VII SA/Wa 1433/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Nowak po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: odmówić przyznania J. K. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych

W dniu 30 czerwca 2014 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) J. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ponowny wniosek o przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych. Skarżący do wniosku załączył wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, kopię pisma z Sądu, kopię deklaracji dla podatku od towarów i usług za czerwiec 2011 r. oraz kopię zaświadczenia z Urzędu Miasta i Gminy K. W formularzu skarżący wykazał, że ma na utrzymaniu dwie córki, nie posiada nieruchomości ani zasobów pieniężnych oraz nie osiąga żadnych dochodów. W rubryce "Uzasadnienie" skarżący podał, cyt. "zasądzone alimenty na podstawie wyroku sądowego". Sąd zarządzeniem z dnia 4 lipca 2014 r. wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez wskazanie: aktualnego źródła utrzymania; stałych miesięcznych wydatków; przez kogo, na czyją rzecz i w jakiej kwocie wypłacane są alimenty; czy ubiegał się lub otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej; czy otrzymuje pomoc materialną lub finansową od rodziny lub osób trzecich; nadesłanie kopii dokumentu PIT za 2013 rok oraz kopii wyciągu z rachunku bankowego za ostatnie 3 miesiące. W odpowiedzi na powyższe zarządzenie wnioskodawca złożył pismo procesowe, w którym wskazał, że utrzymuje się prac dorywczych, zarabia drobne kwoty, zaś z powodu braku umów nie jest w stanie określić łącznego dochodu, na utrzymanie wydaje ok. 200 zł miesięcznie, komornik potrąca kwotę 1000 zł z należnej mu diety z tytułu cyt. "funkcji społecznej" na rzecz nieletnich córek, sporadycznie otrzymuje pomoc od rodziny w formie posiłku, zaś zamieszkuje w mieszkaniu należącym do córki i z tego tytułu ponosi koszty w wysokości ok. 460 zł. Jednocześnie oświadczył, że nie składał zeznania podatkowego, nie posiada żadnych pojazdów mechanicznych ani konta bankowego. Jest bezrobotnym bez prawa do zasiłku, ale nie jest zarejestrowany w biurze pośrednictwa pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. § 2 stanowi, iż przyznaje się osobie fizycznej prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący w nowym wniosku nie tylko nie wykazał niekorzystnej zmiany w sytuacji osobistej i majątkowej, co jest niezbędne przy ponownym złożeniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, ale dodatkowo ujawnił dodatkowe okoliczności, wskazujące na nierzetelność i niewiarygodność wniosku. Skarżący w aktualnym wniosku ujawnił, że otrzymuje wynagrodzenie z tytułu pełnienia "funkcji społecznej", jednak nie podał, jaka to funkcja ani jaka jest wysokość wynagrodzenia. Tej informacji nie było w poprzednich wnioskach. Ponadto skarżący uchyla się od wskazania dochodu z prac dorywczych, twierdząc, że brak umów uniemożliwia mu jego obliczenie. Zważyć należy, że wymóg ponoszenia kosztów postępowania nie stanowi ograniczenia prawa do sądu i jest usprawiedliwiony koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno mieć zastosowanie jedynie w sytuacjach wyjątkowych, w których zdobycie środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 czerwca 2014 r., sygn. akt II OZ 561/14). Strona winna wniosek o przyznanie prawa pomocy uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. akt II OZ 140/09). W ocenie Sądu, wniosku skarżącego do wiarygodnych i rzetelnych nie sposób zaliczyć. Wobec tego niemożliwe jest dokonanie oceny stanu majątkowego skarżącego, niezbędne dla ustalenia, czy słusznym jest przyznanie mu prawa pomocy. Uwzględniając powyższe, orzeczono jak w sentencji postanowienia.