IV SAB/Wa 294/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Teresa Zyglewska, sędzia WSA Anna Sękowska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 listopada 2017 r. sprawy ze skargi M. H. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy 1. zobowiązuje Wojewodę [...] do rozpatrzenia wniosku M. H. z dnia [...] listopada 2016 roku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, w terminie 30 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność organu w rozpatrzeniu ww. wniosku skarżącego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego M. H. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pismem z dnia [...] lipca 2017 r. M. H. (dalej "Wnioskodawca" lub "Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody [...] w sprawie o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ([...]) i wniósł o zobowiązanie organu do wydania decyzji w ramach ww. postępowania w określonym terminie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2016 r. Skarżący wystąpił do Wojewody [...] o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec faktu, iż przedmiotowy wniosek zawierał braki formalne Skarżący został wezwany do uzupełnienia wyszczególnionych w tym piśmie braków formalnych w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżący uzupełnił wskazane przez Organ braki formalne w dniu [...] października 2016 r. Wyjątek stanowiła informacja starosty właściwego ze względu na główne miejsce wykonywania pracy przez cudzoziemca o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych podmiotu powierzającego wykonywanie pracy cudzoziemcowi w oparciu o rejestry bezrobotnych i poszukujących pracy lub o negatywnym wyniku procesu rekrutacji organizowanej dla pracodawcy. Skarżący poinformował organ, iż przedłożenie tego dokumentu w zakreślonym terminie nie jest możliwe z uwagi na fakt, że uzyskanie tego dokumentu nie było możliwe w terminie 7 dni. Jednocześnie w skardze wyjaśniono, iż informacja starosty została doręczona organowi w dniu [...] listopada 2016 r., tj. po upływie wyznaczonego przez organ terminu do uzupełnienia braków formalnych. Niemniej w tej dacie organ nie podjął jeszcze rozstrzygnięcia w przedmiocie pozostawienia złożonego przez Skarżącego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez rozpoznania. Tym samym, w ocenie Skarżącego, od dnia [...] listopada 2016 r. nie istniały żadne przeszkody natury formalnoprawnej uniemożliwiające merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Pomimo powyższej okoliczności, organ zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2016 r. poinformował Skarżącego, iż pozostawiono wniesiony przez Skarżącego wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez rozpoznania. Zdaniem Skarżącego pozostawienie przez organ powyższego wniosku bez rozpoznania było oczywiście nieprawidłowa czynnością, bowiem od dnia [...] listopada 2016 r. organ nie był już uprawniony do stosowania w niniejszej sprawie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego i tym samym rozstrzygniecie w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania, jako czynność materialno - techniczna była bezskuteczna. Przepis ten uprawnia bowiem do zastosowania rygoru pozostawienia wniosku bez rozpoznania wyłącznie w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych wniosku, nie zaś uzupełnienia braków formalnych z uchybieniem terminu. Skarżący wskazał nadto, iż stanowisko znajduje również potwierdzenie w ugruntowanym już orzecznictwie sądów administracyjnych (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 2015 r., sygn. akt: II GSK 2184/13; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2011 r. sygn. akt II GSK 337/10; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 listopada 2015 r. sygn. akt: I SA/Ol 616/15). Zdaniem Skarżącego pozostawienie przez organ wniosku Skarżącego bez rozpoznania było oczywiście bezpodstawne, gdyż zebrany w spawie materiał dowodowy pozwalał od tego dnia na wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia. Z dniem [...] listopada 2016 r. rozpoczął zatem bieg określony w art. 35 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego miesięczny termin do wydania przez organ merytorycznego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie i tym samym organ najpóźniej do dnia [...] grudnia 2016 r. winien wydać decyzję w sprawie, natomiast uchybienie temu terminowi powinno być postrzegane w kategorii bezczynności. Skarżący zaznaczył, że przed złożeniem skargi na bezczynność organu, stosownie do art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. złożył zażalenie na bezczynność organu do organu wyższego stopnia, tj. do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], wnosząc o oddalenie skargi, wyjaśnił iż nie było możliwe merytoryczne rozpoznanie wniosku o pobyt czasowy Cudzoziemca, gdyż inicjujące postępowanie podanie zawierało braki formalne w postaci braku informacji starosty. Biorąc pod uwagę przepisy art. 114 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach oraz art. 64 § 2 Kpa organ administracji prawidłowo wezwał Skarżącego do usunięcia braków formalnych wniosku o dzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w Polsce, określając jednocześnie skutki w przypadku ich nieusunięcia. Stanowisko, że informacja starosty stanowi brak formalny wniosku o pobyt czasowy i pracę, potwierdza pogląd wyrażony m.in. w publikacji Ustawa o cudzoziemcach. Komentarz pod redakcją J. Chlebnego dotyczący art. 125 ustawy o cudzoziemcach (Warszawa 2015). Tym samym, Wojewoda [...] mając na uwadze treść art. 64 § 2 Kpa był zobligowany do pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wydanie decyzji zgodnie z żądaniem skarżącego stanowiłoby naruszenie przepisów prawa materialnego. Tym samym, zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie nie można mówić o bezczynności organu. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ administracji publicznej nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności. W sprawie Skarżącego, organ administracji w dniu [...] listopada 2016 r. pozostawił wniosek bez rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jedn. tekst Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w punktach 1-4a. Przeprowadzone badanie formalnej dopuszczalności, a następnie merytorycznej zasadności wniesionej w niniejszej sprawie skargi na bezczynność Wojewody [...] doprowadziło Sąd do ustalenia, że przedmiotowa skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem rację ma Skarżący, podnosząc iż w rozpoznawanej sprawie organ dopuścił się bezczynności. Skarżący zarzuca bezczynność Wojewodzie [...] w sprawie wniosku z dnia [...] sierpnia 2016r., polegającą na nierozpatrzeniu tego wniosku oraz zakończenie postępowania w trybie art. 64 § 2 k.p.a.. Słusznie wyjaśnił organ w odpowiedzi na skargę, iż o tym jakie wymagania musi spełniać cudzoziemiec by uzyskać zezwolenie na pobyt czasowy i pracę rozstrzyga art. 114 ustawy o cudzoziemcach. Jednym z tych wymagań, wskazanych w ust. 1 pkt 3 ww. artykułu jest spełnienie przesłanki, aby podmiot powierzający wykonywanie pracy nie miał możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych na lokalnym rynku pracy. Jednocześnie, stosownie do postanowień art. 125 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, do ustalenia czy podmiot powierzający wykonywanie pracy ma możliwość zaspokojeniu potrzeb kadrowych na lokalnym rynku pracy stosuje się przepisy art. 88c ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2014r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z art. 125 ust. 3 informację, o której mowa w art. 88c ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2014r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, cudzoziemiec dołącza do wniosku o udzielenie lub zmianę zezwolenia na pobyt czasowy. Prawidłowe jest zatem stanowisko, że informacja starosty stanowi brak formalny wniosku o pobyt czasowy i pracę. Tym samym, Wojewoda [...] mając na uwadze treść art. 64 § 2 k.p.a. był zobowiązany do wezwania Skarżącego o uzupełnienie wniosku w wyznaczonym terminie, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wskazać jednak należy, że w orzecznictwie formułowane jest stanowisko, które Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, iż rygor, o którym mowa w art. 64 § 2 k.p.a. odnosi się tylko do nieusunięcia braków pisma, nie zaś do usunięcia braków wskazanych w wezwaniu po wyznaczonym terminie. Tak więc w sytuacji, gdy strona usunęła brak po terminie określonym art. 64 § 2 k.p.a., lecz przed wysłaniem do strony pisma informującego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania, stosowanie przepisu nie jest dozwolone. Przy tym regulacja zawarta w art. 64 § 2 k.p.a. nie może być odczytywana tak, że uchybienie terminowi określonemu tym przepisem nie wywołuje żadnych skutków prawnych. W związku z tym w orzecznictwie przyjął się pogląd, że uzupełnienie braków pisma po terminie wyznaczonym wezwaniem, skutkuje przyjęciem, że podanie wniesiono w dacie uzupełnienia braków. Za termin wniesienia żądania uznać należy zatem termin uzupełnienia jego braków w trybie określonym art. 64 § 2 K.p.a. (por. wyrok NSA z 29 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2184/13; dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – CBOSA, na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że wobec uzupełnienia braku wniosku po terminie wynikającym z wezwania, terminem złożenia przez Skarżącego wniosku jest dzień [...] listopada 2016 r., czyli data uzupełnienia wniosku. Od tego dnia winien być liczony w niniejszej sprawie termin do rozpatrzenia wniosku Skarżącego. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu stosownego orzeczenia. W konsekwencji zarzut bezczynności powinien pojawić się wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania np. decyzji lub innego aktu administracyjnego pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma bowiem na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu i rozstrzygnięcia określonej sprawy administracyjnej. Strona wnosząca do organu administracji publicznej żądanie określonej treści ma prawo domagać się rozstrzygnięcia o jej prawach i obowiązkach na podstawie i w granicach zakreślonych obowiązującymi przepisami prawa. To rozstrzygnięcie natomiast powinno nastąpić niezwłocznie. W myśl ogólnych zasad regulujących problematykę terminów załatwiania spraw administracyjnych, niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 1 k.p.a.). Niezależnie od powyższego sprawa administracyjna powinna być załatwiona najpóźniej w granicach terminów zakreślonych w art. 35 § 3 k.p.a. (o ile przepis szczególny nie stanowi inaczej np. w przypadku informacji publicznej), zgodnie z którym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Skoro w niniejszej sprawie wniosek Skarżącego nie został rozpatrzony od dnia [...] listopada 2016 do dnia złożenia skargi, tj. do dnia [...] sierpnia 2017 r., czyli przez okres ponad 8 miesięcy, to oczywistym jest iż organ pozostawał w bezczynności. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 149 p.p.s.a orzekł jak w wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a