Wróć do: Decyzje UOKiK

Numer decyzji

DIH-IV-21/2025

Decyzja UOKiK DIH-IV-21/2025

Data decyzji
9 czerwca 2025

Treść rozstrzygnięcia

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, dnia 9 czerwca 2025 r. DIH - 4.707.13.2025.TN DECYZJA DIH - 4 .21 .2025 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), zwanej dalej „KPA”, art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. po z. 229), zwanej dalej „ustawą o Inspekcji Handlowej”, art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), zwanej dalej „ustawą o informowaniu o cenach”, po rozpatrzeniu odwołania z dnia 21 lutego 2025 r. wniesionego przez Pełnomocnika reprezentującego JERONIMO MARTINS POLSKA SPÓŁKA AKCYJNA, z siedzibą w Kostrzynie, od decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej nr PO.5.C.5.2025.MM (sygn. akt DC.8361.170.2024) z dnia 17 lutego 2025 r. nakładającej na ww. przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 18 000 zł (osiemnaście tysięcy złotych) z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen” co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje w mocy zask arżoną decyzję. UZASADNIENIE Do Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, zwanego dalej „Mazowieckim WIIH”, „organem pierwszej instancji”, wpłynęło w dniu 27 lutego 2025 r. odwołani e z dnia 21 lutego 2025 r. , które zostało wniesione przez Pełnomocnika reprezentującego JERONIMO MARTINS POLSKA SPÓŁKA AKCYJNA, od decyzji Mazowieckiego WIIH nr PO.5.C.5.2025.MM (sygn. akt DC.8361.170.2024) z dnia 17 lutego 2025 r. nakładającej na ww. przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 18 000 zł z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach i § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie t ych obowiązków po raz pierwszy . Decyzja Mazowieckiego WIIH została doręczona stronie w dniu 20 lutego 202 5 r. , natomiast odwołanie zostało nadane u operatora publicznego usług pocztowych 24 lutego 2025 r. Pismem z 6 marca 202 5 r. Mazowiecki WIIH przekazał przedmiotowe odwołanie do Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej „Prezesem Urzędu”, „organem drugiej instancji”. W toku kontroli przeprowadzonej w dniach od 10 do 15 lipca 2024 r. inspektorzy reprezentujący Mazowieckiego WIIH z Delegatur y w Ciechanowie przeprowadzili kontrolę przedsiębiorcy JERONIMO MARTINS POLSKA SPÓŁKA AKCYJNA w sklepie BIEDRONKA Nr 6766 przy ul. Marii Konopnickiej 10a w Grudusku . W trakcie kontroli poddano sprawdzeniu 200 rodzajów towarów , kwestion ując 25 partii z uwagi na brak uwidocznienia cen i cen jednostkowych , co stanowi 12,5% rodzajów towarów poddanych kontroli. Wśród zakwestionowanych towarów były słodycze, kosmetyki, środki higieniczne, majonez, konserwy rybne. Nieprawidłowości zostały opisane w protokole kontroli DC.8361.170.2024 oraz w załączniku nr 3 do ww. protokołu stanowiącym „ Zestawienie towar ów kwestionowanych w zakresie prawidłowości uwidaczniania cen”. Tym samym w m iejscu sprzeda ży detalicznej stwierdzono brak uwidocznienia cen i cen jednostkowych ww. towarów, co stanowi naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach i § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen . Pismem z dnia 17 stycznia 2025 r. Mazowiecki WIIH zawiadomił przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach z tytułu niewykonania obowiązku wynikaj ącego z art. 4 ust. 1 ww. ustawy . W zawiadomieniu stronę pouczono o przysługującym jej prawie wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Mazowiecki WIIH decyzją nr PO.5.C.5.2025.MM (sygn. akt DC.8361.170.2024) z dnia 17 lutego 2025 r. nałożył na ww. przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 18 000 zł z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach i § 3 ust. 1 rozporządze nia w sprawie uwidaczniania cen co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Strona wniosła odwołanie od ww. decyzji. Pismem z 25 listopada 2024 r. Prezes Urzędu zawiadomił stronę o wszczęciu postępowaniu odwoławczego. Strona została poinformowana o przysługującym jej na podstawie art. 10 § 1 KPA prawie do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. S trona nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień. W swoim odwołaniu, Strona zaskarżyła decyzję organu I instancji w całości, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie. I. Zar zuty strony 1. Zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach poprzez nałożenie kary za rzekome nieuwidocznienie cen, podczas gdy organ nie stwierdził go zgodnie z zasadą praworządności. 2. Zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 i 6 ust. 3 ustawy o inf ormowaniu o cenach i art. 8 zdanie II dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom, poprzez naruszenie wymogu proporcjonalności kary. 3. Zarzut na ruszenia art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsi ębiorców, poprzez niewskazanie w zawiadomieniu o kontroli sklepu, którego miała dotyczyć. 4. Zarzut naruszenia art. 77 §1 KPA, poprzez naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzen ia całego materiału dowodowego. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 5. Zarzut naruszenia art. 80 KPA, poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowod ów. 6. Zarzut naruszenia art. 6 KPA, art. 8 KPA oraz art. 11 KPA, poprzez naruszenie zasad praworz ądności, pogłębiania zaufania do organów ad ministracji oraz zasady przekonywania. 7. Zarzut naruszenia art. 189f § 1 pkt 1 KPA, poprzez uznanie, że odstąpienie od nałożenia na stronę kary pieniężnej było bezzasadne. 8. Zarzut naruszenia art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsi ębiorców, poprzez niewskazanie w zawiadomieniu o kontroli sklepu, którego miała dotyczyć. II. Wnioski strony Strona wniosła, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 KPA o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości. Jednoc ześnie strona w uzasadnieniu odwołania wniosła o przeprowadzenie dowodu z innych decyzji organu pierwszej instancji z uzasadnieniami, wydanych w okresie stycznia i lutego 2025 r. z tytułu nieuwidocznienia ceny i ceny jednostkowej oraz ceny, błędnie wyliczo nej ceny jednostkowej i niezgodności z cen ą faktycznie obowiązującą, ponieważ zdaniem strony zachodzi podejrzenie, że zaskarżona decyzja narusza wymóg proporcjonalności. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje ocen y, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, w postępowaniu administracyjnym w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Inspekcji Handlowej, organem właściwym jest wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej. Organem wyższego stopnia jest Prezes Urzędu. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 KPA w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urzędu jest organem właściwym do rozpatrz enia wniesionego odwołania. Analizując akta sprawy, Prezes Urzędu wyczerpująco zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane ze sprawą oraz zapoznał się z dowodami służącymi ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, dok onując przy tym ich wszechstronnej oceny. W trakcie kontroli inspektorzy reprezentujący Mazowieckiego WIIH zakwestionowali 25 partii towarów z uwagi na brak uwidocznienia cen i cen jednostkowych , podczas gdy skontrolowano 200 rodzajów towarów. Powyższe stwierdzone nieprawidłowości w zakresie naruszenia obowiązku uwidaczniania cen i cen jednostkowych, o czym jest mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach , odnoszą się do 12,5 % partii towarów poddanych sprawdzeniu. Nie uwidaczniając cen strona pozbawiła konsumentów możliwości realizacji prawa do informacji o cenach towarów, tym samym możliwości rozważenia przedstawionej oferty i podjęcia świadomej decyzji dotyczącej zawarcia określonej umowy z określonym przedsiębiorcą , a przez to ogranicza swobodę zawierania umów. Brak natomiast uwidocznienia cen jednostkowych przy towarach uniemożliwia kupującym porównanie cen towarów z cenami towarów podobnych lecz o innej masie czy objętości, a przez to utrudnia kupującym dokonanie optymalnego i właściwego dla nich wyboru towaru, naruszając ich interesy ekonomiczne oraz prawo do rzetelnej informacji o Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 cenie. Powyższe godzi w prawo konsumenta do informacji, a także uniemożliwia konsumentowi porównanie cen towarów znajdujących się w ob rocie handlowym. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach: „W miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający poró wnanie cen.” Jednoznaczność oraz możliwość porównania cen stanowią podstawowe wytyczne przy uwidacznianiu cen towarów i usług na poziomie sprzedaży detalicznej. Uwidacznianie cen ma charakter wizualny. Przepis art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach nakłada na przedsiębiorcę obowiązek uwidaczniania cen, co jest czynnością materialno - techniczną. Synonimem do uwidaczniania cen jest ich prezentowanie, ekspozycja, pokazywanie, demonstrowanie. Uwidocznienie ceny na gruncie ww. ustawy przejawia się w formie czynności materialno - technicznych polegających na prezentowaniu ceny. Uwidocznieniem jest ujawnienie informacji wymaganych ustawą w taki sposób, aby były one czytelne, widoczne, łatwo i bezpośrednio dostępne dla nabywców i aby przeciętny konsument mógł si ę samodzielne zaznajomić z danymi na temat ceny i ceny jednostkowej. Cena należy do podstawowych, istotnych elementów zawieranych umów sprzedaży wpływających bezpośrednio na podjęcie decyzji przez konsumentów o zawarciu konkretnej umowy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o informowaniu o cenach, cena to wartość wyrażona w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę. Cena jednostkowa towaru, w świetle definicji zawartej w art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o informowaniu o cenach, oznacza cenę ustaloną za jednostkę określonego towaru którego ilość lub liczba jest wyrażona w jednostkach miar w rozumieniu przepisów o miarach. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, cena jednostkowa do tyczy odpowiednio ceny za: litr dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według objętości oraz za kilogram dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według masy, sztukę dla towarów przeznaczonych do sprzedaży na sztuki. Zgodnie z § 3 rozporządzenia w sprawie u widaczniania cen: „1. Cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy cena, cena jednostkowa lub informacja o obniżonej cenie, w miejscu ogólnodostęp nym i dobrze widocznym dla konsumentów. 2. Cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się w szczególności: 1) na wywieszce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obwolucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu.” Powyższe oznacza, że cena, cena jednostkowa powinna być uwidoczniona na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy cena, w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widoc znym dla konsumentów. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach: „Jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 , co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do w ysokości 40 000 zł.”. Przepis ten nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną, choćby naruszenie miało charakter jednostkowy, a w trakcie kontroli przystąpiono do wykonywania zaleceń inspektorów i na dzień wszczęcia po stępowania wszystkie nieprawidłowości zostałyby wyeliminowane. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał ww. obowiązku powoduje Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest sankcją administracyjną (patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszaw ie, sygn. akt V SA/Wa 683/22). Naczelny Sąd Administracyjny, dalej „NSA”, w swoim wyroku z dnia 11 sierpnia 2022 r., II GSK 541/19 orzekł: „Nawet jednorazowe naruszenie obowiązków, określonych w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług stan owi delikt administracyjny. Natomiast z mocy art. 6 ust. 1 tej ustawy, każdy przedsiębiorca, dopuszczający się takiego deliktu, podlega administracyjnej karze pieniężnej. Okoliczności konkretnego naruszenia tych obowiązków, mają jedynie znaczenie przy usta laniu wysokości kary pieniężnej. Niewątpliwie właściwy organ administracji, określając wysokość kary, winien uwzględnić zarówno stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług, jak i dotychczasową dział alność przedsiębiorcy oraz wielkość jego obrotów i przychodu (art. 6 ust. 3 tej ustawy).” . Natomiast art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach sankcjonuje kwalifikowaną formę naruszenia ustawy o informowaniu o cenach, tzw. recydywę. Pułap górnego wymi aru kary został zwiększony z 20 000 zł do 40 000 zł. Przesłanką zastosowania tej kwalifikowanej formy jest niewykonanie przez przedsiębiorcę obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 , co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Przepis art. 6 ust. 2 ww. ustawy jest normą sankcjonującą, podczas gdy normą sankcjonowaną jest art. 4 ust. 1 - 5 ustawy o informowaniu o cenach. Dyspozycja normy sankcjonowanej określa treść nakazu, zakazu lub dozwolenia, czyli formułuje regułę powinnego zachowania się. W związku z przywołaniem art. 4 ust. 1 - 5 ustawy o informo waniu o cenach w normie sankcjonującej, powinne zachowanie wymagane od przedsiębiorcy na podstawie art. 4 ust. 1 odnosi się do nakazu uwidocznienia cen i cen jednostkowych w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Powyższe wynika z podstawowego celu dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz. U. L z 1998 r. Nr 80, s. 27), zwanej „dyrektywą 98/6/WE” , którym jest dokładne, przejrzyste i jednoznaczne informowanie konsumentów o cenach oferowanych im produktów, w szczególności przy zapewnieniu możliwości porównania cen. Przekazywanie takich informacji umożliwia dokonanie świadomego wyboru na podstawie pro stych porównań (motyw 2 i 6 dyrektywy 98/6/WE). Obowiązek uwidaczniania cen i cen jednostkowych jest to obowiązek informacyjny o charakterze przedumownym, czyli dotyczy okresu podejmowania decyzji przez konsumenta przed zawarciem umowy. Realizacja tego o bowiązku ma przyczynić się do podjęcia decyzji w zakresie zawarcia umowy z przedsiębiorcą. Każdorazowe naruszenie obowiązków w zakresie informowania o cenach, oceniać należy w kontekście ryzyka dokonania przez konsumenta zakupu bez możliwości pełnego rozez nania. Z uwagi na cel ww. ustawy, jakim jest przekazywanie rzetelnej informacji o cenie przede wszystkim konsumentom, obowiązek oznaczania towarów ceną i cena jednostkową dotyczy poziomu detalicznego sprzedaży i świadczenia usług, czyli w głównej mierze sklepów i innych miejsc, w których przedsiębiorcy sprzedają towary lub świadczą usługi na rzecz ich odbiorcy finalnego. Tym samym zastosowanie ustawy o informowaniu o cenach jest ograniczone do szczebla detalicznego obrotu. Wynika to zarówno z brzmienia ar t. 4 ust. 1 który odnosi się do sprzedaży detalicznej, jak i z upoważnienia Inspekcji Handlowej, która jest organem kontroli powołanym do ochrony interesów i praw konsumentów i która została wyznaczona do sprawowania nadzoru nad przestrzeganiem przez przed siębiorców w obrocie detalicznym ww. przepisów, a także do nakładania kar za ich nieprzestrzeganie. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 Na gruncie niniejszej sprawy kara pieniężna nakładana jest na przedsiębiorcę. W ustawie o informowaniu o cenach przyjęto definicję przedsiębiorcy (art. 3 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy, gdzie przedsiębiorca oznacza podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 lub 2 Ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236 i poz. 1222 i z 2025 r. poz. 1871), zwanej dalej „Prawem przedsiębiorców” . Natomiast zgodnie z art. 2 lit. d dyrektywy 98/6/WE, podmiot gospodarczy, do którego odnosi się dyrektywa, oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną, która sprzedaje lub oferuje do sprzedaży produkty, które należą do zakresu jego działalności handlowej. W tym przypadku podmiotem kontrolowanym jest JERONIMO MARTINS POLSKA SPÓŁKA AKCYJNA . Zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębior cę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dni a 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. nr 345, str. 1, ze zm.), zwane dalej „rozporządzeniem 2017/2394/WE”. Oceniając stopień naruszenia obowiązków , o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 ww. ustawy w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków, należy wskazać, że w miejscu sprzeda ży detalicznej stwierdzono b rak uwidocznienia cen oraz cen jednostkowych dla 25 partii towarów , co stanowiło 12,5 % ilości partii towarów poddanych kontroli. Ilo ść konkretnych towarów, które nie były prawidłowo oznakowane informacjami wymaganymi przez ustawę o informowaniu o cenach jest istotna z punktu widzenia kryteriów służących do miarkowania wysokości kary pieniężnej, tj. stopnia naruszenia. Dokonuj ąc oceny stopnia naruszenia obowiązków przedsiębiorcy , stwierdzono, że charakter i waga naruszenia obowiązków były istotne. Przedsiębiorca nie uwidaczniając cen i cen jednostkowych oraz cen przy towarach objętych kontrolą, oferowanych do sprzedaży, naruszył w sposób znaczny obowiązek wynikający z art. 4 ust. 1 ustawy. Obowiązek podawania ceny oraz ceny jednostkowej przyczynia się znacząco do lepszego przekazywania informacji konsumentom, jako że najłatwiejszym i zarazem najlepszym sposobem jest umożliwienie konsumentom dokonania oceny i porównania cen produktów w sposób optymalny i tym samym dokonania świadomego wyboru na podstawie prostych porównań. Strona nie dopełniła ustawowych obowiązków, przez co przedmiotowy czyn uznać należy za sprzeczne z prawem zaniechanie strony. W następstwie zaniechania strony, konsumenci pozbawieni z ostali podstawowych informacji, na podstawie których mogliby podjąć decyzję o zakupie. Powyższe w istotny sposób mogło naruszyć interes ekonomiczny konsument ów. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 Konsumenci dla 12,5 % partii towarów (objętych kontrolą) nie otrzymywali informacji o cenach jednostkowych i cenach, co uniemożliwiało im dokonanie świadomego wyboru produktu w oparciu o to kryterium oraz uniemożliwiło porównanie cen między produktami poszczególnych marek bą dź takimi samymi produktami o różnej gramaturze. Podkreślić należy, że celem regulacji w zakresie informowania o cenach jest poprawa ochrony interesów konsumenta oraz zdrowa konkurencja między przedsiębiorcami i towarami - motyw (1) dyrektywy 98/6/WE . O dnosząc się do czasu trwania naruszenia obowiązków, to n aruszenie prawa zosta ło stwierdzone w dniu 10 lipca 2024 r. Natomiast w dniu podpisania protokołu kontroli – 15 lipca 2024 r. stwierdzono, że nieprawidłowości zostały usunięte. Dotychczasowa działalność przedsiębiorcy – jest to przesłanka, która wymaga dostosowania sankcji do konkretnego przedsiębiorcy oraz uwzględnienia dotychczasowej działalności w zakresie przestrzegania obowiązków wynikających z ustawy o informowaniu o cenach. Strona wi nna wykazać się znajomością przepisów dotyczących tej działalności i stosować je przy wykonywaniu tej działalności. Kryterium dotychczasowego przebiegu prowadzonej przez stronę działalności jest dla strony okolicznością zaostrzającą wymiar kary, gdyż jest to kolejne stwierdzone przez Mazowieckie go WIIH naruszenie wymagań w zakresie ustawy o informowaniu o cenach. Przy ocenie dotychczasowej dzia łalności przedsiębiorcy wzięto pod uwagę fakt, że Strona postępowania spełniła przesłanki określone w dyspozycji art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, tj. nie wykonała obowiązków, o których mowa w art. 4, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. W oparciu o wpis do Krajowe go Rejestru S ądowego, ustalono że przedsiębiorca został zarejestrowany w Rejestrze Przedsiębiorców 1 grudnia 2004 r. Prezes Urzędu ustalił, że przedsiębiorca w okresie 12 miesięcy licząc od dnia 4 grudnia 2023 r. (data pierwszej kontroli) po raz s iódmy nar uszył obowiązki w zakresie uwidaczniania cen. Przedmiotowa kontrola wykazała s iódme naruszenie przepisów ustawy o informowaniu o cenach. W wyniku ustaleń kontrolnych stwierdzających naruszenia przepisów ustawy o informowaniu o cenach, Organ I instancji prz eprowadził dotychczasowo sześć wcześniejszych postępowań administracyjnych zakończonych wydaniem decyzji, którymi nałożył na Stronę kary pieniężne z tytułu nieprzestrzegania obowiązków wskazanych w ustawie o informowaniu o cenach. Powyższe zostało potwierd zone m.in. decyzjami Mazowieckiego WIIH z dnia 14 marca 2024 r. sygn. PO.36.C.28.2024, z dnia 21 marca 2024 r. sygn. PO.77.C.54.2024, z dnia 27 marca 2024 r. sygn. PO.81.C.58.2023 oraz z dnia 10 czerwca 2024 r. PO. 136.C.104.2024, a także nr PO.273.C195 .2024.GZ (sygn. akt DS. 8361.106.2024) z 10 października 2024 r. a także decyzją z dnia 30 października 2024 r. sygn. PO.310.C.218.2024. Pierwsza decyzja Mazowieckiego WIIH z dnia 14 marca 2024 r. sygn. PO.36.C.28.2024 odnosiła się do kontroli przeprowadzo nej w dniach od 4 do 6 grudnia 2023 r. i kara pieniężna wynosiła 3 000 zł. Piąta decyzja Mazowieckiego WIIH nr PO.273.C195 .2024.GZ (sygn. akt DS. 8361.106.2024) z 10 października 2024 r. odnosiła się do kontroli przeprowadzonej w dniach od 27 maja 2024 r. do 4 czerwca 2024 r. a kara pieniężna nałożona stronę wynosiła 15 000 zł. Szósta decyzja Mazowieckiego WIIH odnosił a się do kontroli przeprowadzonej w dniach od 13 maja 2024 r. do 22 maja 2024 r. a kara pieniężna nałożona stron ę również wynosiła 15 000 zł. Tym samym wysokość kar pieniężnych ulega stopniowemu wzrostowi. Kara pieniężna 1 8 000 zł stanowi 45 % górnego progu wymiaru kary (40 000 zł). Przyjmując, że pierwsze naruszenie zostało stwierdzone w Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 dniu kontroli 4 grudnia 2023 r., strona po raz siódmy naruszyła obowiązki określone w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy , co uzasadniało zastos owanie w stosunku do strony art. 6 ust. 2 ww. ustawy. Strona nie poinformowa ła o uzyskanych korzyściach majątkowych lub stratach w związku z naruszeniem obowi ązków, o których mowa powyżej. Powyższa przesłanka ma charakter fakultatywny, ponieważ jej rozpatrzenie przez organ jest uzasadnione od dostępności danych (art. 8 ust. 2 pkt d dyrektywy 98/6/WE). Wielkość obrotów i przychodu – biorąc pod uwagę trzecią dyrektywę wpływającą na wymiar kary pieniężnej, tj. wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy, na podstawie posiadanej informacji o wielkości obrotów i przychodu należy uznać, że Strona wykracza poza kategorie przedsiębiorców przewidziane w art. 7 Praw a Przedsiębiorców, tj. mikro - prz edsiębiorców, małych oraz średnich przedsiębiorców i należy do kategorii pozostałych przedsiębiorców. Wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy ustalono na podstawie przekazanej przez przedsiębiorcę informacji o przychodzie za 2023 rok. Ponadto Prezes Ur zędu uwzględnił wielkość przychodu wskazaną przez przedsiębiorcę w Sprawozdaniu finansowym za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 r., dostępnym w portalu Krajowego Rejestru S ą dowego w zakładce „Przeglądarka dokumentów finansowych”. Powyższe dane sytuują ww. przedsiębiorcę w wiodącej grupie przedsiębiorców uzyskujących najwyższe przychody z działalności gospodarczej prowadzonej w Polsce. Informacje dostępne w ramach rozporząd zenia 2017/2394/UE. Naruszenie przepisów ustawy o informowaniu o cenach w stosunku do tego przedsiębiorcy nie ma charakteru transgranicznego i nie notyfikowano sankcji nałożonych na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej. Ponadto wskazać należy, że kara pieniężna powinna także odpowiadać wymogom wskazanym przez ustawodawcę unijnego, który w art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/6/WE, nakazuje, że kara musi być skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca (porównaj w tym z akresie wyrok NSA z 23 maja 2012 r., II GSK 684/11, czy wyrok NSA z 19 grudnia 2012, II GSK 1823/11). Skuteczność kary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Aby kara była odstraszająca, jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębio rcy. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - represyjną, powinna być ostrzeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna, to jest właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrzone odpowiednimi informacjami na temat ich cen i cen jednostkowych, a także informacjami wymaganymi w związku z o głoszeniem obniżki cen, jak również kara powinna być możliwie najmniej uciążliwa. W myśl art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach: jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 , co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Na tej podstawie, Prezes Urzędu stwierdza, że zasadne jest nałożenie na przedsiębiorcę kary pieniężnej w wysokości 1 8 000 zł w związku z niewykonaniem obowiązków określonych w art . 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, ponieważ przedsiębiorca w okresie 12 miesięcy licząc od dnia 4 grudnia 2023 r. po raz s iódmy naruszył obowiązki w zakresie uwidaczniania cen. Kara pieniężna w wysokości 1 8 000 zł stanowi 45 % górnego progu wymiaru kary (40 000 zł) Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 i nie jest nadmiernie dolegliwa dla przedsiębiorcy legitymującego wysokimi obrotami i przychodem. Odnosząc się zarzutów strony, Prezes Urzędu informuje co następuje. W celu większej przejrzystości, Prezes Urzędu zmienił kolejność odpowiedzi na zarzuty. Ad. 3 Zarzut naruszenia art. 48 ust. 1 Prawa przedsi ębiorców Strona wniosła zarzut naruszenia art. 48 ust. 1. Prawa przedsi ębiorców poprzez niewskazanie w zawiadomieniu o kontroli sklepu, którego miała dotyczyć. Odnosząc się do powyższego zarzutu, Prezes Urzędu informuje , że p owyższy zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 48 ust. 1 Praw a przedsiębiorców : „Organ kontroli zawiadamia przedsiębiorcę o zamiarze wszczęcia kontroli.” Jak wynika z materiału dowodowego, zgodnie z przepisami art. 48 ust. 1 Prawa przedsiębiorców , w dniu 10 czerwca 2024 r. ww. przedsiębiorcy doręczono, przesyłką pocztową za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, zaw iadomienie z dnia 5 czerwca 2024 r. o zamiarze wszczęcia kontroli. Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli wystawiane jest na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa przedsiębiorców, który to przepis określa elementy przedmiotowo istotne zawiadomienia. Do tych elementów należą: oznaczenie organu, data i miejsce wystawienia, oznaczenie przedsiębiorcy, wskazanie zakresu przedmiotowego kontroli, imię, nazwisko oraz podpis osoby udzielającej upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska lub funkcji. Do elementów p rzedmiotowo istotnych nie należy wskazanie miejsca kontroli, placówki czy sklepu, gdzie przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą. W tym konkretnym przypadku, obowiązek uwidaczniania cen nałożony jest na przedsiębiorcę i bez znaczenia pozostaje fakt, ile ten przedsiębiorca posiada miejsc sprzedaży detalicznej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, w każdym miejscu sprzedaży detalicznej przedsiębiorca powinien uwidocznić cenę oraz cenę jednostkową towaru w sposób jednoznaczny, niebudz ący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Zawiadomienie organu kontroli ma określoną normatywnie treść. W dotychczasowym orzecznictwie sądowym wskazano, że obowiązek zawiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia planowanej kontroli ma fundamen talne znaczenie z punktu widzenia ochrony praw przedsiębiorcy w postępowaniu kontrolnym, a nawet szerzej - z punktu widzenia skuteczności ochrony działalności gospodarczej w procesie kontroli przedsiębiorców. Ochronie uprawnień kontrolowanego służy uprzedzenie go o zamierzonej kontroli i wskazanie jej zakresu ( przedmiot kontroli oraz okres objęty kontrolą) (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 marca 2016 r., sygn. akt II GSK 2060/14). Żądanie strony, aby zawiadomienie organu kontroli z awierało wskazanie miejsca kontroli poprzez dookreślenie adresu sklepu, czyli miejsca wykonywania działalności jest nieuzasadnione prawnie i faktycznie w przypadku działalności gospodarczej wykonywanej przez stronę czyli handlu detalicznego. Treść zawiadom ienia zapewnia ochronę przedsiębiorcy w zakresie przedmiotu kontroli oraz okresu objętego kontrolą, po to żeby przedsiębiorca mógł przygotować się do kontroli. Zgodnie z art. 51 ust. 1 Prawa Przedsiębiorców zasadą jest, że kontrolę przeprowadza się w siedz ibie przedsiębiorcy lub w miejscu wykonywania działalności gospodarczej oraz w Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 godzinach pracy lub w czasie faktycznego wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę. Przepis ten wyznacza więc regułę kontrolowania przedsiębiorcy w miejscu jego siedziby lub prowadzenia działalności gospodarczej. Należy zwrócić uwagę, że przedmiotem kontroli jest faktyczna realizacja obowiązku informacyjnego w stosunku do konsumentów, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach. Dlatego też miejs cem kontroli jest miejsce wykonywania działalności przez przedsiębiorcę. B ez znaczenia pozostaje fakt, ile ten przedsiębiorca posiada miejsc sprzedaży detalicznej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, w każdym miejscu sprzedaży detaliczn ej przedsiębiorca powinien uwidocznić cenę oraz cenę jednostkową towaru w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Ponadto należy wskazać, że kontrolowanym jest przedsiębiorca, a zgodnie z dyrektywą 98/6/WE jest to po dmiot gospodarczy, czyli w tym przypadku osoba prawna Jeronimo Martins Polska S.A. Obowiązek uwidocznienia cen nałożony jest na przedsiębiorcę. Podmiotem sankcjonowanym zgodnie z art. 6 ustawy o informowaniu o cenach jest przedsiębiorca. Podmiotem sankcjonowanym nie jest konkretny sklep czyli miejsce prowadzenia działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę. Przepisy ustawy informowania o cenach nie odnoszą się do miejsc prowadzenia działalności gospodarczej, czyli do konkretnych sklepów. Nie zawierają też w swojej treści żadnych norm odnoszących się do sieci sklepów. Przepisy ustawy o informowaniu o cenach nakładają sankcje pieniężne na przedsiębiorcę bez rozróżnienia na miejsce prowadzenia działalności i na sposób prowadzenia działalnośc i. Postanowienie art. 1 Dyrektywy 98/6/WE odnosi się do „podmiotu gospodarczego”. Definicja podmiotu gospodarczego znajduje się w art. 2 lit. d Dyrektywy 98/6/WE: „ Do celów niniejszej dyrektywy: (…) d ) podmiot gospodarczy oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną, która sprzedaje lub oferuje do sprzedaży produkty, które należą do zakresu jego działalności handlowej lub zawodowej.” Nie ulega wątpliwości, że JERONIMO MARTINS POLSKA SPÓŁKA AKCYJNA jest osobą prawną, która sprzedaje lub oferuje do sprzedaży pro dukty, które należą do zakresu jej działalności handlowej lub zawodowej. Tym samym jest podmiotem gospodarczym, o którym mowa w art. 1 Dyrektywy 98/6/WE. Ustawodawca unijny w dyrektywie 98/6/WE nie nałożył na kraje członkowskie obowiązku uprzedniego informowania o miejscu kontroli w odniesieniu do branży handlu detalicznego. Z uwagi na to, że ani ustawodawstwo krajowe ani unijne nie stosuje wyłączenia w prz ypadku branży handlu detalicznego z ogólnych obowiązków dotyczących przeprowadzania kontroli, dlatego też, zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli ma treść określoną na zasadach ogólnych, które nie nakazują organom wskazywania miejsca kontroli w tym za wiadomieniu. W swoim wyroku z dnia 13 grudnia 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 1213/22, WSA w Warszawie orzekł: „Podobnie nie zas ługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 48 ust. 1 Prawa przedsiębiorców, poprzez niewskazanie w zawiadomieniu o zamiarze wszczęcia kontroli jej miejsca. Obowi ązek nałożony na organ kontrolny poinformowania przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli wynika z art. 48 ust. 1 Prawa przedsiębiorców. Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli wystawiane jest na podstawie art. 4 8 ust. 3 Prawa przedsiębiorców, który to przepis określa elementy przedmiotowo istotne zawiadomienia. Do tych elementów należą: oznaczenie organu, data i miejsce wystawienia, oznaczenie przedsiębiorcy, wskazanie zakresu przedmiotowego kontroli, imię, nazwi sko oraz podpis osoby udzielającej upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska lub funkcji. Do elementów istotnych nie należy Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 wskazanie miejsca kontroli, placówki czy sklepu, gdzie przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą. Racj ę ma organ odwoławc zy podnosząc w odpowiedzi na skargę, że żądanie strony, aby zawiadomienie organu kontroli zawierało miejsce kontroli poprzez dookreślenie adresu sklepu, czyli miejsca wykonywania działalności jest nieuzasadnione prawnie i faktycznie w p rzypadku działalnoś ci gospodarczej wykonywanej przez sp ółkę, czyli handlu detalicznego. Treść zawiadomienia zapewnia ochronę przedsiębiorcy w zakresie przedmiotu kontroli oraz okresu objętego kontrolą, po to żeby przedsiębiorca mógł przygotować się do kontroli. Treść zawiado mienia w przypadku działalności gospodarczej wykonywanej przez skarżącą nie przewiduje ochrony w zakresie wskazania miejsca kontroli. ” W swoim wyroku z dnia 17 stycznia 2020 r. , VI SA/Wa 2070/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł: „Zgodnie z art. 48 ust. 3 ustawy - Prawo przedsiębiorców, zawiadomienie o kontroli, jak również upoważnienie do kontroli, o którym mowa w art. 49 ust. 7 ww. ustawy nie wymaga określenia miejsca przeprowadzenia kontroli. Sąd wskazuje, że podnosząc zarzuty w ww. z akresie skarżąca powinna określić, na czym konkretnie ewentualne naruszenia przepisów w ww. zakresie miałoby polegać. Na stronie stawiającej zarzut spoczywa również ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy. Takich okoliczności skarżąca nie wykazała.” Odnośnie miejsca przeprowadzenia kontroli, Naczelny Sąd Administracyjny przedstawiając wykładnię art. 55 ust. 1 pkt 3 Prawa Przedsiębiorców, wskazał miejsca kontroli, które mogą być uwzględni one na podstawie Prawa Przedsiębiorców czyli, że kontrola może być przeprowadzana w siedzibie przedsiębiorcy lub w miejscu wykonywania działalności gospodarczej, w miejscu przechowywania dokumentacji, w tym ksiąg podatkowych, innym niż siedziba lub miejsce wykonywania działalności gospodarczej oraz w siedzibie organu kontroli. (patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2021 r. , I GSK 1316/21). Powyższe oznacza, że ww. katalog ma charakter zamknięty i ustalenie miejsc kontroli powinno odbywać się na podstawie przepisów prawa materialnego. Z uwagi na to, że art . 