III SA/Lu 238/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Ibrom po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. W. i A. W. na pismo Burmistrza Urzędowa z dnia [...] 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania postanawia: odrzucić skargę.

W rozpoznawanej sprawie G. W. i A. W. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na pismo Burmistrza Urzędowa, w którym poinformowano skarżące, że brak jest przesłanek do uznania skarżących za strony postępowania w sprawie rozgraniczenia działki o numerze ewidencyjnym [...] z działkami o numerach [...], [...], [...], położonych w obrębie O., gmina M. K.. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Urzędowa wniósł o odrzucenie skargi. Organ wyjaśnił, że postępowanie rozgraniczeniowe nie dotyczy rozgraniczenia z nieruchomością 132, z której skarżące korzystają nieformalnie jako z drogi dojazdowej do swojej posesji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Katalog rozstrzygnięć organu, które podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, zawarty w powołanym wyżej przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a., ma charakter zamknięty. Zaskarżenie aktów lub czynności niewymienionych w tym przepisie oznacza, że zainicjowana przez dany podmiot sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego i podlega odrzuceniu. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W sprawie niniejszej skarżące złożyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na pismo Burmistrza Urzędowa, w którym organ poinformował skarżące, że z uwagi na brak interesu prawnego nie mogą zostać uznane za stronę postępowania w sprawie rozgraniczenia działki o numerze ewidencyjnym [...] z działkami o numerach [...], [...], [...], położonych w obrębie O., gmina M. K.. W ocenie sądu zaskarżone pismo nie mieści się w katalogu zawartym w art. 3 § 2 p.p.s.a. a ponadto żaden przepis ustaw szczególnych nie przewiduje jego sądowej kontroli. W orzecznictwie wskazuje się, że przepisy k.p.a. nie dają podstawy do tego, aby o statusie strony w toczącym się postępowaniu administracyjnym organ mógł orzekać odrębnym rozstrzygnięciem (vide wyrok NSA z 29 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 4256/18). Obowiązku takiego nie można wyprowadzić z art. 28 k.p.a., ani z jakiegokolwiek innego przepisu k.p.a., który jedynie w przypadku organizacji społecznych przewidział możliwość wydania postanowienia o dopuszczeniu bądź odmowie dopuszczenia organizacji do udziału w postępowaniu (art. 31 § 2 k.p.a.). Także przepis art. 61a § 1 k.p.a. nie stanowi podstawy do wydania takiego postanowienia, gdyż odnosi się do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego a wniosek o dopuszczenie do udziału w już toczącym się postępowaniu odrębnego postępowania nie wszczyna. Uznać zatem należy, że organ administracji nie ma podstaw do orzekania w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym danego podmiotu, a więc odmowa bądź dopuszczenie osoby fizycznej do postępowania nie wymaga żadnej procesowej formy, która podlegałaby kontroli sądowej (vide wyrok NSA z 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 616/16). Skoro przepisy k.p.a. nie dają podstaw do wydawania odrębnego aktu stwierdzającego, czy określony podmiot jest stroną, czy nie, to skarga wniesiona na rozstrzygnięcie (niezależnie od jego formy) w tym przedmiocie podlega odrzuceniu (vide postanowienie WSA w Poznaniu z 4 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Po 89/20). Nie jest dopuszczalna skarga do sądu administracyjnego na postanowienie w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Zauważyć jednak należy, że ustalenia co do interesu prawnego określnego podmiotu mogą mieć miejsce dopiero w decyzji rozstrzygającej sprawę, co do jej istoty lub w inny sposób kończącej sprawę. Podmiot, który domaga się uznania go za stronę może wnieść odwołanie od decyzji. Organ odwoławczy rozstrzygnie wówczas o jego legitymacji w sprawie (vide postanowienie NSA z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt II OSK 2543/13). Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.