DIH-III-61/2025

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx ] ” Warszawa, 9 czerwca 2025 r. DIH - 3.707.49.2025.MB DECYZJA DIH – 3. 61 .2025 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), art. 1 ust. 3 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 229), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 11 marca 2025 r. nakładającej na przedsiębiorcę AGROHANDEL Sp. z o.o. karę pieniężną w wysokości 26 000 zł (słownie: dwadzieścia sześć tysięcy) w związku z trzykrotnym niewykonaniem obowiązków o kreślonych w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) oraz § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz .U. z 2022 r. poz. 2776) w odniesieniu do 84 partii towarów oferowanych do sprzedaży , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . Uzasadnienie W dniach od 7 do 13 sierpnia 2024 r. inspektorzy reprezentujący Dolnośl ąskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, zwanego dalej: „Dolnośląskim WIIH” lub „organem pierwszej instancji” przeprowadzili czynności kontrolne w sklepie należącym do przedsiębiorcy xxxxxxxxx xxxxxxxx zwanego dalej: „stroną” lub „przedsię biorcą” . Uprzednio, zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236 z późn. zm.), zwanej dalej: „Prawem przedsiębiorców”, skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli z 1 6 lipca 2024 r. (sygn. Z/8 2 / DL /2024) ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmującego m.in. „Kontrolę przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168)”, zwanej dalej: „ustawą o cenach”. Zawiadomienie doręczono stronie 18 lipca 2024 r. W toku kontroli sprawdzano m.in. przestrzeganie przepisów ustawy o cenach oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług ( Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej: „rozporządzeniem Ministra Rozwoju”. Sprawdzeniem w powyższym zakresie objęto 1 3 0 wyrywkowo wybran ych parti i produktów będących w ofercie sklepu. Zakwestionowano 84 partie z uwagi na brak informacji o ich cen ach oraz cen ach jednostkow ych produktów, co stanowiło naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o cenach or a z § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju. Powyższe ustalenia Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 udokumentowano w protokole kontroli z 13 sierpnia 2024 r., nr akt kontroli DL .8361.1 17 .2024. W okresie 12 miesięcy było to kolejne naruszenie przez stronę przepisów dotyczących uwidaczniania cen. Analogicznie nieprawidłowości Dolnośląski WIIH stwierdził w toku kontroli przeprowadzonych w okresie 9 – 21 sierpnia 2023 r. (sygn : DJG.KHU.8361.100.2023 ) oraz w okresie 1 – 7 lutego 2024 r. (sygn : DJG.8361.7.2024 ) w wyniku których, na podstawie prawomocnych decyzji Dolnośląskiego WIIH na przedsiębiorcę nałożono administracyjne kary pieniężne w wysokościach odpowiednio: 5 000 zł oraz 8 000 zł . W dniu 31 stycznia 202 5 r. Dolnośląski WIIH, na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ) , dalej jako: „kpa”, zawiadomił przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjn ego w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w związku z trzykrotnym naruszeniem przepisów ustawy o cenach, tj. art. 4 ust. 1 ww. ustawy polegającym na braku wskazania w jakiejkolwiek formie informacji o cenie i cenie jednostkowej 84 partii p roduktów oferowanych do sprzedaży według masy lub objętości, spośród 130 partii produktów objętych kontrolą w placówce. Jednocześnie poinformowano, że na podstawie art. 9 i 10 § 1 Kpa stronie przysługuje prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i m ateriałów. Ponadto zobowiązano przedsiębiorcę do podania informacji o wysokości obrotów i przychodu uzyskanych w roku 2023. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Dolnośląski WIIH decyzją z 11 marca 202 5 r . (nr sprawy PO.8361.5.2025.MB) nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 26 0 00 zł (słownie: dwadzieścia sześć tysięcy złotych), w związku z trzykrotnym niewykonaniem obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o cenach oraz w § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju w okre sie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzano naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy , w odniesieniu do 84 partii towarów oferowanych do sprzedaży . Decyzja została doręczona stronie 20 marca 202 5 r. W dniu 9 kwietnia 2025 r. Prezes Urzędu Ochron y Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej: „Prezesem UOKiK” albo „organem drugiej instancji” otrzymał, za pośrednictwem Dolnośląskiego WIIH, prawidłowo wniesione odwołanie od ww. decyzji. W odwołaniu strona wniosła o jej uchylenie. Pismem z 1 5 kwietnia 202 5 r. Prezes UOKiK poinformował stronę o przysługującym jej prawie do zapoznania się z aktami sprawy i prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. 23 kwietnia 2025 r. Prezes UOKiK otrzymał za pośrednictwem Dolnośląskiego WIIH pismo strony , w którym zwróciła się z prośbą o uchylenie decyzji Dolnośląskiego WIIH PO.8361.5.2025.MB z dnia 11 marca 2025r. W uzasadnieniu strona wskazała, że po zakończeniu kontroli wszystkie zalecenia dotyczące eksponowania cen towarów zostały wykonane. Podkreślił a, że b rak cen na niektórych towarach był spowodowany bardzo dynamiczną zmianą cen przy każdej dostawie spowodowaną inflacją . Poinformowała, że w sklepie znajduje się około 2 000 towarów i brak cen przy 84 towarach jest ułamkiem asortymentu sklepu. Ponadto wskazała, że w sklepie znajduje się czytnik cen zintegrowany z kasą fiskalną i informujący o aktualnej cenie danego towaru. Poinformowała również, ze w przypadku, gdy pracownicy nie zdążyli wydrukować aktualnej ceny woleli zdjąć cenę z listwy cenowej niż uwid aczniać cen ę nieaktualn ą. Jednocześnie przy regałach umieszczono informację , że w związku z dynamiczną zmianą cen klienci proszeni są o sprawdzanie cen Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 towarów w czytnikach. W ocenie strony wysokość kary jest nie współmierna z rozmiarem niewykonania ob owiązków wynikających z art.4 ust.1 ustawy o cenach . Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonu je oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej , Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczen ia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju, cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w miejscu ogól nodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy. Cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w szczególności: 1) na wywieszce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego ; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obwolucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu, o czym stanowi § 3 ust. 2 ww. rozporządzenia. Cena jednostkowa (§ 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju) dotyczy odpowiednio ceny za: 1) litr lub metr sześcienny – dla towarów przeznaczonych do sprzedaży wg objętości, 2) kilogram lub tonę – dla towarów przeznaczonych do sprzedaży według masy, 3) metr lub metr kwadratowy – dla towarów sprzedawanych wg długości lub powierzchni, 4) sztukę – dla towarów sprzedawanych na sztuki . Wskazać ponadto należy, iż zgodnie z § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia, w szczególnych przypadkach uzasadnionych rodzajem, przeznaczeniem lub zwyczajowo oferowaną ilością towarów przy uwidacznianiu cen jednostkowych dopuszcza się stosowanie dziesiętnych wiel okrotności i podwielokrotności legalnych jednostek miar innych niż określone w ust. 1. Natomiast § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia stanowi, iż w przypadku towaru pakowanego oznaczonego liczbą sztuk dopuszcza się stosowanie przeliczenia na cenę jednostkową za s ztukę lub za dziesiętną wielokrotność liczby sztuk. Wyłączenia w tym zakresie zawarte są w § 7 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, zgodnie z którym, wymogu uwidaczniania cen jednostkowych nie stosuje się do: 1) towarów, których cena jednostkowa jest i dentyczna z ceną sprzedaży; 2) towarów sprzedawanych ze względu na ich przeznaczenie w zestawach (kompletach); Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 3) towarów nieżywnościowych sprzedawanych ze względu na ich przeznaczenie lub właściwości wyłącznie w parach; 4) produktów leczniczych w rozumieniu art. 2 pkt 32 ustawy Prawo farmaceutyczne. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 ustawy o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustaw y, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o jakich sankcj ach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony ko nsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, z późn. zm.). W odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji Dolnośląskiego WIIH PO.8361.5.2025MB z 11 marca 202 5 r. Strona wskazała, że zalecenia kontrolerów sprzed 7 miesięcy zostały wykonane i obowiązek uwidaczniania cen na artykułach jest realizowany. Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu Prezes UOKiK wskazuje, że zaskarżoną decyzję wydano w związku z ustaleniami kontroli, których stro na nie kwestionowała, a które w sposób jednoznaczny wskazują na niewykonanie obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o cenach w zakresie uwidaczniania cen oraz cen jednostkowych. Stwierdzone nieprawidłowości dotyczyły łącznie 84 produktów , tj. ponad 64,6 % produktów objętych spraw dzeniem, które wytypowano do kontroli w sposób wyrywkowy. Analogicznie nieprawidłowości zostały stwierdz one w placówkach należących do przedsiębiorcy podczas dwóch kontroli przeprowadzonych w okresie 9 – 21 sierpnia 2023 r. ( sygn: DJG.KHU.8361.100.2023) oraz w okresie 1 – 7 lutego 2024 r. (sygn: DJG.8361.7.2024) . Tym samym n ależy wskazać, że naruszenie powyższych obowiązków nosiło znamiona czynu określonego i sankcjonowanego przez art. 6 ust. 2 ustawy o cenach, w świetle które go, jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ww. ustawy , co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej n akłada na niego karę pieniężną określoną w tym przepisie, tj. w wysokości do 4 0 000 zł. Przepisy te w sposób niewymagających dodatkowych założeń i wykładni nakazują właściwemu organowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wyko nuje obowiązków przewidzianych ustawowo, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały skorygowane. Dowiedzenie zatem, że określony podmiot nie wykonał powyższych obowiązków powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną, a wskazane przepisy mają charakter Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 obowiązkowy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2019 r. o sygn. akt VI SA/Wa 805/19). Należy zaznaczyć, że przepisy ustawy o informowaniu o cenach nie przewidują możliwości badania przez organ IH istnienia winy (umyślnej lub nieumyślnej), bądź jej braku po stronie podmiotu, u którego stwierdzono nieprawidłowości. Nałożona na stronę kara pieniężna jest karą administracyjną, której zastosowanie jest możli we w razie zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, a odpowiedzialność administracyjna, jaka z tego tytułu powstaje, ma charakter odpowiedzialności obiektywnej i opiera się na zasadzie ryzyka związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą (por. wyrok NSA z dnia 8 października 2010 r. o sygn. akt II OSK 1079/12). Oznacza to, że wystarczającą przesłanką do przypisania tej odpowiedzialności jest samo stwierdzenie niewykonania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków, bez względu na winę i przyczy ny powstania naruszenia. Tym samym, organ IH w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, polegających na niewykonaniu przez kontrolowanego przedsiębiorcę obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o cenach, może jedynie wydać decyzję administracyjną, na mocy której, nakłada na niego karę pieniężną w przewidzianej w ww. ustawie wysokości. Mając na uwadze charakter odpowiedzialności administracyjnej, działania naprawcze podjęte w trakcie kontroli na które strona powołuje się w odwołaniu, pozostają