Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

VI SA/Wa 584/25

Wyrok WSA w Warszawie z 20 sierpnia 2025 r., VI SA/Wa 584/25 – opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
20 sierpnia 2025
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka Sędziowie: Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Maciej Borychowski (spr.) Protokolant ref. stażysta Agnieszka Stegenka-Jakubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w U. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Przedmiotem zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej również; "WSA") w Warszawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "Organ odwoławczy") z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] (dalej: "zaskarżona decyzja"), utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "Organ I instancji", "WITD") z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...], nakładającą na T. [...] sp. z o. o. z siedzibą w U. [...] (dalej: "Skarżąca", "Spółka") karę pieniężną w wysokości 15.000 złotych. Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a."), art. 64 ust. 1, 2, art. 64d, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251, dalej: "p.r.d."), § 3 ust. 1 pkt 2, § 5 ust. 1 pkt 6 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2024 r. poz. 502, dalej: "Rozporządzenie"). Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V, w pozostałych przypadkach. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu [...] kwietnia 2024 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości M. zatrzymano do kontroli zespół pojazdów składający się z 3-osiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...], 2-osiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...] i 3-osiowej przyczepy marki [...] o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów kierował Ł. W., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem dwóch kontenerów 20-stopowych, w których umieszczony był złom w postaci rozruszników i alternatorów (ładunek podzielny) w imieniu Skarżącej. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli nr [...]z dnia [...] kwietnia 2024 r. (dalej: "protokół kontroli"). Pismem z dnia [...] czerwca 2024 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił Skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego, które zakończyło się wydaniem decyzji nr [...]z dnia [...] sierpnia 2024 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 złotych, od której Skarżąca złożyła odwołanie. W odwołaniu Skarżąca wskazała na art. 7 kpa, zgodnie z którym, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz na art. 80 kpa tj. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Skarżąca wskazuje także na treść art. 77 § 1 kpa. Zdaniem Skarżącej postępowanie przed Organem I instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem ww. artykułów, a zebrany materiał dowodowy nie uzasadniał nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej. Mając na uwadze argumentację zawartą w treści odwołania, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w całości. W dniu [...] listopada 2024 r. GITD wydał zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD przywołał ustalony stan faktyczny oraz mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa. Organ odwołąwczy wskazał, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 140ab ust. 1 p.r.d. W odniesieniu zaś do wysokości kary, Organ odwoławczy zauważył, iż art. 140ab p.r.d., określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. GITD nie ma w tym zakresie możliwości kształtowania wysokości kary pieniężnej, dlatego też regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a. na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a., nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Organ odwoławczy nadmienił, że w sprawie nie ma również zastosowania art. 189e oraz 189f k.p.a. Do decyzji nakładanych na podstawie art. 140aa ust. 1 p.r.d. mają bowiem zastosowanie okoliczności wyłączające odpowiedzialność strony wymienione w art. 140aa ust 4 p.r.d. Organ odwoławczy podniósł, że w myśl art. 64 ust. 2 p.r.d., zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Zgodnie z art. 140aa p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d., karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. GITD ustalił, że w dniu kontroli ww. zespołem pojazdów Skarżąca wykonywała przejazd drogowy z ładunkiem dwóch kontenerów 20-stopowych, w których umieszczony był złom (ładunek podzielny). Rodzaj przewożonego ładunku został ustalony w toku kontroli. Organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do art. 2 pkt, 35 lit. b) p.r.d., ładunek niepodzielny, to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. A contrario, ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Zdaniem Organu brak jest zatem jakichkolwiek wątpliwości, co do podzielności przewożonego ładunku. Ponadto GITD wskazał, że zgodnie z § 57 ust. 3 Rozporządzenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 tony. GITD wyjaśnił, że ciągnik samochodowy marki [...] o nr rej. [...]został po raz pierwszy zarejestrowany dnia [...].04.2017 r., naczepa marki [...]o nr rej. [...]dnia [...].03.2017 r., a przyczepa o nr rej. [...]dnia [...].11.2009 r., w związku z czym ww. wyjątek nie znajduje zastosowania, a dopuszczalna masa całkowita wynosiła do 40 t. Pomiaru rzeczywistej masy całkowitej dokonano za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C III o nr 85-7555 i 85-7552. Wagi te legitymowały się świadectwami legalizacji ponownej z dnia 10 listopada 2023 r., wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w W. - Wydział Zamiejscowy w S. z datą ważności do dnia 10 grudnia 2025 r. Organ odwoławczy wskazał, że dopuszczalna norma dotycząca nacisków grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii V, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. GITD wskazał, że w wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów stwierdzono następujące przekroczenia dopuszczalnej normy: ➢ rzeczywista masa całkowita 73,40 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę); ➢ przekroczenie o 33,40 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 83,50 %), ➢ nacisk na grupie osi składającej się z dwóch osi napędowych 23,9 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w gorę) - przekroczenie o 4,9 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 25,78 %) Podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. GITD wskazał także, że stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 p.r.d., karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii V: a) 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%; b) 10000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%; c) 15000 zł - w pozostałych przypadkach. Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi 15.000 złotych. GITD stwierdził, że cały materiał dowody na podstawie którego ustalono stan faktyczny został zebrany podczas kontroli drogowej. Zdaniem Organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie Organ I instancji zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i tym samym nie naruszył art. 7 i art. 77 § 1 kpa. GITD wskazał, że Organ I instancji pouczył Skarżącą o przysługujących jej prawach oraz w uzasadnieniu swej decyzji odniósł się do całej problematyki sprawy. Tym samym postępowanie zostało przeprowadzone w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Swoje rozstrzygnięcie GITD oparł na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli i prawidłowo dokonał jego wszechstronnej oceny. Ponownie rozpoznając sprawę, Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d., bowiem w rozpatrywanym przypadku nie przewożono ładunku sypkiego, ani drewna, a poza tym stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej. W związku tym zdaniem GITD nie znajduje zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. GITD podkreślił również, że Organ I instancji pismem z dnia 17 czerwca 2023 r. poinformował Skarżącą, że w przypadku zaistnienia okoliczności świadczących, iż dochowała ona należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia, powinna ona przedstawić stosowne dowody. Organ odwoławczy podniósł, że Skarżąca w toku postępowania przed Organem I instancji nie złożyła wyjaśnień, a wyjaśnienia zawarte w odwołaniu nie stanowią dowodów świadczących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, nie miała wpływu na powstanie naruszenia. GITD podniósł, że obowiązujące przepisy prawne obciążają podmiot wykonujący przejazd, aby nie dochodziło do przekroczenia dopuszczalnych norm, a co za tym idzie to podmiot wykonujący przejazd ma obowiązek podjęcia odpowiednich starań, w tym zapewnić sobie środki do tego, aby moc weryfikować wielkość ładunku przed rozpoczęciem przejazdu tak, aby nie dochodziło do przekroczenia dopuszczalnych parametrów, bądź wystąpić i uzyskać stosowne zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego, jeżeli przepis nie stoi na przeszkodzie. Zdaniem GITD w przedmiotowej sprawie Organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Pismem z dnia [...] stycznia 2025 r. Skarżąca wniosła do WSA w Warszawie skargę na zaskarżoną decyzję, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. oraz art. 136 § 1 k.p.a. - polegające na niepodjęciu przez Organ II instancji z urzędu czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i nieuzupełnieniu postępowania dowodowego z urzędu w zakresie zdatności wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C III o nr. fabrycznych; 85-7552, użytych podczas kontroli pojazdu, który dokonywano przewozu w dniu [...] kwietnia 2024 roku, do wykonania pomiaru wieloosiowego zespołu pojazdów składającego się ciągnika siodłowego [...] o nr rej. [...], 2-osiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]i 3-osiowej przyczepy [...] o nr rej. [...], w szczególności w zakresie nośności i innych parametrów, które waga powinna spełniać, aby wykonany pomiar mógł zostać uznany za rzetelny i prawidłowy, na dokonaniu oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz poczynieniu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ustaleń faktycznych odnoszących się do prawidłowości wykonanych pomiarów rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów i nacisku na poszczególne osie wyłączenie w oparciu o świadectwo legalizacji wad, w sytuacji gdy ustalenie nośności wagi i innych parametrów posiada kluczowe znaczenie dla prawidłowości i rzetelności dokonanych w dniu 4 kwietnia 2024 roku pomiarów wagi zespołu pojazdów i nacisków na poszczególne osie, co może wpływ na treść orzekania, gdyż w przypadku nieprawidłowego ustalenia rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów i nacisku na poszczególne osie kara administracyjna nie powinna zostać nałożona na Skarżącą lub też nałożona w niżej wysokości stosowanie do art. 140ab ust. 1 p.r.d. Formułując powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi, Skarżąca wskazała, że w jej ocenie Organ odwoławczy nie podjął z urzędu czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy wag samochodowych, użytych podczas kontroli zespołu pojazdów, którym dokonywano przewozu w dniu 4 kwietnia 2024 roku, do wykonania pomiaru, w szczególności w zakresie nośności i innych parametrów, które waga powinna spełniać, aby wykonany pomiar mógł zostać uznany za rzetelny i prawidłowy, oraz nie uzupełnił w ww. zakresie z urzędu postępowania dowodowego Organu I instancji. W tym stanie rzeczy stwierdzone w toku czynności kontrolnych przekroczenie norm przewozowych wynikających § 3 ust. 1 pkt 2 i § 5 ust. 1 pkt 6 lit. c Rozporządzenia budzi wątpliwości i nie powinno stanowić podstawy rekonstruowania stanu faktycznego sprawy. Zdaniem Skarżącej podkreślenia przy tym wymaga, że ustalenie nośności wagi i innych parametrów posiada kluczowe znaczenie dla prawidłowości i rzetelności dokonanych w dniu 4 kwietnia 2024 roku pomiarów wagi zespołu pojazdów i nacisków na poszczególne osi, a więc okoliczności prawnie relewantnych z perspektywy stosowania art. 140ab ust. 1 p.r.d. Według Skarżącej przepis ten uzależnia bowiem nałożenie administracyjnej kary pieniężnej i jej wysokość od określonego w tym przepisie stopnia przekroczenia norm przewozowych, o których mowa w Rozporządzeniu. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta - stosownie do § 2 powołanego artykułu - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, o czym stanowi art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). W myśl art. 145 § 1 pkt 1-3 P.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej reguł Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, żadna z wyżej wskazanych przesłanek nie zaszła w sprawie, a zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego, jak i utrzymana przez nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2024 r., nie naruszają prawa. Wbrew zarzutom skargi, w ocenie Sądu, stan faktyczny w sprawie został ustalony przez organy prawidłowo i zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010r., sygn. akt II FPS 8/09). Przesądzenie o prawidłowości przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych umożliwia ocenę procesu subsumcji tego stanu faktycznego pod mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była decyzja GITD utrzymująca w mocy decyzję WITD wymierzającą Spółce karę pieniężną w wysokości 15000 zł z tytułu wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V, w przypadkach innych niż określone w art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a i b p.r.d. Zgodnie z definicją pojazdu nienormatywnego zawartą w art. 2 pkt 35a prd jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Zgodnie z treścią art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Zgodnie zaś z treścią art. 64 ust. 2 powołanej ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Z przytoczonych przepisów wynika zatem zakaz umieszczania ładunku podzielnego na pojazdach nienormatywnych za wyjątkiem pojazdów poruszających się na podstawie zezwoleń kategorii I, a takim ładunkiem bez wątpienia był złom przewożony przez Skarżącą w dwóch kontenerach. Przejazd pojazdem z ładunkiem podzielnym może zgodnie z przepisami odbywać się jedynie na podstawie zezwolenia kategorii I. W pozostałych przypadkach podmiot wykonujący przejazd ma obowiązek zmniejszenia ilości przewożonego ładunku, co jest możliwe z uwagi na jego podzielność. Stosownie do treści art. 2 pkt 35b p.r.d. ładunek niepodzielny, to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. A contrario, ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Z takim przypadkiem mieliśmy zatem do czynienia w tej sprawie albowiem istniała możliwość swobodnego podzielenia ładunku jakim były złom i przewozu jego w ilości nie naruszającej dopuszczalnych norm. Stosownie do treści art. 140aa ust. 1 p.r.d. stanowiącego podstawę nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej - za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie zaś z treścią art. 140aa ust. 3 pkt 1 tej ustawy, karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Jak z kolei stanowi przepis art. 140ab ust. 2 powołanej ustawy, w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. W niniejszej sprawie podstawą wymierzania Skarżącej kary były poczynione przez organy ustalenia faktyczne, które zostały ujawnione w toku dokonanej kontroli, opisane w protokole kontroli. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] kwietnia 2024 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości M. zatrzymano do kontroli zespół pojazdów składający się z 3-osiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...], 2-osiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...] i 3-osiowej przyczepy marki [...] o nr rej. [...]. Zespół pojazdów przewoził dwa kontenery 20-stopowe, w których umieszczony był złom w postaci rozruszników i alternatorów (ładunek podzielny). Przewóz wykonywany był na podstawie zezwolenia nr [...]na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego rzeczy, udzielonego przedsiębiorcy: T. [...] Sp. z o.o. z siedzibą pod adresem 06-513 W. [...], U. [...] 113A. Bezspornym zatem w sprawie jest to, że w dniu kontroli przewożony był towar podzielny w postaci dwóch kontenerów wypełnionych złomem. Jak wynika z akt sprawy, w wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy: (i) rzeczywista masa całkowita 73,40 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę); (ii) przekroczenie o 33,40 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 83,50 %); (iii) nacisk na grupie osi składającej się z dwóch osi napędowych 23,9 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w gorę) - przekroczenie o 4,9 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 25,78 %). Kierujący nie okazał żadnego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. W świetle przytoczonych regulacji prawnych i stwierdzonych w trakcie kontroli okoliczności należało uznać, że organy prawidłowo ustaliły, że kontrolowany pojazd był nienormatywny z uwagi na przekroczenie dopuszczalnych norm. Prawidłowo również przyjęły, że ze względu na stwierdzone przekroczenia pojazd wymagałby uzyskania pozwolenia kategorii V (lp. 5 załącznika nr 1 do prd pozwolenie tej kategorii jest wydawane na przejazd pojazdu: o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-IV i o naciskach osi przekraczających wielkości dopuszczalne). Bezsporne w sprawie jest także, że wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Pojazdem tym przewożony był ładunek podzielny, który nie może być przewożony pojazdem nienormatywnym (z wyjątkiem niemającego w sprawie zastosowania przypadku przejazdu na podstawie zezwolenia kategorii I), wobec czego organy słusznie wymierzyły Stronie karę za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak za brak zezwolenia kategorii V. Organy zasadnie też przyjęły, że na Skarżącą powinna zostać nałożona kara pieniężna w wysokości 15000 zł, jak za brak zezwolenia kategorii V, w pozostałych przypadkach. Stosownie do art. 140ab ust. 1 pkt 3 ord karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości takiej jak za brak zezwolenia kategorii V: (i) 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%; (ii) 10000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%; (iii) 15000 zł - w pozostałych przypadkach. Zdaniem Sądu, Strona dopuściła się zarzucanego jej naruszenia i nałożenie kary pieniężnej na Spółkę nastąpiło w prawidłowej wysokości albowiem zaistniało przekroczenie dopuszczalnych wartości o ponad 20%. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że materiał dowodowy zgromadzony w tej sprawie nie potwierdza aby doszło do nieprawidłowości w dokonywanej procedurze ważenia zespołu pojazdów. Ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu kontroli z dnia [...] kwietnia 2024 r. wynika, że kontrola w zakresie normatywności pojazdu została przeprowadzona na zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę stanowisku do pomiaru mas i nacisków osi zlokalizowanym w punkcie kontrolnym w miejscowości R. na drodze wojewódzkiej nr [...] (protokół z pomiarów stanowiska do ważenia pojazdów w ruchu - k. 9 - 10 akt administracyjnych oraz protokół kontroli – k. 46 – 51 akt administracyjnych). Ponadto została przeprowadzona z użyciem przenośnych wag samochodowych typ SAW 10C III, znak zatwierdzenia typu CH-W1-15018, nr fabryczny: 85-7555 i 85-7552, legitymujące się świadectwem legalizacji ponownej (k. 7 - 8 akt administracyjnych), wydanymi dnia [...] listopada 2023 r. z datą ważności legalizacji do dnia [...] grudnia 2025 r. Zdaniem Sądu niezasadny jest zarzut skargi dotyczący nieprawidłowości w zakresie ważenia z uwagi na użycie tych wag i brak wiedzy co do ich nośności i innych parametrów. Z zapisów uzyskanego świadectwa wynika wprost, że wagi te spełniają wymogi, jakie są im dedykowane. Zdaniem Sądu, nie ma podstaw do przyjęcia, że proces ważenia przebiegał nieprawidłowo. Pojazd został zważony przy pomocy pary przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/III, a kontrolujący dysponowali świadectwem legalizacji ponownej wag. Ważność legalizacji została określona do dnia 10 grudnia 2025 r. W świadectwie tym jednoznacznie stwierdzono, że przedmiotowe wagi odpowiadają wymogom rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 2 czerwca 2016 r. w sprawie wymagań dla wag nieautomatycznych (Dz.U. poz. 802), zaś zakres sprawdzeń odpowiada wymogom § 10 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz.U. Nr 26, poz. 152). Rozporządzenie to zostało notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 25 września 2007 r., pod numerem 2007/0535/PL, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdraża dyrektywę 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych (Dz.Urz. WE L 204 z 21.07.1998, str. 37, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337, ze zm.). Natomiast ww. rozporządzenie w sprawie wymagań dla wag nieautomatycznych wdraża w zakresie swojej regulacji dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/31/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do udostępniania na rynku wag nieautomatycznych (Dz.Urz. UE L 96 z 29.03.2014, str. 107). Zaznaczyć należy ponadto, że maksymalne oraz minimalne zakresy obciążeń wag wprost wynikają z ww. świadectw legalizacji ponownej. Wartości te (obciążenie maksymalne 20000 kg oraz obciążenie minimalne 500 kg - dla pary wag) nie pozwalają przyjąć, że dokonane w toku kontroli ważenie naruszało wskazania, jakie w tym zakresie wynikają ze świadectwa legalizacji ponownej użytych wag. Należy zauważyć, że zarówno z formularza wyników pomiarów (k. 39 akt administracyjnych) oraz protokołu kontroli – k. 50 akt administracyjnych) nie wynika, aby zostało przekroczone maksymalne obciążenie dla pary wag, tj. 20000 kg. Jakichkolwiek wątpliwości procedury ważenia oraz jego wyników nie zgłaszał kierujący zespołem pojazdów (vide: protokół przesłuchania świadka – k. 36 – 38 akt administracyjnych). Sąd stanął zatem na stanowisku, że w świetle powyższego brak podstaw do skutecznego kwestionowania prawidłowości użycia wag w dniu dokonywanej kontroli. Nie został również naruszony art. 189f kpa ponieważ przepis ten także nie mógł mieć zastosowania w rozpoznawanej sprawie, co obszernie zostało wyjaśnione w uzasadnieniu decyzji organ odwoławczego. Zakres stosowania przepisów działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego "Administracyjne kary pieniężne" wyznacza art. 189a § 1 kpa, z zastrzeżeniami wskazanymi w § 2 tego przepisu, który stanowi, że w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: 1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, 2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, 3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, 4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, 5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej, 6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej - przepisów wymienionego działu nie stosuje się. Takim przepisem odrębnym w niniejszej sprawie, o którym stanowi art. 189a § 2 Kpa jest art. 140aa ust. 4 prd, z którego wynika, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że ten podmiot: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. W ocenie Sądu organy, na podstawie zebranego materiału dowodowego prawidłowo uznały, że w sprawie nie zaszły przesłanki określone w art. 140aa ust. 4 p.r.d. Należy zgodzić się ze stwierdzeniem, że uwolnienie się przewoźnika od kary za przejazd pojazdem nienormatywnym może mieć miejsce tylko wówczas, gdy w postępowaniu administracyjnym zostanie wykazane istnienie okoliczności wskazujących na dochowanie przez niego należytej staranności przy wykonywaniu czynności związanych z przejazdem. Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie – jak trafnie podkreślił GITD w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – to na podmiocie wykonującym przejazd spoczywa obowiązek wykazania, że naruszenie będące podstawą nałożenia kary, powstało w wyniku niezależnych od niego okoliczności, na które nie miał wpływu, a także, że podjął wszelkie niezbędne działania, bądź środki, zmierzające do wykonania przewozu zgodnie z przepisami prawa i wynikającymi z nich wymogami. W rozpoznawanej sprawie Skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu, z którego wynikałoby, że przed rozpoczęciem wykonywania kontrolowanego przejazdu podjęła czynności, w wyniku których pojazd nie przekraczał dopuszczalnych norm. Rację ma Organ odwoławczy stwierdzając, że Spółka powinna mieć zorganizowaną działalność w taki sposób, aby do naruszenia nie doszło, w tym zadysponować wymaganą dla ilości przewożonego ładunku liczbę pojazdów. Skarżąca decydując się na przejazd z ładunkiem podzielnym winna uwzględnić jego wagę i przyjąć taką aby pojazd nie przekraczał dopuszczalnych norm. Tak się jednak nie stało. Z powyższych względów organy zatem prawidłowo przyjęły, że Skarżąca nie wykazała należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem, jak i, że nie miała wpływu na powstanie stwierdzonego naruszenia. Stąd też zdaniem Sądu GITD nie naruszył przepisów prawa materialnego, które stanowiły podstawę prawną wydawanego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym w szczególności art. 7, art. 8 art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. organy oparły swoje decyzje na wyczerpująco zebranym materiale dowodowym, który został wszechstronnie oceniony. W sposób jasny, dający podstawę do oceny prawidłowości wywodu, organy uzasadniły także swoje decyzje. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu, skargę należało oddalić. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Informacje o sprawie

Data wpływu
14 lutego 2025
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Sędziowie
Dorota Dziedzic-Chojnacka /przewodniczący/ Maciej Borychowski /sprawozdawca/ Sławomir Kozik

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny