ść za ł o ż yciele nowej spó ł ki, tj. Kompania W ę glowa i PKE - za po ś rednictwem ZGE Jaworzno III. Ze wzgl ę du na specyfik ę produktu, jakim jest w ę giel kamienny, za rynek relewantny geograficznie nale ż y uzna ć obszar ca ł ej Polski. Przes ą dza o tym w szczególno ś ci fakt, i ż zdecydowana wi ę kszo ść odbiorców korzysta z w ę gla, jako produktu nie maj ą cego swojego substytutu przy stosowanych obecnie technologiach (np. elektrownie i elektrociep ł ownie). Ponadto import w ę gla do Polski jest ś ci ś le reglamentowany. Minister Gospodarki w formie rozporz ą dzenia ustala kontyngenty na ka ż dy rok dla poszczególnych krajów. W 2002 r. szacunkowa warto ść importu w ę gla kamiennego wynios ł a ok. 2,7 mln ton o warto ś ci 428,3 mln z ł . W ę giel by ł importowany g ł ównie z Federacji Rosyjskiej, Kazachstanu, Republiki Czeskiej i Ukrainy. W 2003 r. obowi ą zywa ł y kontyngenty na import w ę gla z Federacji Rosyjskiej, Republiki Czeskiej oraz Kazachstanu. Szacunkowa wielko ść importu w ę gla kamiennego w okresie 11 m-cy 2003 r. wynios ł a ok. 2,9 mln ton o warto ś ci 437,9 mln z ł . W porównaniu ze skal ą wydobycia krajowego, wspomniany import jest znikomy. Z informacji zawartych w zg ł oszeniu wynika, ż e krajowy rynek sprzeda ż y w ę gla kamiennego w latach 2002-2003 by ł zdominowany przez Kompani ę W ę glow ą , której udzia ł w rynku kszta ł towa ł si ę odpowiednio na poziomie ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % w 2002 r. i (tajemnica przedsi ę biorstwa) % w 2003 r., w tym udzia ł KWK Janina wynosi ł ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Z kolei udzia ł ZGE Jaworzno III, dzia ł aj ą cej w ramach PKE S.A., w 2002 r. kszta ł towa ł si ę na poziomie (tajemnica przedsi ę biorstwa) %, a w okresie 11 m-cy 2003 r. na poziomie (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. G ł ównym konkurentem uczestników koncentracji na krajowym rynku sprzeda ż y w ę gla kamiennego jest Katowicka Grupa Kapita ł owa S.A., obejmuj ą ca Katowicki Holding W ę glowy S.A., KWK Kazimierz Juliusz Sp. z o.o. oraz KWK Niwka Modrzejów Sp. z o.o. Udzia ł ww. przedsi ę biorcy w sprzeda ż y w ę gla kamiennego wyniós ł (tajemnica przedsi ę biorstwa) % w 2002 r. i (tajemnica przedsi ę biorstwa) % w 2003 r. Kolejny konkurent, tj. Jastrz ę bska Spó ł ka W ę glowa S.A., zrealizowa ł sprzeda ż odpowiadaj ą c ą udzia ł owi w rynku w wysoko ś ci (tajemnica przedsi ę biorstwa) % w 2002 r. i (tajemnica przedsi ę biorstwa) % w 2003 r. Obok ww. przedsi ę biorców na wspomnianym rynku dzia ł a tak ż e Lubelski W ę giel „Bogdanka” S.A. oraz Kopalnia W ę gla Kamiennego „Budryk” S.A. 6 Analizuj ą c skutki planowanej transakcji dla krajowego rynku sprzeda ż y w ę gla kamiennego, organ antymonopolowy uzna ł , i ż planowana transakcja wywrze niewielki wp ł yw na wspomniany rynek produktowy i b ę dzie mia ł a charakter prokonkurencyjny, bowiem na krajowym rynku sprzeda ż y w ę gla kamiennego pojawi si ę nowy podmiot, który b ę dzie prowadzi ć dzia ł alno ść konkurencyjn ą w stosunku do jednego z za ł o ż ycieli Spó ł ki (Kompanii W ę glowej). Podkre ś li ć bowiem nale ż y, i ż w wyniku realizacji zamierze ń Za ł o ż ycieli ZGE Janina, opisanych na stronie 2 niniejszej decyzji, kontrol ę nad tym przedsi ę biorc ą sprawowa ć b ę dzie PKE S.A. Zatem wyj ś cie KWK Janina z dotychczasowej struktury Kompanii W ę glowej oznacza ć b ę dzie, wprawdzie nieznaczne, ale jednak os ł abienie dotychczasowego lidera tego rynku, tj. Kompani W ę glowej. Jak bowiem wynika ze zg ł oszenia, szacunkowy udzia ł KWK Janina w wielko ś ci sprzeda ż y w ę gla kamiennego zrealizowanego w 2003 r. przez Kompani ę W ę glow ą , wynosi ł ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Jakkolwiek pozycja rynkowa nowej spó ł ki jest obecnie trudna do oszacowania, to mo ż na przypuszcza ć , i ż ZGE Janina przejmie dotychczasowy udzia ł rynkowy KWK Janina, który nie przekracza ł w 2003 r. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % i w stosunku do pozycji liderów tego rynku, takich jak Kompania W ę glowa, czy te ż pozosta ł e spó ł ki w ę glowe, pozostawa ł na wzgl ę dnie niskim poziomie. Zatem przesuni ę cie, jakie nast ą pi w dotychczasowej strukturze konkurencji na rynku sprzeda ż y w ę gla kamiennego w zwi ą zku z wyj ś ciem KWK Janina ze struktury Kompanii W ę glowej i pojawieniem si ę na rynku sprzeda ż y w ę gla kamiennego nowego konkurenta, nie niesie zagro ż e ń dla rynku. Nowy przedsi ę biorca b ę dzie funkcjonowa ć w ramach stosunkowo stabilnej podmiotowo struktury konkurencji, a ponadto ZGE Janina, zw ł aszcza po wej ś ciu w struktury PKE, spotyka ć si ę b ę dzie z konkurencj ą ze strony przedsi ę biorców posiadaj ą cych ju ż ugruntowan ą pozycj ę na rynku w ł a ś ciwym, w tym równie ż ze strony jednego z Za ł o ż ycieli tej Spó ł ki, tj. Kompanii W ę glowej. b) w niniejszej koncentracji nie wyst ę puj ą rynki, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym. Z ustale ń organu antymonopolowego wynika, i ż w niniejszej koncentracji wyst ę puj ą powi ą zania o charakterze wertykalnym, bowiem rynek sprzeda ż y w ę gla kamiennego, w szczególno ś ci za ś w ę gla energetycznego, którego dostawc ą b ę dzie ZGE Janina, jest dla jednego z za ł o ż ycieli tej Spó ł ki, tj. PKE S.A. - wytwórcy energii elektrycznej i cieplnej - rynkiem zaopatrzenia w surowiec niezb ę dny do produkcji ww. no ś ników energetycznych. Z tego wzgl ę du, utworzenie wspólnego przedsi ę biorcy, nad którym dodatkowo ostatecznie kontrol ę sprawowa ć b ę dzie PKE, niew ą tpliwie mo ż e si ę prze ł o ż y ć si ę na strategi ę zaopatrzenia PKE w ten surowiec. W dotychczasowej strukturze PKE funkcjonuje tylko jeden zak ł ad prowadz ą cy dzia ł alno ść o charakterze wydobywczym, a mianowicie ZGE. Jaworzno III, który sprzedawa ł ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % ca ł o ś ci produkowanego w ę gla do PKE i w 2003 r. zaspokaja ł ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % zapotrzebowania PKE na tego rodzaju w ę giel. Struktur ę zaopatrzenia PKE w w ę giel kamienny energetyczny w 2003 r. obrazuje poni ż sza tabela: 7 ( tajemnica przedsi ę biorstwa Dane liczbowe zawarte w powy ż szej tabeli wyra ź nie wskazuj ą , i ż najwi ę kszym dostawc ą w ę gla energetycznego dla PKE jest Kompania W ę glowa, z udzia ł em w dostawach ogó ł em na poziomie (tajemnica przedsi ę biorstwa) % oraz Katowicki Holding W ę glowy S.A., z udzia ł em w granicach (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Kolejny znacz ą cy dostawca to W ę glokoks S.A. Eksport, z udzia ł em na poziomie (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Zmiana w kierunkach zaopatrzenia PKE S.A., jaka mo ż e nast ą pi ć po realizacji planowanej transakcji, nie b ę dzie w ocenie organu antymonopolowego, na tyle istotna, aby spowodowa ć zamkni ę cie tego rynku dla aktualnie funkcjonuj ą cych na nim dostawców. Podkre ś li ć nale ż y, i ż dostawy w ę gla energetycznego do PKE w chwili obecnej s ą i tak realizowane w znacz ą cej cz ęś ci przez Kompani ę W ę glow ą (w ramach której funkcjonowa ł a dotychczas KWK Janina) oraz Katowicki Holding W ę glowy S.A., które w 2003 r. łą cznie dostarczy ł y do PKE S.A. ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % ca ł o ś ci zu ż ytego w ę gla energetycznego. Mo ż na zatem przypuszcza ć , ż e jakkolwiek istniej ą potencjalne mo ż liwo ś ci zamkni ę cia si ę PKE na zewn ę trzne transakcje handlowe z aktualnymi dostawcami, w rzeczywisto ś ci tak radykalne odci ę cie si ę PKE od dotychczasowych dostawców w ę gla energetycznego by ł oby nieuzasadnione ekonomicznie, prowadz ą c do ograniczenia mocy produkcyjnych PKE. Jak wynika ze zg ł oszenia, szacunkowa warto ść krajowego zu ż ycia w ę gla energetycznego w 2003 r. wynios ł a ok. 45 213 568 ton. PKE zakupi ł o w 2003 r. (tajemnica przedsi ę biorstwa) tony, co daje temu przedsi ę biorcy (tajemnica przedsi ę biorstwa) % udzia ł w ca ł o ś ci zu ż ycia w ę gla w polskich elektrowniach i elektrociep ł owniach. Natomiast udzia ł KWK Janina w zakresie sprzeda ż y tego rodzaju w ę gla nie przekracza ł w 2003 r. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Zgodnie z informacj ą pochodz ą c ą z ARP S.A. Oddzia ł Katowice, przewidywany szacunkowy udzia ł ZGE Janina w sprzeda ż y w ę gla kamiennego energetycznego utrzyma si ę na dotychczasowym poziomie i wyniesie ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Zak ł adaj ą c, i ż zu ż ycie w ę gla kamiennego energetycznego PKE utrzyma si ę równie ż na poziomie procentowym porównywalnym z 2003 r., tj. na poziomie (tajemnica przedsi ę biorstwa) %, a ca ł o ść w ę gla energetycznego produkowanego przez now ą spó ł k ę skierowana zostanie do jednego odbiorcy, tj. (tajemnica przedsi ę biorstwa) , rynku dostaw w ę gla kamiennego energetycznego nie mo ż na uzna ć za rynek, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym. Udzia ł PKE w krajowym zu ż yciu w ę gla energetycznego w 2003 r. nie przekroczy ł bowiem (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. Natomiast łą czny udzia ł KWK Janina (a tym samym ZGE Janina) oraz ZGE Jaworzno III na rynku dostaw w ę gla energetycznego, nie przekroczy ł (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. A zatem ż aden z ww. udzia ł ów nie przekracza progu 30 %. c) rynkami, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym , s ą lokalne rynki produkcji, sprzeda ż y, przesy ł u i dystrybucji energii cieplnej, na których spó ł ki funkcjonuj ą ce w ramach PKE oraz jeden z zak ł adów Kompanii W ę glowej, dysponuj ą udzia ł ami rynkowymi przekraczaj ą cymi 40 %. 8 Rynki wytwarzania, przesy ł u i dystrybucji energii cieplnej, ze wzgl ę du na specyfik ę produktu, jakim jest ciep ł o, pod wzgl ę dem geograficznym maj ą zasi ę g lokalny. Energia cieplna nie nadaje si ę do dystrybucji na dalsze odleg ł o ś ci, ze wzgl ę du na wymogi techniczne i op ł acalno ść ekonomiczn ą . Z uwagi na powy ż sze uwarunkowania, przedsi ę biorcy prowadz ą cy tego rodzaju dzia ł alno ść , w tym równie ż niektóre zak ł ady i spó ł ki funkcjonuj ą ce w ramach PKE, z regu ł y posiadaj ą na rynkach lokalnych – wobec brak konkurencji - siln ą pozycj ę . Z ustale ń organu antymonopolowego wynika, ż e zak ł ady funkcjonuj ą ce w strukturze PKE sprzedaj ą wytworzon ą energi ę ciepln ą , z nielicznymi wyj ą tkami, za po ś rednictwem dystrybutorów, nie powi ą zanych kapita ł owo z PKE. W szczególno ś ci: 1) Zespó ł Elektrociep ł owni Bielsko sprzedaje ciep ł o w ilo ś ciach zaspokajaj ą cych ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % popytu na rynku lokalnym Gminy Bielsko-Bia ł a i ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % popytu na terenie Gminy Czechowice- Dziedzice. G ł ównym odbiorc ą ciep ł a pochodz ą cego z tego zak ł adu jest (tajemnica przedsi ę biorstwa) , które zakupuje (tajemnica przedsi ę biorstwa) % ciep ł a wyprodukowanego w ZEC Bielsko oraz Przedsi ę biorstwo In ż ynierii Miejskiej Sp. z o.o. w Czechowicach-Dziedzicach, kupuj ą ce ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % ciep ł a wyprodukowanego przez ZEC Bielsko. Pozosta ł a ilo ść ciep ł a na poziomie nie przekraczaj ą cym (tajemnica przedsi ę biorstwa) % jest sprzedawana innym odbiorcom finalnym. Na przedmiotowym rynku PKE S.A. nie prowadzi dystrybucji energii cieplnej, 2) Elektrownia Jaworzno w Jaworznie ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % wyprodukowanego ciep ł a sprzedaje spó ł ce zale ż nej PKE, tj. Spó ł ce Ciep ł owniczo- Energetycznej Jaworzno III Sp. z o.o. Ww. przedsi ę biorca jest (tajemnica przedsi ę biorstwa) na rynku dystrybucji ciep ł a sieciowego w Jaworznie. Wraz z PKE posiada ł w 2003 r. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % udzia ł w tym rynku. 3) Elektrownia Ł aziska w Ł aziskach Górnych sprzedaje ciep ł o do dwóch dystrybutorów, tj. Przedsi ę biorstwa Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w Tychach oraz Przedsi ę biorstwa Energetycznego MEGAWAT Sp. z o.o. w Czerwionce Leszczyny, którzy łą cznie zakupuj ą ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) % ca ł ej produkcji tej elektrowni. Udzia ł PKE w tym rynku geograficznym kszta ł tuje si ę na poziomie (tajemnica przedsi ę biorstwa) %, ale przedsi ę biorca ten nie prowadzi na tym rynku dystrybucji ciep ł a. 4) Energetyka Cieszy ń ska Sp. z o.o. w Cieszynie produkuje i dystrybuuje ciep ł o na lokalnym rynku Gminy Cieszyn i Pogwizdów . Na wspomnianym rynku ww. przedsi ę biorca posiada (tajemnica przedsi ę biorstwa) % udzia ł u w rynku. W ocenie organu antymonopolowego, planowana koncentracja nie b ę dzie mia ł a wp ł ywu na zmian ę dotychczasowej pozycji rynkowej PKE w ww. lokalnych rynkach ciep ł a. Specyfika rynku wytwarzania i dostaw energii cieplnej wynika ze stabilizacji tego rynku. Mo ż liwo ś ci wej ś cia na wspomniane rynki w ł a ś ciwe, ograniczone s ą czynnikami zarówno natury ekonomicznej, jak równie ż technicznej, a popyt jest kreowany przez odbiorców, którzy z regu ł y na okre ś lonym terenie maj ą ograniczone mo ż liwo ś ci wyboru firmy dystrybuuj ą cej energi ę ciepln ą . Z tego punktu widzenia, utworzenie ZGE Janina, który to podmiot ostatecznie b ę dzie pozostawa ł pod kontrol ą PKE, ma marginalne znaczenie dla struktury lokalnych rynków wytwarzania, 9 sprzeda ż y i dystrybucji energii cieplnej, na których dzia ł aj ą poszczególne zak ł ady i spó ł ki zale ż ne PKE i nie powinna skutkowa ć powstaniem jakichkolwiek negatywnych efektów o charakterze konglomeratowym. Ocena skutków planowanej transakcji Przepis art. 17 ustawy antymonopolowej stanowi, i ż Prezes Urz ę du wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku, której nie powstanie lub nie umocni si ę pozycja dominuj ą ca na rynku i wskutek czego konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona. Analiza skutków niniejszej koncentracji nie wykaza ł a zagro ż e ń p ł yn ą cych z utworzenia przez PKE, Kompani ę W ę glow ą i ZGE Jaworzno III wspólnego przedsi ę biorcy, nad którym ostateczn ą kontrol ę sprawowa ć b ę dzie PKE. Organ antymonopolowy, uznaj ą c za zasadne wyra ż enie zgody na dokonanie przedmiotowej koncentracji, wzi ął pod uwag ę w szczególno ś ci nast ę puj ą ce przes ł anki: - w łą czenie KWK Janina do ZGE Janina Sp. z o.o., a w efekcie w sk ł ad grupy kapita ł owej PKE, jest elementem „Programu restrukturyzacji górnictwa w ę gla kamiennego w Polsce w latach 2003-2006 z wykorzystaniem ustaw antykryzysowych i zainicjowaniem prywatyzacji niektórych kopal ń ” , przyj ę tego przez Rad ę Ministrów w dniu 