DIH-III-29/2025

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 10 marca 2025 r. DIH - 3.707.173.2024.AB DECYZJA DIH - 3. 29 .202 5 „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx]” Na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 poz. 572), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 202 5 r. poz. 229 ) oraz art. 6 ust . 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 26 list opada 2024 r. (nr sprawy : DL .8361. 27 .202 4 ), na mocy której nałożono na Delikatesy Centrum Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Komornikach (zwane dalej: „stroną”, „stroną postępowania”, „spółką” lub „przedsiębiorcą”), karę pieniężną w wys okości 5 000 zł (słownie: pięć tysięcy złotych 00/100 ) w związku z niewykonaniem obowiązków określonych w art. 4 ust.1 w zw. z art. 4 ust. 2 ww. ustawy oraz w § 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidacznian ia cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r., poz. 2776) – w odniesieniu do 10 partii produktów oferowanych do sprzedaży po obniżonych cenach, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 1) uchyla zaskarżoną decyzję w całości, 2) orzeka co do istoty sprawy w ten sposób, że przedsiębiorcy Delikatesy Centrum Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Komornikach wymierza karę pieniężną w wysokości 2 5 00 zł na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług, za niewykonanie obow iązków określonych w art. 4 ust. 1 i ust. 2 ww. ustawy w odniesieniu do 5 partii produktów. UZASADNIENIE W dniach 13 – 2 7 lutego 202 4 r. inspektorzy reprezentujący Dolnośląski ego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej (dalej: „ Dolnośląski WIIH” lub „ organ pierwszej instancji”), działając na podstawie upoważnienia U/33/DL/2024 z 13 lutego 2023 r. przeprowadzili kontrolę w placówce detalicznej należącej do ww. przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców ( Dz. U. z 2024 r., poz. 236 z późn. zm. ) – dalej jako „Prawo przedsiębiorców”, 24 stycznia 202 4 r. skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli, ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmującego , m.in. kontrolę przestrze gania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) – dalej jako „ustawa o cenach”. Pismo odebrano 29 stycznia 202 4 r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 W toku kontroli sprawdzono przestrzeganie przepisów ustawy o cenach towarów i usług oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej: „rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen” lub: „rozporządzeniem Ministra Rozwoj u” , łącznie dla 217 partii towarów oferowanych do sprzedaży, w tym 10 partii towarów oferowanych do sprzedaży po obniżonych cenach (w promocji). W wyniku podjętych działań stwierdzono nieprawidłowości w przypadku 10 partii towarów oferowanych do sprzedaży w promocji – z uwagi na fakt, że ceny były podane w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwość. W toku kontroli stwierdzono, ż e bezpośrednio pr zy objętych badaniem towarach, oferowanych do sprzedaży po obniżonych cenach (w promocji) umieszczone były etykiety w kolorze ż ółtym, z n apisem o treści PROMOCJA, na których podano m.in. 4 ceny: cenę promocyjną (nieprzekreśloną), cenę nienazwaną (przekreśl oną), cenę wraz ze sformułowaniem „ najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki" (nieprzekreśloną), cenę jednostkową o raz okres obowiązywania promocji. W przypadku dwóch produktów, tj.: czekolady milka Oreo 300 g oraz bombonierki Fererro Rocher 200 g , obok etykiety w kolorze żółtym umieszczono dodatkową większą etykietę w kolorze pomarańczowym, na której podano 3 ceny: cenę nienazwaną (aktualną) ; cenę wraz ze sformułowaniem „najniższa cena z 30 dni przed obniżką"; cenę jednostkową; zapis o treści: „C odziennie Taniej" oraz termin obowiązywania promocji. Dodatkowo na dole etykiety znajduje się informacja: „najniższa cena z 30 dni przed obniżką w sieci Delikatesy centrum. Cena dla twojego sklepu znajduje się ma etykiecie cenowej.”. W przypadku kawy mielo nej Woseba Gold Fix a' 250 g nad etykietą w kolorze żó ł tym umieszczono informację o treści: „Ścięta cena. Set ki produktów taniej, * tylko z delikartą" . Natomiast w dniu 22 lutego 2024 r. cena promocyjna kawy uległa zmianie, a towar został oznakowany etykiet ą z napisem PROMOCJA oraz informacją o cenach i okresie obowiązywania promocji. Ponadto w s klepie uwidocznione były dla klientów w ywieszki informacyjne o treści: SETKI produktów TANIEJ'" (znajdujące się nad regałami oraz przy niektórych towarach oferowanyc h do sprzedaży w promocji). W toku kontroli ustalono, że: 1) przy 2 rodzajach produktów, uwidoczniono dwie etykiety, na których podano dwie różne ceny dotyczące najniższej ceny z okresu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, tj. w przypadku: a) czekolady Milka Oreo a'300 g - na żółtej etykiecie podano najniższą cenę z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki - 12,99 zł, natomiast na etykiecie pomarańczowej podano najniższą cenę z 30 dni przed obniżką - 15,99 zł ; b) bombonierki Ferrero Rocher a'200 g, na żółtej etykiecie poda no najniższą cenę z 3 0 dni przed wprowadzeniem obniżki - 28,99 zł, natomiast na etykiecie pomarańczowej podano najniższą cenę z 30 dni przed obniżką - 25,99 zł ; Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 2) przy 4 rodzaj ach produktów, przy których na wywieszkach cenowych, podane ceny p romocyjne były równe lub wyższe od cen z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, tj. w przypadku: a) chipsów DJ Papryka a' "40 g, w przypadku których cena promocyjna oraz najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki były równe i wynosiły 4,49zł, N a podstawie ok azanej „Historii cen sprzedaży" dla ww. produktu ustalono, że cena promocyjna 4,49 zł obowiązywała również przed ogłoszeniem promocji; b) mąki pszennej Basia do biszkoptów i tortów, w przypadku której cena promocyjna oraz najniższa cena z 30 d n i przed wprowad zeniem obniżki były równe i wynosiły 4,49 zł ; c) kawy mielonej WOSEBA Moccaa Gold Fix a' 250 g cena promocyjna była wyższa od ceny najniższej z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, tj. cena promocyjna wynosiła 10,99 zł, natomiast cena najniższa z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki wynosiła 9,99 zł. Dodatkowo , przy kawie uwidoczniona była etykieta zawierająca informację o treści: „Ścięta cena. Setki produktów taniej*. tylko z delikartą” . Na etykiecie promocyjnej (żółtej) (obowiązującej od 22.02.2024 r .) podano m.in. dwie ceny, tj. cenę promocyjną z delikartą 9,99 zł (nieprzekreśloną) oraz cenę nienazwaną 11 , 99 zł (przekreśloną) oraz najniższą cenę z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki 9,99, która była równa cenie promocyjnej ; d) czekolady Milka Oreo a'300 g, w przypadku której cena promocyjna oraz najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki były równe i wynosiły 12,99 zł (zgodnie z uwidocznioną wywieszką cenową czas obowiązywania promocji od 12.02 . 2024 r. do 16.02.2024) ; 3) w odniesieniu do 10 partii objętych badaniem produktów (w promocji) na wywieszkach cenowych uwidoczniono cenę najwyższą przekreśloną bez jednoczesnego przekreślenia najniższej ceny z okresu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Stwierdzono, że powyższe nieprawidłowości stanowiły narus zenie art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług. Ustalenia te udokumentowano w protokole kontroli z 27 lutego 2024 r. (nr akt kontroli: DL.8361.27.2024). Na podstawie art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572) – dalej jako: „Kpa” oraz art. 6 ust. 1 ustawy o cenach , Dolnośląski WIIH zawiadomieniem z 6 listopada 2024 r., poinformował przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej, w związku z niewykonaniem obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach oraz w § 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju. Jednocześnie poinformowano na podstawie art. 9 i 10 § 1 Kpa, że stronie pr zysługuje prawo do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zapoznania się z aktami sprawy. Dodatkowo Dolnośląski WIIH wezwał stronę do złożenia oświadczenia wskazującego na wysokość przychodów i obrotu osiągniętego w 2023 roku oraz info rmacji do jakiej grupy przedsiębiorców należy przedsiębiorca. Pismem z 14 listopada 2024 r. strona przekazała CIT/PGK za 2023 r. i poinformowała o potrzymaniu swojego dotychczasowego stanowiska i wyjaśnień dot. nieprawidłowości stwierdzonych w toku kontro li, wnosząc jednocześnie o uwzględnienie wszystkich Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 dotychczasowych wyjaśnień i zakończenie postępowania administracyjnego. Powyższe uzasadniła tym, że przewinienia zostały stwierdzone pierwszy raz w niewielkim zakresie i nie stanowiło to w opinii strony w ysokiej szkodliwości społecznej. Jednocześnie strona wskazała na dotychczasową działalność spółki, podkreślając że nadrzędnym celem jest prawidłowe oznakowanie (w tym spełnianie przepisów prawa w zakresie oznaczenia etykiet cenowych) oraz rzetelne informow anie klientów, ponadto firma ciągle dąży do doskonalenia również poprzez podejmowanie właściwych działań korygujących i zapobiegawczych. Dolnośląski WIIH, 26 listopada 2024 r. na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach wydał decyzję (nr akt: DL.8361.27.202 4), na mocy której nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 5 000 zł (słownie: pięć tysięcy złotych) w związku z niewykonaniem obowiązków określonych w art. 4 ust.1 w zw. z art. 4 ust. 2 ww. ustawy oraz w § 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju i T echnologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r., poz. 2776) – w odniesieniu do 10 partii produktów oferowanych do sprzedaży po obniżonych cenach. 9 grudnia 2024 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsu mentów (zwany dalej: „Prezesem UOKiK” albo „organem drugiej instancji”) otrzymał za pośrednictwem Dolnośląskiego WIIH odwołanie od ww. decyzji, w którym strona stwierdziła, że ww. decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które mia ło wpływ na wynik sprawy, a polegało na błędnej wykładni przepisów art. 4 ustawy o informowaniu o cenach. Pismem z 16 grudnia 2024 r. Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę o toczącym się postępowaniu administracyjnym w sprawie odwołania od decyzji Dolno śląskiego WIIH oraz o przysługującym mu prawie do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonu je oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczeni a usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Ponadto zgodnie z art. 4 ust. 2 w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok info rmacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Sposób uwidaczniania cen towarów i usług określa wydane na podstawie art. 4 ust. 6 ww . ustawy rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie uwidaczniania cen towarów Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 i usług. W myśl § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się na danym towarze, bezpośrednio przy towarze l ub w bliskości towaru, którego dotyczy, w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów. Cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się w szczególności: na wywieszce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego, w cenniku, w katalogu, na obwolucie, w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu, o czym stanowi § 3 ust. 2 ww. rozporządzenia. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – na łożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Przepis ten w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały skorygowane. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą ad ministracyjną. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) d otychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzysk ane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w spraw ach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnym i za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.). Niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone jest w związku z odwołaniem wniesionym przez przedsiębiorcę od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia 26 listopada 2024 r. (sygn. DL.8361.27.2024), na mocy której na przedsiębiorcę nałożono karę pieniężną w wysokości 5 000 zł (słownie: pięć tysięcy złotych 00 /100) w związku z niewykonaniem obowiązków określonych w art. 4 ust.1 w zw. z art. 4 ust. 2 ww. ustawy oraz w § 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług – w odniesieniu do 10 partii produktów oferowanych do sprzedaży po obniżonych . Strona w złożonym odwołaniu zarzuciła , iż z rozstrzygnięcia (sentencji) decyzji nie wynika jakie