bez z naczenia dla oceny zasadności jej ukarania, gdyż karę pieniężną wymierza się za samo naruszenie prawa. Takie okoliczności mogą być wzięte pod uwagę dopiero przy ocenie przesłanek, które mają wpływ na wysokość nakładanej kary lub na możliwość odstąpienia od jej nałożenia. Analiza akt sprawy przeprowadzona przez Prezesa UOKiK wykazała, że Dolnośląski WIIH wydając zaskarżoną decyzję oparł się na kompletnym, rzetelnym i spójnym materiale dowodowym, a przede wszystkim ustaleniach kontroli udokumentowanych w prot okole kontroli z 1 3 sierpnia 2024 r. DL .8361.1 17 .2024. W niniejszej sprawie, w toku kontroli przeprowadzonej w sklepie należącym do przedsiębiorcy wniesiono zastrzeżenia do uwidoczniania cen, tj. brak cen oraz cen jednostkowych przy 84 produktach na 1 3 0 sk ontrolowanych ( 64,6 %), a więc stronie bez wątpienia została udowodniona okoliczność naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o cenach oraz w § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami oraz mając na uwadze, że było to tr zecie naruszenie przepisów dotyczących uwidaczniania cen w ciągu 12 miesięcy Dolnośląski WIIH w drodze decyzji nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 26 0 00 zł (słownie: osiemset złotych) , to jest na podmiot, który dopuścił się powyższych nar uszeń. Organ drugiej instancji jeszcze raz wskazuje, że art. 6 ustawy o cenach statuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań określonych w art. 4 ww. ustawy. Regulacja ta ma na celu wyeliminowanie niepra widłowości w informowaniu konsumentów o cenach towarów i usług. Odpowiedzialność wynikająca z ww. przepisu ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Podkreślenia wymaga fakt, że podstawą wszczęcia i przeprowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie, a także podstawą nałożenia na stronę administracyjnej kary pieniężnej były ustalenia faktyczne stwierdzone u przedsiębiorcy w dniu kontroli. Działania naprawcze poczynione przez stronę, tzn. uwidocznienie informacji o cenach i cenach jednostkowych, były działaniami następczymi, podjętymi w wyniku ustaleń kontroli. Jeszcze raz wskazać należy, że cechą charakterystyczną sankcji administracyjnej jest założenie stosowania jej automatycznie Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 wobec podmiotu ponoszącego odpowiedzialność obiek tywną za naruszenie ciążących na nim obowiązków. Ponadto należy podkreślić, że strona otrzymała zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli z 16 lipca 2024 r. (sygn. Z/8 2 / DL /2024) ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmującego kontrolę przestrzegania przepisów ustawy o cenach . Zawiadomienie doręczono stronie 18 lipca 2024 r., a kontrola rozpoczęła się 7 sierpnia 2024 r., więc strona mogła zweryfikować, w tym czasie czy wypełnia obowiązki w zakresie uwidocznienia cen i uzupełnić brakujące informacje. Prezes UOKiK, podobnie jak Dolnośląski WIIH, dokonał ponownej analizy przesłanek wymiaru kary, wskazanych na podstawie art. 6 ust. 3 ustawy o cenach i na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego uznał, że organ pierwszej instancji prawidło wo ocenił poszczególne przesłanki, mające wpływ na wymiar tej kary. Miarkując stopień naruszenia obowiązków, Prezes UOKiK podobnie, jak organ pierwszej instancji wskazuje, że cena towaru jest podstawową informacja dla konsumenta, zaś cena jednostkowa jest podstawowym kryterium obiektywnej informacji o wartości produktu wyrażonej w jednostkach pieniężnych, w kontekście porównania produktów tego samego rodzaju, posiadających różną masę, objętość. W niniejszym przypadku nieprawidłowości stwierdzono w odniesien iu do 84 ze 1 3 0 wyrywkowo sprawdzonych partii wyrobów, co stanowiło 64,6 % wszystkich skontrolowanych. Brak w jakiejkolwiek formie informacji o cenach i cenach jednostkowych towarów pozbawiał konsumentów prawa do podjęcia korzystnej dla nich decyzji w zakr esie wyboru towaru, naruszając tym samym interesy ekonomiczne nabywców oraz prawo do rzetelnej informacji