III SA/Łd 219/26

Dnia 6 maja 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. O. na pismo Łódzkiego Kuratora Oświaty z dnia 4 marca 2026 roku znak DPT.55.36.14.2026.DF w przedmiocie zakazu noszenia i wykorzystywania przez dziecko smartwatcha na terenie szkoły postanawia: 1/ odrzucić skargę; 2/ zwrócić S. O. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi, zaksięgowanego 12 marca 2026 r. pod poz. 1063. ak

III SA/Łd 219/26 Uzasadnienie Pismem z 4 marca 2026 r. Łódzki Kurator Oświaty podtrzymał stanowisko Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. odnośnie do zakazu używania przez syna skarżącego S. O. smartwatcha na terenie szkoły. Wyjaśnił, że używanie tego typu urządzeń elektronicznych na terenie szkoły jest niezgodne z jej statutem. Na powyższe pismo skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł S. O. Podkreślił, że używany przez jego syna smartwatch pełni funkcję urządzenia bezpieczeństwa, a statut szkoły nie zakazuje noszenia urządzeń elektronicznych, a jedynie ich używania. W odpowiedzi na skargę Łódzki Kurator Oświaty wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z kolei § 2 tego przepisu stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1/ decyzje administracyjne; 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5/ akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6/ akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7/ akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8/ bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9/ bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a). Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Skarga jest bowiem dopuszczalna wówczas, gdy przedmiot sprawy należy do zakresu właściwości sądu administracyjnego, została wniesiona przez uprawniony podmiot oraz przeciwko podmiotowi, którego działalność (ewentualnie bezczynność lub przewlekłość) w zakresie objętym przedmiotem sprawy została poddana kontroli sądowej, spełnia wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. Przedmiotem skargi jest pismo Łódzkiego Kuratora Oświaty wyjaśniające skarżącemu, dlaczego jego syn nie może korzystać na terenie szkoły ze smartwacha. W ocenie Sądu, przedmiot skargi nie stanowi decyzji administracyjnej ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Aby to pismo można było potraktować jako decyzję administracyjną, w systemie prawa musiałaby istnieć podstawa prawna do wydania tego aktu w takiej sprawie. Podstawy takiej brak. Zaskarżone pismo nie jest również "innym aktem i czynnością" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akt lub czynność nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, skierowanych do konkretnego podmiotu, 3) mają charakter publicznoprawny oraz 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji, a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność. Akt lub czynność podejmowane są w sprawie indywidualnej w tym znaczeniu, że jej przedmiotem jest określone i zindywidualizowane uprawnienie, którego źródłem jest przepis prawa powszechnie obowiązującego. Akt lub czynność musi dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Oznacza to, że konieczne jest odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienie lub obowiązek określonego adresata. Inaczej mówiąc, musi istnieć związek pomiędzy przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek a aktem lub czynnością, które dotyczą tak określonego uprawnienia lub obowiązku oznaczonego podmiotu. Uprawnienie lub obowiązek wynika z przepisów prawa, jeżeli ich powstanie nie wymaga konkretyzacji w drodze decyzji administracyjnej. W takich przypadkach do konkretyzacji prawnego stosunku administracyjnego dochodzi w drodze aktu lub czynności podejmowanych przez organy administracji publicznej, których przedmiotem jest przyznanie (odmowa przyznania), stwierdzenie (odmowa stwierdzenia) albo uznanie (odmowa uznania) określonego uprawnienia lub obowiązku wynikających z mocy powszechnie obowiązującego przepisu prawa. W niniejszej sprawie skarżący 20 lutego 2026 r. wniósł do Kuratora Oświaty w Łodzi pismo, w którym zakwestionował stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. wyrażone w piśmie z 16 lutego 2026 r. dotyczące wykorzystywania na terenie szkoły smartwatcha przez jego syna - ucznia tej szkoły. Dyrektor wskazał, że urządzenie elektroniczne, jakim jest smartwatch, pełni funkcje telefonu, w związku z czym jego użytkowanie podlega ograniczeniom wynikającym ze statutu Szkoły Podstawowej nr [...] w P. Łódzki Kurator Oświaty zajął się sprawą w ramach swoich kompetencji określonych w art. 51 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2016 roku Prawo oświatowe (Dz.U. z 2025 r. poz. 1837) w trybie nadzoru pedagogicznego sprawowanego nad publicznymi szkołami z obszaru województwa łódzkiego. Nadzór pedagogiczny sprawowany przez Łódzkiego Kuratora Oświaty obejmuje m.in. nadzór nad przestrzeganiem statutu szkoły lub placówki (art. 55 ust. 2 pkt 4 ww. ustawy). Z poczynionych ustaleń wynikało, że statut Szkoły Podstawowej nr 16 w P. przewiduje zakaz używania telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych np. dyktafonów, smartfonów, tabletów, odtwarzaczy MP3 w czasie lekcji i przerw międzylekcyjnych. Regulacja taka realizuje dyspozycję art. 99 pkt 4 ustawy - Prawo oświatowe, zgodnie z którym obowiązki ucznia określa się w statucie szkoły z uwzględnieniem obowiązków w zakresie przestrzegania warunków wnoszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły. W związku z powyższym Łódzki Kurator Oświaty nie stwierdził nieprawidłowości w zakresie przestrzegania statutu szkoły oraz przestrzegania praw uczniów. Odpowiedź została skarżącemu udzielona zaskarżonym pismem z 4 marca 2026 r. Ani stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. ani stanowisko Łódzkiego Kuratora Oświaty nie zostały wydane w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego i nie mają formy decyzji administracyjnej. Zaskarżone pismo Łódzkiego Kuratora Oświaty nie stanowi także innego niż określony w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jest to w istocie informacja skierowana do skarżącego o czynnościach podjętych w związku ze zgłuszoną przez niego sprawą oraz ustaleniach i wnioskach poczynionych w sprawie. Sąd administracyjny dokonuje kontroli działalności administracji publicznej, ale wyłącznie w przypadkach wskazanych w ustawie (art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a.). Zatem wniesiona w tej sprawie skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, gdyż tego typu sprawy nie należą do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z § 3 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu. O zwrocie wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ak