DIH-III-102/2025

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 13 sierpnia 2025 r. DIH - 3.707.78.2025.J S DECYZJA DIH - 3.102.2025 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 , ze zm. ), art. 1 ust. 3 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229) oraz art. 36 ust. 1 ustawy z dni a 4 października 2018 r. o produktach kosmetycznych (Dz. U. z 2018 poz. 2227), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji nr PHU - 33/202 5 Kujawsko - Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 13 ma j a 2025 r. ( sygn. PHU .8361. 1.51 .202 5 ), na mocy której na przedsiębiorcę Rossmann Supermarkety Drogeryjne Polska sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi, zwanego dalej „stroną” „kontrolowanym” lub „przedsiębiorcą”, nałożono karę pieniężną w wysokości 18 000 zł (słownie : osiemnaście tysi ęcy złotych) , z tytułu udostępniania na rynku 3 0 partii produktów kosmetycznych nieodpowiadających wymaganiom w zakresie oznakowania, określonym w art. 19 ust. 1 lit. g rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z d nia 30 listopada 2009 r. dotyczącego produktów kosmetycznych (Dz. Urz. UE L Nr 342, str. 59 z e zm.), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadnienie W dniach 13 - 19 marca b r. inspektorzy reprezentujący Kujawsko - Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, zwanego dalej: „ Kujawsko - Pomorski WIIH” lub „organ pierwszej instancji”, działając w ramach upoważnienia do przeprowadzenia kontroli nr PHU.8361.1.51.2025 z 13 marca b r. przeprowadzili kont rolę w placówce, należącej do przedsiębiorc y. Zgodnie z art. 48 ust. 11 pkt 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców ( Dz. U. z 2024 r., poz. 236 ze zm. ), zwanej dalej: „Prawem przedsiębiorców” nie zawiadomiono przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli, ponieważ kontrolę przeprowadzono na podstawie stosowanych bezpośrednio stosowanych przepisów prawa Unii Europejskiej. W ramach postępowania kontrolnego inspektorzy sprawdzali prawidłowość ozn akowania kosmetyków znajdujących się w ofercie przedsiębiorcy w oparciu o przepisy: — rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. dotyczącego produktów kosmetycznych (Dz. Urz. UE L Nr 342, str. 59 , ze zm.), zwane dalej: „rozporządzeniem 1223/2009”, — ustawy z dnia 4 października 2018 r. o produktach kosmetycznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2227), dalej zwaną : „ustawą o produktach kosmetycznych”. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 W toku kontroli ocenie w zakresie prawidłowości oznakowania poddano 3 0 partii produktów kosmetycznych, kwestionując prawidłowość oznakowania wszystkich produktów, ze względu na brak podania wykazu składników poprzedzonego określeniem „ingredients", co stanowi naruszenie art. 19 ust. 1 lit. g rozporządzenia 1223/2009 . Na opako waniach ww. produktów przedstawiono graficznie symbol „ręki na książce” (tj. „odesłanie do załączonej informacji” wg wzoru określonego w załączniku nr VII pkt 1 do rozporządzenia 1223/2009 ), wskazujący, że niektóre informacje, w tym wykaz składników, mogą być umieszczone na załączonej do produktu ulotce, etykiecie, taśmie, metce lub karcie. Jednocześnie inspektorzy nie stwierdzili jakichkolwiek informacji umieszczonych w bezpośredniej bliskości produktów kosmetycznych wystawionych do sprzedaży zawierających wykaz składników. Kwestionowane kosmetyki zostały dobrowolnie wycofane ze sprzedaży . Powyższe ustalenia udokumentowano w p rotokole kontroli z 19 marca b r. ( nr akt kontroli PHU.8361.1.51.2025 ) wraz z załącznikami . Pismem z 15 kwietnia b r. Kujawsko - Pomorsk i WIIH , na podstawie art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 , ze zm. ), dalej jako „ k pa” , zawiadomił przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia na niego kary pieniężnej na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy o produktach kosmetycznych za udostępnianie na rynku, na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, prod uktów kosmetycznych bez wymaganego wykazu składników, co naruszało art. 19 ust. 1 lit. g rozporządzenia 1223/2009 oraz art. 4 ust. 1 ustawy o produktach kosmetycznych. P oinformowano również, że zgodnie z art. 10 k pa przedsiębiorcy jako stronie w prowadzon ym postępowaniu przysługuje prawo do brania czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a w szczególności wypowiadania się co do zebranych dowodów i zapoznania się ze zgromadzonymi w tej sprawie materiałami. W odpowiedzi na to zawiadomienie, pismem z 23 kwietnia b r. strona poinformowała o pouczeniu personelu drogerii w którym miejscu w szafach są umieszczane książeczki z wykazem składników. Jednocześnie do wszystkich drogerii została wysłana informacja o konieczności sprawdzenia dostępności książeczek dla klientów przy szafach makijażowych. Po przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym Kujawsko - Pomorski WIIH 13 maja b r. wydał na podstawie art. 36 ust. 1, art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy o produktach kosmetycznych decyzję nr PHU - 33/ 2025 (sygn. PHU.8361.1.51.2025 ) , nakładającą karę pieniężną w wysokości 18 000 zł (słownie: osiemnaście tysięcy złotych), z tytułu udostępniania na rynku 3 0 partii produktów kosmetycznych nieodpowiadających wymaganiom w zakresie oznakowania, określonym w art. 19 ust. 1 lit. g rozporządzenia 1223/2009 . Decyzja została odebrana przez stronę 14 maja b r. 1 3 czerwca b r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej: „Prezesem UOKiK” bądź „organem drugiej instancji”, otrzymał za pośrednictwem Kujawsko - Pomorskiego WIIH odwołanie pełnomocnika strony, w którym zaskarżył ww. decyzję w całości, jednocześnie zarzucając jej naruszenie następujących przepisów prawa: 1) art. 19 ust. 1 lit. g rozporządzenia 1223/2009 poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że do za kwestionowanych 30 partii produktów nie został dołączony wykaz składników, czego konsekwencją było uznanie, że przedsiębiorca dopuścił się naruszenia przepisów rozporządzenia 1223/2009, poprzez nieudostępnienie konsumentom informacji o składzie skontrolowa nych produktów, podczas gdy Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 informacje zostały umieszczone w książeczce umieszczonej w bezpośredniej bliskości szafy ekspozycyjnej, gdzie produkty były wystawione do sprzedaży, co było prawnie dopuszczalne, ponieważ w odniesieniu do produktów, których doty czy decyzja, zachodzi wyjątek opisany w art. 19 ust. 3 ww. rozporządzenia; 2) art. 77 § 1 k pa w zw. z art. 80 k pa w zw. z art. 7 k pa poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji dowolne, błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez stwierdzenie, że informacje dotyczące składu produktów nie były dostępne dla konsumentów, skoro pracownik sklepu przekazał je kontrolującym w odpowiedzi na ich pytanie, w sytuacji gdy informacje te zostały umieszczone w książeczc e umieszczonej w bezpośredniej biskości szafy ekspozycyjnej, gdzie produkty były wystawione do sprzedaży, a jedynie nie zostały dostrzeżone przez kontrolujących; 3) art. 189d pkt 1), 4), 5) i 6) k pa poprzez jego błędne zastosowanie i niewzięcie pod uwagę przy wymierzaniu administracyjnej kary pieniężnej niektórych okoliczności sprawy, które powinny skutkować łagodniejszym wymiarem kary, w tym w szczególności: − małej wagi naruszenia poprzez nieuwzględnienie faktu, że książeczki ze składem produktów faktyczni e znajdowały się w szafach, gdzie wyeksponowane były produkty, a jedynie zostały niezauważone przez kontrolujących, − niskiego stopnia przyczynienia się strony do naruszenia poprzez nieuwzględnienie faktu, iż książeczki zawierające informację o składzie prod uktów zostały przypadkowo przełożone w inne miejsce, − działań podjętych przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa poprzez nieuwzględnienie faktu, że strona z własnej inicjatywy podjęła niezwłoczne działania celem uniknięcia skutków naruszenia poprzez uzupełnienie jednej brakującej książeczki, dotyczącej zaledwie 6 produktów wskazanych w decyzji, − braku osiągnięcia na skutek naruszenia jakiejkolwiek korzyści przez stronę, co doprowadziło do nałożenia na stronę kary w rażąco wygórowane j wysokości. Mając na uwadze powyższe, pełnomocnik strony wniósł o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. Pismem z 18 czerwca b r. Prezes UOKiK poinformował pełnomocnika strony o toczącym się postępowaniu administracyjnym w sprawie odwołania od decyzji Kujawsko - Pomorskiego WIIH oraz o przysługującym prawie do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził. Istotą postępowa nia odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy od wołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229) , dalej jako: „ ustaw a o Inspekcji Handlowej ” , w sprawach związa nych z wykonywaniem zadań i kompetencji Inspekcji, organem właściwym jest wojewódzki Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 inspektor Inspekcji Handlowej. Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia i w związku z powyższym, w ramach nadzoru, jest uprawniony do przeprowadzenia niniejszego postęp owania. Przepisy rozporządzenia 1223/2009 w art. 6 wskazują, że dystrybutorzy w ramach swojej działalności podczas udostępniania produktu kosmetycznego na rynku działają z należytą starannością w odniesieniu do obowiązujących wymogów. Zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia 1223/2009, przed udostępnieniem produktu kosmetycznego na rynku dystrybutorzy sprawdzają, czy: − podane są informacje dotyczące oznakowania określone w art. 19 ust. 1 lit. a), e) i g) oraz w art. 19 ust. 3 i 4; − spełnione są wymogi językowe określone w art. 19 ust. 5. Ponadto zgodnie art. 6 ust. 3 ww. rozporządzenia, jeżeli dystrybutorzy uznają lub mają powody sądzić, że: − dany produkt kosmetyczny nie jest zgodny z wymogami przewidzianymi w niniejszym rozporządzeniu, nie udostępniają produktu na rynku, dopóki nie zostanie on dostosowany do obowiązujących wymogów; − produkt kosmetyczny, który udostępnili na rynku, nie jest zgodny z niniejszym rozporządzeniem, zapewniają przyjęcie środków naprawczych niezbędnych do dostosowania tego produktu, wyco fania go z rynku lub wycofania od użytkowników końcowych, w razie potrzeby. W myśl art. 2 ust. 1 lit. e i g ww. rozporządzenia „dystrybutor” oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną w łańcuchu dostaw, niebędącą producentem ani importerem, która udostępnia p rodukt kosmetyczny na rynku Wspólnoty, natomiast „udostępnianie na rynku" oznacza każde odpłatne lub nieodpłatne dostarczanie produktu kosmetycznego na rynek Wspólnoty do celów dystrybucji, konsumpcji lub stosowania, w ramach działalności handlowej. Zgodni e z art. 19 ust. 1 rozporządzenia 1223/2009, na rynku udostępniane są wyłącznie produkty kosmetyczne, na których pojemnikach i opakowaniach zewnętrznych znajdują się nieusuwalne, łatwe do odczytania i widoczne informacje, tj: a) imię i nazwisko lub zarejestro wana firma oraz adres osoby odpowiedzialnej b) nominalna zawartość w momencie pakowania, wyrażona w jednostkach masy lub objętości c) data minimalnej trwałości, tj.: data, do której dany produkt kosmetyczny, przechowywany w odpowiednich warunkach, zachowuje w pe łni swoje pierwotne właściwości, d) szczególne środki ostrożności, których należy przestrzegać podczas stosowania e) numer partii produktu lub oznaczenia pozwalające na identyfikację produktu kosmetycznego f) funkcja produktu kosmetycznego g) wykaz składników poprzedzony określeniem „ ingredients". Ponadto, jak wskazuje art. 19 ust. 2 jeżeli ze względów praktycznych nie jest możliwe zamieszczenie, w opisany sposób, informacji dotyczących środki ostrożności, których należy przestrzegać podczas stosowania oraz wykazu składników, stosuje się następujące zasady: − informacje umieszcza się na załączonej lub doczepionej ulotce, etykiecie, taśmie, metce lub karcie; Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 − jeżeli jest to możliwe ze względów praktycznych, odniesienie do wspomnianych informacji p odaje się w postaci informacji skróconej lub symbolu podanego w załączniku VII pkt 1. W wypadku informacji dotyczących szczególnych środków ostrożności, których należy przestrzegać podczas stosowania produktu kosmetycznego, symbol ten musi być umieszczony na pojemniku lub opakowaniu zewnętrznym, a w wypadku wykazu składników na opakowaniu zewnętrznym. Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o produktach kosmetycznych, kto wprowadza do obrotu lub udostępnia na rynku produkt kosmetyczny bez spełnienia wymogów w zakre sie oznakowania, o których mowa w art. 19 ust. 1 - 3, 5 i 6 rozporządzenia 1223/2009, podlega karze pieniężnej w wysokości do 70 000 zł. Przepis art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy o produktach kosmetycznych nakazuje zatem wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handl owej nałożyć karę pieniężną na podmiot, który udostępnia na rynku produkt kosmetyczny bez spełnienia wymogów w zakresie oznakowania, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy, a w trakcie kontroli przystąpiono do wykonywania zaleceń inspektorów i na dzień wszczęcia postępowania wszystkie nieprawidłowości były wyeliminowane. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 19 ust. 1 lit. g rozporządzenia 1223/2009 poprzez jego błędną wykładnię, Prezes UOKiK wskazuje, że zgodnie z protokołem kontroli PHU.83 61.1.51.2025 w dniu rozpoczęcia tej kontroli wszystkie 30 partii zakwestionowanych produktów, nie posiadało załączonej informacji o wykazie składników. Na etykietach trwale umieszczonych na opakowaniach kosmetyków graficznie przedstawiono symbol „otwartej książki”, zgodny ze wzorem określonym w załączniku VII pkt 1 do rozporządzenia 1223/2009, oznaczający odesłanie do załączonej informacji, jednak inspektorzy nie stwierdzili jakichkolwiek informacji załączonych , czy umieszczonych w bezpośredniej bliskości p roduktów kosmetycznych wystawionych do sprzedaży. Potwierdza to również dokumentacja zdjęciowa załączona do protokołu kontroli, z której jednoznacznie wynika, że zakwestionowanym kosmetykom nie towarzyszyły wymagane informacje o wykazie składników. Tym sam ym organ drugiej instancji stwierdza, iż nie ma wątpliwości, że przedsiębiorca nie wykonał ciążących na nim obowiązków, o których mowa w rozporządzeniu 1223/2009 i doszło do naruszenia prawa, polegającego na udostępnianiu na rynku produktów kosmetycznych o znakowanych niezgodnie z wymaganiami art. 19 ust. 1 lit. g) w zw. z art. 19 ust. 2 rozporządzenia 1223/2009. Organ drugiej instancji analizując okoliczności naruszenia prawa wskazuje, że to do obowiązków dystrybutora należy sprawdzenie i podjęcie działań aby kosmetyki źle oznakowane nie trafiły do użytkowników. Strona od wielu lat prowadzi sprzedaż produktów kosmetycznych w licznych drogeriach, a więc powinna mieć pełną wiedzę na temat obowiązków nałożonych na dystrybutorów i się z nich wywiązywać, a czego nie uczyniła, na co wskazują ustalenia kontroli. Mając na uwadze powyższe należy uznać, że okoliczności i waga naruszenia prawa nie budzą wątpliwości, co do istnienia przesłanek faktycznych uzasadniających nałożenie kary pieniężnej, gdyż strona nie dopełn iła obowiązków nałożonych na nią w art. 19 ust. 1 lit. g) rozporządzenia 1223/2009 w związku z art. 6 rozporządzenia 1223/2009. Podsumowując organ drugiej instancji nie zgadza się z sugestią strony , że kontrolujący nie dostrzegli wykazu składników, bowiem jak obrazuje to dokumentacja zdjęciowa załączona do akt sprawy ekspozytory, w których znajdowały się zakwestionowane kosmetyki nie były Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 oznakowane w jakikolwiek sposób wskazujący, że są one wyposażone w szuflady a w tych szufladach znajdują się jakieś dokumenty (wydruki, ulotki), z którymi konsument mógłby się zapoznać lub pobrać je w związku z zakupem kosmetyku. Ponadto skoro zdaniem pełnomocnika strony, „punktem odniesienia dla działań przedsiębiorcy n ie są konsumenci cechujący się ignorancją, niemający podstawowej wiedzy na temat otaczającego ich świata” to wydaje się , że oferta przedsiębiorcy nie jest adresowana do konsumentów, którzy nie dysponują wiedzą na temat praktyk stosowanych przez tego przeds iębiorcę (np. przechowywania informacji o wykazach składników w zamkniętych nieoznakowanych szufladach ekspozytorów), ani tych którym nie są znane tajniki konstrukcji mebli lub regałów służących do eksponowania kosmetyków. W kwestii zarzutów dotyczących na ruszenia art. 77 § 1 k pa w zw. z art. 80 k pa w zw. z art. 7 k pa, Prezes UOKiK stwierdza, że są one chybione. Organ w sposób prawidłowy zebrał i rozpatrzył cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. W ocenie Prezesa UOKiK materiał ten jest rzetelny i s pójny. Stwierdzony w toku kontroli stan faktyczny został zawarty w protokole kontroli oraz dokumentacji zdjęciowej. Z arówno stan faktyczny, jak i stwierdzone naruszenie przepisów art. 19 ust. 1 lit g) rozporządzenia 1223/2009, a co za tym idzie konieczność nałożenia kary pieniężnej, nie budzi wątpliwości organu drugiej instancji . Zgodnie z art. 76 § 1 k pa protokół kontroli posiada walor dokumentu urzędowego tj. stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Jak wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2020 r. w sprawie sygn. VI SA/Wa 2107/19 (lex nr 3034073), że: „Protokół kontroli jako dokument urzędowy korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiał u dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Orga n prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny” . Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym i korzysta ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowi dowód tego, co zostało w ni m urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziw ości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny. Tym samym, opisany w protokole kontroli stan faktyczny sprawy, należy uznać za wiarygodny . Na podstawie przeprowadzonej przez Prezesa UOKiK analizy skarżonej decyzji, pod kątem ewentualnego naruszenia wskazanych w odwołaniu przepisów k pa, organ wskazuje iż nie znajduje uzasadnienia dla zarzutu przedsiębiorcy w tym zakresie. Prezes UOKiK stwierdza, że naruszenie przepisów, bezsprzecznie udowodnione stronie, było wynikiem nieusprawiedliwionego zaniedbania przedsiębiorcy i to powstałego w sytuacji jego pełnej wiedzy na temat obowiązujących przepisów prawa w naruszonym zakresie. Trzeba również zauważyć, że strona reprezentuje dużą sieć handlową mającą dostęp do wyspecjalizowanej kadry doradczej i prawnej, ma możliwość przeprowadzania rozmaitych szkol eń dla Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 pracowników i tym samym miała szerokie możliwości dopełniania obowiązków ustawowych, a jako profesjonalista w branży kosmetycznej, winna mieć ich świadomość. Cechą charakterystyczną sankcji administracyjnej, a taką właśnie jest kara pieniężna nakła dana na podstawie przepisów ustawy o produktach kosmetycznych, jest jej automatyczne stosowanie wobec podmiotu ponoszącego przypisaną mu obiektywną odpowiedzialność za naruszenie ciążących na nim obowiązków. Samo zaś stwierdzenie – udowodnienie faktu braku właściwej informacji wymaganej przepisami prawa jest wystarczającą przesłanką do nałożenia kary pieniężnej. Nie ma przy tym znaczenia, czy niedopełnienie obowiązku nastąpiło z winy (umyślnej czy nieumyślnej) danego podmiotu, czy też nie. Dodatkowo wskazać należy, że ustawa nie przewiduje możliwości badania przez organ Inspekcji Handlowej istnienia winy, bądź jej braku po stronie podmiotu, u którego ujawniono nieprawidłowości. Zatem samo stwierdzenie w wyniku kontroli, że określony podmiot nie zrealizował c iążącego na nim obowiązku ustawowego powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Skuteczność kary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyj ną oraz dyscyplinująco - represyjną, tj. być ostrzeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna, to jest właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary spełniające wymagania, w tym zawarte w art. 19 ust. 1 rozporządzenia 1223/2009. Prezes UOKiK wyjaśnia, że jednym z głównych celów nałożenia na przedsiębiorców obowiązków zawartych w rozporząd zaniu 1223/2009, jest wzmocnienie szeroko pojętej ochrony konsumenta oraz osiągnięcie wysokiego poziomu ochrony zdrowia ludzi. Dlatego też przepisy rozporządzenia w sposób bardzo szczegółowy określiły obowiązki nakładane na przedsiębiorców, którzy nie tylk o produkują, ale też udostępniają konsumentom produkty kosmetyczne. Zdaniem Prezesa UOKiK udostępnianie produktów kosmetycznych oznakowanych w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami, pozwala na zapewnienie bezpieczeństwa konsumentów, co w niniejszej sp rawie nie miało miejsca. Wskazuje również, że obowiązkiem dystrybutorów jest działanie z należytą starannością w odniesieniu do obowiązujących wymogów. W związku z czym przed udostępnieniem produktu kosmetycznego na rynku konieczne jest za każdym razem spr awdzenie opakowania jak również zweryfikowanie, czy na etykietach znajdują się wymagane informacje, a w niniejszym przypadku czy zgodnie z informacją na wyrobie dołączone zostały etykiety zawierające informacje o składzie wyrobu. Kontrolowany jako profesjo nalista ma obowiązek znajomości i stosowania powszechnie obowiązującego prawa w zakresie prowadzonej przez niego działalności. Nadto, organ drugiej instancji podkreśla, że gdyby przedsiębiorca jeszcze przed udostępnieniem wyrobów do sprzedaży dokonał oceny zgodności oznakowania kosmetyków z wymaganiami, tj. podjął odpowiednie działania zgodnie z art. 6 rozporządzenia 1223/2009, Kujawsko - Pomorski WIIH nie stwierdziłby naruszenia przepisów prawa w toku podejmowanych działań kontrolnych. Wskazać należy przy ty m, że odpowiedzialność podmiotu m. in. za należyte oznakowanie kosmetyków zgodnie z przepisami ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Jak trafnie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 6 lipca 2016 r., sy gn. III SA/Po 287/16, „Istota odpowiedzialności administracyjnej Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 sprowadza się do tego, że aby pociągnąć do niej określony podmiot konieczne jest zaistnienie wyłącznie dwóch zasadniczych przesłanek: po pierwsze, podmiot ten musi charakteryzować się cechami wyrażonymi w normie prawnej stanowiącej podstawę odpowiedzialności oraz po drugie, musi on wyczerpać określone w tej normie znamiona działania lub zaniechania lub znamiona tegoż zachowania muszą zostać wyczerpane przez inny podmiot – o ile norma prawna pr zypisuje zachowanie innego podmiotu lub skutek tego zachowania wspomnianemu podmiotowi administrowanemu (delikt administracyjny). Zaistnienie powyższych przesłanek jest co zasady wystarczające, aby podmiot administrowany poniósł z tytułu popełnionego delik tu administracyjnego ujemne konsekwencje (sankcję administracyjną)”. Oznacza to, że przesłanką tej odpowiedzialności jest samo stwierdzenie przez właściwą jednostkę administracji publicznej nieprzestrzegania przez określony podmiot (administrowany), nałożo nych prawem obowiązków. Mając więc na względzie charakter odpowiedzialności administracyjnej, bez znaczenia pozostają okoliczności, w wyniku których strona dopuściła się nieprawidłowości . Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ pierwszej instancji a rt. 189d pkt 1), 4), 5) i 6) k pa, Prezes UOKiK ponownie przeanalizował kryteria wymiaru kary wskazane wprost w art. 189d k pa i rozważył wszystkie przesłanki w nim zawarte, a mianowicie: 1) wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia; prawidłowo wsk azując na istotę i znaczenie informacji w zakresie prawidłowego oznakowania kosmetyków z punktu widzenia interesu konsumenta; okoliczności i waga naruszenia prawa nie budzą wątpliwości, co do istnienia przesłanek faktycznych uzasadniających nałożenie kary pieniężnej, gdyż strona nie dopełniła obowiązków nałożonych na nią w art. 19 ust. 1 lit. g) rozporządzenia 1223/2009. Organ drugiej instancji analizując okoliczności naruszenia prawa wskazuje, że to do obowiązków dystrybutora należy sprawdzenie i podjęcie działań, aby kosmetyki źle oznakowane nie trafiły do użytkowników. W omawianym przypadku trudnym do określenia jest, jaki był okres, czas trwania naruszenia, a więc okres udostępnienia zakwestionowanych produktów konsumentom bez informacji o składzie. Trud no domniemywać, jak długo naruszenie miało miejsce, jednakże z pewnością zaistniało. Bezspornym jednak jest, że naruszenie miało miejsce w trakcie kontroli - aż do czasu podjęcia przez kontrolowanego działań naprawczych, tj. wycofania kwestionowanych produ któw ze sprzedaży , które były podjęte w wyniku interwencji Inspekcji Handlowej . Sugestia strony, że książeczki ze składem produktów znajdowały się w szufladach szaf , w których były eksponowane kosmetyki, nie zmienia faktu, iż informacje o składzie nie były dostępne dla konsumentów, ponieważ jeśli nawet w szufladach mogłyby znajdować się jakieś ulotki to szuflady te nie były w żaden sposób oznakowane, a trudno aby konsument przeszukiwał szuflady w poszukiwaniu składu kosmetyków widocznych w witrynie wystawow ej. Obowiązkiem bowiem dystrybutora jest zapewnienie konsumentom w widocznym miejscu informacji o składzie produktu; 2) analizując częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być nałożona kara, organ pierwszej instancji wskazał, że jest to kolejne , trzecie stwierdzone przez niego uchybienie, którego dopuściła się Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 strona, podlegające administracyjnej karze pieniężnej w obszarze produktów kosmetycznych ; 3) Kujawsko - Pomorski WIIH zaznaczył, iż nie dysponuje wiedzą o uprzednim ukaraniu za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe przez inne organy, co także przemawia na korzyść str ony; 4) badając stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa – organ prawidłowo wskazał, że naruszenie prawa powstało wskutek niewykonania obowiązków określonych w powszechnie obowiązu jących przepisach prawnych i powstało z winy strony, która oferowała do sprzedaży wyroby bez załączonej informacji o wykazie składników wyrobu. 5) działania podjęte przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa – przedsiębiorca podjął d ziałania naprawcze względem wadliwie oznakowanych produktów kosmetycznych dopiero w rezultacie kontroli; 6) wysokość korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła – w tym miejscu organ uznał, iż przesłankę tę należy oceniać z uwzględnieniem wa rtości zakwestionowanych produktów. Organ drugiej instancji, po analizie stwierdzonych nieprawidłowości oraz poszczególnych kryteriów wymierzania administracyjnych kar pieniężnych, o których mowa w art. 189 d k pa uznał, że wysokość kary wymierzonej przez Kujawsko - Pomorskiego WIIH, została określona właściwie, jednocześnie jest kwotą optymalną realizującą zasady skutecznej, proporcjonalnej i odstraszającej kary, a tym samym nie ma podstaw do jej uchylenia. Przede wszystkim należy zauważyć, że zgodnie z art. 6 rozporządzenia 1223/2009 dystrybutorzy w ramach swojej działalności podczas udostępniania produktu kosmetycznego na rynku, działają z należytą starannością w odniesieniu do obowiązujących wymogów (ust. 1). Dlatego też ich obowiązkiem przed udostępnienie m produktu kosmetycznego na rynku jest sprawdzenie oznakowania wyrobu (ust. 2). Strona nie dopełniła swoich obowiązków. Wskazane w art. 189d k pa dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej odnoszą się do ustalenia wysokości kary w kwocie pieniężnej , a nie mają natomiast zastosowania do nakładania tej kary. Swoboda organu administracji publicznej przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej jest więc ograniczana z jednej strony w danej ustawie (ustawowe granice wysokości administracyjnej kary pieniężnej) oraz w ustawowych dyrektywach wymiaru tej kary (w omawianej sprawie jest to art. 189d k pa). Jak wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie 9 grudnia 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1239/20 (LEX nr 3115168), wszystkie przesłanki wymiaru kary są równorzędne w tym sensie, że wystąpienie jednej nie eliminuje i nnej. Dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej są prawnie równorzędne w tym sensie, że nie ma podstaw do konstruowania ich hierarchii. Organ administracji publicznej stosuje wskazane dyrektywy wymiaru kary stosownie do stanu faktycznego i prawneg o występującego w sprawie administracyjnej. Przy czym wymierzenie kary w najwyższym ustawowym zagrożeniu możliwe jest jedynie w takim przypadku, gdy za tym przemawia każda z dyrektyw wymiaru kary. Innymi słowy, żadna z przesłanek wymienionych w art. 189d K pa nie świadczy na korzyść ukaranego podmiotu. Zauważyć należy, iż zawodowy charakter prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej uzasadnia zwiększone oczekiwania co do jego wiedzy, odpowiedzialności, zapobiegliwości i zdolności przewidywania. Obejmuje także znajomość obowiązującego Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 praw a oraz następstw z niego wynikających w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Organ drugiej instancji stoi na stanowisku, że czynność sprawdzania oznakowania produktu jest okolicznością całkowicie zależną od przedsiębiorcy. Powinnością natomiast organu kontrolującego jest natomiast zweryfikowanie, czy nałożone obowiązki są wykonywane przez przedsiębiorców w sposób należyty. Organ drugiej instancji zwraca uwagę, że to strona przyczyniła się do powstania naruszenia, bo sprawdzenie oznakowania produk tu przed jego udostępnieniem na rynku jest działaniem całkowicie zależnym od przedsiębiorcy. Podsumowując powyższe rozważania dotyczące wymierzonej przez Kujawsko - Pomorskiego WIIH kary pieniężnej organ drugiej instancji stwierdza, że brak jest jakichkolwi ek podstaw do uchylenia przedmiotowej kary. Prezes UOKiK, p o przeanalizowaniu sprawy , podobnie jak organ pierwszej instancji nie widzi podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1pkt 1 k pa. Okoliczności i waga naruszenia prawa nie budzą wątpliwości, co do istnienia przesłanek faktycznych uzasadniających nałożenie kary pieniężnej. Strona nie dopełniła obowiązków nałożonych na nią przepisami rozporządzenia 1223/2009 udostępniając 30 partii produktów kosmetycznych bez wymaganego oznak owania, w związku z czym nie można uznać, że waga naruszenia prawa była znikoma, a tym samym przesłanka pierwsza nie została spełniona. Obowiązkiem dystrybutorów przed udostępnieniem produktów kosmetycznych na rynku, jest sprawdzenie czy podane zostały okr eślone informacje ww. rozporządzenia, czego kontrolowany przedsiębiorca nie uczynił, a konsekwencją czego była stwierdzona nieprawidłowość. Za spełnioną można uznać drugą przesłankę dotyczącą zaprzestania naruszenia, gdyż przedsiębiorca podjął dobrowolne działania naprawcze. Przesłanki te, muszą być spełnione łącznie, co w niniejszym przypadku nie miało miejsca. Ponadto nie została spełniona również przesłanka z pkt 2 art. 189f § 1 k pa, ponieważ nie była wydana przez inny uprawniony organ administracji pub licznej prawomocna decyzja nakładająca na stronę za to samo zachowanie karę pieniężną, jak również strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, czy też prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, a kara ta spełniałaby cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Zdaniem Prezesa UOKiK w niniejszej sprawie brak było również podstaw do wdrożenia procedury określonej w art. 189f §2 i §3 k pa, bowiem odstąpienie od nałożenia kary pien iężnej nie pozwoliłoby na spełnienie celów, dla których ta kara miałaby być nałożona. W odniesieniu do art. 189f §2 i §3 k pa podnieść należy, że z przepisu tego nie wynika obowiązek każdorazowego wyznaczania przez organ terminu do usunięcia naruszenia praw a, nawet przy spełnieniu warunków przewidzianych w przepisie, gdyż decyzja w tym względzie zależy od uznania organu. Ponadto, co istotniejsze, w ocenie organu, dotyczy to przypadków, gdy odstąpienie od nałożenia kary pozwoliłoby na spełnienie celów kary. A dministracyjne kary pieniężne mają na celu mobilizowanie podmiotów do terminowego i prawidłowego wykonywania obowiązków na rzecz państwa, mają bowiem znaczenie prewencyjne. Dodatkowo, kara ma z założenia pełnić również funkcję represyjno - dyscyplinującą, a więc ma za zadanie m. in. eliminować z rynku produkty z nieprawidłowościami i stanowić na przyszłość ostrzeżenie dla przedsiębiorcy, by sprzedawał jedynie produkty właściwie oznakowane. Tak więc, zastosowanie regulacji art. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 189f §2 Kpa odbywa się na zasad zie uznania administracyjnego (zob. art. 189f §2 k pa: „(…) organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin (…)”). Oznacza to, że organ może oceniać możliwość skorzystania z niej w ramach luzu decyzyjnego (z oczywistym zachowaniem zasad poszanowania prawa, sprawiedliwości, bezstronności itp.). W tej sprawie, stwierdzone naruszenie przepisów wywarło skutki wobec klientów sklepu, zatem dotyczyło pewnego kręgu osób (konsumentów), które pozbawiono dostępu do informacji o wyk azie składników 30 rodzaj ów kosmetyk ów . Z tego też względu organ uznał, że nawet podjęcie przez przedsiębiorcę działań naprawczych nie pozwoli na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Zastosowanie tej regulacji byłoby w tym świetle niecelowe. Prezes UOKiK zwraca również uwagę na zawarte w art. 189f Kpa sformułowania "usunięcie naruszenia prawa" oraz " zaprzestanie naruszenia" . Jak wskazuje w komentarzu do art. 189f k pa prof. zw. dr hab. Marek Wierzbowski, z uwagi na odmienne brzmienie tych sformułowań na gruncie komentowanego artykułu, należy uznać, że pojęcie "usunięcie naruszenia prawa" nie jest tożsame z "zaprzestaniem naruszenia ". Tym samym, aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszanie przepis ów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia (z oczywistych przyczyn nie jest możliwe wyeliminowanie samego naruszenia, a więc zdarzenia z przeszłości, które już zaistniało) (patrz: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz red. prof. zw. dr hab. Marek Wierzbowski, red. prof. dr hab. Aleksandra Wiktorowska ). W przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki umożliwiające odstąpienie od nałożenia kary, zarówno w trybie obligatoryjnym (tj. art. 189f §1 k pa), jak też i fakultatywnym (art. 189f §2 oraz §3 k pa). Prezes UOKiK, podobnie jak organ pierwszej instancji wskazuje, że jednym z głównych celów nałożenia na przedsiębiorców obowiązków zawartych w ww. rozporządzeniu, jest wzmocnienie szeroko pojętej ochrony konsumentów oraz osiągnięcie wysokiego poz iomu ochrony zdrowia ludzi. W związku z tym przepisy rozporządzenia 1223/2009 w bardzo szczegółowy sposób określiły obowiązki nakładane na przedsiębiorców, którzy nie tylko produkują, ale także udostępniają konsumentom produkty kosmetyczne. Po przeprowadzeniu analizy zebranych materiałów dowodowych, Prezes UOKiK stwierdza, że ustalenia kontroli przeprowadzonej przez Kujawsko - Pomorskiego WIIH dały podstawę do stwierdzenia, że strona, naruszyła art. 6 ustawy o produktach kosmetycznych w związku z art. 19 ust. 1 lit. g rozporządzenia 1223/2009, co dało podstawę do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 36 ust. 1 oraz ustawy o produktach kosmetycznych. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 k pa organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy. Należy przy tym podkreślić, że utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji jest konsekwencją dokonania przez organ drugiej instancji oceny, że decyzja organu pierwszej instancji by ła prawidłowa i co do istoty sprawy identyczna, jak decyzja podjęta przez organ drugiej instancji. Prezes UOKiK przychylił się tym samym do ustaleń poczynionych w toku postępowania przez organ pierwszej instancji oraz uznał, iż Kujawsko - Pomorski WIIH zasad nie nałożył na przedsiębiorcę karę w wysokości 18 000 zł (słownie: osiemnaście tysi ęcy złotych) . Tym samym, decyzja nr PHU - 33/202 Kujawsko - Pomorskiego WIIH z 13 maja b r. (sygn. PHU.8361.1.51.2025) , powinna pozostać w obrocie prawnym. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 W związku z powyższy m karę administracyjną należy wpłacić na rachunek wskazany w decyzji Kujawsko - Pomorskiego WIIH w terminie 14 dni od dnia, kiedy decyzja o nałożeniu kary stała się ostateczna. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośr ednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 1 00.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. 4. Do należności pieniężnych w postaci kar pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy art. 189i ustawy z d nia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572). z up . Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Joanna Jankowska - Kuć Dyrektor Departamentu Inspekcji Handlowej