o cenie. Nieuwidocznienie cen jednostkowych pozbawiło konsumentów możliwości porównania cen tych towarów z innymi towarami, a tym samym dokonania prze z nich właściwego wyboru, z uwzględnieniem ich sytuacji finansowej, potrzeb i upodobań. Należy zwrócić uwagę, że funkcją ceny jednostkowej jest umożliwienie konsumentom porównanie cen produktów podobnych w sposób optymalny na podstawie prostych kalkulacji, bez konieczności przeprowadzania skomplikowanych działań matematycznych. Stąd też, oprócz ceny za produkt, w miejscu sprzedaży detalicznej musi być również uwidoczniona cena jednostkowa, a więc przeliczenie na odpowiednią jednostkę miary. Konieczność info rmowania o cenie oraz cenie jednostkowej to przede wszystkim zabezpieczenie interesów konsumentów, którzy mogą nie tylko porównać ceny takich samych lub podobnych produktów w danym sklepie, ale także mogą faktycznie przekonać się, czy podana cena jest nisk a czy wysoka i podjąć decyzję o zakupie w innym sklepie. Dolnośląski WIIH przyjął prawidłowo, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, że czas trwania naruszenia rozpoczął się w dniu stwierdzenia nieprawidłowości, który jednocześnie był pierwszym d niem kontroli, tj. 7 sierpnia 2024 r . Natomiast strona do dnia wydania decyzji przez Dolnośląskiego WIIH nie potwierdziła zaprzestania naruszenia prawa w zakresie uwidaczniania cen i cen jednostkowych. Jednocześnie Prezes UOKiK wskazuje, że kontrola została poprzedzona skierowaniem przez organ pierwszej instancji do przedsiębiorcy zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli z 1 6 lipca 2024 r., zawierającego m.in. informację o zakresie przedmiotowym kontroli oraz ustawowym terminie jej przeprowadzenia . Przedsiębiorca od odebrania ww. zawiadomienia do dnia wszczęcia kontroli nie podjął żadnych czynności zmierzających do uzupełnienia brakujących cen i cen jednostkowych i dopiero w wyniku podjętych przez Dolnośląskiego WIIH działań zaprzestał naruszania p rawa , jak stwierdza w odwołaniu. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 Biorąc powyższe pod uwagę, zarówno w ocenie organu pierwszej instancji, jak i Prezesa UOKiK oceniając stopień naruszenia obowiązków przedsiębiorcy należy uznać, że jest on wyższy niż znikomy, gdyż sposób prezentacji informa cji cenowej, tj. brak cen i cen jednostkowych oferowanych do sprzedaży produktów nie zapewniał konsumentom jednoznacznej i niebudzącej wątpliwości informacji o cenach oferowanych produktów. Oceniając dotychczasową działalność przedsiębiorcy, organ pierwsze j instancji prawidłowo wziął pod uwagę, że stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości stanowią trzecie z kolei naruszenie obowiązków w zakresie uwidaczniania cen w ciągu 12 miesięcy . Należy zatem przyjąć, że s trona nie podjęła działań zmierzających do wy pełnienia obowiązków informacyjnych w zakresie uwidaczniania cen, zgodnie z zapisami ustawy o cenach, w podległych jej placówkach handlowych. Strona już w toku pierwszej kontroli otrzymała informację w przedmiocie niezgodnego z przepisami sposobu uwidaczni ania cen i cen jednostkowych, mimo to nie podjęła starań by zminimalizować powstanie nieprawidłowości w przyszłości. Wyeliminowanie t ych nieprawidłowości było obowiązkiem s trony, takim samym jak zapewnienie przestrzegania przepisów w zakresie uwidaczniania cen w każdej z placówek należących do przedsiębiorcy. Istotnym jest również fakt, że kontrole we wszystkich placówkach poprzedzone były zawiadomieniami o zamiarze przeprow adzenia kontroli. Z uwagi, że strona nie przekazała informacji o wysokości obrotów i przychodu uzyskanych w 2023 r ., p rzy ocenie trzeciej przesłanki , Dolnośląski WIIH prawidłowo posłużył się dokumentami przedłożonymi przez stronę do organów rejestrowych ( w tym rachunek zysków i strat za rok 2023), które wskazują, iż kara w wymierzonej wysokości nie stanowi zagrożenia dla bytu przedsiębiorcy, a jednocześnie jest na tyle dolegliwa, że spełnia funkcję represyjną. Natomiast z uwagi na charakter stwierdzonej ni eprawidłowości organ pierwszej instancji nie rozpatrywał przesłanki uzyskanych przez stronę korzyści majątkowych lub strat w związku z naruszeniem obowiązków w zakresie uwidaczniania cen. Natomiast odnosząc się do ostatniej przesłanki, Dolnośląski WIIH wła ściwie wskazał, że powyższa przesłanka nie ma zastosowania, ponieważ przeprowadzona kontrola nie jest kontrolą przeprowadzoną w sprawach transgranicznych, tj. działalności gospodarczej o charakterze transgranicznym prowadzonej przez przedsiębiorcę. Zdaniem Prezesa UOKiK, opisane powyżej przesłanki, jakimi należało kierować się przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej, o której mowa w art. 6 ust. 2 ustawy o cenach, stanowiły podstawę do wymierzenia stronie kary pieniężnej w wysokości 26 0 00 zł, jaka została ustalona przez Dolnośląskiego WIIH. Bez wątpienia, wysokość kary pieniężnej ustalona na tym poziomie, przy maksymalnej wysokości 4 0 000 zł, jest kwotą optymalną i adekwatną do wagi naruszenia prawa. Podkreślić należy, że kara pieniężna określona w art. 6 ustawy o cenach stanowi sankcję administracyjną, zaś jej celem jest ochrona konsumenta oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorcami. Informacje o cenach służą właściwemu poinformowaniu nabywcy o tym za jaki towar i w jakiej ilości ma zapłacić daną n ależność, a także stwarzają identyczne warunki dla podmiotów funkcjonujących na rynku . Dlatego rzetelna informacja o cenie i cenie jednostkowej oraz możliwość porównania cen wielu produktów ma istotne znaczenie z punktu widzenia interesów konsumenta. Kara pieniężna powinna także odpowiadać wymogom wskazanym przez prawodawcę unijnego, który w art. 8 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE z dnia 16 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumento m (Dz. U. L z 1998 r. Nr 80) nakazuje, że musi być ona skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca (porównaj w tym zakresie wyrok NSA z 23 maja 2012 r., II GSK 684/11, czy wyrok NSA z 19 grudnia 2012 r., II GSK 1823/11). Skuteczność kary przejawia się w możl iwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Żeby kara była odstraszająca, jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębiorcy. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - represyjną, tj. być ostrzeżeniem dla przedsiębio rcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna, to jest właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrz one odpowiednimi informacjami cenowymi, jak również kara powinna być możliwie najmniej uciążliwa. Art. 6 ustawy o cenach statuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań określonych w art. 4 ww. ustawy. Reg ulacja ta ma na celu wyeliminowanie nieprawidłowości w informowaniu konsumentów o cenach towarów i usług. Odpowiedzialność wynikająca z ww. przepisu ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 października 2010 r., sygn. II OSK 1079/12). Oznacza to, że przesłanką tej odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożo nych prawem obowiązków. Wobec powyższego, organ po stwierdzeniu faktu naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 4 ustawy o cenach, może jedynie wydać decyzję administracyjną, na podstawie której nakłada karę pieniężną w przewidzianej w tej ustawie wysokoś ci. Mając więc na uwadze charakter odpowiedzialności administracyjnej, bez znaczenia pozostają przyczyny powstania nieprawidłowości (duża dynamika cen) oraz okoliczności podniesione przez przedsiębiorcę (czytniki cen umieszczone na s ali sprzedażowej oraz i nformacja , że klienci proszeni są o sprawdzanie cen towarów w czytnikach ) , gdyż karę wymierza się za samo naruszenie prawa. Nałożona kara pieniężna w wysokości 26 0 00 zł, nie została wymierzona w maksymalnej wysokości, lecz w kwocie stanowiącej 6 5 % maksymalnej kwoty, tj. 4 0 000 zł przewidzianej ustawowo. Wymierzona kara spełni jednak w sposób właściwy funkcje dyscyplinujące i represyjne, a także prewencyjne tak aby nie dochodziło do naruszania prawa w przyszłości i jest adekwatnym środkiem reakcj i administracyjno - prawnej na ujawnione naruszenie prawa. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy, podobnie jak organ pierwszej instancji, Prezes UOKiK nie znalazł podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 Kpa, tj. odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Przepis ten przewiduje dwa warunki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ administracji publicznej mógł odstąpić od nałożenia kary pieniężnej. Po pierwsze waga naruszenia musi być znikoma, przez co należy rozumieć, ż e istotność, znaczenie oraz rozmiar naruszonego obowiązku są niewielkie. Drugim warunkiem uzasadniającym odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej jest zaprzestanie naruszania prawa przez stronę. W przedmiotowej sprawie strona nie przedstawiła do chwili wyd ania przez Dolnośląskiego WIIH decyzji, żadnego dowodu na to, że zaprzestała naruszenia prawa. W niniejszej sprawie, bezsporny jest również fakt, że strona naruszyła art. 4 ust. 1 ustawy o cenach, gd yż pozbawiła konsumen tów jednoznacznej i niebudzącej wątp liwości informacji o cenach oraz cenach jednostkowych, odpowiednio dla 84 ze 1 3 0 wyrywkowo wybranych produktów znajdujących się w ofercie handlowej, stąd też wagi Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 naruszenia prawa nie można było uznać za znikomą . Ponadto Prezes UOKiK podkreśla, że podmioty działające na rynku są zobowiązane do znajomości obowiązujących przepisów prawa i ich respektowania. To na przedsiębiorcy, który prowadzi placówkę handlową, spoczywa m. in. obowiązek dopilnowania, by przy oferowaniu do sprzedaży produktów konsument za każ dym razem otrzymywał wyczerpującą, konkretną, rzetelną informację zarówno o cenach, jak również cenach jednostkowych. Podkreślić należy, iż okoliczność ta całkowicie zależy od przedsiębiorcy. Nadrzędnym celem ustawy o informowaniu o cenach jest bowiem ochr ona interesów konsumentów oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorstwami. Rzetelna, niebudząca zastrzeżeń informacja o cenie oraz cenie jednostkowej nabywanego towaru jest bardzo istotna i służy właściwemu poinformowaniu o niej nabywcy, a także stwa rza identyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalności gospodarczą. C ena jednostkowa umożliwia porównanie cen produktów podobnych pod względem przeznaczenia, ale o odmiennych cechach np. co do marki, producenta, ilości, wzornictwa, itp. Konieczność informowania o cenie jednostkowej to przede wszystkim zabezpieczenie interesów konsumentów, którzy mogą nie tylko porównywać ceny takich samych bądź podobnych produktów w obrębie tej samej bądź różnych placówek handlowych w sposób nieskrępowany, ale równi eż mogą przekonać się czy podana cena jednostkowa (np. za kilogram określonego towaru) jest dla nich odpowiednia. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25 kwietnia 2019 r. w sprawie sygn. VI SA/ Wa 2345/18. W uzasadnieniu przedmiotowego wyroku Sąd wskazał: „Stwierdzić zatem należy, że zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza, iż kwestionowane podczas kontroli towary w sklepie należącym do Skarżącej nie były towara mi sprzedawanymi na sztuki, gdyż miały do nich zastosowanie określone jednostki miar (w szczególności miary objętości), w związku z czym obowiązkiem przedsiębiorcy było należyte uwidocznienie cen stosownie do treści cytowanych powyżej przepisów dotyczących informowania o cenach towarów i usług. W tym zakresie Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w stanowisku orzekających w sprawie organów obu instancji. Organy obu instancji słusznie przyjęły w uzasadnieniu spornych decyzji, że niedopełnienie obowiązku uwi daczniania cen jednostkowych przez stronę skarżącą utrudniło porównanie konsumentom cen towarów podobnego rodzaju, ale o innej masie/objętości netto.” Tym samym obie przesłanki nie zostały spełnione. W związku z powyższym organ drugiej instancji stwierdza, iż nie ma podstaw do zastosowania tego przepisu i do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 Kpa. W rozpatrywanej sprawie nie ziściła się również przesłanka obligatoryjnego odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu, o której mowa w art. 189f § 1 pkt 2 Kpa, gdyż na stronę za to samo zachowanie prawomocną dec yzją nie została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej, ani też strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub prz estępstwo skarbowe . Prezes UOKiK zwraca uwagę, że naruszenie przepisów ustawy o cenach stanowi naruszenie o charakterze deliktu administracyjnego, które zagrożone jest karą pieniężną określoną w art. 6 tej ustawy , zaś do nałożenia tej kary uprawniony jest wyłącznie wojewódzki inspektor IH. Uwzględniając właściwość terytorialną, w stosunku do strony postępowania w takim zakresie mogły być prowadzone wyłącznie przez Dolnośląskiego WIIH. Inny organ nie mógł na terenie podlegającym kognicji Dolnośląskiego WIIH nałożyć kary pieniężnej na stronę za to samo naruszenie, w związku z czym należy przyjąć, że przepisy art. 189f § 1 pkt 2 Kpa nie mają zastosowania w omawianym przypadku. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 Nie jest również możliwe zastosowanie odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na p odstawie art. 189f § 2 Kpa, który stanowi, że w przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wy znaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: usunięcie naruszenia prawa lub powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia. Zgodnie z art. 189f § 3 Kpa, organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia. Prezes UOKiK wskazuje, że w związku z faktem usu nięcia przez stronę stwierdzonych nieprawidłowości niezwłocznie, organ pierwszej instancji nie musiał wzywać strony do przedstawienia dowodów potwierdzających ten fakt. Jednocześnie rodzaj naruszenia nie wiązał się z koniecznością powiadomienia o nim właśc iwych podmiotów. W ocenie Prezesa UOKiK, strona usunęła stwierdzone nieprawidłowości a nie może usunąć skutków naruszenia prawa, co nie jest wystarczające i nie pozwoli na spełnienie celów administracyjnej kary pieniężnej nakładanej na podstawie ustawy o c enach, która pełni nie tylko funkcję dyscyplinująco - represyjną, ale także i prewencyjną, mającą zapewnić wysoki poziom ochrony interesów konsumentów i zapobiec powstawaniu podobnych naruszeń w przyszłości. Należy podkreślić, że uwidocznienie cen oraz cen j ednostkowych jest obowiązkiem przedsiębiorcy, który musi wykonać przed udostępnieniem produktów do sprzedaży – jest to obowiązek przedumowny. Dlatego nie można usunąć skutków naruszenia tego obowiązku ponieważ zostały naruszone prawa konsumentów do informa cji o cenach oferowanych produktów, którzy dokonywali zakupów przed dniem rozpoczęcia kontroli. Stąd też, należy przyjąć, że zastosowanie art. 189f § 2 i 3 Kpa w omawianym przypadku byłoby bezcelowe. Podsumowując powyższe, należy stwierdzić, że w przedstaw ionym stanie faktycznym, wymierzenie stronie kary pieniężnej, o której mowa w art. 6 ust. 2 ustawy o cenach , jak również ustalenie jej wysokości , było prawidłowe i zgodne z prawem. Tym samym, zawarty w odwołaniu wniosek strony o uchylenie decyzji Dolnośląs kiego WIIH , należy uznać za niezasadny, zarówno w świetle ustaleń opisanej kontroli, jak i obowiązujących przepisów prawa w zakresie wymierzania kary pieniężnej. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji , stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej we Wrocławiu w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja ta stanie się ostateczna, tj. od dnia otrzymania tej decyzji . Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powst ańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak ni ż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubie gania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należ y złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz .U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168). Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/