VIII SA/Wa 370/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak po rozpoznaniu w dniu 24 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w sprawie ze skargi B. P. na czynność Wójta Gminy [...] z dnia 26 października 2022 r. znak: [...] w przedmiocie nadania numeru porządkowego nieruchomości postanawia: odrzucić skargę.

Zawiadomieniem z 26 października 2022 r. znak: [...] Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 47a ust. 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 z późn. zm.) zawiadomił B. P., że dla budynku mieszkalnego, usytuowanego na nieruchomości oznaczonej działkami o numerach ewidencyjnych: [...], [...] został nadany numer porządkowy [...] w miejscowości G. [...], gmina [...]. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy, korespondencję zawierającą powyższe zawiadomienie odebrał pełnomocnik B. P. 7 listopada 2022 r. Pismem z 24 kwietnia 2023 r. B. P. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na opisaną na wstępie czynność Wójta Gminy [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422 z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony został pogląd, że nadanie numeru porządkowego dokonywane jest w formie czynności z zakresu administracji publicznej i jest to czynność o charakterze technicznym (np. wyroki NSA z 1 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 6/07, z 18 stycznia 2002 r., sygn. akt SA/Bk 1074/01, publ. cbosa). Formę czynności materialno-technicznej przybiera także rozstrzygnięcie o odmowie nadania lub o odmowie zmiany numeru porządkowego. Skoro z powyższego wynika, że nadanie, zmiana numeru porządkowego nieruchomości podejmowane są w drodze czynności materialno-technicznej z zakresu administracji publicznej w rozumieniu 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to w takim trybie czynności w tym przedmiocie mogą być zaskarżane do sądu administracyjnego. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd zobowiązany jest dokonać uprzedniej kontroli skargi pod względem formalnym. Tryb i termin wniesienia skargi do sądu administracyjnego reguluje art. 52 oraz art. 53 p.p.s.a. Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Stosownie natomiast do treści art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W rozpoznawanej sprawie zawiadomienie z 26 października 2022 r. odebrała 7 listopada 2022 r. pełnomocnik skarżącej i w tym dniu skarżąca dowiedziała się o nadaniu numeru porządkowego, o czym świadczy treść e-maila skierowanego przez skarżącą do organu 7 listopada 2022, w którym wniosła o przesłanie drogą elektroniczną akt sprawy. Wobec tego należało uznać, iż bieg terminu określonego w art. 53 § 2 p.p.s.a. rozpoczął się 8 listopada 2022 r. i upływał 7 grudnia 2022 r. Natomiast skarżąca wniosła skargę na powyższe rozstrzygnięcie 24 kwietnia 2023 r. (data nadania w urzędzie pocztowym, k. 9 akt sądowych), a więc po upływie terminu do jej wniesienia. Zgodnie z informacją zawartą na kopercie przesyłka zawierająca skargę została nadana przez skarżącą w A.. Jak stanowi art. 83 § 3 p.p.s.a, oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Równocześnie ze skargą skarżąca nie wniosła o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wskazać w tym miejscu należy, że w orzecznictwie zwraca się uwagę, iż przewidziana w art. 53 § 2 p.p.s.a. możliwość rozpatrzenia skargi przez Sąd, mimo uchybienia terminowi do wniesienia skargi, ma charakter wyjątku. W takim przypadku strona powinna usprawiedliwić uchybienie terminu i przekonać Sąd, że dochowała należytej staranności w sprawie, a spóźnienie spowodowane było okolicznościami, na które nie mogła mieć wpływu (por. postanowienia: NSA z 6 listopada 2019 r., sygn. akt I GZ 343/19 i WSA w Krakowie z 24 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 1106/20, publ. cbosa). Warunkiem rozpatrzenia skargi jest stwierdzenie, że strona uchybiła terminowi bez własnej winy, z uwagi na wystąpienie okoliczności od niej niezależnych, którym pomimo dołożenia należytej staranności nie była w stanie przeciwdziałać nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a więc jeżeli dochowała należytej staranności (por. postanowienie NSA z 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 295/05, postanowienie WSA w Warszawie z 8 września 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 1305/22, publ. cbosa). Do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności zalicza się m.in. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar i inne zjawiska niemożliwe do przewidzenia. Chodzi zatem o okoliczności od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, okoliczności takie nie wystąpiły, a wskazywany przez skarżącą na wstępie skargi brak pouczenia o trybie i terminie zaskarżenia czynności materialno-technicznej nie może być traktowany jako okoliczność wyłączająca jej winę w naruszeniu terminu do wniesienia skargi. W judykaturze utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym nieznajomość prawa nie może świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności określonej prawem (por. postanowienie NSA z 18 stycznia 2022 r., sygn. akt III OZ 1361/21, publ. cbosa). Od osoby należycie dbającej o interes prawny należy bowiem oczekiwać, że bez zbędnej zwłoki zapozna się z obowiązującymi przepisami, ewentualnie skorzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, aby ustalić, jakie środki prawne jej przysługują i jakie są warunki skutecznego z nich skorzystania. Błędna interpretacja przepisów także nie może usprawiedliwiać uchybienia terminu do wniesienia skargi. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że z całokształtu korespondencji prowadzonej przez skarżącą z organem, a znajdującej się w aktach administracyjnych wynika, że skarżącej znane są przepisy prawa oraz orzecznictwo odnoszące się do kwestii nadania numeru porządkowego nieruchomości. Wobec powyższego Sąd uznał, że skarga została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Jednocześnie Sąd zauważa, że nawet gdyby Sąd chciał skorzystać z możliwości, jaką daje art. 53 § 2 p.p.s.a. in fine, tj. rozpatrzenia skargi mimo uchybienia terminowi do wniesienia skargi, to nie może tego zrobić, albowiem skarga podlega odrzuceniu także na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. z powodu nieuzupełnienia jej braków fiskalnych. Stosownie bowiem do treści art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, a pismem takim jest między innymi skarga. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie uiszczono należnego wpisu, podlega odrzuceniu przez sąd. Pisma Sądu, zawierające wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie numeru PESEL oraz uiszczenie wpisu sądowego od skargi, prawidłowo doręczono skarżącej 14 lipca 2023 r. na adres wskazany w skardze (k. 30 akt sądowych). Termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upłynął więc 21 lipca 2023 r. Skarżąca w terminie otwartym do uzupełnienia braków nadesłała numer PESEL. Nie uiściła natomiast wpisu sądowego (informacja z Rejestru Opłat Sądowych z 17 sierpnia 2023 r. k. 34 akt sądowych). Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia na podstawie powołanych wyżej przepisów.