DIH-III-42/2025

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW W arszawa, 31 marca 2025 r. DIH - 3.707.3. 2 025.AWS DECYZJA DIH - 3.707. 42. 2025 „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx]” Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia 21 listopada 2024 r. (nr akt kontroli: KH.8361.216.2024/315DEC/2024), na mocy, której przedsiębiorcy – Pani Izabeli Zimosz prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą: TuLisMaNore Caf e Izabela Zimosz w Rudzie Śląskiej (zwanemu dalej: „stroną”, „stroną postępowania” lub „przedsiębiorcą”) - wymierzono karę pieniężną w wysokości 600 zł (słownie: sześćset złotych), na podstawie art. 6 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), z tytułu: 1) braku uwidocznienia informacji o ilości wyrobu, do którego odnosi się podana cena w odniesieniu do 36 pozycji cennika (35 potraw i 1 dodatku do potraw), co stanowiło naruszenie art. 4 ust. 1 ww. ustawy w związku z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776); 2) braku uwidocznienia cen dla 4 rodzajów napojów, co stanowiło naruszenie art. 4 ust. 1 ww. ustawy w związku z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776) – Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje w m ocy zaskarżoną decyzję. UZASADNIENIE W dniach 17 - 20 września 2024 r. inspektorzy reprezentujący Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej (zwanego dalej: „Śląskim WIIH” bądź „organem pierwszej instancji”), działając na podstawie upoważnienia (nr KH - 239/2024) z dnia 17 września 2024 r. przeprowadzili kontrolę w lokalu gastronomicznym w Rudzie Śląskiej, należącym do ww. przedsiębiorcy. Uprzednio, zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz . 236, ze zm.), (zwanej dalej: „Prawem przedsiębiorców”), w dniu 5 września 2024 r. skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli (sygnatura: KH - 180 - Z/24) ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli, który obejmował m. in. spra wdzenie przestrzegania przez przedsiębiorcę przepisów o informowaniu o cenach, a więc realizację postanowień określonych w ustawie z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), zwanej Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 dalej: „ustawą o informowaniu o cenach”. Strona odebrała ww. zawiadomienie w dniu 9 września 2024 r. Czynności kontrolne zostały przeprowadzone w obecności kontrolowanego przedsiębiorcy (w dniach 17 - 19 września 2024 r. oraz pracownika (w dniu 20.09.2024 r.). W toku kont roli sprawdzano m. in. czy i w jaki sposób przedsiębiorca przestrzega obowiązku uwidaczniania cen oferowanych potraw oraz prawidłowość identyfikacji ceny z potrawą lub wyrobem, w szczególności poprzez nazwę, pod którą jest oferowany oraz określenia ilości potrawy/wyrobu/napoju, do których się odnosi. W tym celu inspektorzy reprezentujący Śląskiego WIIH sprawdzili prawidłowość uwidaczniania cen 94 potraw i napojów. W wyniku powyższego stwierdzono: 1) brak uwidocznionych informacji o ilości wyrobu, do którego od nosi się podana cena w odniesieniu do 36 pozycji cennika (35 potraw i 1 dodatku do potraw), co stanowiło naruszenie postanowień zawartych w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach w związku z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej: „rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen”; 2) braku uwidocznienia cen dla 4 rodzajów napojów (piwa) , co stanowiło naruszenie art. 4 ust. 1 ww. ustawy w związku z § 3 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. Ustalenia kontroli udokumentowano w aktach sprawy, w tym w szczególności w protokole kontroli (nr akt kontroli: KH.8361.216.2024) oraz załączonej dokumentacji fotograficznej zebranej w toku kontroli. Jak wynika z akt sprawy strona nie wniosła żadnych uwag do protokołu w przypisanym ustawowo terminie ( protokół odebrał i podpisał pracownik kontrolowanego przedsiębiorcy u poważniony do jego odbioru). Przedsiębiorca w złożonym pi semnym oświadczeniu poinformował, że w toku kontroli (19 września 2024 r.) poprawił brakujące informacje w karcie dań. Ponadto, od przedsiębiorcy pobrano oświadczenie, zgodnie z którym tenże przedsiębiorca należy do kategorii mikroprzedsiębiorców, w rozumi eniu art. 7 ust. 1 ustawy – Prawa przedsiębiorców. Pismem z dnia 21 października 2024 r. (sygnatura: KH.8361.216.2024/315DEC/ 2024) Śląski WIIH, działając na podstawie art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej jako: „ Kpa ”, poinformował przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w związku z niewykonaniem obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach w związku z § 9 ust. 2 oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, które dotyczyły 40 spośród skontrolowanych łącznie 94 dań i napojów. Jednocześnie, w tym samym piśmie organ wezwał stronę do przekazania deklaracji podatkowej lub pisemnego oświadczenia wskazującego na wysokość przychodów i obrotu osiągniętego w poprzednim roku obrotowym oraz złożenia pisemnego oświadczenia wskazującego czy na stronę zos tały nałożone sankcje za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współprac y między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.). Ponadto, strona została pouczona, w Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 trybie art . 10 § 1 Kpa , o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w postępowaniu. Ww. zawiadomienie doręczono stronie w dniu 31 października 2024 r. W odpowiedzi na przekazane stronie zawiadomienie o wszczęciu postępowania, strona wraz z pismem z dnia 5 listop ada (zatytułowanym: „PISMO W WYKONANIU WEZWANIA”; data wpływu do WIIH w Katowicach: 8 listopada 2024 r.) przekazała informacje do których została zobligowana przez organ , tzn. zeznanie podatkowe (PIT - 36) oraz pisemne oświadczenie dot. sankcji w sprawach tr ansgranicznych. Strona oświadczyła, że nie zostały na nią nałożone sankcje za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych. Równocześnie w tym samym piśmie strona wniosła o udzielenie jej dostępu do cało ści akt sprawy – w postaci elektronicznej, celem zapoznania się z nimi. Jak wskazują akta sprawy, stronie została udzielona odpowiedź odnośnie dostępu do akt sprawy , t j. została poinformowana telefonicznie w dniu 12 listopada 2024 r., a następnie pismem z dnia 13 listopada 2024 r., że zgodnie z art. 73 § 1 i 1a Kpa przysługuje jej prawo wglądu w akta sprawy oraz sporządzania z nich notatek i kopii lub odpisów w siedzibie organu, jak również, że w myśl art. 73 § 2 Kpa może ona żądać wydania z jej akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnionej jej ważnym interesem. Stronie wyjaśniono ponadto, że obecnie brak jest możliwości udostępnienia jej akt sprawy w sposób, o którym mowa w art. 73 § 3 Kpa , tj. w systemie teleinformatycznym, po zweryfiko waniu jej tożsamości w sposób określony w art. 20a ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (t. j. Dz. U. 2024 r. poz. 1557 , z późn. zm.). Strona pomimo kierowanej do niej korespo ndencji oraz wyjaśnienia nie skontaktowała się z organem w celu ustalenia terminu zapoznania się z aktami sprawy ani też nie zgłosiła się do siedziby organu celem dokonania wglądu w akta sprawy. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Śląski WIIH decyzją z dnia 21 listopada 2024 r. (znak: KH.8361.216.2024/315DEC/ 2024 ), nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 600 zł (słownie: sześćset złotych), na podstawie art. 6 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, za naruszenie obowiązków okre ślonych w art. 4 ust. 1 tej ustawy w związku z § 9 ust. 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, które polegały na braku wymaganych informacji o ilości wyrobu, do którego odnosi się podana cena (co dotyczyło 36 pozycji cennika) oraz naruszenie obowiąz ków określonych w art. 4 ust. 1 tej ustawy w związku z § 3 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia, które polegały na braku uwidocznionych cen dla 4 napojów (piwa) . Powyższa decyzja została doręczona stronie 29 listopada 2024 r. W dniu 30 grudnia 2024 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „Prezesem UOKiK” lub „organem drugiej instancji”) otrzymał, za pośrednictwem Śląskiego WIIH, odwołanie strony od ww. decyzji wraz z aktami sprawy. W piśmie tym (opatrzonym datą 11 grudnia 2024 r.; nada nym w placówce operatora pocztowego Poczty Polskiej w dniu 13 grudnia 2024 r.), strona zawnioskowała o nienakładanie na nią administracyjnej kary pieniężnej, ewentualne nałożenie kary w wysokości niższej niż 600 zł. Wskazała, że nie zgadza się również z ro zstrzygnięciem organu, rzekomymi uchybieniami, w wyniku których nałożono na nią karę w wysokości 600 zł. Zdaniem stwierdziła, że nie doszło w ogóle do wskazanych wyżej nieprawidłowości. Ponadto, zaskarżonej decyzji strona zarzuciła nieuwzględnienie zebrane go w sprawie materiału dowodowego i okoliczności sprawy, przemawiających za nienakładaniem na nią kary pieniężnej bądź nakazujących nałożenie kary pieniężnej w niższej wysokości aniżeli faktycznie nałożona. Strona uważa, że przy Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 ustalaniu kary pieniężnej p owinno się wziąć pod uwagę wiele czynników (zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach), które znajdują uzasadnienie w stanie faktycznym. Pismem z dnia 3 stycznia 2025 r. Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę o pr zysługującym mu prawie do z apoznania się z aktami sprawy oraz prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona pismo odebrała w dniu 15 stycznia 2025 r. i nie skorzystała z przysługującego jej uprawnienia. Prezes U rzędu O chrony K onkurencji i K onsumentów zwa żył i stwierdził Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny czy odwołanie strony postępowania jest uzasadnione oraz weryfikuje, czy dana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229), (zwanej dalej jako: „ustawa o Inspekcji Handlowej”) w postępowaniu administracyjnym w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Inspekcji Handlowej organem właściwym jest wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej, (zwany dalej: „ wojewódzkim inspektorem IH”) . Orga nem wyższego stopnia jest Prezes UOKiK. Wobec powyższego , w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej , Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. W myśl art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Jak wskazuje ustawodawca w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustaw y o informowaniu o cenach – cena to wartość wyrażona w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest zobowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę. Ponadto, sposób uwidaczniania cen towarów lub usług regulują przepisy rozporządzenia w sprawie uw idaczniania cen , będącego rozporządzeniem wykonawczym do ww. ustawy. Zgodnie z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen – cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się przy danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy cena, cena jednostkowa lub informacja o obniżonej cenie, w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów. Cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się w szczególności: 1) na wywie szce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obwolucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu. Z kolei, zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, przedsiębiorca prowadzący działalność usługową w zakresie gastronomii lub hotelarstwa uwidacznia ceny oferowanych potraw, wyrobów, noclegów, wyżywienia i innych oferowanych usług w cenniku. Natomiast, w świetle § 9 ust. 2 roz porządzenia w sprawie uwidaczniania cen , cennik, o którym mowa w ust. 1, zawiera także aktualne informacje umożliwiające konsumentom identyfikację ceny z potrawą lub wyrobem, w szczególności pełną nazwę Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 potrawy lub wyrobu, pod którą są one sprzedawane oraz określenie ilości potrawy lub wyrobu , do którego odnosi się cena. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, jeżeli przedsiębiorca nie wykonuje obowiązków, o których mowa art. 4 ust. 1 - 5 ustawy o informowaniu o cenach, wojewódzki inspektor IH nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 20 000 zł. Przepis ten, w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, chociażby naruszenie miało charakter jednostkowy, a w trakcie kontroli przystąpiono do wykonywania zaleceń inspektorów i na dzień wszczęcia postępowania wszystkie nieprawidłowości zostałyby wyeliminowane. Dowiedzenie, że określony podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje ko nieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest sankcją administracyjną. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się następujące przesłanki: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 u st. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębior cę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dn ia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, ze zm.). W niniejsz ej sprawie, w wyniku kontroli przeprowadzonej w lokalu gastronomicznym w Rudzie Śląskiej, w którym przedsiębiorca prowadził działalność gospodarczą, organ pierwszej instancji ustalił, że w udostępnionej konsumentom karcie menu w przypadku: ▪ 36 pozycji (35 potraw i 1 dodatku do potraw) nie podano ilości (gramatury) tychże wyrobów, do których odnosiła się cena, co stanowi naruszenie obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz jest niezgodne z § 9 ust. 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen; ▪ 4 pozycji (napojów) nie podano cen, co stanowi naruszenie obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach w związku z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, dwoma rodzajami naruszenia prawa Śląski WIIH nałożył, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 600 zł (słownie: sześćset złotych) tj. na przedsiębiorcę, który nie dopełnił wskazanych wyżej obowiązków. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 Po ponownym przeanalizowaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym protokołu kontroli (nr akt kontroli: KH.8361.216.2024) oraz ustaleń w nim zawartych, Prezes UOKiK nie miał wątpliwości, że doszło do naruszenia przepisów dotyczących uwidaczniania cen po stro nie przedsiębiorcy. Należy zaznaczyć, że przedsiębiorca nie zgłaszał sprzeciwu wobec podjętych i wykonywanych przez organ czynności kontrolnych , a tym samym do protokołu kontroli nie wniósł żadnych zastrzeżeń. Równocześnie organ drugiej instancji pragnie p odkreślić, iż podstawą wszczęcia i przeprowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie, a także podstawą nałożenia na stronę administracyjnej kary pieniężnej były ustalenia faktyczne poczynione w toku kontroli u przedsiębiorcy oraz materiał dowodowy zebrany przez Śląskiego WIIH. Jednocześnie, Prezes UOKiK wskazuje, ż e organy Inspekcji Handlowej przy ustalaniu wysokości nakładanej kary pieniężnej są zobowiązane, zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, do wzięcia pod uwagę: stopnia naruszenia obowiązków, dotychczasowej działalności przedsiębiorcy, wielk ości jego obrotów i przychodu oraz sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych. W przedmiotowej sprawie Prezes UOKiK uznał, że Śląski WIIH uwzględnił i prawidłowo o cenił wszystkie ustawowe przesłanki, czemu dał wyraz w treści wydanej decyzji. Również Prezes UOKiK, na etapie ponownego rozpoznania sprawy (postępowania drugiej instancji), dokonał szczegółowej oceny kryteriów wymienionych w art. 6 ust. 3 ustawy o informo waniu o cenach, na które powołuje się także w odwołaniu strona, o czym mowa poniżej. W zakresie przesłanki pierwszej – stopnia naruszenia obowiązków , Prezes UOKiK podziela stanowisko organu pierwszej instancji, który słusznie uznał, że przedsiębiorca nie przekazując konsumentom wymaganych informacji o cenach dla 4 rodzajów napojów (piwa) oraz wymaganych informacji określających ilości potrawy lub wyrobu, do których odnosi się cena (w przypadku 36 wyrobów /pozycji cennika) na 94 wyro bów objęt ych sprawdzeniem , naruszył interes konsumentów w zakresie ich prawa do informacji w stopniu, który nie sposób uznać za znikomy. Prezes UOKiK zauważa przy tym, że przedsiębiorca naruszając przepis art. 4 ust. 1 w związku z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie uwidacznia nia cen (względem 4 napojów) pozbawił tym samym konsumentów możliwości porównywania cen tychże towarów oraz uniemożliwił kupującemu, konsumentowi dokonanie przez niego właściwego wyboru towaru, przez co naruszył jego interesy ekonomiczne oraz prawo do rzet elnej informacji o cenie. Nadto wyartykułować należy, że przedsiębiorca w istotnym stopniu naruszył także obowiązujące przepisy art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach w związku z § 9 ust. 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, ponieważ klienci lokalu gastronomicznego, w którym ww. przedsiębiorca prowadził działalność gospodarczą, przy 36 wyrobach pozbawieni zostali informacji o oferowanych ilościach wyrobów jakie mogli otrzymać za określoną cenę. Tym samym, naruszone zostało prawo konsumentów d o rzetelnej informacji w tym zakresie, co skutkowało ograniczeniem możliwości świadomego wyboru wyrobów, przez co w istotny sposób naruszono ich interesy. W związku z tym, że konsument nie uzyskiwał dostępu do informacji dotyczących ilości potraw, wyrobów przedstawionych w sposób jednoznaczny, a zarazem niebudzący wątpliwości, przed złożeniem zamówienia zmuszony był zabiegać o ich przekazanie od obsługującego personelu (o czym nadmienia również w odwołaniu strona), aby móc ocenić czy ceną za iloś ć nabywanej potrawy jest do zaakceptowania . Powyższe nie pozwala uznać, że przedsiębiorca wywiązał się należycie z ustawowych obowiązków. Co więcej, podkreślić Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 trzeba, że stwierdzone w toku kontroli uchybienia dotyczyły nie kilku czy nawet kilkunastu pozycji menu, le cz aż ponad 42% skontrolowanych wyrobów, towarów, co oznacza, że skala naruszenia była znaczna (podkreślenia Prezesa UOKiK). Ponadto, oceniając kwestie czasu trwania naruszenia, organ uwzględnił, że czas trwania naruszenia obejmował okres co najmniej od 1 7 września 2024 r. (tj. od dnia rozpoczęcia kontroli i ujawnienia nieprawidłowości) do dnia 18 września 2024 r. (tj. do dnia poprzedzającego dzień usunięcia przez przedsiębiorcę w toku kontroli. Oceniając niniejszą przesłankę należy mieć na względzie równi eż fakt, że kontrola przedsiębiorcy została poprzedzona skierowaniem do niego w dniu 5 września 2024 r. zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli, które zawierało m. in. informację o przedmiotowym zakresie kontroli. Zatem, w ocenie organu drugiej instanc ji strona od momentu odebrania zawiadomienia do dnia przeprowadzenia kontroli miała odpowiednio dużo czasu, by należycie przygotować się do kontroli i wyeliminować ewentualne uchybienia. Jednakże jak wykazała kontrola tego nie uczyniła, czego dowodem są st wierdzone nieprawidłowości. Dodać należy również, przedsiębiorca usunął nieprawidłowości dopiero w wyniku , w rezultacie przeprowadzonej kontroli. Prezes UOKiK zauważył, że organ pierwszej instancji wymierzając