Nowelizacja KSH od 3 grudnia 2026 r. – zmiany dla spółek
Autor: Michał Jackowski (profesor AI i prawa)
Opublikowano: Źródła zweryfikowano:
Od 3 grudnia 2026 r. zmienią się przepisy Kodeksu spółek handlowych dotyczące zawiadamiania wspólników spółki z o.o. o zgromadzeniu oraz pełnomocnictw w spółce z o.o. i prostej spółce akcyjnej. Ustawa określa też, jak traktować wcześniej wyrażone zgody i udzielone upoważnienia, a jedną korektę pozostawia na 18 lutego 2027 r. Dla spółek najważniejsze będzie sprawdzenie umów, wzorów dokumentów i dat ich sporządzenia.
Co rzeczywiście zmienia ustawa z 4 września 2026 r.
Ustawa z 4 września 2026 r., Dz.U. z 2026 r. poz. 1440, ma rozbudowany tytuł, ale jej zakres jest ściśle określony. Zmienia zarówno sam Kodeks spółek handlowych, dalej KSH, jak i wcześniejszą ustawę z 23 stycznia 2026 r. zmieniającą ten kodeks.
Art. 1 nowelizacji, czyli ustawy zmieniającej obowiązujące przepisy, obejmuje trzy regulacje:
- art. 238 § 1 KSH – sposób zawiadamiania o zgromadzeniu wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;
- art. 243 § 2 zdanie pierwsze KSH – formę pełnomocnictwa w spółce z o.o., czyli upoważnienia innej osoby do działania za wspólnika na zgromadzeniu;
- art. 300⁹⁵ § 2 KSH – formę pełnomocnictwa w prostej spółce akcyjnej oraz dołączanie jego kopii do księgi protokołów.
Osobno art. 2 poprawia dwa odesłania, czyli wskazania innych przepisów, we wcześniejszej nowelizacji. Nie jest to zatem ogólna reforma wszystkich rodzajów spółek ani wszystkich sposobów ich reprezentowania. Każdą zmianę trzeba przyporządkować do konkretnego przepisu i rodzaju spółki.
Zawiadomienie o zgromadzeniu: dwa tygodnie i zgoda wspólnika
Art. 1 pkt 1 ustawy nadaje nowe brzmienie całemu art. 238 § 1 KSH. Przepis dotyczy zwoływania zgromadzenia wspólników spółki z o.o., czyli forum podejmowania przez wspólników uchwał.
Pierwsze zdanie określa sposób wysyłki tradycyjnej oraz termin:
Zgromadzenie wspólników zwołuje się za pomocą listów poleconych lub przesyłek nadanych pocztą kurierską, wysłanych co najmniej dwa tygodnie przed terminem zgromadzenia wspólników. — Art. 238 § 1 KSH w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 1 ustawy
W praktyce spółka musi odpowiednio wcześnie zaplanować wysyłkę. Przytoczone zdanie wiąże dwutygodniowe wyprzedzenie z wysłaniem listu lub przesyłki kurierskiej.
Dalsza część przepisu dopuszcza zamiast tych przesyłek wysłanie zawiadomienia wspólnikowi:
- na adres do doręczeń elektronicznych albo
- pocztą elektroniczną.
Warunkiem jest jednak uprzednia zgoda wspólnika w formie dokumentowej oraz podanie adresu, na który zawiadomienie ma zostać wysłane. Forma dokumentowa oznacza utrwalenie oświadczenia w dokumencie pozwalającym ustalić osobę, która je składa.
Nie wystarczy więc samo posiadanie adresu e-mail wspólnika. Przed skorzystaniem z tej drogi spółka powinna sprawdzić, czy dysponuje odpowiednią zgodą i wskazanym w niej adresem.
Nowe brzmienie art. 238 § 1 pozostawia też miejsce na dodatkowe wymagania zapisane w umowie spółki:
Umowa spółki może przewidywać surowsze warunki udzielenia zgody. — Art. 238 § 1 zdanie trzecie KSH w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 1 ustawy
Oznacza to, że ustawowy standard nie zawsze będzie wystarczający. Jeżeli umowa spółki stawia dalej idące wymagania dotyczące zgody, trzeba je uwzględnić przed rozpoczęciem wysyłania zawiadomień drogą elektroniczną.
Przykładowo: spółka ma adres wspólnika, ponieważ od dawna prowadzi z nim korespondencję biznesową. Sam ten fakt nie zastępuje przewidzianej w art. 238 § 1 zgody na wysyłanie zawiadomień o zgromadzeniu.
Pełnomocnictwa w spółce z o.o. i prostej spółce akcyjnej
Druga zmiana dotyczy art. 243 § 2 KSH. Art. 1 pkt 2 ustawy zastępuje wyłącznie jego pierwsze zdanie. Zgodnie z nowym brzmieniem pełnomocnictwo powinno być udzielone w formie dokumentowej, chyba że umowa spółki przewiduje surowsze wymogi jego udzielenia.
To ważne rozróżnienie: ustawa nie zastępuje całego paragrafu. Zmienia wskazane zdanie dotyczące formy upoważnienia. Nie należy zatem odczytywać tej regulacji jako kompletnego zestawu zasad udziału pełnomocnika w zgromadzeniu.
Podobne rozwiązanie wprowadzono dla prostej spółki akcyjnej. Tutaj art. 1 pkt 3 nadaje nowe brzmienie całemu art. 300⁹⁵ § 2 KSH:
Pełnomocnictwo wymaga formy dokumentowej, chyba że umowa spółki przewiduje surowsze wymogi jego udzielenia. Kopię pełnomocnictwa dołącza się do księgi protokołów. — Art. 300⁹⁵ § 2 KSH w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 3 ustawy
Dla prostej spółki akcyjnej wynikają z tego dwa konkretne zadania. Po pierwsze, należy zweryfikować formę pełnomocnictwa z uwzględnieniem umowy spółki. Po drugie, jego kopia ma trafić do księgi protokołów, czyli zbioru dokumentacji protokołującej zgromadzenia.
W obu rodzajach spółek trzeba sprawdzić umowę spółki, zanim przygotuje się nowy wzór pełnomocnictwa. Ustawowa forma dokumentowa nie usuwa surowszych wymagań przewidzianych w tej umowie.
Starsze zgody i pełnomocnictwa podlegają dawnym zasadom
Ustawa zawiera przepisy przejściowe, czyli reguły rozstrzygające, czy do sytuacji powstałych przed zmianą stosować stare, czy nowe prawo. Zamieszczono je w art. 3.
Ustęp 1 dotyczy zgód wspólników na elektroniczne zawiadamianie o zgromadzeniu:
Do zgód, o których mowa w art. 238 § 1 ustawy zmienianej w art. 1, wyrażonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. — Art. 3 ust. 1 ustawy z 4 września 2026 r.
Decydująca jest zatem data wyrażenia zgody, a nie termin przyszłego zgromadzenia. Zgoda wyrażona przed 3 grudnia 2026 r. będzie oceniana według wcześniejszych przepisów także wtedy, gdy spółka zamierza wykorzystać ją przy późniejszej wysyłce.
Art. 3 ust. 2 przyjmuje analogiczne rozwiązanie dla pełnomocnictw wskazanych w art. 243 § 2 oraz art. 300⁹⁵ § 2 KSH. Do upoważnień udzielonych przed wejściem w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Przykład: zgromadzenie ma odbyć się po 3 grudnia 2026 r., ale wspólnik udzielił pełnomocnictwa przed tą datą. Sam późniejszy termin zgromadzenia nie przesądza o zastosowaniu nowych zasad do tego dokumentu.
Nie oznacza to automatycznego potwierdzenia prawidłowości wszystkich dawnych zgód i pełnomocnictw. Oznacza natomiast, że należy oceniać je według wcześniejszych wymagań. Zmiana przepisów nie uzasadnia też sama w sobie żądania, aby wszystkie takie dokumenty sporządzono ponownie.
Korekta odesłań dopiero od 18 lutego 2027 r.
Ustawa przewiduje dwa terminy wejścia w życie. Rozdziela je art. 4:
Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 2, który wchodzi w życie z dniem 18 lutego 2027 r. — Art. 4 ustawy z 4 września 2026 r.
Zasadnicze zmiany dotyczące zawiadomień i pełnomocnictw zaczną obowiązywać 3 grudnia 2026 r. Wyjątek obejmuje wyłącznie art. 2.
Ten przepis zmienia art. 1 pkt 27 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zmianie KSH oraz niektórych innych ustaw, opublikowanej pod poz. 176. W dwóch miejscach – dotyczących art. 476 § 1¹ pkt 2 oraz art. 476 § 2¹ KSH – zastępuje odesłanie do art. 328¹³ § 1 odesłaniem do art. 328⁵ § 3.
Jest to więc precyzyjna korekta wskazania innego przepisu. Nie należy łączyć jej terminu z rozpoczęciem stosowania nowych zasad dotyczących zgód i pełnomocnictw. Na te ostatnie nie trzeba czekać do lutego 2027 r.
Co to oznacza w praktyce
- Zaktualizuj procedurę zwoływania zgromadzeń w spółce z o.o. Przed elektroniczną wysyłką sprawdzaj uprzednią zgodę wspólnika, jej formę oraz podany adres.
- Przeczytaj umowę spółki. Może ona przewidywać surowsze warunki udzielania zgód i pełnomocnictw niż standard wynikający z nowych przepisów.
- Rozdziel dokumenty według dat. Przy zgodach liczy się moment ich wyrażenia, a przy pełnomocnictwach – udzielenia. Sama data zgromadzenia nie rozstrzyga o stosowaniu nowych zasad.
- W prostej spółce akcyjnej zadbaj o kopię pełnomocnictwa w księdze protokołów. Nowe brzmienie art. 300⁹⁵ § 2 wyraźnie wskazuje ten obowiązek.
- Pilnuj dwóch terminów. Zmiany organizacyjne obowiązują od 3 grudnia 2026 r., natomiast korekta odesłań z art. 2 – od 18 lutego 2027 r.
Źródła
Śledź zmiany w prawie z AnyLawyer
Zapisz temat, który Cię dotyczy, a AnyLawyer będzie na bieżąco sprawdzać nowe przepisy, orzeczenia i decyzje organów. Każdy raport pokazuje, co się zmieniło i co to oznacza, z odnośnikami do oficjalnych źródeł.
Rozpocznij monitoring