IV SA/Wa 3171/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Kaja Angerman po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. O. i H.O. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. O. i H. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia oddalić wniosek.

Postanowieniem z 11 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. O. i H. O. na decyzję Wojewody [...] z [...] października 2016 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania. Odpis powyższego postanowienia doręczono skarżącym 7 lutego 2017 r. Skarżący w piśmie z 13 lutego 2017 r. (nadanym w tym samym dniu w urzędzie pocztowym) wnieśli o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Uzasadniając wniosek skarżący podnieśli, że błędnie zrozumieli treść pouczenia o sposobie i terminie wniesienia skargi, a także wskazali, że nie posiadają znajomości wystarczającej wiedzy na temat procedur i są osobami w podeszłym wieku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej również jako "p.p.s.a."), sąd może postanowić o przywróceniu terminu do dokonania czynności sądowej na wniosek strony, o ile do uchybienia terminu doszło bez jej winy. Z kolei zgodnie z treścią art. 87 § 1 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana. Z wnioskiem należy wystąpić w terminie 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.), a wraz z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku nastąpi w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełniona zostanie czynność, dla której był ustanowiony termin oraz wnioskodawca uprawdopodobni brak winy w uchybieniu terminu. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia uwzględnienie wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego 11 grudnia 2012 r. II GSK 1721/12, wskazane orzeczenie i orzeczenia powołane poniżej dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii terminowości złożenia rozpatrywanego wniosku, Sąd stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z zachowaniem ustawowego terminu. Skarżący o uchybieniu terminu do wniesienia skargi dowiedzieli się w chwili doręczenia postanowienia z 11 stycznia 2017 r. tj. 7 lutego 2017 r., zaś wniosek o przywrócenie terminu wnieśli 13 lutego 2017 r. Jednocześnie Sąd uznał, że wymóg złożenia skargi został dochowany. W ocenie Sądu przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje jednak na uwzględnienie, albowiem skarżący nie uprawdopodobnili, aby wniesienie skargi w ustawowym terminie było następstwem okoliczności, za które nie ponoszą odpowiedzialności. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Dokonując takiej oceny należy przyjąć obiektywny miernik staranności, zgodnie z którym o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy strona, obiektywnie nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego w literaturze zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 329). Skarżący występując z przedmiotowym wnioskiem wskazali, że błędnie zinterpretowali termin 30 dni wskazany w pouczeniu zaskarżonej decyzji przyjmując, że termin 30 dni jest równy jednemu miesiącowi. Skarżący dodali, że są osobami w podeszłym wieku i nie dostatecznie znają procedury. Zdaniem Sądu powyższe okoliczności nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ prawidłowo pouczył strony postępowania o terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego wskazując, że termin liczony jest w dniach, a nie w miesiącach. Błędne zrozumienie prawidłowo sformułowanego przez organ pouczenia nie sposób zatem kwalifikować jako przyczyny niezawinionej czy nadzwyczajnej, której nie można było usunąć przy użyciu możliwych do podjęcia – w danych warunkach – działań. Takie stanowisko reprezentowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 26 kwietnia 2016 r. I OZ 280/12 czy z 27 września 2016 r., II OZ 953/16, i pogląd ten Sąd w pełni podziela. Dodać należy, że w przypadku niejasności związanych z terminem wniesienia skargi, skarżący mogli zwrócić się do sądu (osobiście lub telefonicznie), czy ewentualnie do organu o wyjaśnienie tej kwestii, co świadczyłoby o dołożeniu przez nich wymaganej staranności o własne interesy. Tymczasem skarżący nie wykazali w żaden sposób, by podjęli takie czynności. W ocenie Sądu skarżący, mimo podeszłego wieku, mogli swobodnie obliczyć, kiedy termin do wniesienia skargi upłynie. Wiązało się to wyłącznie z dokonaniem operacji matematycznej i nie wymagało specjalistycznej wiedzy. W świetle powyższego Sąd uznał, że skoro skarżący nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, to ich wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności podlega oddaleniu. Z tych względów, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.