V SA/Wa 2613/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Konrad Łukaszewicz po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi U. S. sp. z o.o. z siedzibą w W. na pismo Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 23 sierpnia 2022 r. znak DELG-WG.026.4.2022.AK w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia ponaglenia postanawia 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić U. S. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 100,00 zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi, wpisaną do rejestru opłat sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 20 września 2022 r. pod poz. 26675.

Strona skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 23 sierpnia 2022 r., wskazując, że skarży "postanowienie [...] stwierdzające niedopuszczalność odwołania". W uzasadnieniu skargi podniosła, że jej złożenie następuje z ostrożności procesowej, gdyż spółka złożyła także dwie inne skargi: na akt Zarządcy Rozliczeń z dnia 29 czerwca 2022 r. (sprawa pod sygn. akt V SA/Wa 2083/22) oraz na bezczynność (sprawa pod sygn. akt V SAB/Wa 54/22). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność. Ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."). Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego, o czym stanowi art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce wówczas, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu. W myśl art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. kontrola sądu administracyjnego obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie wydane przez Ministra na skutek ponaglenia złożonego w trybie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., zwanej dalej: "k.p.a."). W ocenie Sądu, jakkolwiek zaskarżone rozstrzygnięcie nie przybrało formy postanowienia, to niewątpliwie należy je traktować jako postanowienie wydawane w przypadkach określonych w art. 37 § 6 k.p.a. Tymczasem w orzecznictwie wskazuje się, że postanowienie wydane na skutek rozpatrzenia ponaglenia nie jest postanowieniem, na które służy zażalenie, gdyż k.p.a. tego nie przewiduje (art. 141 § 1 k.p.a.). Nie jest to też postanowienie kończące postępowanie czy rozstrzygające sprawę co do istoty. Organ rozpatrujący ponaglenie nie wypowiada się merytorycznie i nie rozstrzyga istoty sprawy. Instytucja ponaglenia służy zwalczaniu bezczynności lub przewlekłości w prowadzeniu postępowania (art. 37 § 6 k.p.a.). Postanowienie wydane w odpowiedzi na ponaglenie jest rozstrzygnięciem podejmowanym w ramach nadzoru organu wyższego stopnia nad organem niższego stopnia. Wniesienie ponaglenia jest wyłącznie warunkiem formalnym wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ I instancji. Wniesienie ponaglenia jest bowiem równoznaczne z wyczerpaniem środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 13 grudnia 2012 r. o sygn. akt I FSK 1643/12; z dnia 25 listopada 2010 r. o sygn. II GSK 1350/10 i z dnia 19 marca 2012 r. o sygn. akt II FSK 145/12; postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 29 stycznia 2019 r. sygn. IV SA/Po 1248/18; publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego uznać należy, że postanowienie wydane na skutek rozpatrzenia ponaglenia nie mieści się w katalogu postanowień, na które może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego. Sądowej kontroli tego rodzaju postanowień nie przewidują też przepisy szczególne (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Należy również dostrzec, że w zaskarżonym piśmie organu znalazło się następujące stwierdzenie: "Wobec braku dopuszczalności wniesienia ponaglenia oraz uznając otrzymane pismo za skargę w rozumieniu art. 221 k.p.a. wyjaśniam co następuje". Gdyby zatem uznać, że zaskarżone pismo w istocie stanowiło odpowiedź na skargę powszechną, to zgodnie z jednolitym stanowiskiem orzecznictwa, działanie administracji publicznej w trybie opartym o przepisy Działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych, z uwagi na to, że nie mieści się katalogu zawartym w art. 3 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 1 lutego 2007 r. o sygn. akt I OSK 395/06). Wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie jest zatem dopuszczalna i na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podlega odrzuceniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł – stsosując art. 58 § 3 p.p.s.a. – w punkcie 1 sentencji postanowienia. Stosownie zaś do treści przepisu art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a., Sąd zwrócił stronie skarżącej uiszczoną opłatę sądową, o czym orzekł w punkcie 2 sentencji postanowienia.