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, odnosi się do miejsca sprzedaży detalicznej i świadczenia usług, to kontrola jest przeprowadzana w miejscu wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę. Zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli zostało wysłane na adres siedziby głównej przedsiębiorcy a nie na adres miejsc a wykonywa nia działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę. Na tej podstawie, Prezes Urzędu stwierdza, że w/w zarzut jest oczywiście bezzasadny. Ad. 1 Zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach Strona wniosła zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach towarów poprzez nałożenie kary za rzekome nieuwidocznienie cen, podczas gdy organ nie stwierdził go zgodnie z zasadą praworządności. Strona utrzymuje, że ukaranie jest bezpodstawne, bo organ w legalny sposób, zgodnie z art. 6 KPA i zasadą praworządności, nie stwierdził naruszenia z art. 4 ust. 1 o informowaniu o cenach towarów i usług. Odnosząc się do powyższego zarzutu, Prezes Urzędu informuje , że p owyższy zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z zasadą praworządności określoną w art. 6 KPA , organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, która została określona w art. 7 KPA , w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ pierwszej instancji działał na podstawie prawa i w jego granicach, podejmując wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Również dokonanej ocenie stanu faktyczneg o sprawy nie można zarzucić dowolności, ponieważ organ merytorycznie i poprawnie uzasadnił zaskarżoną decyzję, podpierając ją logicznymi wnioskami. W rezultacie wywody zawarte w odwołaniu, zdaniem Prezesa Urzędu, stanowią polemikę z prawidłowym rozstrzygni ęciem zawartym w zaskarżonej decyzji. Przepis art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach stanowi normę upoważnieniową do wydania przez wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej decyzji nakładającej karę na przedsiębiorcę, który nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach. Z powyższego przepisu wynika, że wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej posiada wyłączne upoważnienie do stwierdzenia naruszenia prawa i nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na przedsiębiorcę, któr y narusza obowiązek uwidaczniania cen, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach . P rzedsiębiorca musi naruszyć ten obowiązek poprzez nieuwidocznienie w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług ceny lub ceny jednostkowej towaru w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W zaskarżonej decyzji osnowa została oparta o podstawę prawną z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, co jest prawidłowe, ponieważ poprzednie naruszenia identyfikowane przez organ I instancji w stosunku do strony były stwierdzone w przedziale czasowym 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy tj. od 4 grudnia 2023 r. i miał w tym przypadku zastosowani e art. 6 ust. 2 ww. u stawy (tzw. recydywa). Na gruncie niniejszej sprawy, stwierdzony brak cen i cen jednostkowych wypełnia dyspozycję art. 4 ust. 1 ww. ustawy. Stwierdzony brak cen i cen jednostkowych nie budzi wątpliwości co do zaistnienia tych przesłanek. Na gruncie ninie jszej sprawy całkowity brak cen i cen jednostkowych jest stwierdzoną nieprawidłowością w kategoriach zero - jedynkowych, co implikuje stwierdzenie, że doszło do naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach poprzez nieuwidocznienie cen i cen jedno stkowych w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości i umożlwiający porównanie cen. Na tej podstawie, Prezes Urzędu stwierdza, że zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach towarów poprzez nałożenie kary za rzekome nieuwidocznienie cen, podczas gdy organ nie stwierdził go zgodnie z zasadą praworządności jest oczywiście bezzasadny. Ad. 2 Zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 i 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach i art. 8 zdanie II dyrektywy 98/6/WE. Strona wniosła zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 i 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach i art. 8 zdanie II dyrektywy 98/6/WE przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom, poprzez naruszenie wymogu proporcjonalności kary. Kwestionowana w niniejszym post ępowaniu jest decyzja, nało żyła na skarżącą karę 1 8 000 zł. Zatem, że organ w oczywisty sposób naruszył wymóg proporcjonalności kary, który stawiają powy ższe przepisy i art. 8 zdanie II dyrektywy 98/6/WE. Strona podniosła, że nałożono na stronę karę za 8 łącznie stwierdzonych nieprawidłowości. Zdaniem Odwo łującej wymierzona kara obok tego, że Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 13 niezasadna, jest także rażąco za wysoka w ziąwszy pod uwagę ilość kwestionowanych przez organ oznaczeń cenami. Odno sząc się do powyższego zarzutu, Prezes Urzędu informuje co następuje. Przede wszystkim należy wskazać, że strona w swoim odwołaniu określając zarzuty wskazuje art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, natomiast kara pieniężna została nałożona na stronę na podstawie art. 6 ust. 2 ww. ustawy. Ponadto strona przywołuje ilość stwierdzonych nieprawidłowości – jako 8 nieprawidłowości, co nie odnosi się do stanu faktycznego niniejszej sprawy, gdzie było 25 stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie braku cen i cen jednostkowych. Dyrektywa 98/6/WE określa cele i kontekst stosowania przesłanki proporcjonalności kar. Celem dyrektywy jest nałożenie obowiązku, by cena sprzedaży i cena jednostkowa na wszystkich produktach oferowanych do sprzedaży przez podmioty gospodarcze była jasno podana w celu lepszego przekazania informacji konsumentom i oraz umożliwienia porów nywania cen. Cel dyrektywy został ustalony w art. 1 tej dyrektywy, a kontekstem jest podawanie cen konsumentom: „Celem niniejszej dyrektywy jest ustalenie podawania ceny sprzedaży oraz ceny za jednostki miary produktów oferowanych konsumentom przez podmiot y gospodarcze w celu lepszego przekazywania informacji konsumentom oraz ułatwienia porównywania cen”. W tym względzie dyrektywa ta, jak stanowi jej motyw 12, ma zapewnić jednolitą i przejrzystą informację z korzyścią dla wszystkich konsumentów na rynku w ewnętrznym. Zgodnie z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/6/WE: „Państwa Członkowskie ustanowią kary za naruszenie przepisów krajowych przyjętych w celu stosowania niniejszej dyrektywy, oraz podejmą wszelkie niezbędne kroki w celu zapewnienia, że są one stosowane. Kary te muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. ” Przede wszystkim należy wskazać, że dyrektywa UE nie jest aktem stosowanym bezpośrednio tak jak rozporządzenie UE. Dyrektywa 98/6/WE została implementowana do polskiego porządku prawnego do us tawy o informowaniu o cenach i do rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. Dyrektywa wiąże prawnie państwa członkowskie co do określonych w niej celów albo rezultatów. Warto wskazać również, iż w świetle poglądów doktrynyi orzecznictwa, przepisy dyrekty wy mogą być powoływane przez jednostkę przeciwko państwu wyłącznie wtedy, gdy państwo nie implementuje dyrektywy do prawa krajowego do upływu terminu przewidzianego w jej treści lub gdy nie wykona tej dyrektywy należycie, a jednocześnie przepisy danej dyre ktywy są bezwarunkowe i wystarczająco precyzyjne, tj. jednoznacznie sformułowane (zob. A. Wróbel /w:/ Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy .., s. 98 i cyt. tam wyrok ETS w sprawie C - 236/92). W ocenie Prezesa Urzędu, nie zaistniała sytuacja braku i mplementacji postanowień dyrektywy 98/6/WE do polskiego porządku prawnego, jak również postanowienia te zostały wykonane w sposób należyty. Takie stanowisko TSUE było już wielokrotnie powtarzane również w stosunku do zarzutu nieproporcjonalności kary. J ednostka może przed sądem krajowym powoływać się na postanowienie dyrektywy odnoszące się do kar w sytuacji, gdy państwo członkowskie dokonało nieprawidłowej transpozycji tego postanowienia. (patrz: pkt 1 sentencji wyroku TSUE z 8 marca 2022 r. w sprawie C - 205/20, ECLI:EU:C:2022:168). A contrario, prawidłowa transpozycja postanowień dyrektywy 98/6/WE do krajowego porządku prawnego w zakresie przesłanki proporcjonalności kary wyklucza możliwość powoływania się przed sądem krajowym na art. 8 ust. 1 zdanie dru gie dyrektywy 98/6/WE w zakresie naruszenia wymogu Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 14 proporcjonalności kary. Aby taki zarzut był skuteczny strona powinna uprawdopodobnić, że art. 8 ust. 1 zdanie drugie dyrektywy 98/6/WE, został nieprawidłowo transponowany do ustawy o informowaniu o cenach. Strona nie przedstawiła żadnej argumentacji, że transpozycja tego postanowienia do ustawy o informowaniu o cenach była nieprawidłowa. W ocenie Prezesa Urzędu, strona dokonuje błędnej wykładni przepisów prawa odnoszących się do proporcjonalności kary spr owadzając wykładnię tych przepisów na gruncie niniejszej sprawy do porównania wysokości kary wyłącznie do ilości stwierdzonych podczas kontroli naruszeń i prezentując pogląd, że wysokość kary powinna być wyłącznie uzależniona od ilości naruszeń, co nie zos tało w sposób jasny określone w dyrektywie 98/6/WE ani w ustawie o informowaniu o cenach ani też w rozporządzeniu wykonawczym do tej ustawy. Orzecznictwo NSA wyraźnie wskazuje, że stosowanie metody powiązania kary z jednostkowym naruszeniem powinno wynikać z ustawy. W przypadku ustawy o informowaniu o cenach jednostkowe naruszenie nie jest powiązane z nieprawidłowością stwierdzoną odnośnie jednego towaru, ponieważ powyższe nie zostało dookreślone w ustawie o informowaniu o cenach. Przepisy art. 6 ust. 1 i u st. 2 ww. ustawy odnoszą się do naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ww. ustawy czyli , że są to wszystkie obowiązki określone w art. 4 jak i w rozporządzeniu o uwidacznianiu cen . Prezes Urzędu nie podziela stanowiska strony, że proporcjonalność k ary, o której mowa art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/6/WE odnosi się do ilości naruszeń. Strona odnosi się wyłącznie do przesłanki proporcjonalności kary natomiast ustawodawca unijny określił trzy przesłanki wymiaru kary czyli: skuteczność, proporcjonalność i ch arakter odstraszający. Te przesłanki są ze sobą powiązane i proporcjonalność kary nie może zostać wyalienowana, bez uwzględnienia przesłanki skuteczności kary oraz zapewnienia prewencji ogólnej i szczególnej. Na gruncie niniejszej sprawy ta skuteczność i p roporcjonalność kary podlega ocenie w kontekście wielkości przedsiębiorcy. Miarą wielkości przedsiębiorcy jest wielkość jego obrotów i przychodu. Kilkadziesiąt miliardów złotych przychodów wiodącego przedsiębiorcy w handlu detalicznym w Polsce stanowi wartość nieporównywalną do przychodów mikro - przedsiębiorców . Przesłanka wymiaru kary w postaci wcześniejszych naruszeń dokonanych przez podmiot gospodarczy została dokładnie określona w art. 8 ust 2 lit. c dyrektywy 98/6/WE. Powyższe potwierdza prawidłową implementację dyrektywy 98/6/WE do polskiego porządku prawnego. Należy wskazać, że organ pierwszej instancji przyjął metodę proporcjonalnego wzrostu kar w stosunku do strony, która narusza przepisy ustawy o informowaniu o cenach w sposób ciągły. Należy wskazać, że działania organu pierwszej instancji w zakresie stopniowego podwyższania wysokości kar mają na celu uzyskanie skuteczności w zakresie zaprzestania naruszania przez stronę przepisów ustawy o informowaniu o cenach. Powyższe świadczy o tym, że strona nie wdrożyła skutecznych środków naprawczych , co stanowi okoliczność obciążającą. Natomiast uzyskane dane finansowe wskazują, że przy bardzo wysokiej wartości obrotów i przychodu, kara pieniężna nakładana na stronę w ramach górnych progów kwot określonych w art. 6 ust. 1 - 2 ww. ustawy nie spełnia swojej funkcji prewencyjnej w stosunku do tego przedsiębiorcy. W swoim wyroku z 13 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administrac yjny w Warszawie (sygn. akt V SA/Wa 1213/22) orzekł: „ Skar żąca zarówno w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jak i w skardze odnosi się wyłącznie do przesłanki proporcjonalności kary, podczas gdy ustawodawca unijny określił trzy przesłanki wymiaru Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 15 kar y tj. skuteczność, proporcjonalność i charakter odstraszający. Te przesłanki są ze sobą powiązane i proporcjonalność kary nie może zostać pominięta, jak oczekuje tego skarżąca, bez uwzględnienia przesłanki skuteczności kary oraz zapewnienia prewencji ogóln ej i szczególnej. Zgodzi ć się należy z organem, że na gruncie niniejszej sprawy ta skuteczność i proporcjonalność kary podlega ocenie w kontekście wielkości przedsiębiorcy. Zatem charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia w przypadku skarżącej należy oceniać z punktu widzenia działalności gospodarczej w rozbudowanej sieci placówek handlowych, kt óra ma bardzo istotny wpływ na kształtowanie na rynku standardów dzia łania wpływających na prawa i interesy konsumentów. To oznacza, że stwierdzone naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach maj ą przełożenie na skali narusze ń przepisów ustawy w stosunku do dużej ilości konsumentów, nie tylko w stosunku do klient ów pojedynczego sklepu.” Na tej podstawie, Prezes Urzędu stwierdza, że zarzut naruszenia art. 6 ust. 1 i 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach i art. 8 ust. 1 zdanie II dyrektywy 98/6/WE poprzez naruszenie wymogu proporcjonalności kary jest oczywiście bezzasadny. Stanowisko Prezesa Urzędu w sprawie wniosku strony o przeprowadzen ie dowodu z innych decyzji organu pierwszej instancji z uzasadnieniami, wydanych w okresie stycznia i lutego 202 5 r. z tytułu nieuwidocznienia ceny i ceny jednostkowej oraz ceny , błędnie wyliczonej ceny jednostkowej i niezgodności z cen ą faktycznie obowią zującą. Strona w treści odwołania wniosła wniosek o przeprowadzenie dowodu z innych decyzji organu pierwszej instancji z uzasadnieniami, wydanych w okresie stycznia i lutego 2025 r. z tytułu nieuwidocznienia ceny i ceny jednostkowej oraz błędnie wyliczonej ceny jednostkowej i niezgodności z cen ą faktycznie obowiązującą, bowiem w ocenie odwołującej się została ona karana surowiej niż inni w podobnych wypadkach. Strona dalej wywodzi, że w świetle powyższego, jaskrawym jest różne traktowanie odwołu jącej się i innych podmiotów działających na rynku. Dlatego też dla dalszego porównania praktyki orzeczniczej organu pierwszej instancji, odwołująca się wniosła o przeprowadzenie dowodu z decyzji wydanych przez organ pierwszej instancji o karze pieniężnej z tytułu nieuwidocznienia ceny i ceny jednostkowej oraz błędnie wyliczonej ceny jednostkowej i niezgodności z cen ą faktycznie obowiązującą, bowiem w ocenie odwołującej się została ona karana surowiej niż inni w podobnych wypadkach. Odnosząc się do zawar tego w odwołaniu wniosku strony, Prezes Urzędu informuje co następuje. Strona nie przedstawiła dowodu w postaci ww. decyzji organu I instancji. Prezes Urzędu nie jest w posiadaniu decyzji I instancji z uzasadnieniami, wydanych przez Mazowieckiego WIIH, p onieważ jest instancją odwoławczą i rozpatruje odwołania od decyzji I instancji, o ile zostaną wniesione. W protokole kontroli również nie stwierdzono błędnie wyliczonej ceny jednostkowej i niezgodności z ceną faktycznie obowiązującą. W związku z powyższym, ww. wniosek strony nie jest powiązany ze stanem faktycznym sprawy, określonym w protokole kontroli . W myśl art. 78 § 1 KPA , żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Ż ądanie strony przeprowadzenia dowodu w zakresie decyzji wydanych przez organ I instancji nie ma swojego uzasadnienia faktycznego ani prawnego ani też nie stanowi okoliczności mającej znaczenie dla sprawy. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 16 W swoim wyroku z 13 grudn ia 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 1213/22, WSA w Warszawie orzekł: „Za chybione, zdaniem Sądu, należało również uznać a ponadto to zawsze stan faktyczny i prawny mający zastosowanie w danej, konkretnej sprawie determinuje wysokość miarkowanej kary nim właśnie uwarunkowanej. W takich zaś przypadkach, odwoływanie się do prostej analizy porównawczej różnych rozstrzygnięć, w różnych sprawach administracyjnych zakończonych decyzjami w sprawie nałożenia kary pieniężnej, musi prowadzić do błędnych wniosków i nie może dawać zasadnych podstaw do kwestionowania prawidłowości rozstrzygnięcia przyjętego w zaskarżonej decyzji.” Tym samym odwoływanie się przy kwestionowaniu kary pieniężnej do kar orzeczonych w innych postępowaniach administracyjnych, po pierwsze nie stanowi dyrektywy wymiaru kary określonej w art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach w postaci analizy porównawczej różnych rozstrzygnięć, a analiza różnych spraw administracyjnych zakończonych decyzjami w sprawie nałożenia kary pieniężnej, musi prowadzić do b łędnych wniosków i nie stanowi zasadnych podstaw do kwestionowania prawidłowości rozstrzygnięcia przyjętego w zaskarżonej decyzji. W tym zakresie należy odnieść się do aktualnego orzecznictwa NSA, w myśl którego podnoszenie przez stronę argumentacji dotyc zącej nierównego traktowania i nakładania na stronę kar pieniężnych wyższych niż na innych przedsiębiorców, należy wskazać, że argumentacja ta powinna być przez stronę poparta dowodami, a nie tylko oparta na samych twierdzeniach odnoszących się do nierówne go traktowania. W swoim wyroku z 6 czerwca 2024 r., sygn. akt II GSK 598/21, NSA orzekł: „nie ma usprawiedliwionych podstaw, aby twierdzić, że reakcja na naruszenie obowiązku adresowanego do strony była nieproporcjonalna, niewspółmierna, dyskryminująca i naruszała zasadę równego traktowania. Zwłaszcza, że strona nie wyjaśnia jednocześnie na czym miałoby to polegać.” W ocenie Prezesa Urzędu, należy ponownie powtórzyć, że art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach nie zawiera przesłanki analizy porównawc zej do innych rozstrzygnięć wydawanych przez organy w odniesieniu do innych przedsiębiorców. Jak zostało to wskazane w wyroku NSA II GSK 541/19: okoliczności konkretnego naruszenia obowiązków, mają jedynie znaczenie przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej a organ miarkując wysokość kary, winien uwzględnić zarówno stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach, jak i dotychczasową działalność przedsiębiorcy oraz wielkość jego obrotów i przychodu (art. 6 ust. 3 tej usta wy). Na gruncie niniejszej sprawy przeważające znaczenie ma dotychczasowa działalność przedsiębiorcy, która w szczególności widoczna jest w ciągłym naruszaniu przepisów ww. ustawy pomimo nakładanych na stronę uprzednio wysokich kar, a także stopień narusze nia obowiązków, który charakteryzuje się tym, że 12,5 % partii towarów podlegających kontroli była pozbawiona cen lub cen i cen jednostkowych, Na tej podstawie, Prezes Urzędu stwierdza, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu, którego nawet stro na nie dostarczyła, nie może zostać uwzględnione, ponieważ przedmiotem tego dowodu nie jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Ad. 4, 5, 6 Zarzuty naruszenia art. 77 § 1 KPA, art. 80 KPA, art. 6 KPA, art. 8 KPA oraz art. 11 KPA. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 17 Strona wniosła zarzut naruszenia art. 77 § 1 KPA, poprzez naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, zarzut naruszenia art. 80 KPA, poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów, zarzut naruszenia art. 6 KPA, art. 8 KPA oraz art. 11 KPA, poprzez naruszenie zasad praworządności, pogłębiania zaufania do organów administracji oraz zasady przekonywania. Strona wskazała, że sposób przeprowadzenia postępowania w pierwszej instancji narusza obowiązek wycze rpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego z art. 11 §1 KPA czyni dokonaną ocenę dowodów dowolną, a nie swobodną (np. w zakresie przesłanek wymiaru kary), sprzecznie z art. 80 KPA. Postępowanie organu pierwszej instancji narusza także ar t. 8 KPA oraz art. 11 KPA , zaufanie do organów administracji oraz zasadę przekonywania. Odnosząc się do powyższych zarzutów Prezes U rzędu informuje co następuje. Zarzut naruszenia art. 7 i 77 § 1 KPA poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia c ałego materiału dowodowego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ materiał dowodowy przez organ pierwszej instancji został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący, a fakty mające znaczenie dla załatwienia sprawy i zastosowania określonej normy prawa zostały w sposób prawidłowo ustalone. Organ pierwszej instancji działał na podstawie prawa i w jego granicach, podejmując wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Również dokonanej ocenie stan u faktycznego sprawy nie można zarzucić dowolności, organ merytorycznie i poprawnie uzasadnił zaskarżoną decyzję, podpierając ją logicznymi wnioskami. Zarzut naruszenia art. 80 KPA nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zawarta w tym przepisie istota swobodnej oceny dowodów sprowadza się do zapewnienia organowi prowadzącemu postępowanie możliwości badania sprawy (stanu faktycznego) i do swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Zasada ta nie oznacza, że organ jest uprawniony do oceny dowodów według dowolnych kryteriów. Swoją ocenę organ obowiązany jest oprzeć na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji. Rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2019 r., sygn. akt GSK198/18). Prezes Urzędu nie zgadza się z zarzutem naruszenia zasady prawdy obiektywnej, określonej w art. 7 KPA, zasady zaufania obywateli do organu, określonej w art. 8 § 1 KPA, zasady przestrzegania interesu społecznego. W ocenie Prezesa Urzędu, przedsiębiorca formułując ww. zarzuty, nie zauważa, że to on narusza interes społeczny poprzez naruszanie praw konsumenta do rzetelnej informacji o ce nach. Interesem społecznym nie jest w tym przypadku ochrona przedsiębiorcy, który notoryjnie narusza prawa konsumentów. Pojęcie interesu społecznego, w ocenie Prezesa Urzędu, należy odnosić do grupy społecznej konsumentów, którą chronią organy Inspekcji Ha ndlowej. Pojęcie ochrony interesu społecznego, o którym mowa w art. 7 KPA odnosi się do ochrony praw konsumentów. Ochrona praworządności i interes społeczny i słuszny interes obywateli określony w art. 7 KPA nie może odnosić się wyłącznie do postępowa nia zainicjowanego odwołaniem strony ale musi uwzględniać też rolę decyzji w aspekcie zapewnienia praworządności i interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, której wyeliminowania z obrotu prawnego żąda strona. Decyzja organu pierwszej instancji dotyczyła nałożenia na stronę kary pieniężnej za nieprzestrzeganie przez stronę obowiązku uwidaczniania cen i cen jednostkowych. Obowiązek Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 18 ten jest nałożony na przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie handlu detalicznego. Informacyjny charakter tego obowiązku odnosi się do grupy społecznej konsumentów i naruszenie tego obowiązku godzi w interesy konsumentów jak również w pewność obrotu gospodarczego i zapewnienia uczciwej konkurencji. Konsument jest w tym przypadku stroną słabszą relac ji ustalonych tymi przepisami a organy Inspekcji Handlowej działające w ramach ochrony konsumentów jedynie kontrolują realizację tego obowiązku przez przedsiębiorcę dysponując odpowiednimi sankcjami, w tym przypadku administracyjną karą pieniężną. W związ ku z tym, należy przyjąć, że interes społeczny i słuszny interes obywateli określony w tym przypadku odnosi się do interesu społecznego i słusznego interesu obywateli zabezpieczonego decyzją, której stwierdzenia nieważności żąda strona. Chronione wartości i dobra zostały określone w motywach (1), (2), (6) dyrektywy 98/6/WE implementowanej do ustawy o informowaniu o cenach i odnoszą się do ochrony konsumenta oraz zdrowej konkurencji między przedsiębiorstwami i produktami. Na tej podstawie, Prezes Urzędu st wierdza, że zarzuty naruszenia art. 77 §1 KPA, art. 80 KPA, art. 6 KPA, art. 8 KPA oraz art. 11 KPA są oczywiście bezzasadne. Ad. 7 Zarzut naruszenia art. 189f §1 pkt 1 KPA Zarzut naruszenia art. 189f § 1 pkt 1 KPA, poprzez uznanie, że odstąpienie od nałożenia na stronę kary pieniężnej było bezzasadne W ocenie strony zachodz ą przesłanki do odstąpienia od nałożenia na odwołującą się kary pieniężnej, zwłaszcza zważywszy, że waga naruszenia prawa jest znikoma. Strona zacytowała art. 189f KPA, twierdząc, ż e organ I instancji organ nie zastosowa ł wskazanego wyżej przepisu Odnosząc się do powyższego zarzutu, Prezes Urzędu informuje co następuje. Powyższy zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 KPA: „Organ administracji publiczne j, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa (…).” W stosunku do strony nie została wydana decyzja o odstąpieniu od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaniu na pouczeniu, ponieważ organ I instancji nie uwzględnił przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa. Aby można było zastosować odstąpienie od wymierzenia kary w trybie art. 189f § 1 pkt 1 KPA je dnocześnie powinny być spełnione dwie przesłanki: znikoma waga naruszenia prawa jak i zaprzestanie przez stronę naruszania prawa. Pierwsza przesłanka określona w art. 189f § 1 pkt 1 KPA odnosi się do obligatoryjnego zastosowania przez organ odstąpienia o d wymierzenia kary w przypadku zaistnienia znikomej wagi naruszenia prawa. Ustawodawca jako pierwszą przesłankę wskazał znikomą wagę naruszenia prawa ale poprzez spójnik „a” wzmocnił ją następną przesłanką odnoszącą się do zaprzestania naruszania prawa, co należy rozumieć w ten sposób, że przesłanka znikomej wagi naruszenia prawa ma zastosowanie o ile strona zaprzestanie naruszania prawa. Powyższe oznacza, że obydwie przesłanki są ze sobą powiązane i wzajemnie się uzupełniają. Dlatego też art. 189f § 1 pkt 1 KPA należy rozumieć w ten sposób, że organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: waga naruszenia prawa jest znikoma i strona zaprzestała naruszania prawa. T ym samym zaistnienie jednej przesłanki np. zaprzestania naruszania prawa nie jest wystarczające do zastosowania w stosunku do strony instytucji odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 19 Wagę naruszenia prawa odnosi się do poziomu narus zenia norm chroniących interes publiczny lub interes społeczny, rozumiany jako interes konkretnej grupy społecznej. W tym przypadku chodzi o naruszenie interesu społecznego, czyli interesu konsumentów. Ustawodawca nigdzie nie wskazał okoliczności, którym i organ powinien kierować się przy wartościowaniu stopnia klasyfikacji naruszenia prawa, który ma być „znikomy”. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że ocena znikomości musi być zindywidualizowana, a więc odnosząca się zarówno do sytuac ji zobowiązanego podmiotu, jak i okoliczności, w których doszło do naruszenia oraz jego wagi z punktu widzenia interesu publicznego. Chodzi tu o realizację w odniesieniu do sankcji administracyjnej funkcji ochronnej polegającej na ochronie wartości realizo wanych przez normy prawa administracyjnego oraz funkcji pomiaru wagi chronionego dobra mierzonej stopniem dolegliwości sankcji administracyjnej w relacji do społecznej wagi chronionych wartości. (patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 września 2 022 r., sygn. akt II GSK 744/19). Odnosząc się od chronionych wartości i dóbr, to zostały one określone w ustawie o informowaniu o cenach w powiązaniu z motywami (1), (2) i (6) dyrektywy 98/6/WE. Na gruncie niniejszej sprawy należy wskazać, że waga naruszenia prawa nie może zostać uznana za znikomą, ponieważ strona nie realizuje celów, które precyzyjnie zostały określone w dyrektywie 98/6/WE. Motyw (1) dyrektywy 98/6/WE stanowi: „Przejrzyste funkcjonowanie rynku oraz prawidłowa informacja przyczynia ją się do poprawy ochrony konsumenta oraz zdrowej konkurencji między przedsiębiorstwami i produktami.” Motyw (2) dyrektywy 98/6/WE stanowi: „Konsumentom należy zapewnić wysoki poziom ochrony; Wspólnota powinna wnieść w ten poziom wkład, prowadząc szczególne działania wspierające i uzupełniające politykę prowadzoną przez Państwa Członkowskie dotyczącą dokładnego, przejrzystego i jednoznacznego informowania konsumentów o cenach oferowanych im produktów.” Motyw (6) dyrektywy 98/6/WE stanowi: „Obowiąz ek podawania ceny sprzedaży oraz ceny jednostkowej przyczynia się znacząco do lepszego przekazywania informacji konsumentom, jako że najłatwiejszym i zarazem najlepszym sposobem jest umożliwienie konsumentom dokonania oceny i porównania cen produktów w spo sób optymalny i tym samym dokonania świadomego wyboru na podstawie prostych porównań.” Odnosząc się do stwierdzonych na gruncie niniejszej sprawy naruszeń, to należy wskazać, że strona naruszyła zasady przejrzystego funkcjonowania rynku, ponieważ jak wyni ka to z treści przedmiotowej skargi na stronie ciążył obowiązek uwidaczniania cen jednostkowych w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości i umożliwiający porównanie cen. Nieuwidacznianie cen jednostkowych w sposób wymagany prawem, narusza zasady określ one w motywie (1) dyrektywy 98/6/WE i ma negatywny wpływ na prawidłowe funkcjonowanie rynku, skutkuje podawaniem nieprawidłowych informacji konsumentom, nie poprawia poziomu ochrony konsumentów a także ma negatywny wpływ na tworzenie zdrowej konkurencji mi ędzy przedsiębiorstwami i produktami. Jak wynika z motywu (2) dyrektywy 98/6/WE stwierdzone naruszenie przepisów ustawy o informowaniu o cenach i aktu wykonawczego do niej obniża poziom ochrony konsumentów, który powinien być wysoki i temu celowi służy prz eprowadzona kontrola przedsiębiorcy. W ocenie organu, waga naruszenia prawa nie była znikoma bo nieprawidłowości stwierdzono aż w stosunku do 12 ,5% towarów poddanych kontroli. Przedsiębiorca nie dołożył należytej staranności w zakresie realizacji Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 20 obowiązkó w informacyjnych określonych ww. ustawą. Tym samym nie została spełniona przesłanka znikomej wagi naruszenia prawa. Ocena przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa należy do organu i jest to kompetencja organu a nie strony czy sądu. Przeświadczenie strony o zaistnieniu przesłanek uprawniających do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 KPA jest jedynie stanowiskiem strony a rozstrzygnięcie należy do organu. Na uwagę zasługuje fakt, że instytucja ta nie ma charakteru wnioskowego, w związku z tym nie ma charakteru uznaniowego, a rozpatrzenie w decyzji ww. przesłanek ma charakter wiążący. To organ powinien ocenić, czy w sprawie zaszły przesłanki do odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.” (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2023 r., III OSK 2411/21). Z zebranego materiału wynika, że waga naruszenia nie jest znikoma, ponieważ brak cen i cen jednostkowych jest naruszeniem interesów konsumentów w zakresie ich prawa do informacji. Problem braku cen i cen jednostkowych w przypad ku przedsiębiorcy stanowi 12,5 % stwierdzonych w toku kontroli nieprawidłowości. Z kolei ewentualne usunięcie naruszenia prawa nie spełni celów kary, mającej nie tylko funkcję dyscyplinująco - represyjną, ale też i prewencyjną. Podobnie w przedmiotowej spra wie nie znajduje zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 KPA z uwagi na fakt, że za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została p rawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za to samo zachowanie nie jest uprawniony organ inny niż właściwy wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej, co wynika z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach. Przepis art. 189f § 1 pkt 2 KPA nie ma w tym przypadku zastosowania, ponieważ inny organ nie nakładał na przedsiębiorcę na terenie podlegającemu kognicji Mazowieckiego WIIH kar pieniężnych za naruszenie przepisów ustawy o informowaniu o cenach. Nie jest również możliwe zastosowanie odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 2 KPA gdzie w przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: 1) usunięcie naruszenia prawa lub 2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia. Zgodnie z art. 189f § 3 KPA organ administracji publicznej w prz ypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia. Strona nie realizowała obowiązku informacyjnego w związku z zawar ciem umowy z konsumentami, dlatego też nie jest możliwe spełnienie celów , dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Należy wskazać, że art. 189f § 2 KPA nie rodzi obowiązku obligatoryjnego do jego zastosowania przez organy. Świadczy o tym zwrot „organ może”. Przepis ten ma charakter fakultatywny i jest ograniczony przesłanką „jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.” To organ dokonuje oceny, czy wydanie postanowienia wyzn aczającego stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: 1) usunięcie naruszenia prawa lub 2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 21 naruszeniu prawa, pozwoli na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kar a pieniężna. W ocenie Prezesa Urzędu, realizacja obowiązku informacyjnego, który ma charakter przedumowny nie może być dokonana po zawarciu umów z konsumentami. Powyższy przepis nie ma zastosowania w stosunku do naruszenia obowiązków informacyjnych , ponie waż późniejsze powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa nie pozwoli na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Przede wszystkim nie jest możliwe ustalenie kręgu podmiotów czyli konsumentó w płacących gotówką czy pobierających paragony. Realizacja obowiązku informacyjnego po dokonaniu zakupu przez konsumentów jest nieskuteczna. Tym samym powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, nie pozwoli na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. W swoim wyroku z dnia 15 marca 2023 r., II GSK 1408/19 Naczelny Sąd Administracyjny orzekł: „Postanowienie, o którym mowa w art. 189f § 2 KPA ma charakter fakultatywny i może zostać wydane tylko w przypadku, gdy pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby zostać nałożona kara pieniężna.” Kara pieniężna za naruszenie obowiązków informacyjnych, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach pełni funkcję represyjną i prewen cyjną. Jej wymierzenie ma wywoływać motywację do zachowań zgodnych z prawem i przeciwdziałać zachowaniom niepożądanym. Dlatego też nie jest możliwe zastosowanie art. 189f § 2 KPA, ponieważ celem jest prewencja ogólna i szczególna. Z uwagi na to, że art. 18 9f § 2 KPA ma charakter fakultatywny i postanowienie, o którym mowa w art. 189f § 3 KPA może zostać wydane tylko w przypadku, gdy pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby zostać nałożona kara pieniężna, to należy wskazać, że spełnienie celów dla których miałaby zostać nałożona kara pieniężna nie mogłoby mieć w tym przypadku miejsca. Przede wszystkim należy wskazać, że obowiązek informacyjny określony w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach ma charakter przedumowny, czyli dotyczy informowan ia konsumentów przed zawarciem umowy. Tym samym zarzut niezastosowania w stosunku do strony instytucji odstąpienia od nałożenia kary jest oczywiście bezzasadny. Pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępo wania pierwszej instancji w całości zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 KPA. Prezes Urzędu nie znajduje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i umorzenia postępowania w całości. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 KPA, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy. Należy przy tym podkreślić, że utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji jest konsekwencją dokonania przez organ drugiej instancji oceny, że decyzja organu pierwszej instancji była prawidłowa i co do istoty sprawy i dentyczna, jak decyzja podjęta przez organ drugiej instancji. Prezes Urzędu przychylił się tym samym do ustaleń poczynionych w toku postępowania przez organ pierwszej instancji oraz uznał, że Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej decyzją nr PO.5.C.5.2025.MM (sygn. akt DC.8361.170.2024) z dnia 17 lutego 2025 r. zasadnie nałożył na przedsiębiorcę JERONIMO MARTINS POLSKA SPÓŁKA AKCYJNA karę pieniężną w wysokości 18 000 zł (osiemnaście tysięcy złotych) z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach i § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen co najmniej Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 22 trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy tj. od dnia 4 grudnia 2023 r. Tym samym decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektor a Inspekcji Handlowej nr PO.5.C.5.2025.MM (sygn. akt DC.8361.170.2024) z dnia 17 lutego 2025 r. powinna pozostać w obrocie prawnym. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Warszawie w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/

Analiza z kontekstem sprawy

Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o tę decyzję

Informacje o sprawie

Sygnatura
DIH-4.707.13.2025.TN
Rodzaj praktyki
Pozostałe
Kara finansowa
tak
Branża
47.19 POZOSTAŁA SPRZEDAŻ DETALICZNA PROWADZONA W NIEWYSPECJALIZOWANYCH SKLEPACH
Region
Wielkopolskie
Strony
Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie
Odwołanie do sądu
Nie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów