VIII SA/Wa 1115/16

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 11/08/2017 r po rozpoznaniu wniosku P. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] z dnia [...] /02/2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowych na 2009 r. p o s t a n a w i a odmówić Skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie

1) Zgodnie z art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona – tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Okoliczności uzasadniające potrzebę przyznania stronie prawa pomocy powinna wykazać – strona. 2) Skarżący P. M., pismem z 15/5/2017 r. oraz wnioskiem zawartym na formularzu PPF (data 30/6/2017 r), zwrócił się przyznanie prawa pomocy. Powołał się na złą sytuację materialną i długotrwałość – prognozowaną - sporów sądowych. 3) W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego o udzielenie dodatkowych informacji podał, że spółka (cywilna) nie posiada rachunku bankowego i – na koniec 2013 r. – zakończyła prowadzenie działalności. Podał, że spółka uzyskała odroczenie płatności za usługi księgowe i prawne, nie ponosi opłat za najem lokalu, koszty korespondencji ponosi zarząd. Nadto spółka nie zatrudnię pracowników i nie będzie partycypować w kosztach sądowych. Załączył zaświadczenia o wysokości pobieranego wynagrodzenia 4) Jedyny wymagany na obecnym etapie koszt sądowy, to wpis od skargi kasacyjnej w badanej przez urzędnika sądowego sprawie, wynikający z zarządzenia z 19/4/2017 r. (k. 176 akt sądowych). Do tego zakresu prawa pomocy, tj. kosztów wymagalnych, referendarz sądowy ograniczył rozpoznanie wniosku: sytuacja życiowa Strony Skarżącej może bowiem zmieniać się. Referendarz sądowy, na tym etapie postępowania, daje wiarę twierdzeniom Strony o subiektywnym przekonaniu o jej nienajlepszej sytuacji życiowej, jednakże bez złożenia dokumentów wymienionych w wezwaniu z 20/6/2017 r., z których wynikać będzie niezdolność Skarżącego do uiszczenia wymagalnych kosztów sądowych, przyznanie zwolnienia jest niemożliwe. Tym bardziej, że jak wynika z treści złożonych przez Skarżącego deklaracji również w innych sprawach (VIII SA/Wa 1083/16 i VIII SA/Wa 888/16), posiada on stałe wpływy ze stosunku pracy we wskazanym rozmiarze wielokrotnie przekraczającym wysokość wymagalnych kosztów sądowych, jak też udziały w spółkach o wartości wskazanej w rubryce 7.2.2. formularza PPF. Referendarz sądowy nie doszukał się uzasadnienia powodów, dla których Skarżący nie zamierza wygospodarować jakichkolwiek środków na poczet wpisu od skargi kasacyjnej, zwłaszcza wobec faktu, że, jak sam wskazał, "koszty obsługi prawnej udało mu się odroczyć na pewien czas". Skarżący nie w pełni zatem wykazał swoją sytuację majątkową; zaś spór (przed organami i sądem jest wynikiem wniosku Strony o przyznanie płatności. Już zatem podczas składania tego wniosku w 2009 r. należało liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania. Tym bardziej, ze Skarżący pierwotny spór wygrał (wyrok z 26/11/2014 r. VIII SA/Wa 405/14) i zostały przyznane mu koszty postępowania (457 zł). Wielkości te zostały moderowane (wyrokiem z 21/10/2016 II GSK 575/15) tylko częściowo, bo obowiązkiem zwrotu przez Skarżącego jedynie 340 zł. Niezrozumiałe dla urzędnika sądowego jest - niezależnie już od zasygnalizowanych wątpliwości co do sposobu wykazania stanu majątkowego, niedopełnienia oczekiwanej od przedsiębiorcy powinności zabezpieczenia kosztów sporów sądowych w momencie inicjowania sporu, czy posiadania stałych dochodów przekraczających wysokość wpisu od skargi kasacyjnej - czemu Skarżący odmawia przeznaczenia różnicy kwot wynikających z wyroku 26/11/2014 r. i z 21/10/2016 na poczet niniejszego postępowania, co do którego mógł przypuszczać, że będzie toczyć się. 5) Dlatego, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., należy zadecydować jak w sentencji.