konkretnie nieprawidłowości stanowiły podstawę do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Rozstrzy gnięcie zawiera wewnętrzną sprzeczność, gdyż mówi o wykonaniu jednego „obowiązku”, jednocześnie przytaczając podstawy prawne ( art. 4 ust. 1 i ust. 2 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług) nakładające na przedsiębiorców kilka różnych obowiązków. Tr eść uzasadnienia nie może jednak zastępować treści samego rozstrzygnięcia. Decyzja dotknięta jest zatem błędem formalnym polegającym na braku wskazania naruszeń, a więc przedmiotu sprawy, w rozstrzygnięciu (sentencji) decyzji. Odnosząc się do powyższego z arzutu Prezes UOKiK wskazuje, że przepisy kodeksu administracyjnego w art. 107 § 1 określają jakie elementy powinna zawierać decyzja. Jak wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 lipca 2019 r. (sygn. I OSK 327/19) rozstrzygnięcie jest jednym z n ajważniejszych składników decyzji. Wynika to z władczego charakteru aktu administracyjnego, który kształtuje prawa i obowiązki strony , więc musi jednoznaczny i precyzyjny. Obowiązek taki wynika z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym zas ady praworządności zawartej w art. 6 KPA i zasady pogłębiania zaufania do organów państwa (art. 8 KPA). Brak rozstrzygnięcia nie zezwala natomiast na uznanie danego aktu za decyzję administracyjną. Rozstrzygnięcie (osnowa decyzji) musi być sformułowane w t aki sposób, aby nie było wątpliwości, czego ono dotyczy, jakie uprawnienia zostały przyznanie stronie lub jakie obowiązki zostały na nią nałożone. W niniejszej sprawie skarżona decyzja nakłada na przedsiębiorcę obowiązek zapłaty administracyjnej kary pieni ężnej. Prezes UOKiK wskazuje, że a rt. 6 ustawy o cenach statuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań określonych w art. 4 ww. ustawy. Organ drugiej instancji analizując sentencję decyzji, nie ma żadnych wątpliwości, jakie jest rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji gdyż w niniejszym przypadku Dolnośląski WIIH wydał decyzję , na mocy której na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług, nałożono na przedsiębiorc ę karę pieniężną w wysokości 5 000 zł (słownie: pięć tysięcy złotych 00/100) w związku z niewykonaniem obowiązków określonych w art. 4 ust.1 w zw. z art. 4 ust. 2 ww. ustawy oraz w § 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju – w odniesieniu do 10 partii produktów o ferowanych do sprzedaży po obniżonych cenach . Zdaniem organu drugiej instancji z sentencji wprost wynika jakie obowiązki zostały na przedsiębiorcę nałożone i za naruszenie jakich przepisów prawa materialnego strona została ukarana administracyjną karą pien iężną. Prezes UOKiK nie widzi konieczności rozpisywania w sentencji poszczególnych nieprawidłowości stwierdzonych w toku kontroli i przypisywania ich do poszczególnych przepisów prawa, gdyż stan faktyczny i prawny został wskazany w uzasadnieniu oraz zgroma dzonym materiale dowodowym. Jak wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 23 października 1998 r. (sygn. I SA/Ka 225/97) „jednym z elementów decyzji jest jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Powinno ono zawierać wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi organ kierował się przy podejmowaniu decyzji. W szczególności winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle o bowiązującego prawa. Uzasadnienie decyzji ma szczególne znaczenie przy ocenie prawidłowości decyzji przez organ wyższego stopnia, zwłaszcza decyzji o charakterze uznaniowym.” Mając na uwadze powyższe Organ drugiej instancji stwierdza, że powyższy zarzut nie znajduje uzasadnienia. Strona w odwołaniu zarzuca również naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisów art. 4 ustawy o cenach, która miała wpływ na wynik sprawy. Spółka nie Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 zgadza się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji w za kresie rzekomego braku odniesienia się do najniższej ceny z 30 dni przed obniżką w sytuacji, gdy ceny były wyższe lub równe tej wartości. Przepisy ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług nakładają na przedsiębiorców obowiązki o charakterze informacy jnym (o czym świadczy już sam tytuł ustawy) i nie ograniczają możliwości dowolnego kształtowania cen. W Polsce obowiązuje w tym zakresie swoboda działalności gospodarczej i ceny mogą się zmieniać zgodnie z wolą przedsiębiorcy. Ograniczenie tej swobody może nastąpić jedynie w formie przepisów ustaw. Aktualnie nie ma w polskim porządku prawnym przepisu, który by zakazywał zmieniania ceny, w tym jej obniżania (i informowania o tym konsumentów) częściej niż raz na 30 dni. Przedsiębiorca w odwołaniu wskazał równ ież na nieobowiązujące wprost zapisy Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r. zmieniająca dyrektywę Rady 93/13/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta (Dz. U. UE. L. z 2019 r. Nr 328, str. 7), jak również przepisy implementujące ww. dyrektywę, w szczególności art. 4 ustawy o cenach, z których zdaniem spółki z litera lnego brzmienia tych przepisów nie wynika, że najniższa cena towarów z 30 dni może być jedynym punktem odniesienia w przypadku informowania o obniżeniu ceny. Ponadto strona odniosła się do Wyjaśnień Prezesa UOKIK dot. i nformacji o obniżce cen, w części dot yczącej uwidaczniania trzech cen twierdząc, że przedsiębiorca ma wolny wybór, jaką metodę prezentacji wybierze, natomiast wyjaśnienia Prezesa podpowiadają jak to zrobić, aby w jego ocenie nie wprowadzać konsumentów w błąd. Prezes nie rozróżnił swoich wyjaś nień i sposobu interpretacji przepisów, w zależności od tego, czy najniższa cena z 30 dni przed obniżką jest wyższa, czy niższa od obniżonej ceny promocyjnej. Zdaniem Spółki stosowane przez nich rozwiązanie jest dopuszczalne i nie można karać przedsiębiorc y za to, że zrealizował literalnie obowiązek wynikający z ustawy (art. 4 ust. 2) i podał najniższą cenę towaru z 30 dni przed obniżką, która siłą rzeczy nie pokrywa się z ceną regularną, która obowiązuje poza okresami promocji, a także z kolejną ceną promo cyjną, a często jest od niej niższa. Rozbieżności takie powstają naturalnie, również w związku ze zjawiskami ekonomicznymi, takimi jak inflacja i sezonowa dostępność towarów. Ponadto z treści art. 4 ust. 2 ustawy o cenach wynika wprost jedynie to, że w każ dym przypadku informowania o obniżeniu ceny należy również uwidocznić informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. To z kolei umożliwia konsumentowi odniesienie aktualnie obowiąz ującej ceny promocyjnej do najniższej z 30 dni przed obniżką, tak aby konsument mógł ocenić, czy ta promocja jest dla niego atrakcyjna. Do konsumenta należy ocena, czy ta obniżka jest atrakcyjna i to konsument ma podjąć swoją decyzję zakupową w oparciu o d ostarczone informacje. Strona twierdzi, że przepisy nie zabraniają wprowadzania obniżonych cen mniej atrakcyjnych niż najniższa cena z 30 dni, co więcej, nawet uwidoczniona jedynie informacja o najniższej cenie z 30 dni przed obniżką nie zawsze będzie umoż liwiała podjęcie w 100% pewnej decyzji. To, że towar był w danej cenie 30 dni wcześniej, nie znaczy, że obecna cena jest aktualnie mało atrakcyjna. Atrakcyjność ceny należy rozpatrywać również w relacji do cen rynkowych (a nie tylko obowiązujących u danego przedsiębiorcy) i w określonym kontekście ekonomicznym (np. przez pryzmat nadal występującej inflacji czy sezonowości towarów). Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 W opinii s półki, zastosowana komunikacja nie budzi wątpliwości i umożliwia porównanie cen. W szczególności pozwala też konsumentowi na dojście do zgodnego z prawdą wniosku, że wprawdzie cena towarów została obniżona w stosunku do ceny regularnej, jednakże nie jest niższa niż najniższa cena z 30 dni przed obniżką. I przeciętny konsument mając tą świadomość może bez wątpliwo ści podjąć decyzję, a także porównać ceny towarów (również w perspektywie 30 dni). Prezes UOKiK wskazuje, że w przedmiotowej sprawie strona zakomunikowała obniżkę cen poprzez oznaczenie produktów nią objętych etykietami z napisem „PROMOCJA”, w związku z c zym zaistniał przypadek „informowania o obniżeniu ceny towaru", o którym mowa w art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Natomiast w rzeczywistości nie było obniżki, gdyż w przypadku 4 partii ocenianych produktów, „cena promocyjna” była tożsama lub wyższa od ceny ja ka obowiązywała w okresie 30 dni przed ogłoszeniem promocji. Oczywiście przedsiębiorca może swobodnie kształtować ceny, ale nie może informować o obniżce ceny produktu, i uznawać jako obniżkę odwoływanie się do ceny regularnej, a nie do najniższej ceny z 3 0 dni przed ogłoszeniem obniżki. Obowiązujące przepisy nie zakazują również przedsiębiorcom zmian cen, w tym ich obniżenia (i informowania o tym konsumentów) częściej niż raz na 30 dni. Przedsiębiorca może zmieniać cenę produktu w dowolny sposób, nawet kil kukrotnie w ciągu 30 dni, jednakże obniżka jest wtedy, gdy po odniesieniu do najniższej ceny z ostatnich 30 dni , obniżona cena jest niższa, natomiast w innym przypadku nie mamy do czynienia z obniżką. Dolnośląski WIIH prawidłowo ustalił, że uwidocznienie i nformacji cenowej sugerowało, że oferowane produkty są w cenie obniżonej, a w rzeczywistości konsument dokonywał zakupu produktu w cenie wyższej lub tożsamej z obowiązującą najniższą ceną z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Odnosząc się do powyższych za rzutów strony, Prezes UOKiK zwraca uwagę, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach przedsiębiorca uwidacznia cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Z kolei art. 4 ust . 2 ww. ustawy w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi, zobowiązuje przedsiębiorcę do uwidocznienia obok informacji o obniżonej cenie również informacji o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Literalna wykładnia powołanych przepisów prowadzi do wniosku, iż faktycznie nie formułują one wprost wymogu, aby cena promocyjna była niższa od najniższej ceny z ostatnich 30 dni poprzedzających obniżkę ceny. Jednakże n ie oznacza to, że przepisy te pozwalają odnosić cenę po obniżce jako cenę obniżoną w stosunku do tzw. ceny regularnej lub bezpośrednio poprzedzającej obniżkę. Prezes UOKiK podkreśla, że interpretując ww. przepisy należy przede wszystkim zwrócić uwagę, że n owelizacja art. 4 ustawy o cenach została wprowadzona na podstawie art. 6 ustawy o zmianie ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw z dnia 1 grudnia 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 2581), co było związane z implementacją postanowień dyrektyw y Omnibus w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta. Zgodnie z art. 6a ust. 1 dyrektywy Omnibus w każdym ogłoszeniu o obniżce ceny podaje się wcześniejszą cenę stosowaną przez podmiot gospoda rczy przez określony okres przed zastosowaniem obniżki ceny. Z kolei, zgodnie z art. 6 ust. 2 wcześniejsza cena oznacza najniższą cenę stosowaną przez podmiot gospodarczy w okresie, który nie może być krótszy Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 niż 30 dni przed zastosowaniem obniżki ceny. Ce l, któremu służyła wprowadzona zmiana został przedstawiony w Zawiadomieniu Komisji – Wytycznych dotyczących wykładni i stosowania art. 6a Dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowany ch konsumentom z dnia 17 grudnia 2021 r. (Dz. Urz. UE C Nr 526 s. 130), dalej jako: „Wytyczne Komisji”. Z Wytycznych Komisji wynika, że „Celem tego co najmniej 30 - dniowego okresu odniesienia jest uniemożliwienie podmiotom gospodarczym żonglowania cenami i przedstawiania fałszywych obniżek cen, np. podnoszenia ceny na krótki okres, aby następnie ją obniżyć i przedstawić jako (znaczącą) obniżkę ceny, co wprowadza konsumentów w błąd. Wspomniany 30 - dniowy okres na ustalenie „wcześniejszej” ceny odniesienia jest zatem gwarancją, iż cena ta jest prawdziwa, a nie stanowi jedynie narzędzia marketingowego, które ma wywołać wrażenie atrakcyjności obniżki.” Należy więc uznać, iż cena obowiązująca w okresie wskazanym w art. 6a dyrektywy Omnibus jest punktem odniesienia do ceny po obniżce. Polega to na tym, iż cena obniżona musi być niższa od najniższej ceny z 30 dni poprzedzających ogłoszenie obniżki. Wyraźnie na to wskazują Wytyczne: „Niezależnie od tego, w jaki sposób obniżka ceny została ogłoszona, wcześniejsza cena b ędąca punktem wyjścia do kolejnej obniżki ceny nadal musi być najniższą ceną w ciągu ostatnich 30 dni, tj. w tym przypadku początkową ceną wyjściową (…). W związku z tym obniżka ceny musi być przedstawiona z wykorzystaniem podanej „wcześniejszej” ceny jako ceny odniesienia, tj. każda podana obniżka procentowa musi być oparta na „wcześniejszej” cenie ustalonej zgodnie z art. 6a: — na przykład jeżeli ogłoszenie o obniżce ceny brzmi „50 % taniej”, a najniższa cena w ciągu 30 poprzednich dni wynosiła 100 EUR, s przedawca będzie musiał przedstawić 100 EUR jako „wcześniejszą” cenę, od której oblicza się 50 - procentową obniżkę, pomimo faktu, że ostatnia cena sprzedaży towaru wynosiła 160 EUR.” Stanowisko zawarte w Wytycznych Komisji powtórzone zostało w Wyjaśnieniach Prezesa UOKiK, na które powołuje się również strona w odwołaniu. Jak wynika z ww. Wyjaśnień: „Od 1 stycznia 2023 r. zmieniły się przepisy ustawy o cenach w związku z implementacją dyrektywy Omnibus. Nowe regulacje mają na celu eliminację fałszywych obniże k, w których przedsiębiorcy tuż przed „promocją” sztucznie zawyżali cenę, aby zaprezentować „atrakcyjność” oferty (najczęściej przy okazji kampanii typu „Black Friday”). Rozwiązaniem tego problemu ma być obliczanie wielkości obniżki względem najniższej cen y z 30 dni przed jej wprowadzeniem.” Należy tutaj również zwrócić uwagę na treść wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 26 września 2024 r. w sprawie sygn. C - 330/23, który w pkt 27 wprost wskazuje, że „aby przestrzegać zarówno szczególnego ce lu art. 6a dyrektywy 98/6/WE, jak i celów, jakim ogólnie służy ta dyrektywa, jej art. 6a ust. 1 i 2 należy interpretować w ten sposób, że w ogłoszeniu dotyczącym obniżki ceny sprzedaży produktu obniżkę tę należy ustalić poprzez odniesienie do „wcześniejsze j ceny” tego produktu w rozumieniu ust. 2 tego artykułu. Wynika z tego, że cena sprzedaży produktu przedstawiona w ogłoszeniu jako cena obniżona w rzeczywistości nie może być taka sama jak ta „wcześniejsza cena” czy wręcz wyższa od niej.” Wobec powyższego nie można więc mieć wątpliwości, że cena obniżona powinna być niższa od ceny obowiązującej w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wskazuje również na to konstrukcja art. 4 ust. 2 ustawy o cenach, który wymaga, aby przedsiębiorca uwidocznił Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 najniższą cenę z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki oraz cenę obniżoną. Należy przy tym podkreślić, iż wspomniany przepis nie wymaga, aby przedsiębiorca uwidocznił cenę regularną. Takie działanie przedsiębiorcy jest dozwolone, niemniej cena regularna nie ma znaczenia w świetle ustawy o cenach, jeśli chodzi o obliczanie korzyści wynikającej z obniżki cen. Potwierdzają to Wyjaśnienia Prezesa: „Najniższą ceną z 30 dni przed obniżką jest cena, w której przedsiębiorca oferował dany towar lub usługę konsumentom. (…). Względem tej ceny należy liczyć korzyści wynikające z obniżki (np. - 20%), jeśli przedsiębiorca o nich informuje. Nieprawidłowe będzie obliczanie wielkości obniżki wyłącznie w odniesieniu do ceny regularnej (ceny obowiązującej w ofercie przedsiębiorcy poza okresami promocji).” W świetle powyższego błędne jest stanowisko strony zaprezentowane w odwołaniu. Prezes UOKiK stoi na stanowisku, że aby mówić, że mamy do czynienia z rzeczywistą obniżką ceny, najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki mu si być wyższa od ceny produktu po obniżce. Odnosząc się do zarzutów strony, Prezes UOKiK z całą stanowczością stwierdza, że w sytuacji, gdy komunikowane jest, że produkt oferowany jest w cenie obniżonej, a w rzeczywistości nowa cena jest tożsama bądź wyższ a, od najniższej obowiązującej dla danego towaru w ciągu ostatnich 30 dni przed obniżką, to nie mamy do czynienia z obniżoną ceną produktu. W przedmiotowej sprawie w przypadku 4 partii produktów, dla których nowa cena była tożsama lub wyższa od najniższej obowiązującej dla danego towaru w ciągu ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, należało uznać, że uwidocznienie informacji cenowej sugerowało, że oferowane są one w cenie obniżonej, a w rzeczywistości konsument dokonywał zakupu produktu w cenie tożs amej lub wyższej z obowiązującą najniższą ceną z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Zarówno w ocenie Dolnośląskiego WIIH, jak i organu drugiej instancji należy uznać, że ceny zostały uwidocznione w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości, a tym samym doszło do naruszenia art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. W tym miejscu należy podkreślić, że prawidłowe podawanie cen, w tym cen towarów, dla których w jakikolwiek sposób sugerowana jest obniżka ich cen, jest jednym z ważniejszych czy nników mających wpływ na podjęcie decyzji o zakupie towaru przez konsumenta i umożliwia dokonania świadomego i korzystniejszego pod względem ekonomicznym wyboru. Przepisy dotyczące uwidaczniania cen nakładają na przedsiębiorców obowiązek informowania o cen ach – a co za tym idzie również o obniżkach – w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Wymogi te należy stosować nie tylko do treści informacji o najniższej cenie z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, lecz także do j ej formy, która ma zapewnić jasność i zrozumiałość, a także umożliwiać łatwe porównanie cen i ocenę korzyści płynących z obniżki. Organ drugiej instancji odnosząc się do argumentów strony, w których powołał się na zapisy dyrektywy i Wyjaśnień Prezesa wska zuje, że zarówno powyższe wyjaśnienia jak i ww. Wytyczne Komisji nie uniemożliwiają sprzedawcy podania innych cen odniesienia przy ogłaszaniu obniżki ceny, pod warunkiem że takie dodatkowe ceny odniesienia są wyraźnie wyjaśnione, nie wprowadzają w błąd i n ie odwracają uwagi konsumenta od „wcześniejszej” ceny, tj. najniższej ceny towaru z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Należy jednak zauważyć, że Wytyczne Komisji wyraźnie wskazują, że obniżka ceny musi być przedstawiona z wykorzystaniem podanej „wcześnie jszej” ceny jako odniesienia. Zatem jeżeli Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 przedsiębiorca chce podać inną cenę odniesienia np. cenę regularną, nie jest to zabronione, ale nie zwalnia go z obowiązku prawidłowego ustalenia czy faktycznie w danym przypadku po odniesieni u obniżonej ceny do najniższej ceny towaru z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki , doszło do obniżenia ceny. A zatem przedsiębiorca ma możliwość wskazania ceny regularnej, jednakże musi on przede wszystkim w przypadku ogłoszenia obniżki ceny towaru uwidocznić wszystkie info rmacje cenowe wynikające z ustawy o cenach, tj. jednoznaczną, niebudzącą wątpliwości i umożliwiającą porównanie cen obniżoną cenę, cenę jednostkową oraz informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wpr owadzeniem obniżki. Ponadto w przypadku dwóch produktów zastosowano dwie etykiety, żółtą i pomarańczową i na obu etykietach zostały umieszczone m.in. najniższe ceny z ostatnich 30 dni, które różniły się między sobą chociaż dotyczyły tego samego produktu. B iorąc pod uwagę, że najniższa cena z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki może być tylko jedna, stwierdzony w toku kontroli stan faktyczny wprost wskazuje, że doszło do naruszenia w art. 4 ust. 1 w związku z 4 ust. 2 przepisów ustawy o cenach. Pre zes UOKiK podkreśla, że zastosowany przez przedsiębiorcę sposób prezentacji cen produktów oferowanych do sprzedaży nie jest jednoznaczny i jest budzący wątpliwości, a strona nie sprostała nałożonym na nią obowiązkom. Umieszczenie na dwóch etykietach dotycz ących jednego produktu, dwóch różnych ww. cen z całą pewnością nie jest czytelny dla konsumenta, a konsument ostatecznie nie wie, która z podanych najniższych cen z ostatnich 30 dni przed ogłoszeniem obniżki była rzeczywista . Zarówno w ocenie Dolnośląskie go WIIH, jak i organu drugiej instancji należy uznać, że ceny zostały uwidocznione w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości i doszło do naruszenia art. 4 ust. 1 i art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Po dokonaniu analizy skarżonej decyzji , jak również zgro madzonego w sprawie materiału dowodowego oraz obowiązujących przepisów prawa, Prezes UOKIK nie może zgodzić się z organem pierwszej instancji, że w odniesieniu do 10 partii objętych badaniem produktów (w promocji), uwidocznienie na wywieszkach cenowych prz ekreślonej ceny najwyższej bez jednoczesnego przekreślenia najniższej ceny z okresu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki stanowi naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Prezes UOKiK wskazuje, że przekreślenie ceny już nieaktualnej or az umieszczenie na etykiecie obecnie obowiązującej ceny sugeruje konsumentowi, że cena została obniżona i jest to najczęściej utożsamiany z obniżką sposób prezentacji przewagi cenowej dla konkretnych towarów. Organ drugiej instancji wskazuje, że jeżeli pr zedsiębiorca poda trzeci ą cen ę np. regularn ą i ją przekreśl i (co nie jest zabronione, a dopuszczalne) - sugeruj e takim działaniem, że cena została obniżona - poza obniżoną ceną, ma obowiązek podać również najniższą cenę z ostatnich 30 dni przed zastosowani em obniżki - co też kontrolowany przedsiębiorca w niniejszej sprawie uczynił. Mając na uwadze powyższe, Prezes uznał, że zarzut naruszenia przepisów ustawy o cenach w odniesieniu do 10 partii objętych badaniem produktów (w promocji), w związku z uwidocznie nie m na wywieszkach cenowych przekreślonej ceny najwyższej bez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 jednoczesnego przekreślenia najniższej ceny z okresu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki jest bezpodstawny, a prowadzone w tej kwestii postępowanie jest bezprzedmiotowe. Mając na uwadze powyższe, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji niniejszej decyzji, tj. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i orzekł co do istoty sprawy, w ten sposób, że wymierza stronie karę pieniężną w wysokości 2 5 00 zł na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), za niewykonanie obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 i ust. 2 ww. ustawy w odniesieniu do 5 partii produktów (czekolady Milka Oreo a'300, bombonierki Ferrero Rocher a'200 g, chipsów DJ Papryka a' "40 g, mąki pszennej Basia do biszkoptów i tortów, kawy mielonej WOSEBA Moccaa Gold Fix a' 250 g). Organ drugiej instancji orzekając jak powyżej, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnił kryteria wymiaru kary wskazane w art. 6 ust. 3 ustawy o cenach, tj. stopień naruszenia obowiązków, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia s zkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 ustawy o cenach przez przedsiębiorcę oraz uzyskane przez niego korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków, wielkość jego ob rotów i przychodu, a także sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporząd zeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (D z. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, ze zm.). Oceniając stopień naruszenia obowiązków Prezes UOKiK wskazuje, że i nformacja o obniżonej cenie oraz najniższej cenie produktu, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki są jednymi z ważn iejszych czynników mających wpływ na podjęcie decyzji o zakupie produktu przez konsumenta w sytuacji, gdy przedsiębiorca komunikuje obniżkę ceny. Powinny być one prawidłowo uwidocznione w miejscu sprzedaży, tak aby umożliwić konsumentom dokonanie oceny czy prezentowana obniżka jest w istocie opłacalna i tym samym dokonanie świadomego i korzystnego pod względem ekonomicznym wyboru. Przedsiębiorca jest odpowiedzialny za nieprawidłowe uwidocznienie cen 5 produktów (na 10 partii objętych kontrolą, co stanowi 50 %) tj. za uwidocznienie cen w sposób niejednoznaczny i budz ący wątpliwości, co narusza przepisy art. 4 ust.1 i 2 ustawy o cenach. Przepisy odnoszące się do organizowania obniżek cenowych tj. art. 6a dyrektywy 98/6/WE oraz art. 4 ust. 2 ustawy o cenach, zo stały ustanowione w celu przekazywania konsumentom pełnych i niebudzących wątpliwości informacji o obniżce cen towarów i usług. Organ drugiej instancji, uznał, że waga i skala naruszonych obowiązków była znaczna. Poprzez uwidocznienie na etykietach dla jed nego produktu dwóch różnych najniższych cen z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, konsument nie otrzymuje jasnej i niebudzącej wątpliwości informacji o tej cenie, do której ma prawo zagwarantowane przepisami ustawy o cenach. Ponadto w przedmiotow ej sprawie strona informuje konsumenta o obniżce , której w rzeczywistości nie ma, gdyż „cena promocyjna” jest Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 13 tożsama lub wyższa od ceny jaka obowiązywała przez ostanie 30 dni przed ogłoszeniem obniżki . Oceniając kwestie czasu trwania naruszenia obowiązków , należy wskazać, że kontrole w zakresie uwidaczniania cen prowadzone są po zawiadomieniu o zamiarze wszczęcia kontroli wskazującym zakres przedmiotowy kontroli. Strona została poinformowana o zamiarze przeprowadzenia kontroli pismem z 24 stycznia 2024 r., które odebrała 29 stycznia 2024 r. Kontrolę zaś wszczęto 13 lutego 2024 r., a więc miała wystarczająco dużo czasu aby przygotować się do kontroli. Pomimo tego, przedsiębiorca nie podjął działań mających na celu uwidacznianie cen zgodne z obowiązującymi pr zepisami, organ kontroli stwierdził nieprawidłowości dla 50 proc. ocenianych w tym zakresie produktów. Prezes UOKiK wskazuje, że nieprawidłowości stwierdzono w dniu rozpoczęcia kontroli i zakończyły się w dniu 26 marca 2024 r. (pismo przedsiębiorcy z 26 ma rca 2024 r.). Prezes UOKiK przyjął jako swoje ustalenia Dolnośląski ego WIIH zawarte w skarżonej decyzji , iż strona była wcześniej karana za naruszenie przepisów ustawy o cenach , tj. w dniu 30 października 2023 r. została nałożona na przedsiębiorcę administracyjna kara pieniężna na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach. Analizując wielkości obrotu i przychodu organ uwzględnił deklarowany przez stronę przychód w przekazanym dokumencie CIT - PGK. Wysokość przychodu wskazuje, iż kara w wysokości wymierz onej przez Prezesa UOKiK nie stanowi zagrożenia dla bytu przedsiębiorcy, a jednocześnie jest na tyle dolegliwa, że spełnia funkcję represyjną. Ponadto Prezes UOKIK, podobnie jak organ pierwszej instancji, uwzględnił oświadczenie przedsiębiorcy, że należy o n do grupy pozostałych przedsiębiorców, o których mowa w ustawie Prawo przedsiębiorców . Przesłanka dotycząca sankcji nałożonych na spółkę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych nie znajduje zast osowania, ponieważ kontrola przeprowadzona przez Dolnośląskiego WIIH nie jest kontrolą przeprowadzoną w sprawach transgranicznych, tj. działalności gospodarczej o transgranicznym charakterze prowadzonej przez przedsiębiorcę. Po dokonaniu analizy przesłanek wymiaru kary Prezes UOKiK stwierdza, że wymierzona stronie kara w wysokości 2 500 zł jest właściwa do spełnienia celów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r. zmieniająca dyrektywę Rady 93/13/EWG i dyrektywy Pa rlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta (Dz. Urz. UE. L Nr 328, str. 7), dalej jako: „dyrektywa Omnibus” i proporcjonalna d o rozmiaru stwierdzonych nieprawidłowości. Ponadto zauważa, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o cenach kara za niedopełnienie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy wynosi do 20 000 zł. Prezes UOKiK, po przeanalizowaniu sprawy nie widzi również podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary w ramach instytucji przewidzianej w art. 189f Kpa. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy Prezes UOKiK nie znalazł podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 Kpa, tj. odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Przepis ten przewiduje dwa warunki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ administracji publicznej mógł odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, tj. w aga naruszenia prawa jest znikoma, a jednocześnie strona zaprzestała na ruszania prawa . W aga naruszenia musi być znikoma, przez co należy rozumieć, że istotność, znaczenie oraz rozmiar Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 14 naruszonego obowiązku są niewielkie. Strona nie dopełniła obowiązków nałożonych na nią w art. 4 ustawy o cenach w przypadku 5 z 10 skontrolowanych produktów o obniżonej cenie. W toku kontroli stwierdzono, że informacja o cenach produktów została przekazana w spos ó b niejednoznaczny i budz ą cy w ą tpliwo ś ci, gdyż w przypadku 4 partii produktów stwierdzono , że komunikaty dotyczące obniżek nie odnosiły się do najniższej ceny z 30 dni przed obniżką, gdyż cena sprzedaży była równa lub wyższa niż najniższa cena z okr esu 30 dni przed obniżką, ponadto w przypadku dwóch partii uwidoczniono po dwie etykiety cenowe dla każdego wyrobu, zawierające dwie różne najniższe ceny z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Powyższe stanowi naruszenie art. 4 ust. 1 i art. 4 ust . 2 ww. ustawy. Dodatkowo Prezes UOKiK wyjaśnia, że podmioty działające na rynku są zobowiązane do znajomości obowiązujących przepisów prawa i jego respektowania. To na przedsiębiorcy spoczywa m. in. obowiązek dopilnowania, by przy oferowaniu do sprzedaży produktów lub usług konsument za każdym razem otrzymywał wyczerpującą, konkretną, rzetelną informację cenową. Konsumenci w niniejszym przypadku z uwagi na nierzetelny sposób przedstawienia informacji cenowych, tj. m.in. sugerowanie obniżki cen w sytuacji, gdy cena obniżona była większa lub równa najniższej cenie z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, a zatem faktycznie obniżka cen nie miała miejsca. Podkreślić należy, iż okoliczność ta całkowicie zależy od przedsiębiorcy. Jak już wskazano wcześniej wprowadzenie przepisów dotyczących obniżek cenowych produktów miały na celu eliminacje fałszywych obniżek i zagwarantowanie konsumentom łatwej oceny rzeczywistej wielkości rabatu i szybszych wyborów rynkowych na podstawie przejrzystych informacji dotycząc ych cen, a także stworzenie identycznych warunków dla podmiotów prowadzących działalności gospodarczą. Przedsiębiorca zarówno w piśmie z 21 lutego 2024 r. oraz odwołaniu od decyzji nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że cena promocyjna nie może być rów na lub wyższa od najniższej z ostatnich 30 dni przed ogłoszeniem obniżki. Uwzględniając powyższe nie można uznać wagi naruszenia prawa za znikomą, a zatem organ drugiej instancji stwierdza, iż nie ma podstaw do zastosowania tego przepisu i do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 kpa. Nie została spełniona również przesłanka z pkt 2 art. 189f § 1 Kpa, ponieważ nie była wydana przez inny uprawniony organ administracji publicznej prawomocna decyzja nakładająca na stronę za to samo zachowanie administracyjną karę pieniężną, jak również strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, czy też prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, a kara ta spełniałaby cele, dla których miałaby by ć nałożona administracyjna kara pieniężna. Nadto należy podkreślić, że naruszenia z ustawy o informowaniu o cenach kwalifikowane są jako czyny o charakterze deliktu administracyjnego, który zagrożone są karą pieniężną określoną w art. 6 ustawy o cenach. Po stępowania w tym zakresie mogą być prowadzone wyłącznie przez organy Inspekcji Handlowej, zaś z uwagi na właściwość terytorialną, w stosunku do strony mogły być one prowadzone przez Dolnośląski WIIH. Inny organ nie mógł na terenie podlegającym kognicji Dol nośląskiego WIIH nałożyć kary pieniężnej za to samo naruszenie, co oznacza, że przepisy art. 189f § 1 pkt 2 kpa nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Po przeanalizowaniu akt sprawy Prezes UOKiK stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały również okoliczności, o których mowa w art. 189f § 2 Kpa, tj. zastosowanie art. 189f § 2 nie spełnieni celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna określona w art. 6 ust. 1 ustawy o cenach. Okoliczności i waga naruszenia prawa Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 15 nie budzą wątpliwości, co do istnienia przesłanek faktycznych uzasadniających nałożenie kary pieniężnej. Strona nie dopełniła obowiązków nałożonych na nią w art . 4 ustawy o cenach, bowiem dla 5 produktów o obniżonej cenie uwidoczniła ceny w sposób niejednoznaczny, budzący wątpliwości i uniemożliwiający porównanie cen. Literalna wykładnia ww. przepisu jednoznacznie wskazuje, iż warunkiem zastosowania odstąpienia o d wymierzenia kary jest usunięcie naruszenia prawa, przy czym termin ten należy interpretować ściśle, a więc bez rozszerzenia jego znaczenia na przypadki „zaprzestania naruszania prawa”, tych bowiem dotyczy regulacja art. 189f § 1 Kpa (por. Kodeks postępow ania administracyjnego. Komentarz. Red. prof. dr hab. Marek Wierzbowski, red. prof. dr hab. Aleksandra Wiktorowska. Rok 2021: „Z uwagi na odmienne brzmienie tych sformułowań na gruncie komentowanego artykułu, należy uznać, że "usunięcie naruszenia prawa" n ie jest tożsame z "zaprzestaniem naruszenia". Tym samym, aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia (z oczywistych przyczyn nie jest możliwe wyeliminowanie samego naruszenia, a więc z darzenia z przeszłości, które już zaistniało”). Charakter naruszeń, jakich dopuściła się strona, wyklucza możliwość usunięcia skutków naruszenia prawa (por. uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 25.07.2019 r. Sygn. akt VI SA/Wa 991/19: „Warunkiem odst ąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest także przywrócenie stanu zgodnego z prawem, naruszonego przez zachowanie stanowiące podstawę odpowiedzialności administracyjnej. Jak słusznie podkreślił organ usunięcie naruszenia prawa nie jest to żsame z zaprzestaniem naruszania. Aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia.”). Ponieważ cena musi być uwidocznione przez przedsiębiorcę w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości i umożliwiający porównanie cen w momencie oferowania danego produktu lub usługi, tak aby konsument na tej podstawie mógł podjąć decyzję o zakupie (tj. uwidocznienie cen ma charakter obowiązku przedumownego) zatem w przedmiotowej sprawie brak jest możliwoś ci zastosowania art. 189f § 2 i 3 Kpa. Podsumowując Prezes UOKiK podkreśla, że niezrealizowanie obowiązków wskazanych w ustawie o cenach zgodnie z jej art. 6 ust. 1, powoduje nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Przepis ten nakazuje wojewódz kiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje ko nieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Cechą charakterystyczną sankcji administracyjnej, a taką jest właśnie kara pieniężna nakładana na podstawie ustawy o cenach, jest jej automatyczne stosowanie wobec podmiotu ponoszącego odpowiedzialność za naruszenie ciążących na nim obowiązków. Samo zatem stwierdzenie – udowodnienie braku informacji w zakresie cen, jak też sprzecznego z ustawą sposobu ich uwidocznienia – jest wystarczającą przesłanką do nałożenia kary pieniężnej. Powyższ a ustawa nie przewiduje przy tym możliwości badania przez organy Inspekcji istnienia winy, bądź jej braku po stronie podmiotu, u którego ujawniono nieprawidłowości. Zatem samo stwierdzenie w wyniku kontroli, że podmiot nie zrealizował ciążącego na nim obow iązku ustawowego powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 16 Kara pieniężna powinna także odpowiadać wymogom wskazanym przez prawodawcę unijnego, który w art. 8 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE z dnia 1 6 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz. U. L z 1998 r. Nr 80) nakazuje, że musi być ona skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca (porównaj w tym zakresie wyrok NSA z 23 maja 2012 r., II GSK 684/11, czy wyrok NSA z 19 grudnia 2012 r., II GSK 1823/11). Skuteczność kary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Żeby kara była odstraszająca, jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębiorcy. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - represyjną, tj. być ostrzeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna, to jest właściwa do osi ągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrzone odpowiednimi informacjami cenowymi, jak również kara powinna być możliwie najmniej uciążliwa. Art. 6 ustawy o cenach statuuje odpowiedzialność administra cyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań określonych w art. 4 ww. ustawy. Regulacja ta ma na celu wyeliminowanie nieprawidłowości w informowaniu konsumentów o cenach towarów i usług. Odpowiedzialność wynikająca z ww. przepisu ma charak ter obiektywny i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 października 2010 r., sygn. II OSK 1079/12). Oznacza to, że p rzesłanką tej odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków. Wobec powyższego, organ po stwierdzeniu faktu naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 4 ustawy o cenach, może jedynie wydać decyzję administracyjną, na podstawie której nakłada karę pieniężną w przewidzianej w tej ustawie wysokości. Mając więc na uwadze charakter odpowiedzialności administracyjnej, bez znaczenia pozostają przyczyny powstania nieprawidłowości oraz okoliczności podniesi one przez przedsiębiorcę, gdyż karę wymierza się za samo naruszenie prawa. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej we Wrocławiu w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony i Konkurencji i Konsumentów orzekł jak w sentencji. Niniejsz a decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 17 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji ska rgi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) . Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/ Otrzymują: 1) (xxxxxxxxx) 2) Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej