I NSP 458/26

I NSP 458/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Elżbieta Karska Dnia 16 października 2026 r. w sprawie ze skargi O. P. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Najwyższym w sprawie o sygn. IV KZ 16/26, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 16 października 2026 r., odrzuca skargę UZASADNIENIE O. P. pismem z 16 sierpnia 2026 r., które wpłynęło do Sądu Najwyższego 24 sierpnia 2026 r., działając w imieniu własnym, wniósł skargę na przewlekłość postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym o sygn. akt IV KZ 16/26 żądając: stwierdzenia przewlekłości ww. postępowania, oraz zasądzenia kwoty 10 000 zł. słusznego zadośćuczynienia. W dalszej części pisma zawarł opis żądania oraz okoliczności sprawy związany z wyznaczeniem do jej rozpoznania SSN Antoniego Bojańczyka oraz SSN Anny Dziergawki. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga na przewlekłość postępowania podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu I NSP 458/26 2 przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725 ze zm., dalej: „u.s.p.p.”) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). W myśl dyspozycji art. 6 ust. 1-3 u.s.p.p., każdorazowa skarga na przewlekłość postępowania musi spełniać określone wymogi przewidziane dla pisma procesowego, w tym obligatoryjnie winna zawierać żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy, jak również przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie. Należy podkreślić, że jest to wymóg bezwzględny w świetle w/w ustawy. Ponadto, skarga może zawierać żądanie wydania sądowi rozpoznającemu sprawę albo prokuratorowi prowadzącemu lub nadzorującemu postępowania przygotowawcze zlecenie podjęcia w wyznaczonym terminie odpowiednich czynności oraz zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej, co kwalifikowane jest jako wymóg fakultatywny. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że skarga podlega rozpoznaniu, o ile spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 6 ust. 2 pkt 2 u.s.p.p. Oznacza to, że skarżący w uzasadnieniu skargi szczegółowo wskazać musi, w czym dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy, tj. w sposób precyzyjny przedstawi konkretne działania bądź zaniechania sądu rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 19 września 2022 r., I NSP 290/22; z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21; z 10 czerwca 2020 r., I NSP 49/20; z 21 lutego 2007 r., III SPP 5/07; z 7 czerwca 2005 r., III SPP 103/05). Wskazanie powyższych okoliczności jest niezbędne dla merytorycznej oceny skargi. Sąd musi wiedzieć, na jakim etapie postępowania doszło według strony do przewlekłości, na czym ona polegała, tzn. jakie konkretnie czynności procesowe zostały podjęte przez sąd wadliwie lub nie zostały podjęte w ogóle (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 21 lipca 2020 r., I NSP 93/20; z 1 marca 2022 r., I NSP 31/22). Bez wskazania powyższych okoliczności sąd nie jest w stanie dokonać oceny I NSP 458/26 3 czynności sądu w oparciu o kryteria wskazane w art. 2 ust. 2 u.s.p.p. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 grudnia 2020 r., I NSP 162/20; z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21). Nie ulega wątpliwości, że uszczegółowienie zarzutów powinno nastąpić w odniesieniu do etapu postępowania, którego skarga bezpośrednio dotyczy i który objęty jest zakresem właściwości Sądu Najwyższego. Wymóg powyższy nie został w niniejszej sprawie dochowany. Nie zostały wymienione uchybienia ani wadliwości po stronie Sądu Najwyższego, które spowodowały naruszenie prawa skarżącego do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Ich brak musi zatem zostać uznany za niedochowanie wymogu określonego w art. 6 ust. 2 pkt 2 u.s.p.p. Pismo skarżącego nie zawiera właściwego uzasadnienia odnoszącego się do okoliczności sprawy, co sprawia, że Sąd Najwyższy pozbawiony jest możliwości merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi. Nie jest bowiem w ocenie Sądu Najwyższego wystarczające wskazanie jedynie daty przyjęcia sprawy do rozpoznania i sygnatury, pod którą postępowanie przed Sądem Najwyższym zostało zarejestrowane. Takie uzasadnienie w odniesieniu do okoliczności tej konkretnej sprawy o sygn. akt IV KZ 16/26 lub jedynie stwierdzenie jacy sędziowie zostali wyznaczeni do jej rozpoznania nie jest wystarczające dla rozważenia przez Sąd Najwyższy zarzutów związanych z ewentualną przewlekłością postępowania. Nie można też jako zarzutu potraktować stwierdzenia, iż „wniosku do dziś nie rozpoznano”. Sąd Najwyższy szczegółowo przenalizował akta sprawy i stwierdził, że w sprawie były podejmowane czynności, których w opisie skargi nie uwzględniono, podobnie jak to, że skarżący nie wskazał szczegółowych okresów, w których dopatrzył się bezczynności. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy stwierdza, że wniesiona przez O.P. skarga na przewlekłość postępowania nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 6 ust. 2 pkt. 2 u.s.p.p. i na podstawie art. 9 ust. 1 u.s.p.p. podlega odrzuceniu, bowiem skargę niespełniającą tych wymagań sąd właściwy do jej rozpoznania odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków. I NSP 458/26 4 JW. [a.ł]