20 listopada 2002 r. oraz korektami przyj ę tymi w styczniu 2003 r. i ma na celu doko ń czenie dalece zaawansowanego procesu restrukturyzacji oraz unikni ę cie procesu ewentualnej likwidacji tej kopalni, która zachowuj ą c dotychczasow ą funkcj ę dostawcy w ę gla kamiennego, ma szans ę na rozwój i efektywne funkcjonowanie w ramach grupy kapita ł owej PKE, - zamierzona transakcja nie doprowadzi do powstania, b ą d ź umocnienia si ę pozycji dominuj ą cej, zarówno na rynku któregokolwiek z za ł o ż ycieli spó ł ki, jak i tworzonej spó ł ki. Niezale ż nie bowiem od faktu, i ż rynek sprzeda ż y w ę gla kamiennego, z uwagi na łą czny udzia ł w tym rynku Za ł o ż ycieli ZGE Janina, zosta ł zakwalifikowany jako rynek, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym, w rzeczywisto ś ci horyzontalna styczno ść dzia ł alno ś ci PKE i ZGE Janina b ę dzie mia ł a stosunkowo ograniczony charakter. Wzmocnienie pozycji PKE na przedmiotowym rynku, jakie mo ż e nast ą pi ć po przej ę ciu przez tego przedsi ę biorc ę kontroli nad ZGE Janina, z punktu widzenia konkurentów o ugruntowanej ju ż pozycji rynkowej, nie jest znacz ą ce. Ponadto niniejsza koncentracja doprowadzi do utraty kontroli nad KWK Janina przez Kompani ę W ę glow ą , co przyczyni si ę do os ł abienia tego lidera rynku w ę gla kamiennego. - pomimo istniej ą cych powi ą za ń pionowych pomi ę dzy uczestnikami koncentracji, ze wzgl ę du na udzia ł y rynkowe nie przekraczaj ą ce progu 30 %, nie wywiera ona wp ł ywu na rynek w uk ł adzie wertykalnym. Powi ą zania o charakterze wertykalnym pomi ę dzy PKE i ZGE Janina, jakie powstan ą w wyniku realizacji planowanej transakcji na rynku dostaw w ę gla energetycznego, nie powinny wp ł yn ąć równie ż na radykaln ą zmian ę dotychczasowych ź róde ł i struktury zaopatrzenia PKE w tym wzgl ę dzie. Udzia ł PKE w krajowym zu ż yciu w ę gla kamiennego w polskich elektrowniach i elektrociep ł owniach na poziomie 10 (tajemnica przedsi ę biorstwa) % w 2003 r. ś wiadczy o tym, i ż w przypadku dostawców w ę gla kamiennego energetycznego, mo ż liwo ś ci zbytu tego surowca wykraczaj ą poza rynek zaopatrzenia PKE, a planowana koncentracja nie wp ł ynie negatywnie na ograniczenie istniej ą cych w tym zakresie mo ż liwo ś ci dotychczasowych dostawców tej spó ł ki, - w ocenie organu antymonopolowego, koncentracja nie wywrze tak ż e negatywnego wp ł ywu na rynek w uk ł adzie konglomeratowym. Jak ustalono w trakcie post ę powania, rynkami konglomeratowymi w niniejszej sprawie s ą lokalne rynki wytwarzania, sprzeda ż y i dystrybucji ciep ł a, na których dzia ł aj ą niektóre zak ł ady i spó ł ki zale ż ne PKE. Specyfika omawianych rynków przes ą dza o tym, ż e przewaga na którymkolwiek z lokalnych rynków ciep ł a nie przek ł ada si ę na mo ż liwo ś ci jej przenoszenia na rynki, na które koncentracja wywiera wp ł yw. Ponadto, przedmiotowa koncentracja nie zmieni niczego w strukturze rynków w uk ł adzie konglomeratowym, a wi ę c w rzeczywisto ś ci nie b ę dzie mia ł a wp ł ywu na te rynki w ł a ś ciwe. Reasumuj ą c, nale ż y stwierdzi ć , i ż planowana koncentracja spe ł nia przes ł anki okre ś lone w art. 17 ustawy antymonopolowej. Wobec powy ż szego orzeczono jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów p.o. ZAST Ę PCY DYREKTORA Departamentu Ochrony Konkurencji Marcin Kolasi ń ski Otrzymuje: Pan Wojciech Popio ł ek Kancelaria Radców Prawnych „W. Popio ł ek i Wspólnicy” Spó ł ka Komandytowa Ul. Lompy 14 40-040 Katowice Pe ł nomocnik Spó ł ek: 1) Po ł udniowy Koncern Energetyczny S.A. 2) Kompania W ę glowa S.A. 3) Zak ł ad Górniczo-Energetyczny Sobieski Jaworzno III Sp. z o.o. 11