IV SA/Wa 225/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Sękowska Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.) sędzia WSA Tomasz Wykowski po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego S. O. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżonym postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: kolegium, organ odwoławczy) po rozpatrzeniu zażalenia S. O. (dalej: skarżący) na pismo Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2020 r., znak: [...] informujące skarżącego, że drzewa rosnące w pasie drogowym drogi gminnej (działki nr ewidencyjny [...]) stanowiącej własność gminy [...], o których usunięcie wnosił skarżący, stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Postanowienie było wynikiem następujących ustaleń faktycznych i oceny prawnej. W dniu 8 września 2020 r. skarżący wniósł do Burmistrza Gminy [...] o wydanie decyzji o usunięcie wierzb, które rosną na drodze wzdłuż jego pola. Zawiadomieniem z dnia 14 września 2020 r. Burmistrz [...] przekazał ww. pismo do Wójta Gminy [...]. W odpowiedzi, pismem z dnia 1 października 2020 r., znak: [...], Wójt Gminy [...] poinformował skarżącego, że przedmiotowe drzewa, rosnące w pasie drogowym drogi gminnej (działki nr ewid. [...], stanowiącej własność gminy [...]), znajdują się w dobrym stanie zdrowotnym, nie stwarzają zagrożenia bezpieczeństwa publicznego i nie kwalifikują się do usunięcia. Organ stwierdził także, że Urząd Gminy w [...] dokona cięć pielęgnacyjnych koron drzew. Zażalenie na powyższe pismo wniósł skarżący, żądając jego wnikliwego rozpatrzenia. W ocenie skarżącego odpowiedź Wójta Gminy [...] na jego pismo z dnia 8 września 2020 r., nie pokrywa się z rzeczywistością na dowód czego załączył dokumentację fotograficzną. Ponadto, skarżący podniósł, że stan przedmiotowej drogi nie jest tylko jego problemem, ale wszystkich jej użytkowników, szczególnie mieszkańców gminy [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której zarzucił kolegium m.in. naruszenie art. 107 § 1 K.p.a. oraz 124 K.p.a. wskazując, że skarżone postanowienie nie zawiera uzasadnienia faktycznego bo nie odnosi się w ogóle do załączonych przez niego zdjęć jako dowodu na okoliczność nieprzejezdności drogi. Jednocześnie skarżący podniósł, że jego zdaniem to gmina jest właściwa do rozwiązywania problemów jej mieszkańców, a jeśli pismo powinno zostać skierowane do innego wydziału to skarżący powinien zostać o tym pouczony, gdzie takie podanie ma złożyć. W odpowiedzi na skargę kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Skarga została rozpoznana stosownie do art. 119 pkt 3 P.p.s.a., bowiem zgodnie z tym przepisem sprawa może zostać rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest m.in. postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym na które służy zażalenie albo kończące postępowanie. Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie kolegium z [...] grudnia 2020 r. w sprawie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia skarżącego na pismo Wójta Gminy [...] z dnia 1 października 2020 r. informujące, że drzewa rosnące w pasie drogowym drogi gminnej (działki nr ewid. [...], stanowiącej własność gminy [...]), o których usunięcie wnosił skarżący, znajdują się w dobrym stanie zdrowotnym, nie stwarzają zagrożenia bezpieczeństwa publicznego i nie kwalifikują się do usunięcia. Dokonując oceny legalności wydanego postanowienia, w ocenie Sądu kolegium naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 134 K.p.a., art. 37 § 5-6 K.p.a. oraz art. 19 K.p.a. i art. 65 § 1 K.p.a. które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] o ile zasadnie uznało, że pismo z dnia 1 października 2020 r. nie stanowi żadnej decyzji ani postanowienia to błędnie uznało, że pismo skarżącego z dnia 12 listopada 2020 r. stanowi zażalenie na pismo z dnia 1 października 2020 r. W ocenie Sądu, kolegium winno uznać to pismo jako ponaglenie z art. 37 § 2 K.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. wszczętej w skutek pisma skarżącego z dnia 8 września 2020 r. o usunięcie drzew (wierzb). Jednocześnie Sąd stwierdza, że kolegium nie zauważyło, że pismo skarżącego z dnia 8 września 2020 r. zostało wniesione do niewłaściwego organu administracji publicznej. Co prawda Burmistrz [...] zawiadomieniem z dnia 14 września 2020 r. przekazał pismo skarżącego do Wójta Gminy [...], jednakże organ ten również nie był właściwy. Zgodnie z art. 19 K.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Zaznaczyć trzeba, że stosownie do art. 90 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z dnia 2020, poz. 55) czynności, o których mowa w art. 83-89 (tj. m.in. kwestia usunięcia drzew) w zakresie, w jakim są one wykonywane przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, w odniesieniu do nieruchomości będących własnością gminy - (a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie) z wyjątkiem nieruchomości będących w użytkowaniu wieczystym innego podmiotu – wykonuje starosta. A zatem mając na względzie to, że drzewa o których usunięcie wnioskował skarżący rosną na działce ewidencyjnej nr [...], której właścicielem jest gmina [...] (k. [...]) to właściwym organem do wydania aktu - postanowienia czy decyzji administracyjnej - był starosta, w tej sprawie starosta [...]. Kolegium winno z urzędu stwierdzić tę nieprawidłowość dotyczącą niewłaściwości organu i ewentualnie pouczyć organ o konieczności przekazania podania skarżącego (bez względu czy podanie to jest zasadne i czy wnoszący je jest uprawnionym podmiotem do żądania usunięcia drzew) – stosownie do art. 65 § 1 K.p.a. - do właściwego organu administracji publicznej. W ocenie Sądu powyższe uchybienia kolegium sprawiły, że Sąd uznał za zasadne uchylenie zaskarżonego postanowienia z dnia [...] grudnia 2020 r. o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia. Sąd wziął również pod uwagę to, że każdy ma prawo składać podanie i powinno ono zostać załatwione w sposób zgodny z przepisami materialnymi bądź procesowymi, ale przez właściwy organ administracji publicznej. Dopiero takie prawidłowe działanie wpisuje się w zasadę legalizmu i pogłębienia zaufania do władzy publicznej. Nieuwzględnienie skargi w okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu prowadziłoby do nierozpoznania wniesionego przez skarżącego podania z dnia 8 września 2020 r. przez właściwy organ. Ponownie rozpoznając sprawę kolegium weźmie pod uwagę powyżej wyrażoną ocenę prawną, w szczególności uzna pismo/zażalenie skarżącego z dnia 12 listopada 2020 r. jako ponaglenie w rozumieniu przepisów K.p.a. i wyda stosowne postanowienie w oparciu o art. 37 § 6 pkt 1 – 2 K.p.a. Wskaże ponadto w tym postanowieniu, co najistotniejsze w niniejszej sprawie, że podanie skarżącego z dnia 8 września 2020 r. (bez względu na to czy zasadne czy nie) powinno zostać przekazane przez Wójta Gminy [...] do właściwego organu administracji publicznej, tj. stosownie do ww. przepisów ustawy o ochronie przyrody do starosty [...]. Dopiero wówczas ten organ jako właściwy będzie mógł rozstrzygnąć sprawę w sposób procesowy bądź merytoryczny czego Sąd na tym etapie sprawy nie przesądza. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł jak w pkt. I sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a., na które składają się wpis od skargi (100 zł) pobrany według § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 221, poz. 2193) (pkt II sentencji wyroku).