DDK-7/2003

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW CEZARY BANASI Ń SKI DDK-61-13/03/MOK Warszawa, dn. 19.05.2003 r. DECYZJA Nr 7/2003 Na podstawie art. 23 c ust. 1 w zwi ą zku z art. 23 a ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 122, poz. 1319; z 2001 r. Nr 110, poz. 1189 i Nr 154, poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 129, poz. 1102 i Nr 166, poz. 1360), zwanej dalej „ustaw ą ”, po przeprowadzeniu z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej Prezesem Urz ę du, uznaje wykorzystywanie przez Korporacj ę Finansow ą Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, postanowie ń umownych o nast ę puj ą cej tre ś ci: 1. „§ 3 ust. 2: „Przez podpisanie Umowy i Warunków Umowy, Wst ę puj ą cy przejmuje na siebie wszelkie prawa i obowi ą zki wynikaj ą ce z tre ś ci niniejszej Umowy.” 2. „6 ust. 7: „Koszty administracyjne jest to op ł ata wyra ż ona procentowo w stosunku do wybranego zestawu kwotowego, pobrana przez KF na obs ł ug ę i administracj ę programu, periodycznie w okresach miesi ę cznych w postaci tzw. op ł aty administracyjnej, lub w przypadkach okre ś lonych w §14 i §15 Warunków Umowy. Wysoko ść tych kosztów nie mo ż e by ć wy ż sza od sumy miesi ę cznych rat podstawowych, wp ł acanych przez Uczestnika Grupy.” 3. „§13 ust. 3: „Uczestnik Gremium otrzyma zwrot wp ł aconych rat podstawowych bez waloryzacji i oprocentowania w czasie likwidacji gremium, okre ś lonym w § 18, po potr ą ceniu nale ż nych KF kosztów administracyjnych oraz op ł aty zwrotnej.” 4. „§ 16 ust. 2: „W przypadku, gdy w ci ą gu dwóch kolejnych zgromadze ń przydzia ł owych nie zostanie zebrany fundusz gremium, pozwalaj ą cy na przydzia ł jednego produktu, KF upowa ż nione jest do wstrzymania zgromadze ń przydzia ł owych przyst ą pienia do przedterminowego zlikwidowania gremium. 5. „§ 18 Zako ń czenie Programu 1. W ci ą gu trzech miesi ę cy, licz ą c od terminu zako ń czenia planu ratalnego KF dokona ostatecznej likwidacji gremium. 2. Fundusze jakie ewentualnie pozostan ą po likwidacji gremium zostan ą przeznaczone na: a) pokrycie strat powsta ł ych w gremium z przyczyn niezale ż nych od KF, (np.: niemo ż no ść wyegzekwowania zad ł u ż enia od Uczestników Gremium lub por ę czycieli, itp. b) wyp ł at ę rat podstawowych Uczestnikom Gremium, którym nie zosta ł przydzielony produkt, a którzy zrezygnowali lub zostali wykluczeni, zgodnie z zasadami okre ś lonymi §13 i §14. 3. Je ż eli pozostaj ą ce w dyspozycji KF ś rodki finansowe b ę d ą niewystarczaj ą ce dla ca ł kowitego zaspokojenia wierzytelno ś ci w powy ż szej kolejno ś ci p ł atno ś ci, nale ż no ś ci regulowane b ę d ą proporcjonalnie do wysoko ś ci wp ł at ka ż dego Uczestnika Gremium . 4. Jakiekolwiek zmniejszenia si ę funduszu gremium wywo ł ane przez zdarzenia nieprzewidziane w niniejszej umowie, a niezale ż ne od KF, obci ąż a ł o b ę dzie proporcjonalnie Uczestników Gremium. 6. „§ 19. W sytuacjach nieprzewidzianych w niniejszej umowie, decyzj ę podejmuje KF w drodze zarz ą dzenia. W takiej jednak sytuacji Uczestnik Programu b ę dzie mia ł mo ż liwo ść wyst ą pienia z Programu ze skutkami okre ś lonymi w umowie.” za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów , o której mowa w art. 23 a ust. 2 ww. ustawy polegaj ą c ą na stosowaniu postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do Rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone i nakazuje zaniechanie jej stosowania. UZASADNIENIE W dniu 25 marca 2003 r. Prezes Urz ę du wszcz ął post ę powanie w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów polegaj ą cych na wykorzystywaniu w umowach zawieranych z konsumentami przez Korporacj ę Finansow ą niedozwolonych postanowie ń umownych, co stanowi naruszenie art. 23 a ust. 2 ustawy. Zgodnie z zasad ą , wyra ż on ą w art. 10 kpa strona przed wydaniem decyzji mia ł a mo ż liwo ść wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materia ł ów. W pi ś mie z dnia 14 kwietnia 2003 r. pe ł nomocnik strony podniós ł , i ż stwierdzone w zawiadomieniu o wszcz ę ciu post ę powaniu uchybienia dotycz ą Ogólnych Warunków Umowy, które nie obowi ą zuj ą od dnia 15 grudnia 2002 r. Tre ść nades ł anych przez stron ę Warunków Umowy nie odbiega od tre ś ci warunków umowy zakwestionowanej przez Urz ą d, a dostarczonych przez Spó ł k ę KF w trakcie post ę powania wyja ś niaj ą cego w dniu 11 marca 2003 r. W trakcie post ę powania Prezes Urz ę du ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Art. 23 a ust. 2 ustawy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uznaje w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego. Spó ł ka Korporacja Finansowa w dniu 11 marca 2003 r. przes ł a ł a do Centrali UOKiK wzór ogólnych warunków umowy (zw. „Warunkami Umowy”). Wzorzec ten zawiera ł niedozwolone postanowienia umowne wpisane do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych i stanowi ł podstaw ę wszcz ę cia post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów przez Spó ł k ę KF. Postanowienia zawarte w umowach stosowanych przez Korporacj ę Finansow ą Sp. z o.o. z konsumentami ró ż ni ą si ę literalnie od postanowie ń wpisanych do rejestru. Niemniej nale ż y uzna ć je za niedozwolone. Postanowienia te s ą to ż same w tre ś ci. Kontrola wzorców umów ma charakter abstrakcyjny. Przepisy kodeksu cywilnego wskazuj ą w sposób abstrakcyjny niedozwolone postanowienia umowne. S ą d uznaje za niedozwolone postanowienie umowne, sformu ł owane w okre ś lony sposób w konkretnej umowie i zakazuje 2 jego stosowania. Jednak ż e zakaz ten wywodzi z postanowie ń wskazanych w kodeksie cywilnym w sposób abstrakcyjny, które za niedozwolone uznaj ą okre ś lone zachowania, a nie sposób sformu ł owania tych zachowa ń . W zwi ą zku z tym przyj ąć nale ż y, ż e niedozwolonym postanowieniem umownym jest ka ż de, które dotyczy takiego samego zachowania, jak zawarte w postanowieniu wpisanym do rejestru. Ze wzgl ę du na rozszerzon ą skuteczno ść klauzul (art. 479 43 k.p.c.) spe ł niaj ą one tak ą sam ą funkcj ę jak przepisy prawne, a zatem do ich oceny nale ż y stosowa ć – w drodze analogii – zasady wyk ł adni przepisów. Przy okre ś leniu znaczenia niedozwolonych postanowie ń umownych nale ż y stosowa ć regu ł y interpretacji wykszta ł cone w nauce prawa i praktyce orzeczniczej (wyk ł adnia j ę zykowa, systemowa, funkcjonalna). Niedozwolone s ą postanowienia umów, które mieszcz ą si ę w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru, której tre ść zostanie ustalona w oparciu o dokonan ą jej wyk ł adni ę . Nie jest zatem konieczna dok ł adna literalna identyczno ść klauzuli wpisanej do rejestru i klauzuli z ni ą porównywanej. Niedozwolonymi postanowieniami umownymi zawartymi w Warunkach Umowy stosowanych przez KF Sp. z o.o. s ą nast ę puj ą ce postanowienia: 1. „§ 3 ust. 2: „Przez podpisanie Umowy i Warunków Umowy, Wst ę puj ą cy przejmuje na siebie wszelkie prawa i obowi ą zki wynikaj ą ce z tre ś ci niniejszej Umowy.” 2. „6 ust. 7: „Koszty administracyjne jest to op ł ata wyra ż ona procentowo w stosunku do wybranego zestawu kwotowego, pobrana przez KF na obs ł ug ę i administracj ę programu, periodycznie w okresach miesi ę cznych w postaci tzw. op ł aty administracyjnej, lub w przypadkach okre ś lonych w §14 i §15 Warunków Umowy. Wysoko ść tych kosztów nie mo ż e by ć wy ż sza od sumy miesi ę cznych rat podstawowych, wp ł acanych przez Uczestnika Grupy.” 3. „§13 ust. 3: „Uczestnik Gremium otrzyma zwrot wp ł aconych rat podstawowych bez waloryzacji i oprocentowania w czasie likwidacji gremium, okre ś lonym w § 18, po potr ą ceniu nale ż nych KF kosztów administracyjnych oraz op ł aty zwrotnej.” 4. „§ 16 ust. 2: „W przypadku, gdy w ci ą gu dwóch kolejnych zgromadze ń przydzia ł owych nie zostanie zebrany fundusz gremium, pozwalaj ą cy na przydzia ł jednego produktu, KF upowa ż nione jest do wstrzymania zgromadze ń przydzia ł owych przyst ą pienia do przedterminowego zlikwidowania gremium. 5. „§ 18 Zako ń czenie Programu 1.W ci ą gu trzech miesi ę cy, licz ą c od terminu zako ń czenia planu ratalnego KF dokona ostatecznej likwidacji gremium. 2.Fundusze jakie ewentualnie pozostan ą po likwidacji gremium zostan ą przeznaczone na: a) pokrycie strat powsta ł ych w gremium z przyczyn niezale ż nych od KF, (np.: niemo ż no ść wyegzekwowania zad ł u ż enia od Uczestników Gremium lub por ę czycieli, itp. b) wyp ł at ę rat podstawowych Uczestnikom Gremium, którym nie zosta ł przydzielony produkt, a którzy zrezygnowali lub zostali wykluczeni, zgodnie z zasadami okre ś lonymi §13 i §14. 3.Je ż eli pozostaj ą ce w dyspozycji KF ś rodki finansowe b ę d ą niewystarczaj ą ce dla ca ł kowitego zaspokojenia wierzytelno ś ci w powy ż szej kolejno ś ci p ł atno ś ci, nale ż no ś ci regulowane b ę d ą proporcjonalnie do wysoko ś ci wp ł at ka ż dego Uczestnika Gremium . 3 4. Jakiekolwiek zmniejszenia si ę funduszu gremium wywo ł ane przez zdarzenia nieprzewidziane w niniejszej umowie, a niezale ż ne od KF, obci ąż a ł o b ę dzie proporcjonalnie Uczestników Gremium. 6. „§ 19. W sytuacjach nieprzewidzianych w niniejszej umowie, decyzj ę podejmuje KF w drodze zarz ą dzenia. W takiej jednak sytuacji Uczestnik Programu b ę dzie mia ł mo ż liwo ść wyst ą pienia z Programu ze skutkami okre ś lonymi w umowie.” Postanowienie wskazane w pkt 1. zosta ł o uznane za niedozwolone wyrokiem S ą du Okr ę gowego – S ą du Antymonopolowego z dnia 27 marca 2002 r. (sygn. Akt. XVII Amc 41/01). W sprawie z powództwa Federacji Konsumentów przeciwko Financial Partners sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „uczestnik przejmuje na siebie ca ł o ść praw i zobowi ą za ń wynikaj ą cych z niniejszej umowy”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 15 pa ź dziernika 2002 r. Hipoteza klauzuli zawartej w umowie stosowanej przez KF Sp. z o.o. w ca ł o ś ci mie ś ci si ę w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru. Poj ę cia „uczestnik” oraz „wst ę puj ą cy” nie s ą zdefiniowane. Mo ż na je zatem uto ż samia ć , na co pozwala kontekst pos ł u ż enia si ę obu zwrotami. Poj ę cie „ca ł o ść praw i zobowi ą za ń wynikaj ą cych z niniejszej umowy” jest takie samo jak poj ę cie „wszelkie prawa i obowi ą zki wynikaj ą ce z tre ś ci niniejszej umowy”. Postanowienie wskazane w pkt 2. zosta ł o uznane za niedozwolone wyrokiem S ą du Okr ę gowego – S ą du Antymonopolowego z dnia 24 pa ź dziernika 2002 r. (sygn. Akt. XVII Amc 3/01). W sprawie z powództwa Iwony Ł ukaszuk przeciwko Mi ę dzynarodowej Korporacji Gospodarczej „InCo” sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „koszty administracyjne – jest to op ł ata wyra ż ona procentowo w stosunku do wybranego zestawu kwotowego, okre ś lona na pierwszej stronie umowy, pobierana przez InCo na obs ł ug ę i administracj ę systemu miesi ę cznie w postaci tzw. op ł aty administracyjnej lub w przypadkach zawartych w art. 15 i art. 16 ogólnych warunków umowy jednorazowo w pe ł nej wysoko ś ci. W przypadkach zawartych w art. 15 i art. 16 ogólnych warunków umowy wysoko ść tych kosztów nie mo ż e by ć wy ż sza od sumy miesi ę cznych rat podstawowych wp ł aconych przez Cz ł onka Grupy”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 15 pa ź dziernika 2002 r. Hipoteza klauzuli zawartej w umowie stosowanej przez KF Sp. z o.o. w ca ł o ś ci mie ś ci si ę w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru. Poj ę cia „cz ł onka grupy” oraz „uczestnika programu” nie s ą zdefiniowane. To samo dotyczy poj ęć „obs ł uga i administracja programu” oraz „obs ł uga i administracja systemu”, „periodycznie w okresach miesi ę cznych” oraz „miesi ę cznie”. Mo ż na je zatem uto ż samia ć , na co pozwala kontekst pos ł u ż enia si ę obu zwrotami. Na odmienno ść klauzul nie wp ł ywa tak ż e inny szyk zdania. Klauzule ró ż ni podmiot, do którego si ę odnosz ą . Uwzgl ę dniaj ą c charakterystyk ę niedozwolonych postanowie ń umownych wpisanych do rejestru (postanowienia stanowi ą ce zawsze fragment konkretnej umowy), brak mo ż liwo ś ci przeredagowania klauzul przez s ą d oraz wzgl ę dy celowo ś ci uzna ć nale ż y, ż e zakazane jest pos ł ugiwanie si ę w obrocie klauzulami, które ró ż ni ą si ę od klauzul wpisanych do rejestru jedynie podmiotowo. Postanowienie wskazane w pkt 3. zosta ł o uznane za niedozwolone wyrokiem S ą du Okr ę gowego – S ą du Antymonopolowego z dnia 6 maja 2002 r. (sygn. Akt. XVII Amc 44/01). W sprawie z powództwa Wojciecha P ł aczkowskiego przeciwko Polskiej Grupie Kapita ł owej „Kredyt” sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „uczestnik grupy otrzyma zwrot wp ł aconych rat podstawowych, bez waloryzacji i oprocentowania, w czasie likwidacji grupy okre ś lonym w art. 19, po potr ą ceniu nale ż nych 4 PGK Kredyt kosztów administracyjnych oraz op ł aty wst ę pnej”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 15 pa ź dziernika 2002 r. Hipoteza klauzuli zawartej w umowie stosowanej przez KF Sp. z o.o. w ca ł o ś ci mie ś ci si ę w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru. Poj ę cia „op ł ata wst ę pna” oraz „op ł ata zwrotna” nie maj ą ustalonej (normatywnie lub zwyczajowo) tre ś ci. Mo ż na je zatem uto ż samia ć , na co pozwala kontekst pos ł u ż enia si ę obu zwrotami. Równie ż poj ę cia „likwidacja gremium” oraz „likwidacja grupy” mo ż na uto ż sami ć , na co pozwala kontekst pos ł u ż enia si ę obu zwrotami. Odes ł anie do § 18 w umowie KF Sp. z o.o. oraz odes ł anie do art. 19 w postanowieniu wpisanym do rejestru nie pozwala na traktowanie tych postanowie ń jako odmiennych. Tre ść przepisów, do których jest odes ł anie jest taka sama. Klauzule ró ż ni podmiot, do którego si ę odnosz ą . Uwzgl ę dniaj ą c charakterystyk ę niedozwolonych postanowie ń umownych wpisanych do rejestru (postanowienia stanowi ą ce zawsze fragment konkretnej umowy), brak mo ż liwo ś ci przeredagowania klauzul przez s ą d oraz wzgl ę dy celowo ś ci uzna ć nale ż y, ż e zakazane jest pos ł ugiwanie si ę w obrocie klauzulami, które ró ż ni ą si ę od klauzul wpisanych do rejestru jedynie podmiotowo. Postanowienie wskazane w pkt 4. zosta ł o uznane za niedozwolone wyrokiem S ą du Okr ę gowego – S ą du Antymonopolowego z dnia 27 lutego 2002 r. (sygn. Akt. XVII Amc 27/01) oraz S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 27 listopada 2001 r. (sygn. akt XVII Amc 56/01). W sprawie z powództwa Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko BPHF MeCom sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „W przypadku, gdy w ci ą gu dwóch kolejnych miesi ę cy nie zostanie zebrany fundusz grupy, pozwalaj ą cy na zakup jednego produktu, MeCom jest upowa ż nione do przedterminowej likwidacji danej grupy lub podj ę cia innych kroków, które pos ł u żą interesom grupy i umo ż liwi ą dalsze funkcjonowanie w systemie klientom, którzy wype ł nili swoje zobowi ą zania terminowo”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 23 sierpnia 2002 r. W sprawie z powództwa Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Bielsku Bia ł ej przeciwko Towarzystwu Finansowemu PRESTIGE Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach (obecnie: Towarzystwu Wspierania Przedsi ę biorczo ś ci "Inwestor" Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach) s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: "W przypadku, gdy w ci ą gu dwóch (2) kolejnych miesi ę cy nie zostanie zebrany fundusz grupy, pozwalaj ą cy na przydzia ł Towaru, Prestige upowa ż nione jest do wstrzymania aktów asygnacyjnych i przyst ą pienia do przedterminowej likwidacji danej grupy lub do podj ę cia innego rozwi ą zania, które najlepiej pos ł u ż y interesom grupy i umo ż liwi dalsze funkcjonowanie w programie Uczestnikom Grupy, którzy wype ł nili terminowo swoje zobowi ą zania." Wpisu do rejestru dokonano 25 marca 2003 r. Hipoteza klauzuli zawartej w umowie stosowanej przez KF Sp. z o.o. w ca ł o ś ci mie ś ci si ę w hipotezie klauzul wpisanych do rejestru. Poj ę cia „w ci ą gu dwóch kolejnych zgromadze ń przydzia ł owych” oraz „w ci ą gu dwóch kolejnych miesi ę cy” dotycz ą takiej samej sytuacji faktycznej. Poj ę cia mo ż na zatem uto ż samia ć , na co pozwala kontekst pos ł u ż enia si ę obu zwrotami. Zwrot „zakup” ma to samo znaczenie, co „przydzia ł ” w odniesieniu do tych umów. Klauzule ró ż ni podmiot, do którego si ę odnosz ą . Uwzgl ę dniaj ą c charakterystyk ę niedozwolonych postanowie ń umownych wpisanych do rejestru (postanowienia stanowi ą ce zawsze fragment konkretnej umowy), brak mo ż liwo ś ci przeredagowania klauzul przez s ą d oraz wzgl ę dy celowo ś ci uzna ć nale ż y, ż e zakazane jest pos ł ugiwanie si ę w obrocie klauzulami, które ró ż ni ą si ę od klauzul wpisanych do rejestru jedynie podmiotowo. Postanowienie wskazane w pkt 5 zosta ł o uznane za niedozwolone wyrokiem S ą du Okr ę gowego – S ą du Antymonopolowego z dnia 27 lutego 2002 r. (sygn. Akt. XVII Amc 27/01) oraz S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z 5 dnia 27 listopada 2001 r. (sygn. akt XVII Amc 56/01). W sprawie z powództwa Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko BPHF MeCom sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „W okresie trzech miesi ę cy po terminie zako ń czenia planu ratalnego MeCom dokona ostatecznej likwidacji grupy. 2. Fundusze jakie ewentualnie pozostan ą po likwidacji grupy zostan ą przeznaczone na: a) pokrycie strat powsta ł ych w grupie z powodów niezawinionych przez MeCom (np. niemo ż no ść wyegzekwowania nale ż no ś ci p ł atniczych od klientów lub por ę czycieli itp.). b) wyp ł at ę rat czystych klientom, którym nie zosta ł przydzielony produkt, a którzy zrezygnowali lub zostali wykluczeni zgodnie z zasadami okre ś lonymi w § 16 i § 17 niniejszej umowy. 3. je ż eli b ę d ą ce w dyspozycji ś rodki finansowe b ę d ą niewystarczajace do ca ł kowitego zaspokojenia wierzytelno ś ci w powy ż szej kolejno ś ci p ł atno ś ci, nale ż no ś ci wyp ł acane b ę d ą proporcjonalnie do wysoko ś ci wp ł at ka ż dego klienta. 4. jakiekolwiek zmniejszenie si ę funduszu grupy, wywo ł ane przez zdarzenia nie uwzgl ę dnione w tej umowie, a niezale ż ne od MeCom, b ę dzie obci ąż a ć proporcjonalnie wszystkich klientów uczestników danej grupy”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 23 sierpnia 2002 r. W sprawie z powództwa Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Bielsku Bia ł ej przeciwko Towarzystwu Finansowemu PRESTIGE Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach (obecnie: Towarzystwu Wspierania Przedsi ę biorczo ś ci "Inwestor" Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach) s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: "1. W ci ą gu trzech miesi ę cy, licz ą c od terminu zako ń czenia planu ratalnego, Prestige dokona ostatecznej likwidacji grupy. 2. Fundusze jakie ewentualnie pozostan ą po likwidacji grupy zostan ą przeznaczone na: a) pokrycie strat powsta ł ych w grupie z powodów niezawinionych przez Prestige (np. niemo ż no ść wyegzekwowania zad ł u ż enia od Uczestników Grupy lub por ę czycieli), b) wyp ł at ę rat podstawowych Uczestnikom Grupy, którym nie zosta ł przydzielony Towar, a którzy zrezygnowali lub zostali wykluczeni, zgodnie z zasadami okre ś lonymi w art. 14 i art. 15. 3. Je ż eli b ę d ą ce w dyspozycji Prestige ś rodki finansowe b ę d ą niewystarczaj ą ce dla ca ł kowitego zaspokojenia wierzytelno ś ci w powy ż szej kolejno ś ci p ł atno ś ci, nale ż no ś ci dokonywane b ę d ą proporcjonalnie do wysoko ś ci wp ł at ka ż dego Uczestnika Grupy. 4. Jakiekolwiek zmniejszenie si ę funduszu grupy, wywo ł ane przez zad ł u ż enia nie uwzgl ę dnione w tej Umowie, a niezale ż ne od Prestige, b ę dzie obci ąż a ł o proporcjonalnie Uczestników Grupy." Wpisu do rejestru dokonano w dniu 25 marca 2003 r. Hipoteza klauzuli zawartej w umowie stosowanej przez KF Sp. z o.o. w ca ł o ś ci mie ś ci si ę w hipotezie klauzul wpisanych do rejestru. Poj ę cia „w ci ą gu trzech miesi ę cy, licz ą c od terminu zako ń czenia planu ratalnego”” oraz „w okresie trzech miesi ę cy po terminie zako ń czenia planu ratalnego”, „niemo ż no ść wyegzekwowania zad ł u ż enia od Uczestników Gremium lub por ę czycieli” oraz „niemo ż no ść wyegzekwowania nale ż no ś ci p ł atniczych od klientów lub por ę czycieli”, „wyp ł ata rat podstawowych” oraz „wyp ł ata rat czystych”, „pozostaj ą ce w dyspozycji” oraz „b ę d ą ce w dyspozycji”, „nale ż no ś ci regulowane b ę d ą ” oraz „nale ż no ś ci wyp ł acane b ę d ą ”, „zdarzenia nieprzewidziane w niniejszej umowie” oraz „zdarzenia nie uwzgl ę dnione w tej umowie” odnosz ą si ę do takich samych sytuacji faktycznych. Ponadto nie ma ich ś cis ł ych definicji. Mo ż na je zatem uto ż samia ć , na co pozwala kontekst pos ł u ż enia si ę obu zwrotami. Odes ł anie do § 13 i § 14 w umowie KF Sp. z o.o. oraz odes ł anie do art. 16 i art. 17 oraz art. 14 i art. 15 w postanowieniach wpisanych do rejestru nie pozwala na traktowanie tych postanowie ń jako odmiennych. Tre ść przepisów, do których jest odes ł anie jest taka sama. Klauzule ró ż ni podmiot, do którego si ę odnosz ą . Uwzgl ę dniaj ą c charakterystyk ę niedozwolonych postanowie ń umownych wpisanych do rejestru (postanowienia stanowi ą ce zawsze fragment konkretnej umowy), brak mo ż liwo ś ci przeredagowania klauzul przez s ą d oraz wzgl ę dy celowo ś ci uzna ć nale ż y, ż e zakazane jest pos ł ugiwanie si ę w obrocie klauzulami, które ró ż ni ą si ę od klauzul wpisanych do rejestru jedynie podmiotowo. 6 Postanowienie wskazane w pkt 6. zosta ł o uznane za niedozwolone wyrokami S ą du Okr ę gowego – S ą du Antymonopolowego z dnia 27 lutego 2002 r. (sygn. Akt. XVII Amc 27/01), z dnia 6 maja 2002 r. (sygn. Akt XVII Amc 44/01), z dnia 12 sierpnia 2002 r. (sygn. Akt XVII Amc 43/01) oraz S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 27 listopada 2001 r. (sygn. akt XVII Amc 56/01). W sprawie z powództwa Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko BPHF MeCom sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „W sytuacjach nieprzewidzianych w niniejszej umowie, decyzje podejmuje MeCom w formie zarz ą dzenia”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 23 sierpnia 2002 r. W sprawie z powództwa Powiatowego Rzecznika Konsumentów we Wroc ł awiu przeciwko Europejski Fundusz Budowlany sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „w sytuacjach nieprzewidzianych w niniejszej umowie, decyzje podejmuje Zarz ą d EFB w drodze uchwa ł y”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 15 pa ź dziernika 2002 r. W sprawie z powództwa Wojciecha P ł aczkowskiego przeciwko Polska Grupa Kapita ł owa „Kredyt” sp. z o.o. s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „w sytuacjach nieprzewidzianych w niniejszej umowie, decyzje podejmuje PGK Kredyt w drodze zarz ą dzenia”. Wpisu do rejestru dokonano w dniu 15 pa ź dziernika 2002 r. W sprawie z powództwa Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Bielsku Bia ł ej przeciwko Towarzystwu Finansowemu PRESTIGE Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach (obecnie: Towarzystwu Wspierania Przedsi ę biorczo ś ci "Inwestor" Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach) s ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: "W sytuacjach nieprzewidzianych w niniejszej Umowie decyzje podejmuje Prestige w formie zarz ą dzenia." Wpisu do rejestru dokonano w dniu 25 marca 2003 r. Klauzula zawarta w umowach stosowanych przez KF Sp. z o.o. jest identyczna przedmiotowo z klauzulami wpisanymi do rejestru. Ró ż ni je podmiot, do którego si ę odnosz ą . Uwzgl ę dniaj ą c charakterystyk ę niedozwolonych postanowie ń umownych wpisanych do rejestru (postanowienia stanowi ą ce zawsze fragment konkretnej umowy), brak mo ż liwo ś ci przeredagowania klauzul przez s ą d oraz wzgl ę dy celowo ś ci uzna ć nale ż y, ż e zakazane jest pos ł ugiwanie si ę w obrocie klauzulami, które ró ż ni ą si ę od klauzul wpisanych do rejestru jedynie podmiotowo. W ś wietle powy ż szego, nale ż y stwierdzi ć , ż e w niniejszej sprawie zosta ł naruszony zbiorowy interes konsumentów i tym samym zasadne by ł o podj ę cie dzia ł a ń przewidzianych w ustawie dla zapewnienia ochrony konsumentów. Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w sentencji. Od niniejszej decyzji, na podstawie art. 78 ust. 1 ustawy, przys ł uguje stronie odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia. Z up. Prezesa p.o. Zast ę pcy Dyrektora Departamentu Polityki Konsumenckiej Joanna Wrona Otrzymuje: 1. Jan Dzido 7 Zespó ł Adwokacki Nr 22 Ul. Targowa 15 m 50 03-723 Warszawa 8