przedsiębiorcy karę wziął również pod uwagę kryterium jakim jest dotychczasowa działalność podmiotu , w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej p rzez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę ewentualne korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem ww. obowiązków. W zakresie niniejszej prze słanki organ ustalił, że przedsiębiorca naruszył obowiązujące przepisy ustawy o informowaniu o cenach oraz rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy - po raz pierwszy oraz, co stanowi okoliczność łagodzącą w przedmiotowej sprawie i znajduje swoje odzwierci edlenie w wysokości wymiaru kary . Jednocześnie, Prezes UOKiK zauważa, że przedsiębiorca na etapie postępowania odwoławczego odniósł się do kwestii związanych z uzyskaniem przez niego ewentualnych korzyści majątkowych lub strat w związku z naruszeniem ustaw owych obowiązków, wskazując jedynie, że w związku z rzekomymi zaniedbaniami konsumenci nie ponieśli żadnych szkód, a on nie uzyskał żadnych korzyści z tego tytułu (kwestia ta zostanie omówiona w dalszej części decyzji). Odnosząc się do trzeciej przesłanki – wielkość obrotów i przychodu – stwierdzić należy, że kryterium dochodowe zostało ocenione na podstawie złożonej przez przedsiębiorcę deklaracji podatkowej za 2023 r. (PIT - 36), przekazanej pismem z dnia 5 listopada 2024 r. oraz w oparciu o złożone przez s tronę oświadczenie, zgodnie z którym należy do kategorii mikroprzedsiębiorców. Kara w wysokości nałożonej niniejszą decyzją stanowi skuteczne narzędzie egzekwowania realizacji obowiązków nałożonych ustawą. Organ miał na uwadze, by kara była proporcjonalna do celu, jaki ma zostać osiągnięty poprzez jej nałożenie, jak również, by uciążliwość sankcji administracyjnej pozostawała na poziomie akceptowalnym dla przedsiębiorcy. Natomiast, co do czwartej przesłanki, tj . sankcji nałożonych na przedsiębiorcę za to s amo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych organ ustalił, że takowe sankcje nie zostały na niego nakładane. Powyższe organ oparł na podstawie oświadczenia strony zawartego w piśmie z dnia 5 listopada 2024 r. Mając na względzie powyższe, po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, organ drugiej instancji uznał odwołanie strony za niezasadne. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 W opinii Prezesa UOKiK, wymierzona stronie przez Śląskiego WIIH kara została ustalona w sposób prawidłowy, w oparciu o przesłanki zawarte w art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach i znajdowała potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Wykazane w toku kontroli uchybienia polegające na braku cen czy ilości wyrobów nie mogą się prowadzić do naruszenia interesów konsumentów. Zdaniem Prezesa UOKiK, organ pierwszej instancji słusznie uznał, iż strona dopuściła się naruszenia wymagań prawnych w stopniu uzasadniającym wymierzenie kary pieniężnej. W złożonym odwołaniu strona wniosła o nienakładanie na nią administracyjnej kary pieniężnej, ewentualne nałożenie kary w wysokości niższej niż 600 zł. Zaznaczyła, że nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu oraz rzekomymi uchybieniami. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła nieuwzględnienie zeb ranego w sprawie materiału dowodowego i okoliczności sprawy, przemawiających za nienakładaniem na nią kary pieniężnej bądź nakazujących nałożenie kary pieniężnej w niższej wysokości aniżeli faktycznie nałożona. Podniosła również, że przy ustalaniu wysokośc i kary pieniężnej powinno się wziąć pod uwagę, zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, wiele czynników, które znajdują odzwierciedlenie w stanie faktycznym. Ponadto, strona wskazała m. in., że: 1) w jej przekonaniu nie doszło w ogóle do wskazanych nieprawidłowości; informacje umożliwiające konsumentom dokładne określenie ilości potrawy czy dodatku w razie potrzeby zawsze przekazywane były ustnie, podobnie jak ceny 4 napojów. Strona poinformowała przy tym, że wielkość potraw serwowanych w jej lokalu jest standardowa i zwykle można się domyśleć jakiej wielkości jest dana potrawa (klienci mniej więcej wiedzą jak wyglądają standardowe porcje). Wobec tego, brak pisemnego przekazywania klientom informacji nie może być uznane za naruszenie przepi sów prawa, a już na pewno nie jest to na tyle rażące, aby nakładać na przedsiębiorcę karę w wysokości aż 600 zł; strona podkreśliła również, że w odniesieniu do 36 pozycji w menu podana była cena, co jest dla klienta znakiem, informacją jakiej wielkości po trawy może się spodziewać. Strona podkreśliła, że zamówione przez kontrolerów potrawy posiadały większą gramaturę niż podano w menu, a osoby serwujące posiłki nie wiedziały, że podają dania kontrolerom, co przemawia za stwierdzeniem, że w lokalu podawane s ą duże porcje odpowiadające ich cenom; 2) nie uwidoczniono w sposób pisemny gramatury mniejszej części potraw z całego menu , podczas gdy większa część była oznakowana prawidłowo; nieuwidocznienie wielkości tych pozycji w menu uzasadnione też było charakterem tychże potraw i sposobem ich podania; 3) w innych kontrolowanych aspektach działalności restauracji nie wykazano nieprawidło wości; co więcej, strona podała, że nigdy wcześniej nie nakładano na nią żadnej kary za nieprzestrzeganie przepisów prawa, co oznacza, że nigdy nie popełniła żadnego przewinienia; w lokalu należącym do strony wszystko było wykonywane zgodnie z literą prawa ; 4) w związku z rzekomymi zaniedbaniami konsumenci nie ponieśli żadnych szkód, a strona nie uzyskała żadnych korzyści. Strona ponownie zaznaczyła, że potrawy są podawane w dużych porcjach, adekwatnych do ceny, zaś konsumenci w razie wątpliwości zawsze byli informowani ustnie o wielkości potraw; 5) nie jest dużym przedsiębiorcą i jej miesięczne, roczne przychody i obrót nie są ogromne, czego dowodzą przesłane dokumenty. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 Po analizie argumentów podniesionych przez stronę Prezes UOKiK wskazuje, iż ww. argumenty te nie zasługują na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że kluczowe znaczenie dla przedmiotowej sprawy mają ustalenia poczynione przez Śląskiego WIIH oraz to, iż w wyniku przeprowadzonej kontroli zastrzeżenia wniesiono do ponad 42% skontrol owanych wyrobów i napojów, z uwagi na : brak informacji dotyczących ilości (gramatur) dla 36 pozycji cennika, do których odnosił y się cen y oraz brak informacji o cenie przy 4 rodzajach napojów (piwa) . Dokumentacja zebrana w toku kontroli organu pierwszej in stancji, jak też przedstawiony w niej stan faktyczny w sposób ewidentny wskazują na naruszenie przepisów o informowaniu o cenach. W konsekwencji stwierdzonego uchybienia Śląski WIIH wymierzył przedsiębiorcy karę pieniężną (w drodze decyzji administracyjne j) za popełniony delikt administracyjny. Należy zauważyć, że ustawodawca w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach wprost wskazuje, iż w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sp osób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Sposób informowania o cenach w restauracjach został doprecyzowany § 9 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. Zgodnie z § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia , przedsiębiorca prowadząc y działalność usługową w zakresie gastronomii lub hotelarstwa uwidacznia ceny oferowanych potraw, wyrobów, noclegów, wyżywienia i innych oferowanych usług w cenniku. C ennik, o którym mowa w ust. 1, zawiera także aktualne informacje umożliwiające konsumento m identyfikację ceny z potrawą lub wyrobem, w szczególności pełną nazwę potrawy lub wyrobu, pod którą są one sprzedawane, oraz określenie ilości potrawy lub wyrobu, do której odnosi się cena ( § 9 ust. 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen ). Z powyż szych przepisów wynika, że cena powinna być podana przed przedsiębiorcę w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W przypadku usług gastronomicznych poza ceną i nazwą wyrobu w cenniku powinna zostać określona ilość p otrawy/wyrobu/napoju, do którego odnosi się cena. Wydając omawiane przepisy ustawodawca chciał zapewnić konsumentom prawo do informacji o cenach oferowanych produktów (potraw). Przepisy te mają zapewnić jednolity i przejrzysty sposób przekazywania informac ji we wszystkich placówkach gastronomicznych, tak aby nabywca uzyskiwał wyczerpujące informacje, w tym miał możliwość porównania cen, gramatur różnych oferowanych dań, wyrobów czy napojów – bez konieczności ich poszukiwania, podejmowania dodatkowych czynno ści . Prezes UOKiK wyjaśnia dalej, że przepisy o informowaniu o cenach mają na celu ochronę konsumentów przed cenami ustalanymi w sposób dowolny przez przedsiębiorców, w tym także przedsiębiorców prowadzących działalność usługową w zakresie gastronomii. Ustalają one reguły podstępowania wymuszającego na przedsiębiorcach realizację obowiąz ku uwidaczniania cen oferowanych potraw/wyrobów czy napojów. Z przepisów tych wynika również, że dodatkowe informacje, jakie powinny być podane w cenniku obok ceny potrawy lub wyrobu, znajdującego się w ofercie lokalu gastronomicznego, to w szczególności p ełna nazwa potrawy lub wyrobu, a także określenie ich ilości (tzw. gramatury). Informacje te stanowią minimum, jakie należy spełnić, aby umożliw ić konsumentom identyfikacj ę cen y z towar em, w związku z czym brak tychże informacji lub podanie ich w sposób bu dzący wątpliwości jest równoznaczny z podaniem ceny w sposób niepełny, niewłaściwy, a więc sprzeczny z tymi przepisami. Przy ocenie, czy zostały spełnione powyższe wymagania, bierze się pod uwagę przede wszystkim to, czy konsument otrzymał jasną i rzetelną informację Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 o cenie, umożliwiającą wybór i porównanie produktów. Ze specyfiki branży gastronomicznej wynika, że przygotowywane potrawy, wyroby czy napoje często wydawane są na porcje, które mogą być różnej wielkości, dlatego też dla takich produktów wprow adzony został wymóg podawania także określenia ich ilości. Jeżeli produkty oferowane są w różnych wielkościach, to konsument powinien tym bardziej otrzymać jasną i zrozumiałą informację pozwalającą na rozróżnienie i określenie tych wielkości. Organ drugiej instancji wskazuje dalej, że to przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą jest zobowiązany do respektowania obowiązujących przepisów prawa związanych z prowadzoną przezeń działalnością. Podkreślić należy przy tym, że odpowiedzialność określona w a rt. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą naruszenia prawa. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok NSA z dnia 8 października 2010 r. o sygn. akt II OSK 1079/12). Oznacza to, że wystarczającą przesłanką do przypisania tej odpowiedzialności jest samo stwierdzenie niewykonania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków, bez względu na winę (umyślną czy nieumyślną) oraz przyczyny powstania naruszen ia. W świetle powyższego, bez znaczenia pozostają okoliczności, w wyniku których doszło do naruszenia prawa, czy też działania naprawcze podjęte w trakcie kontroli, gdyż karę pieniężną wymierza się za samo naruszenie prawa. Wskazać należy również, że nadrz ędnym celem ustawy o informowaniu o cenach jest ochrona interesów konsumentów oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorstwami. Rzetelna, niebudząca zastrzeżeń informacja o cenie, cenie jednostkowej nabywanego towaru jest bardzo istotna i służy właści wemu poinformowaniu o niej nabywcy, a także stwarza identyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalności gospodarczą. Strona postępowania wnosząc odwołanie nie zgadza się z ustaleniami, rozstrzygnięciem organu, stwierdzając przy tym, że „ nie doszło w ogóle do wskazanych wyżej nieprawidłowości” . U trzymuje, że informacje dot. ilości potrawy (dodatku) zawsze były przekazywane „ustnie” , a wielkość serwowanych potraw „jest standardowa” . Strona wskazuje również, że: „zwykle można się domyśleć jakiej wielk ości jest potrawa” , a „klienci mniej więcej wiedzą jak wyglądają standardowe porcje” . Strona zaznaczyła, że serwuje klientom duże porcje potraw, o czym świadczą dania podane kontrolerom. Strona jest przekonana, że brak pisemnego przekazywania klientom info rmacji nie może być uznane za naruszenie przepisów prawa. Odnosząc się do powyższego, Prezes UOKiK stwierdza, że nie ma zupełnie racji strona twierdząc, że nie doszło w ogóle do naruszenia lub rzekomych uchybień w jej przypadku. Ustalony i udokumentowany s tan faktyczny oraz zebrany materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie jednoznacznie wskazuje na rodzaj, charakter , ilość naruszeń jakich dopuściła się strona (co zostało omówione powyżej). Co istotne, uchybienia te powstały z winy strony, w sytuacji jej pełnej wiedzy o planowanej kontroli. Podobnie, przedstawiona przez stronę argumentacja dot. dużych porcji serwowanych w lo kalu, chociaż pozytywnie świadczy o stronie, to nie znajduje jednak usprawiedliwienia względem popełnionego naruszenia. Rzetelne informacje o wielkości (gramaturze) porcji dla każdego z dań, wyrobów, potraw powinny być uwidocznione, podane dla konsumentów w cenniku (menu), gdyż wraz z ceną stanowią one podstawowe informacje pozwalające konsumentowi na dokonanie wyboru . Samo ustne informowanie klientów lokalu o wielkości porcji nie czyni zadość wymaganym przepisom. Nie właściw ym jest również przyjęte przez st ronę założenie, że to klient ma lub może się domyślać czy mniej więcej wiedzieć jaka będzie wielkość porcji Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 potrawy . Trzeba jasno wyartykułować, że p owinnością, obowiązkiem przedsiębiorcy jest za każdym razem oprócz ceny i nazwy wskazać wielkość (gramaturę /objętość ) danej potrawy /napoju , klientom . Z pewnością odwoływanie się do sfer y dom ysłów , oczekiwań konsumentów nie jest wystarczające . W omawianym przypadku strona zdaje się przerzucać tenże obowiązek na konsumentów i przesądzać „z góry” o tym, że klient posiada wystarczającą wiedzę w tym zakresie . Uzupełniając powyższe o rgan drugiej instancji pragnie w tym miejscu wyjaśnić , że co do zasady podawanie informacji o cenach towarów czy ilościach dań, wyrobów, potraw - w formie przekazu ustnego przez sprzedają cego nie jest równoznaczne z ich uwidocznieniem. Prezes UOKiK w tym miejscu zauważa, że ustawodawca nie uwzględnił ustnego przekazu , jako sposobu podawania informacji o cenach czy ilościach w obowiązujących w tym zakresie przepisach ustawy o informowaniu o cenach oraz w rozporządzeniu wykonawczym do tej ustawy. Uwidocznieniem jest ujawnienie informacji wymaganych ustawą w taki sposób, aby były one czytelne, widoczne, łatwo i bezpośrednio dostępne dla nabywców i aby przeciętny konsument mógł się samodzielne zaznajomić z danymi na temat ceny czy też ilości (gramatury) potrawy. Uwidacznianie cen towarów ma posiadać charakter identyfikacji, prezentacji wizualnej, bez konieczności zasięgania informacji od przedsiębiorcy . Tak więc, powyższa okoliczność nie tłumacz y strony ani też w żaden sposób nie niweluje skali popełnionego naruszenia. Prezes UOKiK nie podziela także argumentacji strony w zakresie nieuwzględnienia zebranego w sprawie materiału dowodowego i okoliczności sprawy, które zdaniem strony mają przemawiać za nienakładaniem na nią kary bądź nałożeniem kary w niższej wysokości. Organ drugiej instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy uznał, że materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony przez Śląskiego WIIH w sposób wyczerpujący, a fakty mające znaczenie dla załatwienia sprawy i zastosowania określonej normy prawa zostały w sposób prawidłowo ustalone. Prezes UOKiK stwierdza, iż organ pierwszej instancji działał na podstawie prawa i w jego granicach, podejmując wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Śląski WIIH merytorycznie i poprawnie uzasadnił zaskarżoną decyzję, podpierając ją logicznymi wnioskami. Rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodn e z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2019 r., sygn. akt GSK 198/18). W ocenie Prezesa UOKiK, tak właśnie postępował Śląski WIIH. Organ pierwszej instancji swoje ustalenia, ocenę, wnioski oparł bowiem na rzetelnym materiale dowodowym zebranym w toku kontroli, wykazując w sposób ewidentny, że doszło do naruszenia prawa po stronie skarżącego przedsiębiorcy. Prezes UOKiK jednocześnie wskazuje , że ustalenia kontroli przeprowadzonej u pr zedsiębiorcy zostały udokumentowane w Protokole kontroli z dnia 20 września 2024 r. (nr akt kontroli: KH.8361.216.2024), a strona nie wniosła zastrzeżeń do tego protokołu w przewidzianym ustawowo terminie (pomimo, że została poinformowana o takim uprawnien iu zarówno w Pouczeniu – karta nr 9 protokołu jak też w Pouczeniu o prawach i obowiązkach kontrolowanego przedsiębiorcy ). Z protokołu kontroli sporządzonego przez Śląskiego WIIH wynika bezsprzecznie , że w dniu kontroli tj. 17 września 2024 r., wytypowano d o kontroli 94 pozycji dań i napojów, z czego zakwestionowano łącznie 40 pozycji wskazanych w menu lokalu . Należy zauważyć, że zgodnie art. 76 § 1 Kpa Protokół kontroli jest dokumentem urzędowym i korzysta z wiarygodności ustaleń w nim poczynionych. Powyższ e znajduje potwierdzenie chociażby w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2020 r. w sprawie sygn. VI SA/Wa 2107/19 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 (lex nr 3034073), w którym Sąd stwierdził m. in., że: „Protokół kontroli jako dokument urzędowy korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędow o stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie mo że wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dok ument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny.” Prezes UOKiK w dalszej kolejności stwierdza, że n ie podziela także argumentacji strony, w przekonaniu której „rzekome zaniedbania” nie wpłynęły negatywnie na interesy konsumentów, tj. konsumenci nie ponieśli żadnych szkód. Wprost przeciwnie, należy jasno wyartykułować, że brak wymaganych informacji o cenach oraz ilościach (gramaturach) potraw, wyrobów, które im niewątpliwie przysługi wały, wywołał negatywne skutki w odniesieniu do potencjalnych uczestników rynku – konsumentów (w tym przypadku lokalu gastronomicznego), którzy zostali pozbawieni dostępu do wymaganych informacji i nie mieli w związku z tym możliwości porównywania cen, gra matur dań i napojów , w sposób swobodny pomiędzy innymi lokalami gastronomicznymi, celem dokonania najbardziej korzystnego wyboru dostosowanego do ich możliwości, uwarunkowań ekonomicznych. Naruszono prawo konsumenta do dostępu przysługujących mu istotnych, podstawowych informacji, a tym samym realna ochrona konsumenta została w tej materii zachwiana . Nadmienić trzeba również, że gdyby kontrola organu się nie odbyła, strona w dalszym ciągu mogłaby oferować nie przekazywać konsumentom wszystkich istotnych inf ormacji , naruszając ww. przepisy oraz pozostając w błędnym przeświadczeniu, że przyjęty przez nią sposób prezentacji cen wyrobów, w cenniku jest należyty (prawidłowy). Prezes UOKiK prze analiz ował normę prawną zawartą w art. 189f Kpa , tj. instytucję odstąpi enia od wymierzenia kary. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy Prezes UOKiK, podobnie jak organ pierwszej instancji, nie znajduje podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary w trybie art. 189f § 1 pkt 1 Kpa . Przepis art. 189f § 1 pkt 1 Kpa statuuje dwa war unki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ mógł odstąpić od nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej. Po pierwsze waga naruszenia musi być znikoma, przez co należy rozumieć, że istotność, znaczenie oraz rozmiar naruszonego obowiązku są niewi elkie. Drugim warunkiem uzasadniającym odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej jest zaprzestanie naruszania prawa przez przedsiębiorcę. Prezes UOKiK wskazuje, że ustawa o informowaniu o cenach implementuje przepisy dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskie go i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz. Urz. WE L Nr 80 s. 27). Dyrektywa ta w motywie (6) preambuły wskazuje, iż obowiązek podawania ceny sprzedaży oraz ceny jednostkowej p rzyczynia się znacząco do lepszego przekazywania informacji konsumentom, jako że najłatwiejszym i zarazem najlepszym sposobem jest umożliwienie konsumentom dokonania oceny i porównania cen produktów w sposób optymalny i tym samym dokonania świadomego wybor u na podstawie prostych porównań. Ponadto, celem samej dyrektywy jest ustalenie podawania ceny sprzedaży oraz ceny za jednostki miary produktów oferowanych konsumentom przez podmioty gospodarcze w celu lepszego przekazywania informacji konsumentom oraz Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 13 uła twienia porównywania cen. Rzetelna, niebudząca zastrzeżeń informacja o ilości nabywanego towaru jest bardzo istotna w gastronomii i służy właściwemu poinformowaniu nabywcy o cenie potrawy, a także stwarza identyczne warunki dla podmiotów prowadzących dział alności gospodarczą. W przedmiotowej sprawie brak było wskazanych ilości (gramatur) dla 36 potraw/wyrobów w cenniku przez co pozbawiono konsumentów prawa do uzyskania należytej i pełnej informacji o ofercie, które im niewątpliwie przysługiwało. Co więcej, nie podano w cenniku cen dla 4 napojów. Podkreślić należy, że nieprawidłowości odnotowano w zględem aż 40 potraw/wyrobów/napojów na 94 skontrolowanych ogółem, co daje stosunkowo wysoki odsetek nieprawidłowości - na poziomie ponad 42%. Wobec powyższego w żadnej mierze wagi naruszenia nie można uznać za znikomą. Powyższe godziło istotnie w interesy konsumentów w zakresie ich prawa do informacji oraz uniemożliwiało porównanie cen i gramatur towarów. Za spełnioną natomiast można uznać przesłankę dotyczącą zaprzestania naruszenia, gdyż strona jeszcze w toku trwającej kontroli podjęła działania naprawcz e tj. w dniu 19 września 2024 r. w złożonym oświadczeniu (dołączonym do akt sprawy) poinformowała, że poprawiła brakujące informacje w karcie menu. Jednakowoż wskazać trzeba, że przesłanki (znikoma waga naruszenia oraz zaprzestanie naruszenia) muszą być sp ełnione łącznie, aby organ mógł odstąpić od wymierzenia kary. W przedmiotowej sprawie brak jest natomiast podstaw do zastosowania tego przepisu i odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 Kpa , albowiem nie spełniono warunku kumulatyw ności ww. przesłanek. Warto wskazać przy tym, że prezentowane powyżej stanowisko znajduje potwierdzenie chociażby w wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 2 grudnia 2021 r., sygn. III SA/Gd 160/21, w którym Sąd stwierdził: „by m ożna było odstąpić w trybie art. 189f k.p.a. od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestać na pouczeniu, waga naruszenia musi być znikoma, a strona musiałaby zaprzestać naruszenia prawa, zaś obie te przesłanki muszą zostać spełnione łącznie”. W rozpatrywanej sprawie nie ziściła się również przesłanka odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu, o której mowa w art. 189f § 1 pkt 2 Kpa , gdyż na stronę za to samo zachowanie prawomocną decyzją nie został a uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej, ani też strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarb owe . Prezes UOKiK zwraca uwagę, że naruszenie przepisów ustawy o informowaniu o cenach stanowi naruszenie o charakterze deliktu administracyjnego, które zagrożone jest karą pieniężną określoną w art. 6 tej ustawy , zaś do nałożenia tej kary uprawniony jest wyłącznie wojewódzki inspektor IH. Uwzględniając właściwość terytorialną, w stosunku do strony postępowania w takim zakresie mogły być prowadzone wyłącznie przez Śląskiego WIIH. Inny organ nie mógł na terenie podlegającym kognicji Śląskiego WIIH nałożyć ka ry pieniężnej na stronę za to samo naruszenie, w związku z czym należy przyjąć, że przepisy art. 189f § 1 pkt 2 Kpa nie mają zastosowania w omawianym przypadku. W ocenie organu drugiej instancji, w niniejszym przypadku brak jest również podstaw do zastosow ania art. 189f § 2 i 3 Kpa , tzn. fakultatywnego odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Literalna wykładnia ww. przepisu jednoznacznie wskazuje, iż warunkiem zastosowania odstąpienia od wymierzenia kary jest usunięcie Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 14 narusz enia prawa, przy czym termin ten należy interpretować ściśle, a więc bez rozszerzenia jego znaczenia na przypadki „zaprzestania naruszania prawa” , tych bowiem dotyczy regulacja art. 189f § 1 Kpa (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Red. prof. dr hab. Marek Wierzbowski, red. prof. dr hab. Aleksandra Wiktorowska. Rok 2021: „Z uwagi na odmienne brzmienie tych sformułowań na gruncie komentowanego artykułu, należy uznać, że "usunięcie naruszenia prawa" nie jest tożsame z "zaprzestaniem narusz enia". Tym samym, aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszanie przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia (z oczywistych przyczyn nie jest możliwe wyeliminowanie samego naruszenia, a więc zdarzenia z przeszłości, które już zaist niało”). Charakter naruszeń, jakich dopuściła się Strona, wyklucza możliwość usunięcia skutków naruszenia prawa (por. uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 25.07.2019 r. Sygn. akt VI SA/Wa 991/19: „Warunkiem odstąpienia od nałożenia administracyjnej k ary pieniężnej jest także przywrócenie stanu zgodnego z prawem, naruszonego przez zachowanie stanowiące podstawę odpowiedzialności administracyjnej. Jak słusznie podkreślił organ usunięcie naruszenia prawa nie jest tożsame z zaprzestaniem naruszania. Aby u sunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia.”). W przedmiotowej sprawie Prezes UOKiK nie widzi możliwości zastosowania art. 189f § 2 i 3 Kpa , czyli usunięcia skutków naruszenia prawa. Rzetelna informacja o cenie czy informacje takie jak pełna nazwa wyrobu, napoju w gastronomii oraz jednoznacznie określona gramatura (ilość) wyrobu, towaru czy napoju, do którego odnosi się cena - muszą być uwido cznione przed dokonaniem zakupu, tak aby na tej podstawie konsument mógł podjąć w pełni racjonalną decyzję, dostosowaną do własnych potrzeb, uwarunkowań i możliwości ekonomicznych. Zatem, uwidocznienie zarówno cen, jak również informacji dotyczących ilości wyrobów/napojów oferowanych w lokalu gastronomicznym jest obowiązkiem przedsiębiorcy i ma charakter obowiązku przedumownego. Nie można uznać za spełniony powyższy warunek, jeśli przedsiębiorca dopuścił się dwojakiego rodzaju naruszenia , nie podając konsum entom w karcie menu informacji o ilościach (gramaturach) dla 36 pozycji cennika oraz cen w przypadku 4 napojów alkoholowych , w momencie oferowania tychże wyrobów/towarów do sprzedaży. Przedsiębiorca wprawdzie zadeklarował, że zaprzestał naruszenia, jednakż e nie usunął tym samym skutków naruszenia prawa, albowiem stwierdzone w pierwszym dniu kontroli nieprawidłowości pozbawiły pewną grupę konsumentów prawa do uzyskania jednoznacznej informacji na temat cen 4 napojów oraz ilości, tj. 36 skontrolowanych potraw /wyrobów. Prezes UOKiK zaznacza przy tym, iż podejmowanie działań naprawczych czy zaprzestanie naruszenia przepisów nie zwalnia przedsiębiorcy z odpowiedzialności za niedopełnienie obowiązków stwierdzonych w chwili kontroli. Prezes UOKiK w dalszej kolejnoś ci wskazuje, że kara pieniężna wymierzana na gruncie przepisów ustawy o informowaniu o cenach powinna odpowiadać wymaganiom określonym w art. 8 dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez po dawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz. Urz. UE L z 1998 r. Nr 80, s. 27, ze zm.), (zwanej dalej: „dyrektywą 98/6/WE”), który stanowi, że musi być ona skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca (por. wyroki NSA z dnia 23 maja 2012 r. o sygn. akt II GSK 684/11 oraz z dnia 19 grudnia 2012 r. o sygn. akt II GSK 1823/11). Skuteczność kary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Aby kara była odstraszająca, jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębiorcy. Kara nałożona na podmio t musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 15 represyjną, tj. być ostrzeżeniem mającym na celu niedopuszczenie do powstania tych samych lub podobnych nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna, czyli właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, prawidłowego uwidaczniania cen, jak również powinna być ona możliwie najmniej uciążliwa. Wszystkie te cele powinny być łącznie spełnione, co też miało miejsce w niniejszej sprawie. Prezes UOKiK po przeanalizowaniu przedmiotowej sprawy doszedł do wniosku, iż nałożona na przedsiębiorcę kara pieniężna w wysokości 600 zł (słownie: sześćset złotych) jest adekwatna do naruszenia, gdyż stanowi zaledwie 3% maksymalnego przewidzianego wymiaru kary. Jest ona w ocenie Prezesa UOKiK nie tylko proporcjonalna do uchybienia jakiego dopuściła się strona, lecz również jest daleka od górnej granicy wymiaru kary. Nie jest to z pewnością kara zbyt dolegliwa, zważywszy , że stwierdzony odsetek nieprawidłowości by ł na poziomie ponad aż 42,5%. Wymierzona w tej wysokości kara spełni w sposób właściwy funkcje dyscyplinujące i represyjne, a także prewencyjne tak, aby nie dochodziło do naruszania prawa w przyszłości i jest adekwatnym środkiem reakcji administracyjno - pra wnej na ujawnione naruszenie prawa. Jednocześnie organ drugiej instancji informuje, iż w myśl art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111), zgodnie z odesłaniem wskazanym w art. 8 ustawy o informowaniu o cenach, wojewódzki inspektor IH, na wniosek strony, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem strony lub interesem publicznym, może: 1) odroczyć termin płatności kary lub rozłożyć jej zapłatę na raty; 2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji; 3) umorzyć w całości lub w części zaległości, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Mając na uwadze powyższe, organ drugiej instancji wyjaśnia, że kwestia ewentualnego obniżenia kary pieniężnej, na które wskazuje strona, może zostać uwzględniona dopiero po uprawomocnieniu się niniejszej decyzji, po ewentualnym zastosowaniu ulg w opłacaniu należności publicznoprawnej, jaką jest kara pieniężna. Organ drugiej instancji nie ma podstaw do obniżenia czy odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej przedsiębiorcy, jeżeli stan faktyczny wprost uzasadnia nałożenie kary w określonym przez Śląski WIIH wymiarze. Jednocześnie Prezes UOKiK stwierdza, że w przedstawionym stanie faktycznym, wymierzenie stronie kary pieniężnej, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, jak również ustalenie jej wysokości, było prawidłowe i zgodne z prawem. Wobec powyższego, zawarty w odwołaniu wniosek strony postępowania o anulowanie kary finansowej, nie zasługuje na uwzględnienie. Stąd też, postępowanie organu pierwszej instancji w tym zakresie należy uznać za prawidłowe, a zaskarżoną decyzję utrzymać w mocy. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Katowicach w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa , organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 16 Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jes t ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania s ię o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowo - administracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złoż yć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. 4. Do należności pieniężnych w postaci kar pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ) . Pod stawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535); art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz.U. z 2 023 r. poz. 168) . A nna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowe j /podpisan o k walifikowanym podpisem elektron i cznym/ Otrzymują: 1) [ xxx xxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxx xxx xxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxxxxx ] 2) Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Katowicach