Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SA/Kr 1764/23

III SA/Kr 1764/23 - Wyrok WSA w Krakowie z 2024-03-19

Wynik

oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia
19 marca 2024
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant starszy sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2024 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 21 września 2023 r., nr SKO.GiK/4161/57/2023 w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 21 września 2023 r. znak: SKO.GiK/4161/57/2023, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm., dalej: k.p.a.) w zw. z art. 33 i 34 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1752, dalej: p.g.k.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 18 maja 2023 r. nr 7/2023 orzekającą o umorzeniu z urzędu postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego granicy pomiędzy nieruchomością składającą się z działki nr 1 o powierzchni 0,0564 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., objętej księgą wieczystą [...], a nieruchomościami sąsiednimi składającymi z działek: nr 2 o powierzchni 0,0654 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., objętej księgą wieczystą [...]; nr 3 (jednopunktowo) o powierzchni 0,1213 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., objętej księgą wieczystą [...]; nr 4 (jednopunktowo) o powierzchni 0,0384 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., objętej księgą wieczystą [...] oraz o przekazaniu sprawy do rozpoznania przez sąd powszechny, właściwy dla miejsca położenia nieruchomości. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Organ I instancji orzekł o umorzeniu z urzędu postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego granicy pomiędzy nieruchomością składającą się z działki nr 1 o powierzchni 0,0564 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., a nieruchomościami sąsiednimi składającymi z działek: nr 2 o powierzchni 0,0654 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., nr 3 (jednopunktowo) o powierzchni 0,1213 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., nr 4 (jednopunktowo) o powierzchni 0,0384 ha, położonej w obrębie nr [...], jedn. ewid. K. – K., oraz o przekazaniu sprawy do rozpoznania przez sąd powszechny, właściwy dla miejsca położenia nieruchomości. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdzono, że w przedmiotowej sprawie został sporządzony protokół graniczny i opinia geodety A. P. Prezydent Miasta Krakowa zaznaczył, że powyższe dokumenty zostały sporządzone prawidłowo, natomiast istniejące materiały nie pozwalają na wskazanie w sposób jednoznaczny przebiegu spornej granicy. W tej sytuacji organ I instancji zadecydował o przekazaniu akt sprawy do sądu powszechnego celem dalszego postępowania. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła K. P. (dalej: skarżąca) podnosząc, że organ I instancji naruszył przepisy art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 84 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, a w konsekwencji organ nierzetelnie przeprowadził rozgraniczenie pomiędzy działką nr 1, a działkami: nr 2, nr 4 i nr 3, obręb [...], jedn. ewid. K., w wyniku czego doszło do umorzeniu z urzędu postępowania rozgraniczeniowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie uznało wniesione odwołanie za nieuzasadnione i opisaną na wstępie decyzją z dnia 21 września 2023 r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z przepisem art. 29 ust. 3 p.g.k., rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz, w wypadkach określonych w ustawie, sądy. Czynności ustalania przebiegu granic wykonuje upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) geodeta, który - w razie sporu co do przebiegu linii granicznych - nakłania strony do zawarcia ugody (art. 31). W sytuacji zaś, gdy zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, a strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać, w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji w sprawie, przekazania sprawy sądowi (art. 33 ustawy) lub, gdy nie dojdzie do zawarcia ugody albo nie ma podstaw do wydania decyzji, wójt (burmistrz, prezydent miasta) przekazuje sprawę z urzędu do rozpoznania sądowi powszechnemu (art. 34 ustawy). Postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości może być przeprowadzone z urzędu lub na wniosek strony, a jego wszczęcie następuje w drodze postanowienia. Jak wynika z akt sprawy rozgraniczenie działek: nr 1, nr 2, nr 3 (jednopunktowo) i nr 4 (jednopuktowo) położonych w obrębie [...], jedn. ewid. K. – K., zostało wszczęte w drodze odpowiedniego postanowienia, wydanego przez Prezydenta Miasta Krakowa w dniu 11 kwietnia 2022 r. Jednocześnie, postępowanie administracyjne w sprawie rozgraniczenia nieruchomości jest postępowaniem jednoinstacyjnym, które kończy się zawarciem ugody lub decyzją administracyjną o rozgraniczeniu nieruchomości. W związku z tym właściwość Kolegium, jako organu administracji wyższego stopnia, sprowadza się w sprawach z zakresu rozgraniczenia nieruchomości jedynie do badania prawidłowości wydawanych przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazaniu sprawy do rozpatrzenia sądowi powszechnemu, właściwemu ze względu na miejsce położenia nieruchomości. W przedmiotowej sprawie postępowanie w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, zostało wszczęte w dniu 11 kwietnia 2022 r. Do przeprowadzenia technicznych czynności ustalenia granic Prezydent Miasta Krakowa upoważnił geodetę uprawnionego A. P., który sporządził protokół graniczny oraz opinię geodety. Z materiałów tych jednoznacznie wynika, że strony nie były skłonne zawrzeć ugody, pomimo nakłaniania ich do ugody i zakończenia sporu granicznego. Położenie punktów granicznych nr [...] i nr [...], na życzenie stron, zamarkowano granicznikami plastikowymi, a oznaczenie punktu granicznego nr [...] wyznacza gwóźdź pomiędzy kostką brukowaną. W rezultacie, nie było podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości, a strony poinformowano o konieczności przekazania sprawy sądowi powszechnemu. Organ zwrócił uwagę, że podobny pogląd wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 6 lutego 2018 r. sygn. III SA/Kr 578/18 wskazując, że administracyjne rozgraniczenie nieruchomości może mieć miejsce wtedy, gdy znane są i niekwestionowane znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej, albo w przypadku, gdy brakuje tych danych lub są one niewystarczające bądź sprzeczne, ale przebieg granicy ustala się na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy. Organ wyjaśnił, że odstąpienie od rozgraniczenia w trybie administracyjnym ma miejsce wówczas, gdy nastąpił spór, co do przebiegu linii granicznych i nie dojdzie do zawarcia ugody oraz jednocześnie nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu na podstawie ustalonego przebiegu granicy w oparciu o zebrane dowody lub zgodne oświadczenia stron (art. 34 ust. 1 p.g.k.). W takiej sytuacji upoważniony geodeta - o ile to możliwe - tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadana, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, a następnie sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Obowiązkiem wójta (burmistrza, prezydenta miasta) jest wówczas umorzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia i przekazanie sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu. Biorąc powyższe pod uwagę, Kolegium stwierdziło, że umorzenie postępowania rozgraniczeniowego w przedmiotowej sprawie jest prawidłowe. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła naruszenie następujących przepisów prawa: 1. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 84 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na wydaniu decyzji bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych, a w konsekwencji wadliwe przyjęcie, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymaga wyjaśnienia niezgodności w zakresie sporządzonej dokumentacji geodezyjnej w aspekcie istniejących od kilkudziesięciu lat w terenie innych trwale zastabilizowanych znaków granicznych nieuwzględnionych w żadnym dokumencie operatu geodezyjnego z przeprowadzonego rozgraniczenia w 2022 r. Okoliczności te są istotne dla sprawy i mogą być wyjaśnione wyłącznie przez Wydział Geodezji UMK, który wprowadzając nową ewidencje wg. obowiązujących aktualnie współrzędnych, nie odniósł się do istniejących w terenie ówczesnych zabudowań, których pozostałości istnieją do dnia dzisiejszego. Ponadto wprowadzenie współrzędnych dla punktu 2202 jest rażącym naruszeniem prawa geodezyjnego, powoduje on bowiem, że wyznaczona granica przez geodetę w postępowaniu rozgraniczeniowym nie przebiega w linii prostej, tylko z załamaniem. Zdaniem skarżącej charakter podniesionych zarzutów względem umiejscowienia granicy spornych działek oraz zasada prawdy obiektywnej, wymagały przeprowadzenia dowodu z istniejących w terenie starych znaków granicznych i śladów geodezyjnych, urządzeń stanowiących o faktycznym, a nie teoretycznym przebiegu granicy. Dawne znaki graniczne nie korelują w niniejszym postępowaniu administracyjnym względem wykonanych pomiarów opartych na nowej, odmiennej osnowie. Wskazane uchybienie miało decydujący wpływ na treść zaskarżonej decyzji, bowiem doprowadziło do poczynienia przez organy obu instancji, całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych; 2. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy bowiem wnioski strony nie zostały uwzględnione, a tym samym przepis ten sprowadzony został do fikcji, 3. naruszenie prawa materialno-technicznego, a to przez domniemanie zastosowanie art. § 31 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii EGiB, poprzez brak zaistnienia przesłanki porównawczej starej i nowej osnowy, istniejących dawnych znaków i śladów granicznych w terenie, w sytuacji, gdy należało zastosować metadane czyli odpowiednie atrybuty punktów i odcinków granicznych oraz w odpowiedniej skali wartości tych atrybutów, przez analizę dokonania ich kalibracji wykonanych w aspekcie czasowym tj. zaraz przy początkowym wprowadzaniu współrzędnych do PZGiK oraz w stosunku do aktualnych baz cyfrowych PZGiK, które pozwolą wyraźnie oddzielić w operacie EGiB granice ustalone w trybie rozgraniczenia przeprowadzonego w latach 80-tych od ustaleń dokonanych dla potrzeb EGiB w ramach procedur urzędowych modernizacji ewidencji gruntów, a następnie w odniesieniu do rozgraniczenia z 2022 r. Domniemywa się, że geodeta pomierzył granice z dokładnością spełniającą wymogi rozporządzenia z dnia 18.08.2020 r. w sprawie spełnienia standardów w jakich granica zachodnia działki nr 1 winna ostatecznie być ustalona zgodnie z aktualną ewidencją. Ponadto skarżąca podniosła, że zgłosiła ww. problem do organów kontrolnych Wydziału Geodezji tuż po naruszeniu granicy przez właściciela działki nr 2 i jego poprzedników, polegający na usunięciu 2 zastabilizowanych trwale znaków granicznych w nieznanym czasie oraz na usiłowaniu przywłaszczenia sobie część działki nr 1 obr. [...] w 2021 r. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W wyniku kontroli zaskarżonej decyzji należy uznać, że organ pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, toczące się z wniosku skarżącej, co zostało zaakceptowane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie. Zgodnie z art. 29 ust. 1 p.g.i.k. rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Z treści art. 31 p.g.i.k. wynika, że: 1. Czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). 2. Przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej. 3. Jeżeli jest brak danych, o których mowa w ust. 2, lub są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy. 4. W razie sporu co do przebiegu linii granicznych, geodeta nakłania strony do zawarcia ugody. Ugoda zawarta przed geodetą posiada moc ugody sądowej. Z czynności ustalenia przebiegu granic sporządza się protokół graniczny lub akt ugody (art. 32 ust. 5 p.g.i.k.). Wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron (art. 33 ust. 1 p.g.i.k.) Zgodnie z art. 33 ust. 2 p.g.i.k. wydanie decyzji poprzedza: 1) dokonanie przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta) oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości przez upoważnionego geodetę oraz zgodności sporządzonych dokumentów z przepisami; w wypadku stwierdzenia wadliwego wykonania czynności upoważnionemu geodecie zwraca się dokumentację do poprawy i uzupełnienia; 2) włączenie dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać, w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji w tej sprawie, przekazania sprawy sądowi (art. 33 ust. 3 p.g.i.k.). Z kolei zgodnie z art. 34 p.g.i.k.: 1. Jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). 2. Organ, o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. 3. Sąd rozpatruje sprawy o rozgraniczenie nieruchomości w trybie postępowania nieprocesowego. 4. Przepisów ust. 1-3 i art. 31 ust. 4 nie stosuje się do sporów wynikłych przy wyznaczaniu granic nowo tworzonych nieruchomości na podstawie odrębnych przepisów. W kontrolowanej sprawie postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości zostało umorzone z tej przyczyny, że zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a równocześnie zgromadzony materiał dowodowy nie dawał podstaw do ustalenia przebiegu granicy. Decyzja wydana na podstawie art. 34 ust. 2 p.g.i.k. nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, a jedynie kończy bieg postępowania administracyjnego w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Treścią decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy sądowi, nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie dotyczące przebiegu granic, lecz jedynie wymienione proceduralne powody uniemożliwiające zakończenie sprawy w postępowaniu administracyjnym, od których zaistnienia ustawodawca uzależnił możliwość umorzenia postępowania (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1 lutego 2018 r., sygn. III SA/Kr 1422/17, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że jeżeli nie ma właściwych dokumentów pozwalających na jednoznaczne określenie granicy, a stanowiska stron co do przebiegu granicy są sprzeczne, to organ administracyjny nie ma kompetencji do dokonania rozgraniczenia nieruchomości (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. I OSK 233/09, opubl. w CBOSA). Wobec tego decyzję administracyjną o umorzeniu postępowania i przekazaniu z urzędu sprawy sądowi na podstawie art. 34 ust. 1 i 2 ustawy, organ wydaje zawsze w przypadku, gdy między stronami istnieje spór co do przebiegu linii granicznych, a równocześnie nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości. Przesłanki umorzenia postępowania i przekazania sądowi sprawy o rozgraniczenie nieruchomości zostały określone w ustawie jednoznacznie i powinny zaistnieć jednocześnie. Przekazanie sprawy do sądu może nastąpić jedynie wtedy, gdy: 1) dokumenty, znaki i ślady graniczne zebrane przez geodetę nie są wystarczające do jednoznacznego ustalenia linii granicznej między rozgraniczanymi nieruchomościami, a zatem wtedy, gdy brak jest podstaw do wydania merytorycznej decyzji administracyjnej o zatwierdzeniu granic na mocy art. 33 ust. 1 ustawy, przy czym, 2) strony nie złożyły zgodnych oświadczeń o przebiegu linii granicznej, a geodeta nie zdołał nakłonić stron do zawarcia ugody (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 lipca 2019 r., sygn. II SA/Op 195/19, opubl. w CBOSA). Z akt postępowania administracyjnego wynika, że geodeta uprawniony przeprowadził w dniu 8 listopada 2022 r. czynności ustalenia położenia punktów granicznych i przebiegu granicy. Przed przystąpieniem do tych czynności geodeta dokonał wyboru tych materiałów zasobu geodezyjnego, które mogły być przydatne w ustaleniu przebiegu granicy, czemu dał szczegółowo wyraz w sporządzonej przez siebie dokumentacji. W czynnościach tych uczestniczyła m.in. skarżąca. Jest bezspornym, że uczestnicy czynności nie zawarli ugody, a także nie złożyli zgodnych oświadczeń o przebiegu linii granicznej. Większość uczestników była skłonna zaakceptować przebieg granicy pomiędzy punktami granicznymi 1204 – 2202 – 2223 tj. wg przebiegu granicy wykazanego w ewidencji gruntów i budynków. Z takim przebiegiem granicy nie zgadza się skarżąca, która kwestionuje usytuowanie wyżej wymienionych punktów granicznych. Równocześnie geodeta ustalił, że istnieje rozbieżność z punktami granicznymi 682 – 734 – 728, oznaczonymi w operacie [...]. Wynika z tego, że na podstawie materiałów zgromadzonych w zasobie geodezyjnym, możliwe jest ustalenie przebiegu granicy w dwóch wariantach, co geodeta odzwierciedlił na szkicu granicznym znajdującym się w aktach sprawy. Równocześnie skarżąca wskazała przebieg granicy działki nr 1 z działką nr 2 w odległości 0,80 m od lica słupków ogrodzenia w kierunku działki nr 2. Podkreślenia wymaga, że przebieg granicy, na który powołuje się skarżąca, jest sprzeczny z wymienionymi wariantami jej przebiegu wynikającymi z materiałów zasobu. Zgodnie ze wskazaniem geodety, uznanie przebiegu granicy w odległości 0,80 m od lica słupków ogrodzenia w kierunku działki nr 2, powoduje przesunięcie granicy pomiędzy punktami granicznymi nr 2223, 2202 i 1204 o 0,25–0,55 m w kierunku działki nr 2. Nadto geodeta wskazał, że skarżąca nie udokumentowała tego przebiegu granicy. Geodeta dokonując ustalania przebiegu granic winien uwzględnić znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej, co wynika z art. 31 ust. 2 p.g.i.k. W przypadku braku zgody uczestników postępowania co do przebiegu granicy zaproponowanej przez skarżącą, zarówno geodeta jak i organy, nie były uprawnione do ustalenia przebieg granicy zgodnie ze wskazaniami skarżącej, albowiem ten przebieg granicy nie znajduje potwierdzenia w materiałach zasobu. Równocześnie ujawniła się sprzeczność pomiędzy danymi wynikającymi z materiałów zasobu, na co zwrócił uwagę geodeta. W sytuacji wystąpienia tego rodzaju sprzeczności, przepisy p.g.i.k. nie zawierają upoważnienia dla geodety i organu do rozstrzygnięcia tej sprzeczności. Pominięcie tej sprzeczności jest dopuszczalne w postępowaniu w sprawie rozgraniczenia nieruchomości w przypadku, gdy ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy, co wynika z art. 31 ust. 3 p.g.i.k. Ponownie należy wskazać, że w tej sprawie brak było zgodnego oświadczenia stron. Z powyższego wynika, że uwzględnienie stanowiska skarżącej w postępowaniu rozgraniczeniowym wymagałoby zgody pozostałych uczestników postępowania lub jednoznacznego potwierdzenia przebiegu granicy w materiałach zasobu. W orzecznictwie wskazano, co należy w pełni zaakceptować, że w razie sporu pomiędzy stronami, wyrażającego się m.in. w niezawarciu ugody i braku zgodnego oświadczenia w sprawie przebiegu linii granicznych, kiedy inne dowody nie zezwalają na jednoznaczne ich ustalenie, organ administracji publicznej uprawniony jest i zobowiązany do umorzenia prowadzonego postępowania. Nie leży bowiem w jego gestii, lecz w kognicji sądu powszechnego, dokonywanie rozgraniczenia nieruchomości w sytuacjach, gdy strony nie zawarły ugody, ich twierdzenia co do przebiegu granicy są sprzeczne, a ich weryfikacja, pomimo prawidłowych czynności geodety, nie jest możliwa. W postępowaniu sądowym można posłużyć się także innymi dowodami, aniżeli zebrane w postępowaniu administracyjnym, przewidzianymi w Kodeksie postępowania cywilnego, np. zeznaniami świadków, opinią biegłego, przesłuchaniem stron (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 2002 r., sygn. IV CKN 796/00, LEX nr 337031). Sąd powszechny, mając więcej możliwości dowodowych w sprawach o rozgraniczenie w sytuacji sporu stron o przebieg granicy między nieruchomościami, może gruntownie skontrolować dotychczasowe czynności geodezyjne oraz poczynić nowe ustalenia zmierzające do ustalenia spornej granicy (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 lipca 2019 r., sygn. II SA/Op 195/19, opubl. w CBOSA). Brak jest przy tym podstaw do uwzględnienia oczekiwania skarżącej, że w związku z wszczęciem postępowania rozgraniczeniowego, w ramach tego postępowania, nastąpi usuwanie ewentualnych błędów w materiałach zasobu geodezyjnego, albowiem przepisy normujące to postępowanie nie przewidują takiej możliwości. W sytuacji istnienia sporu pomiędzy właścicielami rozgraniczanych nieruchomości i ustalenia, że zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu, słusznie organ odwoławczy zaakceptował umorzenie postępowania przez organ pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Informacje o sprawie

Data wpływu
7 grudnia 2023
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Rozgraniczenie nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Katarzyna Marasek-Zybura /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny