Zmiany w prawie od 1 października 2026 r.

1 października 2026 r. wchodzi w życie 11 aktów prawnych. Najważniejsze dla przedsiębiorców i podatników są zmiany w Ordynacji podatkowej, zasadach elektronicznego raportowania schematów podatkowych oraz formularzach stosowanych w sprawach podatkowych.

Podatki i rozliczenia

Nowelizacja Ordynacji podatkowej

Dz.U. 2026 poz. 846 to ustawa zmieniająca Ordynację podatkową, czyli podstawową ustawę regulującą postępowanie przed organami podatkowymi, która wchodzi w życie 1 października 2026 r.

Ustawa wprowadza między innymi:

zmianę brzmienia reguły dotyczącej sytuacji, gdy ostatni dzień terminu do wykonania czynności przypada w określonym dniu;
dodanie do wskazanego w ustawie katalogu przepisów zawartych w dziale III rozdziale 11a Ordynacji podatkowej;
zastąpienie w przepisie o właściwości organów podatkowych pojęcia „ustawy podatkowe” szerszym określeniem „przepisy prawa podatkowego”.

Elektroniczne zgłaszanie schematów podatkowych

Dz.U. 2026 poz. 1227 to rozporządzenie określające od 1 października 2026 r. sposób elektronicznego przesyłania informacji o schemacie podatkowym, czyli rozwiązaniu podatkowym podlegającym raportowaniu do administracji skarbowej.

Informacje należy przesyłać przez oprogramowanie interfejsowe udostępnione pod adresem wskazanym w Biuletynie Informacji Publicznej urzędu obsługującego ministra finansów. Zgłoszenie wymaga kwalifikowanego podpisu elektronicznego albo podpisu zaufanego, czyli narzędzia umożliwiającego podpisywanie spraw urzędowych przez internet. Dowodem złożenia będzie urzędowe poświadczenie odbioru, czyli elektroniczne potwierdzenie przyjęcia dokumentu przez system Szefa Krajowej Administracji Skarbowej.

Tego samego dnia traci moc wcześniejsze rozporządzenie z 28 grudnia 2018 r. regulujące elektroniczne przekazywanie tych informacji.

Nowy formularz oświadczenia małżonka podatnika

Dz.U. 2026 poz. 1239 zmienia od 1 października 2026 r. wzór załącznika nr 12 do rozporządzenia o zaświadczeniach wydawanych przez organy podatkowe.

Nowy formularz ORD-M(5) służy do złożenia przez małżonka podatnika oświadczenia o pozostawaniu z podatnikiem we wspólności majątkowej, czyli wspólnym majątku małżonków. Formularz obejmuje między innymi dane identyfikacyjne i adresowe obojga małżonków, datę złożenia oświadczenia oraz podpis składającego.

Zmiana przepisów o odsetkach i opłacie prolongacyjnej

Dz.U. 2026 poz. 1228 zmienia od 1 października 2026 r. rozporządzenie dotyczące naliczania odsetek za zwłokę i opłaty prolongacyjnej, czyli należności związanej z odroczeniem terminu zapłaty podatku albo rozłożeniem go na raty.

Zmiana doprecyzowuje, że regulacja z § 8 rozporządzenia odnosi się do sytuacji, w której podatnikowi doręczono decyzję odmawiającą umorzenia podatku albo zaległości podatkowej. Umorzenie oznacza rezygnację przez organ z pobrania całości lub części należności.

Zmienione wzory deklaracji akcyzowych

Dz.U. 2026 poz. 1224 zmienia od 1 października 2026 r. rozporządzenie w sprawie wzorów deklaracji dla podatku akcyzowego oraz deklaracji dotyczących przedpłaty akcyzy.

Zmiana ma charakter formularzowy i dotyczy dokumentów używanych przez podmioty rozliczające akcyzę, czyli podatek nakładany m.in. na wybrane wyroby energetyczne, alkohol i wyroby tytoniowe.

Nowe wzory pełnomocnictwa ogólnego

Dz.U. 2026 poz. 1220 określa od 1 października 2026 r. nowe wzory pełnomocnictwa ogólnego oraz zawiadomienia o jego zmianie, odwołaniu lub wypowiedzeniu.

Pełnomocnictwo ogólne to upoważnienie przedstawiciela do działania za podatnika we wszystkich jego sprawach podatkowych. Rozporządzenie zastępuje dotychczasowe formularze w tym zakresie.

Przedsiębiorcy, handel i komunikacja elektroniczna

Nowy wzór certyfikatu importowego

Dz.U. 2026 poz. 1216 określa wzór certyfikatu importowego, obowiązujący od 1 października 2026 r.

Certyfikat dotyczy importu towarów, technologii i usług o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa oraz utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa. Rozporządzenie weszło w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia.

Sposób liczenia kosztu usługi powszechnej

Dz.U. 2026 poz. 1000 określa od 1 października 2026 r. sposób obliczania kosztu netto realizacji obowiązku świadczenia usługi powszechnej przez wyznaczonego przedsiębiorcę.

Dotyczy to przedsiębiorcy wyznaczonego do zapewniania usługi powszechnej, czyli usługi dostępnej dla użytkowników na zasadach określonych w Prawie komunikacji elektronicznej. Rozporządzenie ma charakter techniczny i wskazuje metodę ustalania kosztu netto tego obowiązku.

Nauka, szkolnictwo wyższe i doświadczenia na zwierzętach

Limit środków na stypendia rektora

Dz.U. 2025 poz. 1864 zmienia od 1 października 2026 r. zasady wydatkowania funduszu stypendialnego przez uczelnie.

Uczelnia będzie mogła przeznaczyć na stypendia rektora maksymalnie 45 proc. środków funduszu stypendialnego pochodzących ze środków wskazanych w art. 365 pkt 3 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce. Limit dotyczy wydatków ponoszonych w danym roku.

Zmiany w komisjach etycznych do spraw doświadczeń na zwierzętach

Dz.U. 2026 poz. 1248 zmienia od 1 października 2026 r. rozporządzenie dotyczące Krajowej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach oraz lokalnych komisji etycznych.

Zmiana dotyczy organizacji i funkcjonowania komisji oceniających sprawy związane z prowadzeniem doświadczeń na zwierzętach.

Bezpieczeństwo i służby publiczne

Uregulowanie lotnictwa służb porządku publicznego

Dz.U. 2026 poz. 864 to ustawa, która od 1 października 2026 r. zmienia przepisy w związku z uregulowaniem funkcjonowania lotnictwa służb porządku publicznego.

Wśród zmian dotyczących Policji ustawa:

zastrzega nazwę „Policja” oraz znak graficzny Policji wyłącznie dla tej formacji;
wprowadza upoważnienie dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych do określenia wzoru znaku graficznego Policji;
przewiduje, że minister określi również sposób używania tego znaku.

Później w październiku

2 października 2026 r. – zmiany w samorządach zawodowych architektów i inżynierów budownictwa oraz w Prawie budowlanym – Dz.U. 2026 poz. 1161.
2 października 2026 r. – pomoc finansowa Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości w programie Zielony biznes i innowacje – Dz.U. 2026 poz. 1219.
7 października 2026 r. – turnusy leczniczo-profilaktyczne dla pracowników wykonujących zadania poza granicami państwa – Dz.U. 2026 poz. 1229.
7 października 2026 r. – świadczenia zdrowotne dla żołnierzy zawodowych – Dz.U. 2026 poz. 1230.
7 października 2026 r. – Odznaka Honorowa za Zasługi dla Lotnictwa Cywilnego – Dz.U. 2026 poz. 1235.
8 października 2026 r. – zasady szacowania kapitału wewnętrznego i aktywów płynnych oraz zarządzania ryzykiem w domach maklerskich – Dz.U. 2026 poz. 1238.
14 października 2026 r. – zmiany w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, czyli publicznym rejestrze przedsiębiorców prowadzących jednoosobową działalność – Dz.U. 2026 poz. 507.
25 października 2026 r. – świadczenia opieki zdrowotnej udzielane w powiatowym centrum zdrowia – Dz.U. 2026 poz. 1246.
31 października 2026 r. – towary objęte systemem monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi – Dz.U. 2026 poz. 589.